# Tevbe Sûresi, 82. Âyet (9:82)

> فَلْيَضْحَكُوا۟ قَلِيلًا وَلْيَبْكُوا۟ كَثِيرًا جَزَآءًۢ بِمَا كَانُوا۟ يَكْسِبُونَ

*Felyedhakû kalîlen velyebkû keśîran cezâen bimâ kânû yeksibûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Artık kazandıklarının karşılığı olarak, az gülsünler, çok ağlasınlar.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/9/82

---

## Tefsir

{"topics":["ahiret-mukafat","cehennem","hesap-mizan"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"o halde"},{"position":1,"surface":"لْيَضْحَكُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ض-ح-ك","rootLatin":"d-h-k","lemma":"ضَحِكَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Emir lâmı ile meczûm olduğu için meczûm","gloss":"gülsünler"},{"position":2,"surface":"قَلِيلًا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ق-ل-ل","rootLatin":"q-l-l","lemma":"قَلِيل","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûl-i Mutlak (sıfatı) olduğu için mansûb","gloss":"az"},{"position":3,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":3,"surface":"لْيَبْكُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ب-ك-ي","rootLatin":"b-k-y","lemma":"بَكَى","form":"Mücerred","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Emir lâmı ile meczûm olduğu için meczûm","gloss":"ağlasınlar"},{"position":4,"surface":"كَثِيرًا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ك-ث-ر","rootLatin":"k-th-r","lemma":"كَثِير","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûl-i Mutlak (sıfatı) olduğu için mansûb","gloss":"çok"},{"position":5,"surface":"جَزَآءًۢ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ج-ز-ي","rootLatin":"j-z-y","lemma":"جَزَاء","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün lieclih olduğu için mansûb","gloss":"karşılık olarak"},{"position":6,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":6,"surface":"مَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Masdariyye","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"şey"},{"position":7,"surface":"كَانُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"idiler"},{"position":8,"surface":"يَكْسِبُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ك-س-ب","rootLatin":"k-s-b","lemma":"كَسَبَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"kazanıyorlardı"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, münafıkların dünyadaki geçici sevinçlerinin ardından ahirette karşılaşacakları acı akıbeti, gülme ve ağlama fiilleri üzerinden karşılaştırmalı bir şekilde ifade etmektedir. Ayet, onların dünyadaki eylemlerinin (kazançlarının) bir karşılığı olarak bu duruma düşeceklerini vurgular.","keyConcepts":[{"word":"فَلْيَضْحَكُوا۟","root":"ض ح ك","rootLatin":"d-h-k","meaning":"Münafıkların dünyadaki geçici ve az olan sevinçlerini, eğlenmelerini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'dahk' kelimesini 'sevinçten veya hayretten dolayı yüzün açılması ve sesin çıkması' olarak tanımlar. Ayetteki 'az gülme' ifadesi, münafıkların dünyadaki geçici ve aldatıcı sevinçlerinin, ahiretteki büyük azap karşısında ne kadar değersiz olduğunu vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, bu tür ifadeleri mecazi anlamda 'dünyada az sevinmeleri' olarak yorumlar. Ayetteki emir kipi, aslında bir haber ve tehdit anlamı taşır; yani 'onlar az gülecekler' demektir ve bu, onların dünyadaki kısa süreli zevklerinin ahiretteki uzun süreli azapla tezat oluşturduğunu gösterir."}]},{"word":"وَلْيَبْكُوا۟","root":"ب ك ى","rootLatin":"b-k-y","meaning":"Münafıkların ahiretteki pişmanlık ve azap nedeniyle yaşayacakları yoğun üzüntü ve gözyaşını ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'bükâ' kelimesini 'gözyaşı dökme ve sesli ağlama' olarak açıklar. Ayetteki 'çok ağlama' ifadesi, münafıkların dünyadaki az gülmelerine karşılık, ahiretteki azap ve pişmanlıklarının şiddetini ve sürekliliğini vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'bükâ'nın genellikle üzüntü, korku veya pişmanlık gibi duygularla ilişkili olduğunu belirtir. Ayetteki 'çok ağlasınlar' emri, onların işledikleri günahların bir sonucu olarak çekecekleri azabın ve pişmanlığın büyüklüğünü haber verir."}]},{"word":"جَزَآءًۢ","root":"ج ز ى","rootLatin":"c-z-y","meaning":"Münafıkların dünyada işledikleri amellerin karşılığı, ödülü veya cezasıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'cezâ' kelimesini 'bir fiilin karşılığı, ister iyi ister kötü olsun' şeklinde tanımlar. Ayetteki 'cezâen' ifadesi, münafıkların az gülüp çok ağlamalarının, dünyada işledikleri kötü amellerin (yeksibûn) doğrudan bir sonucu ve hak ettikleri bir karşılık olduğunu belirtir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'cezâ' kavramının Kur'an'da genellikle 'karşılık' veya 'ödül/ceza' anlamında kullanıldığını ve ilahi adaletin bir tezahürü olduğunu vurgular. Bu ayetteki 'cezâen', münafıkların dünyadaki eylemlerinin ahiretteki kaçınılmaz sonucunu ifade eder."}]},{"word":"يَكْسِبُونَ","root":"ك س ب","rootLatin":"k-s-b","meaning":"Münafıkların dünyada yaptıkları, kazandıkları kötü amelleri ve günahları ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'kesb' kelimesini 'bir şeyi elde etmek, kazanmak' olarak açıklar. Ayetteki 'yeksibûn' ifadesi, münafıkların kendi iradeleriyle işledikleri, kazandıkları kötü fiilleri ve günahları kapsar ki, bu fiiller onların ahiretteki azabının temel sebebidir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'kesb'in Kur'an'da genellikle insanın kendi çabasıyla elde ettiği, kazandığı şeyleri ifade ettiğini belirtir. Bu ayette 'yeksibûn', münafıkların bilinçli olarak yaptıkları ve sonuçlarına katlanmaları gereken kötü amelleri vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'kesb'in 'bir şeyi elde etme çabası' olduğunu ve genellikle insanın kendi iradesiyle gerçekleştirdiği eylemleri ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'yeksibûn', münafıkların kendi tercihleriyle işledikleri günahların, az gülüp çok ağlamalarının nedeni olduğunu açıkça ortaya koyar."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Tevbe Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *9/82*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk · *9/82*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk · *9/82*
- **Tevbe Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *9/82*
- **Tevbe Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *9/82*
- **Tuhfetu'l-Uşşâkî** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *9/82*
- **Tevbe Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *9/82*
- **Tuhfetu'l-Uşşâkî** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *9/82*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *9/82*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 11** — Ahmed Avni Konuk · *9/82*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *9/82*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk · *9/82*