# İnşikâk Sûresi, 21. Âyet (84:21)

> وَإِذَا قُرِئَ عَلَيْهِمُ ٱلْقُرْءَانُ لَا يَسْجُدُونَ ۩

*Ve-iżâ kuri-e ‘aleyhimu-lkur-ânu lâ yescudûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Onlara Kur'an okunduğu zaman secde etmiyorlar.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/84/21

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"İnşikâk Suresi 21. ayet, Kur'an okunduğunda secde etmeyenlerin durumunu sorgulamaktadır. Ayet, Kur'an'ın ilahi mesajına karşı gösterilen tepkisizliği ve itaatsizliği vurgulamak için 'Kur'an' ve 'secde' kavramlarını merkeze almaktadır.","keyConcepts":[{"word":"قُرِئَ","root":"ق ر أ","rootLatin":"k-r-e","meaning":"Kur'an'ın okunması, tilavet edilmesi eylemini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'قَرَأَ' fiilinin asıl anlamının 'bir araya getirmek, toplamak' olduğunu belirtir. Kur'an için kullanıldığında ise harfleri ve kelimeleri bir araya getirerek okumak anlamına gelir. Ayetteki 'قُرِئَ' (okundu) fiili, Kur'an'ın ilahi kelam olarak insanlara ulaştırılmasını ve onların işitmesini ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'قَرَأَ' fiilinin 'tilavet etmek' anlamında kullanıldığını ve Kur'an'ın okunmasının, onun hükümlerinin ve mesajının insanlara aktarılması olduğunu belirtir. Ayetteki pasif yapı, Kur'an'ın kendiliğinden değil, bir okuyucu vasıtasıyla insanlara ulaştırıldığını gösterir."}]},{"word":"ٱلْقُرْءَانُ","root":"ق ر أ","rootLatin":"k-r-e","meaning":"Allah tarafından vahyedilen, okunması ibadet olan ilahi kitaptır.","sources":[{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'Kur'an' kelimesinin 'okuma' veya 'okunan şey' anlamına geldiğini ve İslam'ın temel kutsal metni olduğunu belirtir. Ayetteki kullanımı, bu ilahi metnin insanlara sunulduğunda onlardan beklenen tepkiyi sorgulamak içindir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'Kur'an'ın, Allah'ın kelamını toplayan ve bir araya getiren kitap olduğunu ifade eder. Bu ayette, Kur'an'ın okunmasıyla birlikte, onun içerdiği hakikatlere karşı bir teslimiyet ve saygı beklentisi dile getirilmektedir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, Kur'an'ın 'okunan' anlamına geldiğini ve Allah'ın kelamının mucizevi bir şekilde insanlara ulaştırıldığını belirtir. Ayette, bu mucizevi kelamın okunmasına rağmen secde etmeyenlerin durumu eleştirilir."}]},{"word":"يَسْجُدُونَ","root":"س ج د","rootLatin":"s-c-d","meaning":"Allah'a karşı tevazu ve itaatle eğilmek, secde etmek eylemini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'سُجُود' kelimesinin asıl anlamının 'tevazu göstermek' olduğunu ve bunun hem iradeli (insanların secde etmesi) hem de iradesiz (gölgelerin secde etmesi gibi) olabileceğini belirtir. Ayetteki 'يَسْجُدُونَ' fiili, Kur'an'ın mesajına karşı bilinçli bir teslimiyet ve boyun eğme eksikliğini vurgular."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, secdenin Allah'a karşı en üst düzeyde tevazu ve itaat göstermek olduğunu ifade eder. Ayetteki soru, Kur'an'ın ilahi kelamına muhatap olanların neden bu teslimiyeti göstermediklerini sorgulamaktadır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'secde' kavramının Kur'an'da sadece fiziksel bir eylemden öte, Allah'ın iradesine tam bir teslimiyet ve boyun eğme anlamı taşıdığını belirtir. Ayetteki 'lâ yescudûn' ifadesi, bu teslimiyetin eksikliğini ve dolayısıyla imansızlığı işaret eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["vahiy-kuran","namaz","musrikler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"إِذَا","pos":"harf","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf olduğu için mebnî","gloss":"olduğu zaman"},{"position":2,"surface":"قُرِئَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-ر-أ","rootLatin":"q-r-hamza","lemma":"قَرَأَ","form":"Fe'ile","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"okundu"},{"position":3,"surface":"عَلَيْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"üzerine"},{"position":3,"surface":"هِمُ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onlar"},{"position":4,"surface":"ٱلْقُرْءَانُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-ر-أ","rootLatin":"q-r-hamza","lemma":"قُرْآن","form":"Fu'lân","features":{"state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nâib-i Fâil olduğu için merfû","gloss":"Kur'an"},{"position":5,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"değil"},{"position":6,"surface":"يَسْجُدُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"س-ج-د","rootLatin":"s-j-d","lemma":"سَجَدَ","form":"Fe'ale","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"secde etmiyorlar"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *İnşikâk sûresi 21. âyeti*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *İnşikâk sûresi 21. âyeti*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *84/21*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *84/21*
- **Secde Sûresi** · *84 / 21*
- **Secde Sûresi** · *84 / 21*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *21. ÂYET*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *21. ÂYET*