# A'lâ Sûresi, 14. Âyet (87:14)

> قَدْ أَفْلَحَ مَن تَزَكَّىٰ

*Kad efleha men tezekkâ*

**Meal (Diyanet):** (14-15) Arınan ve Rabbinin adını anıp, namaz kılan kimse mutlaka kurtuluşa erer.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/87/14

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"A'lâ Suresi 14. ayet, 'felah' kavramını 'tezkiye' ile ilişkilendirerek, arınmanın ve temizlenmenin nihai kurtuluşa götüreceğini vurgular. Ayet, bireysel manevi gelişimin ve temizliğin önemini dilbilimsel olarak ortaya koymaktadır.","keyConcepts":[{"word":"أَفْلَحَ","root":"ف ل ح","rootLatin":"f-l-h","meaning":"Kurtuluşa ermek, başarıya ulaşmak, saadete erişmek anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'felah' kelimesini 'dünya ve ahiret saadetine ulaşmak' olarak tanımlar. Ayetteki 'kad efleha' ifadesi, bu saadetin kesinliğini ve gerçekleşmişliğini vurgular; yani arınan kişi şüphesiz kurtuluşa ermiştir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'felah'ı 'beka' (kalıcılık) ve 'hayır' ile ilişkilendirir. Ayetteki kullanımı, arınan kişinin elde edeceği kurtuluşun kalıcı ve hayırlı bir sonuç olduğunu ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'felah'ı Kur'an'ın temel kavramlarından biri olarak ele alır ve 'kurtuluş' veya 'nihai başarı' olarak çevirir. Bu ayette 'tezkiye' ile doğrudan bağlantılı olarak, manevi arınmanın getireceği en yüksek mertebedeki kurtuluşu ifade eder."}]},{"word":"تَزَكَّىٰ","root":"ز ك و","rootLatin":"z-k-w","meaning":"Arınmak, temizlenmek, nefsini tezkiye etmek, manevi olarak gelişmek anlamındadır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'tezekkâ' fiilini 'nefsini günahlardan temizlemek' ve 'salih amellerle arındırmak' olarak açıklar. Ayetteki bağlamda, kişinin iç dünyasını kötü huylardan ve şirkten arındırması anlamına gelir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'tezkiye'yi 'nefsi kemale erdirmek, onu faziletlerle donatmak ve kötü sıfatlardan temizlemek' olarak tanımlar. Bu ayette, 'men tezekkâ' ifadesiyle, bu manevi arınma sürecini gerçekleştiren kişinin kurtuluşa ereceği vurgulanır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'tezkiye'nin hem maddi hem de manevi temizliği ifade ettiğini belirtir, ancak Kur'an'da daha çok manevi arınma ve nefis terbiyesi bağlamında kullanıldığını vurgular. Ayetteki 'tezekkâ' fiili, kişinin kendi iradesiyle bu arınma sürecine girmesini ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'tezkiye'nin 'artmak, çoğalmak' ve 'temizlenmek' anlamlarını bir arada barındırdığını belirtir. Ayetteki kullanımı, arınmanın aynı zamanda manevi bir yükseliş ve gelişimi de beraberinde getirdiğini gösterir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["takva","namaz","zikir","ihlas"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"قَدْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Tahkîk","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"قَدْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"muhakkak ki, gerçekten"},{"position":2,"surface":"أَفْلَحَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ف-ل-ح","rootLatin":"f-l-H","lemma":"أَفْلَحَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"kurtuldu, felah buldu"},{"position":3,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i mevsûl olduğu için mebnî, fâil konumunda","gloss":"kim ki, o kimse ki"},{"position":4,"surface":"تَزَكَّىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ز-ك-و","rootLatin":"z-k-w","lemma":"تَزَكَّىٰ","form":"Tefea'ul","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"arınmıştır, temizlenmiştir"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **NECDET ARDIÇ’IN TASAVVUF ANLAYIŞINDA  SEYR-Ü SÜLUK MERTEBELERİ - Lisans Tezi** — Yavuz Burak Kır · *87/14*
- **İbretlik Bir Hikâye — Ustadan Uranos'a Tavsiyeler** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *87/14*
- **İrfan Mektebi ve Hakk Yolu** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *87/14*
- **Tevbe Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *87/14*
- **Tevbe Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *87/14*
- **İrfan Mektebi ve Hakk Yolu** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *87/14*
- **DVT-C001 (Ses Kaydı)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *A’lâ Sûresi 14. âyetinde*
- **A'lâ ve Gâşiye Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *87/14*
- **A'lâ ve Gâşiye Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *87/14*
- **A'lâ ve Gâşiye Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *14. ÂYET*
