# Zilzâl Sûresi, 2. Âyet (99:2)

> وَأَخْرَجَتِ ٱلْأَرْضُ أَثْقَالَهَا

*Ve aḣraceti-l-ardu eśkâlehâ*

**Meal (Diyanet):** (1-3) Yeryüzü kendine has bir sarsıntıya uğratıldığı, içindekileri dışarıya çıkarıp attığı ve insan, "Ona ne oluyor?" dediği zaman,

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/99/2

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Zilzâl Suresi'nin bu ayeti, kıyamet gününde yeryüzünün geçireceği dönüşümü ve bu dönüşümün şiddetini tasvir etmektedir. Özellikle 'ağırlıklarını çıkarması' ifadesi, yeryüzünün içindeki sırları ve yükleri açığa vurmasını sembolize ederken, bu durumun insan üzerindeki şaşkınlık ve dehşet etkisini vurgular.","keyConcepts":[{"word":"أَخْرَجَتِ","root":"خ-ر-ج","rootLatin":"h-r-c","meaning":"Yeryüzünün içindekileri dışarı çıkarması, açığa vurması anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'hurûc' kelimesini bir şeyin bulunduğu yerden ayrılması olarak tanımlar. Ayetteki 'أَخْرَجَتِ' (ihrâc) fiili, yeryüzünün kendi içindeki şeyleri, yani ölüleri veya madenleri dışarı atması, açığa çıkarması anlamında kullanılmıştır. Bu, yeryüzünün normal durumundan saparak, kıyamet alameti olarak içindekileri dışarıya fırlatmasını ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'ihrâc' fiilinin burada mecazi bir anlam taşıdığını belirtir. Yeryüzünün ağırlıklarını çıkarması, onun içindeki hazineleri, madenleri veya ölüleri dışarı atması şeklinde yorumlanabilir. Bu, yeryüzünün adeta bir canlı gibi hareket ederek içindekileri ifşa etmesini anlatır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'hurûc' kökünün Kur'an'daki kullanımında genellikle bir yerden ayrılma, ortaya çıkma veya bir durumdan başka bir duruma geçişi ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki 'ihrâc', yeryüzünün kıyamet anında alışılmadık bir şekilde içindekileri 'ortaya çıkarması' eylemini vurgulayarak, kozmik bir değişimi işaret eder."}]},{"word":"ٱلْأَرْضُ","root":"أ-ر-ض","rootLatin":"e-r-d","meaning":"Üzerinde yaşadığımız yeryüzü, dünya gezegeni anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'arz' kelimesinin bilinen yeryüzü olduğunu ve Kur'an'da hem genel olarak gezegen anlamında hem de belirli bir bölgeyi ifade etmek için kullanıldığını belirtir. Bu ayette 'el-arz', kıyamet alametlerinin gerçekleştiği, üzerinde canlıların yaşadığı ve sarsılma eylemine maruz kalan yeryüzünü ifade eder."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'arz' kelimesinin genişliği ve yaygınlığı ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'el-arz', kıyamet anında dehşetle sarsılan ve içindekileri dışarı atan, tüm insanlığın şahit olduğu o büyük yeryüzünü temsil eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'arz' kelimesinin Kur'an'da genellikle 'sema' (gök) kelimesiyle birlikte zikredilerek evrenin iki temel unsurundan biri olarak vurgulandığını belirtir. Bu ayette 'el-arz', kıyamet senaryosunun ana sahnesi olarak, ilahi kudretin tecelli ettiği bir varlık olarak karşımıza çıkar."}]},{"word":"أَثْقَالَهَا","root":"ث-ق-ل","rootLatin":"s-k-l","meaning":"Yeryüzünün içindeki yükleri, ağırlıkları, hazineleri veya ölüleri ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'eskal' kelimesinin 'sıklet'ten geldiğini ve ağırlık anlamına geldiğini belirtir. Bu ayetteki 'eskal' kelimesi, yeryüzünün içinde barındırdığı ölüleri veya madenleri ve hazineleri ifade eder. Kıyamet günü yeryüzü, bu ağırlıkları dışarı atarak adeta yükünden kurtulur."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sıklet'in hem maddi ağırlık hem de manevi yük anlamına gelebileceğini açıklar. Ayetteki 'eskal' kelimesi, yeryüzünün içinde sakladığı, gömülü olan her şeyi, özellikle de ölüleri ve madenleri kapsar. Yeryüzünün bunları dışarı çıkarması, kıyametin dehşetini ve sırların açığa çıkışını simgeler."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'sıklet'in bir şeyin ağırlığı ve yükü olduğunu belirtir. 'Eskâl' kelimesi, yeryüzünün içindeki gömülü hazineleri, madenleri ve özellikle de kıyamet günü diriltilecek olan ölüleri ifade eder. Bu, yeryüzünün kendi yükümlülüğünü yerine getirerek içindekileri teslim etmesi anlamındadır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kiyamet","dirilis","tabiat-ayetleri"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"أَخْرَجَتِ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"خ-ر-ج","rootLatin":"ḫ-r-j","lemma":"إِخْرَاج","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"çıkardı"},{"position":2,"surface":"ٱلْأَرْضُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ر-ض","rootLatin":"ʾ-r-ḍ","lemma":"أَرْض","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"yer"},{"position":3,"surface":"أَثْقَالَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ث-ق-ل","rootLatin":"ṯ-q-l","lemma":"ثِقَل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"ağırlıklarını"},{"position":3,"surface":"هَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk · *99/1-5*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk · *99/1-5*
- **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *99/2*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk · *99/1-5*
- **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *99/2*
- **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *99/2*
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *99/1-5*
- **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *99/2*
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *99/1-5*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk · *99/1-5*
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *99/1-2*