# Alak Sûresi, 15. Âyet (96:15)

> كَلَّا لَئِن لَّمْ يَنتَهِ لَنَسْفَعًۢا بِٱلنَّاصِيَةِ

*Kellâ le-in lem yentehi lenesfe'an bi-nnâsiye(ti)*

**Meal (Diyanet):** (15-16) Hayır! Andolsun, eğer vazgeçmezse, muhakkak onu perçeminden; o yalancı, günahkar perçeminden yakalarız.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/96/15

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, inkarcıların tehditkar tutumlarına karşı bir uyarı niteliğindedir. 'Perçeminden yakalamak' ifadesi, ilahi kudretin ve cezalandırmanın kaçınılmazlığını sembolize ederken, 'vazgeçmek' fiili, inkarcıların eylemlerini terk etmeleri gerektiğine işaret eder.","keyConcepts":[{"word":"يَنتَهِ","root":"ن-ه-ي","rootLatin":"n-h-y","meaning":"Bir şeyden vazgeçmek, son vermek, men edilmek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'nehy' kelimesinin bir şeyi yapmaktan alıkoymak, son vermek anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'lem yentehi' ifadesi, inkarcının yaptığı kötü işlerden vazgeçmemesi, son vermemesi durumunu ifade eder ve ilahi bir uyarıyı içerir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'yentehi' fiilini 'vazgeçmek, son vermek' olarak açıklar. Ayetteki bağlamda, inkarcının Peygamber'i engelleme çabasından vazgeçmemesi durumunda karşılaşacağı akıbeti vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'nehy' kökünün yasaklama, engelleme ve bir şeyden uzak durma anlamlarını taşıdığını belirtir. Ayetteki 'lem yentehi' ifadesi, inkarcının kötü fiillerinden vazgeçmemesi, yani bu fiillerden uzak durmaması durumunu anlatır."}]},{"word":"لَنَسْفَعًا","root":"س-ف-ع","rootLatin":"s-f-'-a","meaning":"Perçeminden tutup çekmek, şiddetle yakalamak.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'sef'a' fiilinin bir şeyi şiddetle tutup çekmek, özellikle de perçeminden yakalamak anlamına geldiğini ifade eder. Ayetteki 'lenesfe'an' ifadesi, Allah'ın inkarcıyı perçeminden tutup cehenneme sürüklemesi gibi mecazi bir anlam taşır ve ilahi gücün mutlaklığını gösterir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sef'a' kelimesinin bir şeyi yüzünden veya perçeminden tutup çekmek olduğunu belirtir. Ayetteki kullanım, inkarcının acizliğini ve Allah'ın kudreti karşısındaki çaresizliğini vurgular."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'sef'a' fiilinin 'bir şeyi şiddetle yakalamak, sürüklemek' anlamında kullanıldığını açıklar. Ayetteki 'lenesfe'an' ifadesi, inkarcının perçeminden yakalanarak aşağılanmasını ve cezalandırılmasını sembolize eder."}]},{"word":"بِٱلنَّاصِيَةِ","root":"ن-ص-ي","rootLatin":"n-s-y","meaning":"Alın saçı, perçem.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'nâsiye' kelimesinin 'alın saçı, perçem' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'bin-nâsiyeti' ifadesi, bir kişiyi perçeminden yakalamanın, onu aşağılama ve kontrol altına alma eylemi olduğunu gösterir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'nâsiye' kelimesini 'alnın ön kısmındaki saç' olarak tanımlar. Ayetteki bağlamda, perçeminden yakalamak, bir kişiyi en zayıf ve aşağılayıcı noktasından yakalamak anlamına gelir ve ilahi cezalandırmanın kesinliğini vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'nâsiye'nin Arap kültüründe onur ve şerefle ilişkilendirilen bir bölge olduğunu belirtir. Bu nedenle, 'perçeminden yakalamak', bir kişinin onurunu kırmak ve onu tamamen kontrol altına almak anlamına gelir. Ayetteki kullanım, inkarcının onurunun kırılacağını ve ilahi iradeye teslim olacağını gösterir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["ahiret-mukafat","cehennem","musrikler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"كَلَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Red'","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَلَّا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"Asla, Hayır"},{"position":2,"surface":"لَئِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Şart","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَئِن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"Eğer"},{"position":3,"surface":"لَّمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cezm","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَمْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"Değil"},{"position":4,"surface":"يَنتَهِ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ن-ه-ي","rootLatin":"n-h-y","lemma":"اِنْتَهَى","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Harf-i cezm olan 'لم'den sonra geldiği için meczûm","gloss":"Vazgeçmezse"},{"position":5,"surface":"لَنَسْفَعًۢا","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"س-ف-ع","rootLatin":"s-f-'","lemma":"سَفَعَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Tekid Nunu ile birleştiği için mebnî","gloss":"Elbette çekeriz"},{"position":6,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"İle"},{"position":6,"surface":"ٱلنَّاصِيَةِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ن-ص-ي","rootLatin":"n-s-y","lemma":"نَاصِيَة","form":"Fâ'ile","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cer olan 'بِ'den sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Perçeminden"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *96/15*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *96/15*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *96/15*
- **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *96/15*
- **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *96/15*
- **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *96/15*
- **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *96/15*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *96/15*
- **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *96/15*
- **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *96/15*