# Tevbe Sûresi, 127. Âyet (9:127)

> وَإِذَا مَآ أُنزِلَتْ سُورَةٌ نَّظَرَ بَعْضُهُمْ إِلَىٰ بَعْضٍ هَلْ يَرَىٰكُم مِّنْ أَحَدٍ ثُمَّ ٱنصَرَفُوا۟ ۚ صَرَفَ ٱللَّهُ قُلُوبَهُم بِأَنَّهُمْ قَوْمٌ لَّا يَفْقَهُونَ

*Ve-iżâ mâ unzilet sûratun nazara ba'duhum ilâ ba'din hel yerâkum min ehadin śümme-nsarafû(c) sarafa(A)llâhu kulûbehum bi-ennehum kavmun lâ yefkahûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Bir sure indirildi mi, "Sizi bir kimse görüyor mu?" diye birbirlerine göz ederler, sonra da sıvışıp giderler. Anlamayan bir toplum olmalarından dolayı, Allah onların kalplerini çevirmiştir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/9/127

---

## Tefsir

{"topics":["munafiklar","vahiy-kuran","hidayet-dalalet"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"إِذَا","pos":"harf","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf olduğu için mebnî","gloss":"olduğu zaman"},{"position":2,"surface":"مَآ","pos":"harf","posDetail":"Zâide Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-(pekiştirme)"},{"position":3,"surface":"أُنزِلَتْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ن-ز-ل","rootLatin":"n-z-l","lemma":"أَنزَلَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"indirildi"},{"position":4,"surface":"سُورَةٌ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-و-ر","rootLatin":"s-w-r","lemma":"سُورَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Nâib-i Fâil olduğu için merfû","gloss":"bir sure"},{"position":5,"surface":"نَّظَرَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ن-ظ-ر","rootLatin":"n-z-r","lemma":"نَظَرَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"baktı"},{"position":6,"surface":"بَعْضُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ع-ض","rootLatin":"b-'-d","lemma":"بَعْض","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"bazısı"},{"position":6,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"onların"},{"position":7,"surface":"إِلَىٰ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-e, -a"},{"position":8,"surface":"بَعْضٍ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ع-ض","rootLatin":"b-'-d","lemma":"بَعْض","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"birbirine"},{"position":9,"surface":"هَلْ","pos":"harf","posDetail":"İstifham Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هَلْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"mı, mi"},{"position":10,"surface":"يَرَىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ر-أ-ي","rootLatin":"r-'-y","lemma":"رَأَى","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb/cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"görüyor"},{"position":10,"surface":"كُم","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنتُم","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mebnî","gloss":"sizi"},{"position":11,"surface":"مِّنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer (Zâide)","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-(den, dan)"},{"position":12,"surface":"أَحَدٍ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ح-د","rootLatin":"a-h-d","lemma":"أَحَد","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Zâide harf-i cerden sonra geldiği için lafzen mecrûr, mahallen merfû (fâil)","gloss":"bir kimse"},{"position":13,"surface":"ثُمَّ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ثُمَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"sonra"},{"position":14,"surface":"ٱنصَرَفُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ص-ر-ف","rootLatin":"s-r-f","lemma":"اِنصَرَفَ","form":"İnfi'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dönüp gittiler"},{"position":15,"surface":"صَرَفَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ص-ر-ف","rootLatin":"s-r-f","lemma":"صَرَفَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"çevirdi"},{"position":16,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"Allah"},{"position":17,"surface":"قُلُوبَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-ل-ب","rootLatin":"q-l-b","lemma":"قَلْب","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"kalplerini"},{"position":17,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"onların"},{"position":18,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"sebebiyle"},{"position":18,"surface":"أَنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Müşebbehe Bil-Fiil","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"çünkü"},{"position":18,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mebnî","gloss":"onlar"},{"position":19,"surface":"قَوْمٌ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-و-م","rootLatin":"q-w-m","lemma":"قَوْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Enne'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"bir kavim"},{"position":20,"surface":"لَّا","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"değil"},{"position":21,"surface":"يَفْقَهُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ف-ق-ه","rootLatin":"f-q-h","lemma":"فَقِهَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb/cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"anlamazlar"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Tevbe Suresi'nin 127. ayeti, münafıkların Kur'an ayetleri karşısındaki tavrını ve kalplerinin hakikatten yüz çevirmesini dilbilimsel bir derinlikle ele almaktadır. Ayet, onların gizli hallerini, kaçışlarını ve idrak yoksunluklarını vurgulayan anahtar kavramlar üzerinden anlam katmanları sunar.","keyConcepts":[{"word":"سُورَةٌ","root":"س و ر","rootLatin":"s-v-r","meaning":"Kur'an'ın belirli bir bölümü, ayetler topluluğu.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sûre' kelimesinin 'sur' (duvar) kelimesinden geldiğini, Kur'an'ın sûrelerinin de tıpkı bir şehrin duvarları gibi ayetleri kuşattığını ve onları birbirinden ayırdığını belirtir. Ayetteki 'sûre' kelimesi, münafıkların kendilerine indirilen ilahi mesajdan kaçışlarını tetikleyen, belirli bir bütünlük arz eden vahyi ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'sûre' kelimesini 'menzile' (makam, derece) anlamında kullanır. Ona göre her sûre, Kur'an'ın bir derecesi, bir makamıdır. Ayetteki bağlamda, inen her sûrenin münafıklar için bir imtihan ve hakikati ortaya koyan bir aşama olduğunu gösterir."}]},{"word":"نَظَرَ","root":"ن ظ ر","rootLatin":"n-z-r","meaning":"Bakmak, göz gezdirmek, dikkat kesilmek.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'nazar' fiilinin sadece görmek değil, aynı zamanda düşünmek ve tefekkür etmek anlamlarını da içerdiğini belirtir. Ancak bu ayetteki 'nazar', münafıkların birbirlerine gizlice, endişeyle ve kaçamak bir şekilde bakışlarını, yani bir tür 'gözetleme' ve 'endişeli arayış' halini ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'nazar' kelimesinin 'basar'dan (görme) daha genel olduğunu ve hem gözle hem de kalp ile idrak etmeyi kapsadığını ifade eder. Ayetteki 'nazar', münafıkların kalpleriyle değil, sadece gözleriyle, üstelik de korku ve kaçış amacıyla birbirlerine bakmalarını, yani hakikatten yüz çevirme hallerini vurgular."}]},{"word":"ٱنصَرَفُوا۟","root":"ص ر ف","rootLatin":"s-r-f","meaning":"Yüz çevirmek, dönüp gitmek, uzaklaşmak.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'sarf' kökünün bir şeyi bir halden başka bir hale çevirmek, döndürmek anlamını taşıdığını belirtir. 'İnsarafû' fiili, münafıkların ilahi mesajdan ve hakikatten yüz çevirerek, ondan uzaklaşma eylemini, yani bir tür kaçışı ve reddi ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'sarf' kelimesinin bir şeyi bir yönden başka bir yöne çevirmek olduğunu ve bu ayetteki 'insarafû'nun, münafıkların ilahi vahiyden ve cemaatten yüz çevirip uzaklaşmalarını, yani hakikatten bilinçli bir şekilde sapmalarını ifade ettiğini belirtir."}]},{"word":"قُلُوبَهُم","root":"ق ل ب","rootLatin":"k-l-b","meaning":"Kalpleri, gönülleri, idrak merkezleri.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'kalb' kelimesinin bir şeyin özü, merkezi ve sürekli değişen, dönüşen yapısı olduğunu belirtir. Ayetteki 'kulûb' kelimesi, münafıkların idrak ve iman merkezlerinin, hakikatten yüz çevirme eylemleri sonucunda Allah tarafından mühürlenmesini, yani hidayete kapalı hale gelmesini ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da 'kalb'in sadece duyguların değil, aynı zamanda idrak, akıl ve iradenin de merkezi olduğunu vurgular. Bu ayette 'kalplerinin döndürülmesi', münafıkların hakikati anlama ve kabul etme yeteneklerinin, kendi seçimleri sonucunda Allah tarafından ortadan kaldırılmasını, yani manevi körleşmeyi ifade eder."}]},{"word":"يَفْقَهُونَ","root":"ف ق ه","rootLatin":"f-k-h","meaning":"Anlamak, kavramak, idrak etmek.","sources":[{"author":"Ebû'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'fıkh' kelimesinin bir şeyi derinlemesine anlamak, idrak etmek ve onun inceliklerine vakıf olmak anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'lâ yefkahûne' ifadesi, münafıkların sadece yüzeyde kalmayıp, ilahi mesajın derin anlamlarını, hikmetini ve maksadını idrak edememelerini, yani manevi bir kavrayış eksikliğini vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'fıkh'ın sadece bilgi edinmek değil, aynı zamanda bu bilgiyi doğru bir şekilde yorumlama ve hayata geçirme yeteneği olduğunu belirtir. Ayetteki 'lâ yefkahûne', münafıkların Kur'an'ın mesajını sadece duymakla kalmayıp, onun derinliklerini anlayıp hayatlarına tatbik etme yeteneğinden yoksun olduklarını, bu nedenle de hakikatten uzaklaştıklarını ifade eder."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Tevbe Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *9/127*
- **Tevbe Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *9/127*
