# Tevbe Sûresi, 20. Âyet (9:20)

> ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ وَهَاجَرُوا۟ وَجَـٰهَدُوا۟ فِى سَبِيلِ ٱللَّهِ بِأَمْوَٰلِهِمْ وَأَنفُسِهِمْ أَعْظَمُ دَرَجَةً عِندَ ٱللَّهِ ۚ وَأُو۟لَـٰٓئِكَ هُمُ ٱلْفَآئِزُونَ

*Elleżîne âmenû vehâcerû vecâhedû fî sebîli(A)llâhi bi-emvâlihim veenfusihim a'zamu deraceten ‘inda(A)llâh(i)(c) veulâ-ike humu-lfâ-izûn(e)*

**Meal (Diyanet):** İman edip hicret eden ve Allah yolunda mallarıyla, canlarıyla cihad eden kimselerin mertebeleri, Allah katında daha üstündür. İşte onlar, başarıya erenlerin ta kendileridir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/9/20

---

## Tefsir

{"topics":["cihad","iman","ahiret-mukafat","hidayet-dalalet"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"l-l-ḏ","rootLatin":"l-l-dh","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mebnî isim olduğu için mebnî. Mübteda konumunda.","gloss":"o kimseler ki"},{"position":2,"surface":"ءَامَنُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ء-م-ن","rootLatin":"a-m-n","lemma":"آمَنَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî. İsm-i mevsûlün sıla cümlesinin fiili.","gloss":"iman ettiler"},{"position":3,"surface":"وَهَاجَرُوا۟","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":3,"surface":"هَاجَرُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ه-ج-ر","rootLatin":"h-j-r","lemma":"هَاجَرَ","form":"Mufâ'ale","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî. Önceki fiile atfedildiği için.","gloss":"hicret ettiler"},{"position":4,"surface":"وَجَـٰهَدُوا۟","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":4,"surface":"جَـٰهَدُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ج-ه-د","rootLatin":"j-h-d","lemma":"جَاهَدَ","form":"Mufâ'ale","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî. Önceki fiile atfedildiği için.","gloss":"cihad ettiler"},{"position":5,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":6,"surface":"سَبِيلِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-ب-ل","rootLatin":"s-b-l","lemma":"سَبِيل","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr.","gloss":"yol"},{"position":7,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ء-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr.","gloss":"Allah'ın"},{"position":8,"surface":"بِأَمْوَٰلِهِمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ile"},{"position":8,"surface":"أَمْوَٰلِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"م-و-ل","rootLatin":"m-w-l","lemma":"مَال","form":"-","features":{"state":"Nekre","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr.","gloss":"malları"},{"position":8,"surface":"هِمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî.","gloss":"onların"},{"position":9,"surface":"وَأَنفُسِهِمْ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":9,"surface":"أَنفُسِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-ف-س","rootLatin":"n-f-s","lemma":"نَفْس","form":"-","features":{"state":"Nekre","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için mecrûr.","gloss":"canları"},{"position":9,"surface":"هِمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî.","gloss":"onların"},{"position":10,"surface":"أَعْظَمُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Tafdîl","root":"ع-ظ-م","rootLatin":"'-ẓ-m","lemma":"أَعْظَم","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olan 'ellezîne'nin haberi olduğu için merfû.","gloss":"daha büyük"},{"position":11,"surface":"دَرَجَةً","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"د-ر-ج","rootLatin":"d-r-j","lemma":"دَرَجَة","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Temyiz olduğu için mansûb.","gloss":"derece bakımından"},{"position":12,"surface":"عِندَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"ع-ن-د","rootLatin":"'-n-d","lemma":"عِنْدَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb.","gloss":"katında"},{"position":13,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ء-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr.","gloss":"Allah'ın"},{"position":14,"surface":"وَأُو۟لَـٰٓئِكَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":14,"surface":"أُو۟لَـٰٓئِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"ء-و-ل","rootLatin":"a-w-l","lemma":"أُولَٰئِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mebnî isim olduğu için mebnî. Mübteda konumunda.","gloss":"işte onlar"},{"position":15,"surface":"هُمُ","pos":"isim","posDetail":"Fasıl Zamiri","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Fasıl zamiri olduğu için mebnî.","gloss":"onlar"},{"position":16,"surface":"ٱلْفَآئِزُونَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ف-و-ز","rootLatin":"f-w-z","lemma":"فَائِز","form":"-","features":{"state":"Marife","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû.","gloss":"kurtuluşa erenler"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, imanın, hicretin ve cihadın Allah katındaki üstün derecesini ve bu eylemleri gerçekleştirenlerin kurtuluşa ereceğini vurgulamaktadır. Ayet, bu kavramların derin anlamlarını ve birbirleriyle olan ilişkilerini dilbilimsel bir zenginlikle sunar.","keyConcepts":[{"word":"ءَامَنُوا۟","root":"أ م ن","rootLatin":"e-m-n","meaning":"Allah'a ve O'nun gönderdiklerine kalpten inanmak, güvenmek ve tasdik etmek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İman (أمن), kalbin tasdiki ve güven duymasıdır. Ayetteki 'âmenû' ifadesi, sadece sözlü ikrarı değil, aynı zamanda kalben tasdiki ve bu tasdikin getirdiği güveni ve teslimiyeti ifade eder. Bu, Allah'ın vaadine ve hükmüne tam bir itimat halidir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İzutu'ya göre 'iman' (أمن), Kur'an'da sadece 'inanmak' değil, aynı zamanda 'güvenmek', 'emniyet içinde olmak' ve 'kendini güvende hissetmek' anlamlarını da taşır. Ayetteki kullanımı, müminlerin Allah'a olan tam güvenlerini ve bu güvenin onları hicret ve cihada sevk eden temel motivasyon olduğunu gösterir."}]},{"word":"وَهَاجَرُوا۟","root":"ه ج ر","rootLatin":"h-c-r","meaning":"Allah rızası için, dinini yaşayabilmek amacıyla bir yerden başka bir yere göç etmek, terk etmek.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Hicret (هجر), bir şeyi terk edip ondan ayrılmaktır. Ayetteki 'hâcerû' ifadesi, özellikle din uğruna vatanı, malı ve akrabayı terk etme eylemini anlatır. Bu, sadece fiziksel bir göç değil, aynı zamanda eski yaşam tarzından ve inançsızlık ortamından kopuşu da içerir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, hicreti 'bir yerden diğerine intikal' olarak açıklar. Ayetteki bağlamda, bu intikal, Allah'ın emrine uyarak ve dinini koruma amacıyla gerçekleşen, zorlu ve fedakarlık gerektiren bir eylemdir. Bu, müminlerin imanlarının bir gereği olarak gösterdikleri somut bir adımdır."}]},{"word":"وَجَـٰهَدُوا۟","root":"ج ه د","rootLatin":"c-h-d","meaning":"Allah yolunda, O'nun dinini yüceltmek için tüm güç ve gayreti sarf etmek, mücadele etmek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Cihad (جهد), bir şeyi elde etmek için tüm gücü sarf etmektir. Ayetteki 'câhedû' ifadesi, Allah yolunda mal ve can ile yapılan mücadeleyi kapsar. Bu, sadece savaşmak değil, aynı zamanda nefisle mücadele, ilim öğrenme ve tebliğ gibi her türlü çabayı içerir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, cihadı 'düşmana karşı tüm gücü sarf etmek' olarak tanımlar. Ayetteki 'bi-emvâlihim ve enfüsihim' (mallarıyla ve canlarıyla) ifadesi, cihadın kapsamını netleştirir ve bu mücadelenin maddi ve manevi tüm varlığı kapsayan bir fedakarlık olduğunu vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, cihadın Kur'an'daki anlamının genişliğine dikkat çeker. Ayetteki cihad, sadece savaş meydanındaki mücadeleyi değil, aynı zamanda Allah'ın rızasını kazanmak için gösterilen her türlü çabayı, zorluklara karşı sabrı ve nefsi terbiye etmeyi de içerir. Bu, müminlerin imanlarını eyleme dönüştürme biçimidir."}]},{"word":"دَرَجَةً","root":"د ر ج","rootLatin":"d-r-c","meaning":"Manevi mertebe, rütbe, Allah katındaki üstün konum.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Derece (درج), mertebe ve rütbe anlamına gelir. Ayetteki 'a'zamu dereceten' ifadesi, iman, hicret ve cihad edenlerin Allah katındaki diğer insanlardan daha üstün bir konuma sahip olduğunu belirtir. Bu, onların amellerinin Allah nezdindeki değerini gösterir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, dereceyi 'bir şeyin diğerinden üstünlüğü' olarak açıklar. Ayetteki kullanım, bu üstünlüğün Allah tarafından bahşedilen manevi bir rütbe olduğunu ve bu rütbenin, müminlerin gösterdiği fedakarlıkların bir karşılığı olduğunu vurgular."}]},{"word":"ٱلْفَآئِزُونَ","root":"ف و ز","rootLatin":"f-v-z","meaning":"Kurtuluşa erenler, başarıya ulaşanlar, umduklarına kavuşanlar.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Fevz (فوز), hayra ulaşmak ve şerden kurtulmaktır. Ayetteki 'el-fâizûn' ifadesi, iman, hicret ve cihad edenlerin dünya ve ahirette kurtuluşa ereceklerini, Allah'ın rızasını kazanarak en büyük başarıya ulaşacaklarını müjdeler."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, fevzi 'istenilen şeye ulaşmak ve korkulan şeyden kurtulmak' olarak tanımlar. Ayetteki 'el-fâizûn', bu müminlerin Allah'ın vaat ettiği cennete ve ebedi mutluluğa kavuşacaklarını, cehennem azabından ise kurtulacaklarını ifade eder."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Tevbe Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *9/20*
- **Tevbe Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *9/20*