# Târık Sûresi, 12. Âyet (86:12)

> وَٱلْأَرْضِ ذَاتِ ٱلصَّدْعِ

*Vel-ardi żâti-ssad'(i)*

**Meal (Diyanet):** Yarık yarık çatlamış yere andolsun.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/86/12

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Târık Suresi'nin 12. ayeti, yemin formunda, göğün dönüşlülüğü ve yerin yarılması gibi kozmik olaylara dikkat çekerek, Kur'an'ın hakikatini vurgulamaktadır. Ayet, 'arz' ve 'sad'' kelimeleri üzerinden yeryüzünün belirli bir özelliğini öne çıkarır.","keyConcepts":[{"word":"وَٱلْأَرْضِ","root":"أ ر ض","rootLatin":"e-r-d","meaning":"Yeryüzü, üzerinde yaşadığımız gezegen.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'arz' kelimesini 'yeryüzü' olarak tanımlar ve Kur'an'da genellikle göğün zıttı olarak kullanıldığını belirtir. Bu ayette de göğe yemin edildikten hemen sonra yeryüzüne yemin edilmesi, bu zıtlık ve tamamlayıcılık ilişkisini pekiştirir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'arz'ı 'üzerinde durulan, yayılmış olan' anlamında açıklar. Ayetteki 'arz' kelimesi, yeryüzünün genişliğini ve üzerinde meydana gelen olayları kapsayan bir varlık olarak ele alınır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da 'arz' kavramının sadece fiziksel bir mekan olmanın ötesinde, Allah'ın kudretinin tecelli ettiği, üzerinde hayatın sürdüğü ve kıyamet alametlerinin yaşanacağı bir varlık olarak ele alındığını belirtir. Bu ayetteki yemin, yeryüzünün bu kozmik önemine işaret eder."}]},{"word":"ذَاتِ","root":"ذ و ت","rootLatin":"z-v-t","meaning":"Sahip olan, niteliği olan, -li, -lı.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'zât' kelimesinin bir şeye ait olma, onunla birlikte bulunma anlamını taşıdığını ifade eder. Ayette 'el-arz' ile birlikte kullanılarak, yeryüzünün 'sad'' özelliğine sahip olduğunu vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'zât' kelimesinin 'sahip olma' anlamında mecazi bir kullanım olduğunu belirtir. Burada yeryüzünün 'yarılma' özelliğini taşıdığını, bu özelliğin ona ait olduğunu ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'zât'ın bir ismin sıfatı olarak geldiğinde o ismin niteliğini veya özelliğini belirttiğini açıklar. Ayette 'el-arz'ın 'es-sad'' özelliğine sahip olduğunu, yani yeryüzünün yarılan bir niteliğe sahip olduğunu gösterir."}]},{"word":"ٱلصَّدْعِ","root":"ص د ع","rootLatin":"s-d-'-","meaning":"Yarılma, çatlama, ayrılma.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'sad'' kelimesini 'bir şeyin ikiye ayrılması, çatlaması' olarak açıklar. Ayetteki 'el-arzı zâti's-sad'' ifadesi, yeryüzünün bitkilerin çıkması için yarıldığına veya depremlerle çatladığına işaret eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sad'' kelimesinin 'bir şeyi ayırmak, yarmak' anlamında kullanıldığını belirtir. Kur'an'da bu kelime, genellikle bitkilerin topraktan çıkması için toprağın yarılması veya kıyamet alameti olarak dağların yarılması gibi bağlamlarda geçer. Bu ayette, yeryüzünün bitkilerin çıkması için yarılan özelliğine vurgu yapılır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'sad'' kelimesinin semantik alanının 'ayrılma, açılma, çatlama' gibi anlamları içerdiğini belirtir. Ayetteki kullanımı, yeryüzünün hayatı barındırmak için gösterdiği doğal bir işlev olan bitkilerin filizlenmesi için yarılmasına işaret eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["tabiat-ayetleri","yaratilis"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Kasem","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Kasem harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve, yemin olsun","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":1,"surface":"ٱلْأَرْضِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ر-ض","rootLatin":"a-r-d","lemma":"أَرْض","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Kasem harfinden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"yer, yeryüzü","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Ma'tûf"},{"position":2,"surface":"ذَاتِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ذ-و","rootLatin":"dh-w","lemma":"ذَات","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"sahip olan, -li","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Sıfat","izafet":"Muzâf"},{"position":3,"surface":"ٱلصَّدْعِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ص-د-ع","rootLatin":"s-d-ʿ","lemma":"صَدْع","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"yarılma, çatlama","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh"}]

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Vel-ardi"},{"position":2,"translit":"żâti"},{"position":3,"translit":"ssad'(i)"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Târık Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *86/12*
- **Târık Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *86/12*
- **Târık Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *12. ÂYET*