# A'lâ Sûresi, 11. Âyet (87:11)

> وَيَتَجَنَّبُهَا ٱلْأَشْقَى

*Ve yetecennebuhâ-l-eşkâ*

**Meal (Diyanet):** (11-12) En büyük ateşe girecek olan en bedbaht kimse (kafir) ise, öğüt almaktan kaçınır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/87/11

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, 'bedbaht' kelimesiyle, Allah'tan yüz çeviren ve O'nun öğütlerinden kaçınan kişiyi tanımlar. 'Kaçınmak' fiili ise bu uzaklaşmanın ve yüz çevirmenin eylemsel boyutunu vurgular. Ayet, ilahi mesaj karşısındaki olumsuz tavrı dilbilimsel olarak ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"وَيَتَجَنَّبُهَا","root":"ج ن ب","rootLatin":"c-n-b","meaning":"Bir şeyden uzak durmak, ondan kaçınmak, yanına yaklaşmamak anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'cenb' kelimesinin 'yan' anlamına geldiğini ve 'tecenüb' fiilinin ise bir şeyden yan çevirip uzaklaşmak, ondan sakınmak olduğunu belirtir. Ayetteki 'yetecennebuhâ' ifadesi, bedbaht kişinin öğütten yüz çevirip ondan uzak durmasını, onu kabul etmemesini ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'tecenüb' fiilini 'terk etmek' ve 'uzaklaşmak' olarak açıklar. Ayetteki bağlamda, bedbaht kişinin zikirden, öğütten veya kurtuluş yolundan yüz çevirip onu terk etmesi anlamını taşır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki 'uzaklaşma' ve 'kaçınma' kavramlarının genellikle olumsuz bir çağrışım taşıdığını ve Allah'ın emirlerinden veya doğru yoldan sapmayı ifade ettiğini belirtir. 'Yetecennebuhâ' fiili, bedbaht kişinin ilahi mesajdan bilinçli bir şekilde uzak duruşunu, ondan yüz çevirişini vurgular."}]},{"word":"ٱلْأَشْقَى","root":"ش ق ي","rootLatin":"ş-k-y","meaning":"En bedbaht, en mutsuz, en talihsiz kişi demektir; ahirette azaba uğrayacak olanı ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'şakâ' kelimesinin 'saâdet'in zıttı olduğunu ve 'el-eşka'nın ise 'en bedbaht' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki kullanımıyla, Allah'ın öğüdünden yüz çevirerek ahirette en büyük azaba müstahak olacak kişiyi ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'eşka' kelimesini 'şakavet' kökünden türemiş bir ism-i tafdil olarak açıklar ve 'en şakî olan, en bedbaht olan' anlamını verir. Ayetteki bağlamda, öğütten kaçınmanın nihai sonucunda en kötü akıbete uğrayacak olan kişiyi tanımlar."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'eşka' kelimesini 'en şakî, en azgın' olarak yorumlar. Bu ayetteki 'el-eşka' ifadesi, Allah'ın ayetlerinden yüz çevirerek kendini helake sürükleyen, en kötü sona ulaşacak olan kişiyi işaret eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'şakâ' kökünün Kur'an'da genellikle ahiret azabıyla ilişkilendirildiğini ve 'eşka'nın ise bu azaba en çok müstahak olanı ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'el-eşka', öğütten kaçınmanın dünyevi bir tercih olmaktan öte, uhrevi bir bedbahtlığa yol açacağını vurgular."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["hidayet-dalalet","musrikler","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Ve"},{"position":2,"translit":"yetecennebuhâ-l-eşkâ"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"و","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"و","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":1,"surface":"يَتَجَنَّبُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ج-ن-ب","rootLatin":"j-n-b","lemma":"تَجَنَّبَ","form":"Tefa''ul","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"kaçınır","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":1,"surface":"هَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mebnî ve mahallen mansûb","gloss":"ondan","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":2,"surface":"ٱلْأَشْقَى","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Tafdîl","root":"ش-ق-و","rootLatin":"ş-q-w","lemma":"أَشْقَى","form":"Ef'al","features":{"state":"Marife","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Fiilin fâili olduğu için merfû","gloss":"en bedbaht olan","irabMarker":"takdîrî damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Fâil"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **A'lâ ve Gâşiye Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *87/11*
- **A'lâ ve Gâşiye Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *87/11*
- **A'lâ ve Gâşiye Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *11. ÂYET*
- **A'lâ ve Gâşiye Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *11. ÂYET*