# Tevbe Sûresi, 79. Âyet (9:79)

> ٱلَّذِينَ يَلْمِزُونَ ٱلْمُطَّوِّعِينَ مِنَ ٱلْمُؤْمِنِينَ فِى ٱلصَّدَقَـٰتِ وَٱلَّذِينَ لَا يَجِدُونَ إِلَّا جُهْدَهُمْ فَيَسْخَرُونَ مِنْهُمْ ۙ سَخِرَ ٱللَّهُ مِنْهُمْ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ

*Elleżîne yelmizûne-lmuttavvi'îne mine-lmu/minîne fî-ssadekâti velleżîne lâ yecidûne illâ cuhdehum feyesḣarûne minhum(ﻻ) seḣira(A)llâhu minhum velehum ‘ażâbun elîm(un)*

**Meal (Diyanet):** Sadakalar hususunda gönüllü bağışta bulunan mü'minlerle, güçlerinin yettiğinden başkasını bulamayanları çekiştirip onlarla alay edenler var ya; işte Allah asıl onları maskaraya çevirmiştir. Onlar için elem dolu bir azap vardır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/9/79

---

## Tefsir

{"topics":["munafiklar","zekat-infak","ahiret-mukafat","kibir-hased"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"l-dh-y","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"o kimseler ki","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Mübteda"},{"position":2,"surface":"يَلْمِزُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ل-م-ز","rootLatin":"l-m-z","lemma":"لَمَزَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"dil uzatırlar","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":3,"surface":"ٱلْمُطَّوِّعِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ط-و-ع","rootLatin":"t-w-ʿ","lemma":"مُطَّوِّع","form":"Tef'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"gönüllü olanlara","irabMarker":"yâ ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":4,"surface":"مِنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"-den, -dan","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":5,"surface":"ٱلْمُؤْمِنِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ا-م-ن","rootLatin":"a-m-n","lemma":"مُؤْمِن","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"müminlerden","irabMarker":"yâ ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":6,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"içinde, hakkında","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":7,"surface":"ٱلصَّدَقَـٰتِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ص-د-ق","rootLatin":"s-d-q","lemma":"صَدَقَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sadakalar","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":8,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":8,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"l-dh-y","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki isme atfedildiği için mahallen merfû; kelime mebnîdir","gloss":"o kimseler ki","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Ma'tûf"},{"position":9,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nefy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"değil","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":10,"surface":"يَجِدُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"و-ج-د","rootLatin":"w-j-d","lemma":"وَجَدَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"bulamazlar","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":11,"surface":"إِلَّا","pos":"harf","posDetail":"İstisna Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَّا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ancak","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":12,"surface":"جُهْدَ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ج-ه-د","rootLatin":"j-h-d","lemma":"جُهْد","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"gayretlerini","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih","izafet":"Muzâf"},{"position":12,"surface":"هُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onların","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":13,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"böylece","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":13,"surface":"يَسْخَرُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"س-خ-ر","rootLatin":"s-kh-r","lemma":"سَخِرَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"alay ederler","irabMarker":"nûn ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":14,"surface":"مِنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"-den, -dan","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":14,"surface":"هُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onlardan","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":15,"surface":"سَخِرَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"س-خ-ر","rootLatin":"s-kh-r","lemma":"سَخِرَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"alay etti","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":16,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّهُ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"Allah","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Fâil"},{"position":17,"surface":"مِنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"-den, -dan","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":17,"surface":"هُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onlardan","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":18,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":18,"surface":"لَهُمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"için"},{"position":18,"surface":"هُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onlar için","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":19,"surface":"عَذَابٌ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"ʿ-dh-b","lemma":"عَذَاب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"azap","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mübteda"},{"position":20,"surface":"أَلِيمٌ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ا-ل-م","rootLatin":"a-l-m","lemma":"أَلِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"elem verici","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Sıfat"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, sadaka veren müminlere dil uzatan ve imkanları kısıtlı olanlarla alay edenlerin durumunu ele almaktadır. Ayet, bu tür davranışların Allah katındaki karşılığını ve onlara vaat edilen azabı vurgulayarak, toplumsal dayanışma ve yardımlaşmanın önemine işaret etmektedir.","keyConcepts":[{"word":"يَلْمِزُونَ","root":"ل-م-ز","rootLatin":"l-m-z","meaning":"Sadaka veren müminlere dil uzatmak, onları ayıplamak ve kınamak anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'lemz' kelimesini bir şeyi gözle veya sözle ayıplamak, kusurunu ortaya koymak olarak açıklar. Ayetteki 'yelmizûne' ifadesi, sadaka verenleri küçümseyerek, onların niyetlerini sorgulayarak veya verdiklerini azımsayarak dil uzatanları ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'lemz'i 'ayb' (ayıp) olarak tefsir eder. Bu ayetteki kullanımıyla, müminlerin sadaka verme eylemlerini ayıplayan, onlara kusur bulan ve bu yolla onları rencide eden kişileri anlatır."}]},{"word":"الْمُطَّوِّعِينَ","root":"ط-و-ع","rootLatin":"t-v-a","meaning":"Gönüllü olarak, isteyerek ve fazladan sadaka verenleri ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'tav' kökünü isteyerek ve gönüllü olarak bir işi yapmak olarak açıklar. 'Mutavvi' kelimesi ise, farz olmayan bir şeyi kendi isteğiyle ve fazladan yapan kişiyi ifade eder. Ayette, sadaka verme konusunda gönüllü davranan, imkanları ölçüsünde fazladan veren müminleri tanımlar."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'tav' kökünden türeyen 'tatavvu'' kelimesini, farz olmayan ibadetleri gönüllü olarak yapmak olarak açıklar. Bu ayetteki 'mutavvi'în' kelimesi, sadaka verme konusunda farzın ötesinde bir gayret gösteren, gönüllü olarak daha fazla veren müminleri kasteder."}]},{"word":"جُهْدَهُمْ","root":"ج-ه-د","rootLatin":"c-h-d","meaning":"Kişinin gücü, takati ve elinden gelen son imkanı anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'cühd' kelimesini, bir işi yaparken harcanan güç ve takat olarak tanımlar. Ayetteki 'cühdehum' ifadesi, sadaka verecek imkanı kısıtlı olanların, ancak güçlerinin yettiği kadarını, ellerinden gelen son imkanı verdiklerini belirtir."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'cühd' kelimesini 'tâkat' (güç, takat) olarak açıklar. Bu bağlamda, fakir müminlerin sadaka olarak verebilecekleri en son miktarı, yani güçlerinin yettiği kadarını ifade eder."}]},{"word":"فَيَسْخَرُونَ","root":"س-خ-ر","rootLatin":"s-h-r","meaning":"Alay etmek, küçümsemek ve hafife almak anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sahara' kelimesini, birini küçümseyerek, alay ederek veya hafife alarak gülmek olarak açıklar. Ayetteki 'feyesharûne' ifadesi, sadaka verme konusunda imkanları kısıtlı olanlarla, onların az miktardaki sadakalarıyla alay edenleri anlatır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'sahara' kelimesini 'istihzâ' (alay etme) olarak tefsir eder. Bu ayette, fakir müminlerin sadakalarını küçümseyerek onlarla alay edenlerin davranışını ifade eder."}]},{"word":"عَذَابٌ","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"a-z-b","meaning":"Can yakıcı, elem verici bir ceza veya azap anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'azab' kelimesini, bir şeyi engellemek, alıkoymak ve bu yolla kişiye elem vermek olarak açıklar. Ayetteki 'azâbun elîm' ifadesi, sadaka verenlere dil uzatan ve alay edenlere verilecek olan şiddetli ve can yakıcı cezayı belirtir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"el-Kefevî, 'azab'ı, nefse elem veren her şey olarak tanımlar. Bu ayetteki 'azâbun elîm' ifadesi, Allah'ın bu kötü davranışlara karşılık olarak vereceği, ruhsal ve bedensel olarak acı veren cezayı vurgular."}]},{"word":"أَلِيمٌ","root":"أ-ل-م","rootLatin":"e-l-m","meaning":"Acı veren, elem verici, can yakıcı anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'elem' kelimesini, bedende veya ruhta hissedilen acı olarak açıklar. 'Elîm' ise bu acıyı veren, elem verici olan demektir. Ayetteki 'azâbun elîm' terkibi, verilecek olan azabın şiddetini ve can yakıcılığını pekiştirir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'elîm' kelimesinin Kur'an'da genellikle 'azab' kelimesiyle birlikte kullanılarak, cezanın şiddetini ve acı verici niteliğini vurguladığını belirtir. Bu ayette de, alay edenlere ve dil uzatanlara verilecek olan azabın ne denli şiddetli ve acı verici olacağını ifade eder."}]}]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Elleżîne"},{"position":2,"translit":" yelmizûne"},{"position":3,"translit":"lmuttavvi'îne"},{"position":4,"translit":" mine"},{"position":5,"translit":"lmu/minîne"},{"position":6,"translit":" fî"},{"position":7,"translit":"ssadekâti"},{"position":8,"translit":" velleżîne"},{"position":9,"translit":" lâ"},{"position":10,"translit":" yecidûne"},{"position":11,"translit":" illâ"},{"position":12,"translit":" cuhdehum"},{"position":13,"translit":" feyesḣarûne"},{"position":14,"translit":" minhum(ﻻ)"},{"position":15,"translit":" seḣira"},{"position":16,"translit":"(A)llâhu"},{"position":17,"translit":" minhum"},{"position":18,"translit":" velehum"},{"position":19,"translit":" ‘ażâbun"},{"position":20,"translit":" elîm(un)"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Zekât ve İnfâk** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *9/79*
- **TB. Kelime-i İdrîsiyye & İbrâhîmiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *9/79*
- **Tevbe Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *79. ayette*
- **Tevbe Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *79. ayette*