# Cuma > Haftalık toplantı günü. Cuma namazı ve hutbesi. **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/cuma --- ## Tanım Cum'a, İslâm'ın haftalık toplu ibadet günüdür ve İslâm takviminde haftanın zirvesi sayılır. Kelime anlamı "toplanma" olan Cum'a, Müslümanların öğle vaktinde camide toplanıp hutbe dinleyerek iki rekât cum'a namazı kıldıkları gündür. Öğle namazının yerine geçer ve ergin, sağlıklı, hür, mukîm erkeklere farz-ı ayındır. ## Kur'an Referansı - Cum'a 62:9 — "Ey iman edenler! Cum'a günü namaz için çağrı yapıldığında hemen Allah'ı anmaya koşun ve alışverişi bırakın. Eğer bilirseniz bu sizin için daha hayırlıdır." - Cum'a 62:10 — "Namaz kılındıktan sonra yeryüzüne dağılın ve Allah'ın lütfundan nasibinizi arayın." ## Hadis "Güneşin üzerine doğduğu en hayırlı gün cum'a günüdür. Âdem o gün yaratıldı, o gün cennete konuldu, o gün cennetten çıkarıldı ve kıyamet de cum'a günü kopacaktır" (Müslim, Cum'a 17-18). "Cum'a gününde öyle bir saat vardır ki, o saate bir Müslüman kul rast gelir de Allah'tan bir hayır isterse Allah ona mutlaka verir" (Buhârî, Cum'a 37; Müslim, Cum'a 13 — "saat-i icâbe"). "Kim güzelce abdest alıp cum'aya gelir, hutbeyi dinler ve susarsa iki cum'a arasındaki ve fazladan üç günün günahı bağışlanır" (Müslim, Cum'a 27). ## Şartları ve Âdâbı **Farz olma şartları**: Erkeklik, akıl, bulûğ, hürriyet, ikâmet, sağlık. **Edâ şartları**: Vakit (öğle vakti), cemaat, hutbe, izin (devlet izni — Hanefîlere göre). **Müstehaplar**: Gusül, güzel koku sürünme, temiz elbise, erken gitme, nâfile namaz, Kehf sûresini okuma. ## Hikmeti Cum'a, haftalık manevî arınma ve toplumsal birliktelik günüdür. Hutbe halka hitâbın, namaz Hakk'a hitâbın sembolüdür. İslâm toplumunda cum'a aynı zamanda şehir nizâmının, devlet otoritesinin tescîl edildiği gündür — bu yüzden "cum'a kılınan yer" fıkhen "şehir" sayılır. ## Tasavvufî Yorum Sufiler cum'ayı "hafta içindeki mîrac" olarak görür; mü'minin Allah'ın huzuruna topluca çıkışıdır. Sâlik o gün kalbini tamamen Hakk'a çevirir; "saat-i icâbe"yi gözler. ## İlgili Kavramlar - [namaz](/wiki/namaz) - [hutbe](/wiki/hutbe) - [cemaat](/wiki/cemaat) - [kehf-suresi](/wiki/kehf-suresi) ## Kaynaklar - İbn Kudâme, el-Muğnî - Kâsânî, Bedâiʿu's-Sanâiʿ - Sahîh-i Buhârî ve Müslim ## Bu Kavramın Geçtiği Eserler - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2) > mutî'i ise... “Suğbe” “sin” in fethi ve zammı ile âşık ve firifte ve muti" ma'nâlarına ge- lir. Ya'ni hayvanlık mertebesi nasıl ki insanlık mertebesinin esiri ve muti'i ise... 2534. (İnsan mertebesi e - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 13** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 13) > amâzına gideceği vakit muannid olan kurt hücüm edememek için güttüğü koyun sürüsünün etrâfına bir dâire çizerdi. 4835. غم ها" o çizgiden koyun dışarıya gelmeye! “Kurt ve zararlı olan hursız gelme - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 11** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 11) > dir-i Geylâni (k.s.) hazretleri Gunyetü't-Tâlibin ismindeki eser-i şerifinde Resül-i Ekrem Efendimiz'den şu hadisi Hz. Câbir'den nakleder ki, tercümesi şudur: “Allâh Teâlâ hazretleri cum'a namâzını be - **Vahiy ve Cebrâîl** > .................................... 020 Tecelli 02.05.2003 Cumayı Cumartesine bağlayan gece ............ 021 Rû’ya 23.04.2003 .................................................. 023 İmanın harfleri yönüyle izahı .............................. 024 Tecelli ve Zu - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 10** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 10) > lmadı? Yevm-i Cum'a dahi böylece eyyâm-ı mütebâkıyeden efdal oldu. Nitekim buyrulmuştur: Ya'nî “Allah Teâlâ hazretlerinin rızıklardan başka rızıkları olduğu levhde muharrerdir. İmdi o rızıkları Cum'a - **İbretlik Bir Hikâye — Ustadan Uranos'a Tavsiyeler** — Terzibaba - Necdet Ardıç (169 10 bretlik bir hik ye daha Usta dan ra na tavsiyeler) > ...baannemizin mezarını ziyaret etmeyi düşünüyoruz.. acaba bu rüya kendisinin ruhundan bir mesaj mıdır? selametle --------------- Kasımpaşa Uşşaki'de kapıda duran beyaz sakallı bir dede vardı, Kendisine Dr. Y... - **İnci Tezgâhı (2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (63 (İnci Tezgâhı)) > ...billâh, iki mertebeyi ifade eder. Kıraat ve hutbe bu makamların sözcü, temsilcisidir. Hutbe sonun da İnnellahe……(33-56) Haktan peygambere, Ulûhiyyetten risalete. İnnellahe ye’müruküm (16-90) ise Ulûhiyett... - **Terzi Baba (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (39 Terzi Baba 2) > ...açmadan önce unutmamak için aşağıda ki notları kâğıda almıştım. Bilgi sayarı açınca senin notlarını adeta tasdik edercesine bir 119 uyum oluşmuş oldu Rabbımıza şükrederiz. ------------------- Cennet ehli a... - **Ramazan ve Oruç** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Ramazan ve Oruç) > ...ım, Nasılsınız iyi misiniz? Hamd olsun bizler şimdilik iyi sayılırız, Cenab-ı Hakk iyilikten ayırmasın... Hem sizleri merak, hem de üzerinde taslak olarak çalışmaya başladığımız (14) Şehr-i Ramazan çalışma... - **Bir Sâlikin Seyr Yolu Hikâyesi (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Bir Salikin Seyr Yol Hikayesi 2) > ...iz ve üç aylarınız mübarek olsun. Hamdolsun şimdilik iyi sayılırız İnşeallah sizlerde iyisinizdir. Kısmet olursa bu ay sonun da İstanbuldaki cumartesi pazar günleri iki sohbeti yaptıktan sonra, 2 mayıs paz... - **Mâide Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (43 5 Mâi̇de-Sûresi̇) > ...ikindiden sonra, Efendimiz (s.a.v.) övülmüş devesinin üzerinde iken nâzil olmuştur. Vahyin şiddeti ile devenin ayakları bu ağırlığa tahammül edemeyerek çöküvermişti. Bâtınen bu deve bizim nefis devemizdir... - **13 ve Hakîkat-i İlâhiyye** > a vefat etti. (1+4+2+6=13) (18) Yılın 92 kinci günü 2 nisan cumartesi vefat etti. (9+2+2=13) (19) Futbol maçına giden ilk Papa. 29 ekim 2000 Roma. (2+9+2=13) (20) Ayrıca, Vatikan da ilk onun döneminde Kûr’ân-ı Keriym okundu. (13) tür. (21) Kendi ismi KAROL WOJ - **Esintiler (4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (170 4 Esi̇nti̇ler) > ...unda Fatiha Sûresi bilindiği gibi asıl ve asildir. Onun üzerinde durulması gerektiği ifade edilmiş olabilir. 'Mâliki yevmid'din" Hak yolcusu için her an "din günü"dür. Ve Hayy olan Hak her an kişi ile bera... - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5) > nesinde bir cum'a günü, ashâb-ı kirâm câmi-i şerifte ve Nebiyy-i zîşân Efendimiz dahi minberde hutbede idiler. Medine-i Münevvere'ye kervan geldi ve halka ihbâr için davul çalmağa başladı. Câmide davu - **Terzi Baba 3 — İstişâre Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç (32 Ter Baba 3 sti are dosyas) > ...epimize kolaylıklar versin. Hayırlı cum'a lar. Nü…. anacığının da selâmları vardır. Benden de herkese selâmlar. Terzi Baban. Hoşça kal kızım. Selâmün Aleyküm Efendi... - **Dur Rabbın Namazda (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Dur Rabbın Namazda Cilt 2) > ...z’ diye söz almıştık.” (Bakara, 2/83) âyeti bu hususa işaret eder. İlahi dinlerden üç büyük dinin atası olan Hz. İbrahim’in: “ Rabbim beni ve çocuklarımı namaz kılanlardan eyle!” (İbrahim, 14/40) diye dua... - **Kevkeb — Yıldız** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Kevkeb Yıldız) > ...âhiyetim yoktur ben sadece hanımlarla sohbet günlerini düzenleyebilirim siz kendisini arayın diye ona bildirmiş, sonra oda beni arayıp aynı şeyleri tekrar etti ve cum’a günleri sohbetlere başlamak istediğ... - **TARİKATLARDA MÜBÂREK GÜN VE GECELERİN YERİ VE EHEMMİYETİ— Lisans Tezi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Mübarek Geceler Bitirme Tezi) > ...u olarak bulunuşudur. Regâib ise; rağbet etme, çok istenilen şey, bol bol ihsan etmek demektir. Acaba Regâib gecesi ifadesiyle bizlere verilmek istenen şifre nedir? Veya bizim almamız gereken nedir? Şimdi... - **Tuhfetu'l-Uşşâkî** — Terzibaba - Necdet Ardıç (08 Tuhfetul Ussaki) > ...rtlarını yerine getirir, oturmaktan başkasını eda eder. Bu halvet "ayak halveti" diye isimlendirilir. Cümle halvette olan gibi olmuş olur, başına örtü lazım gelmez, eğer örterse daha iyi olur. Yine bilinme... - **TB. Kelime-i Yahyâviyye & Zekeriyyâiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (190 Fusûsu’l-Hi̇kem) > ...Cum’a gününün mü’minlere verilmesi yedinci günün mü’minlere verilmesinde o da Cum’a günüdür. Diğer kavimlerin yedi günü yok altı günü vardır. 7. Gün mü’minlere aittir. O da Cuma günüdür. Bizde tatil diye... - **Esmâü'l-Hüsnâ (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (164 2 Esmâ’ül Hüsna) > ...yyün (م) mimi geldiği zaman yani Zât-ı Ahadiyyet Ulûhiyetine, Ulûhiyettte Hakikat-i Muhammediye aynasına yansıdığı zaman aldığı isim Ahmed olur. Ve sayı değeri 13+40= 53 olur. Bu aynı zamanda Necdet Babam... - **Bendeki Terzi Babam (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (126 14 1 BEN deki TERZ BABAM Murat Kontrol) > ...ile farklı bir durum olduğunu sezinlediğim için bu (و) “Vav” hattını incelemeye koyuldum. Altında 5 ve 7 adet olan Lâle figürü dikkatimi çekti. Tesbihât, duâ, Kûr’ân tilaveti faslı geçti. Cemâat dağılmaya... - **Bir Hikâye, Birçok Yorum** — Terzibaba - Necdet Ardıç (25 Bi̇r Hi̇kâye Bi̇r Çok Yorum) > ...sun İnşeallah. Hoşça kalın, (Usta Babanız) Saygıdeğer Efendi Babacığım. Evvela hürmetlerimizi iletir, ailece sizin ve Nüket annemizin de ellerinden öperiz. Hayırlı cumalar dileyerek, göndermiş olduğunuz hi... - **Terzi, Elif, Terâzî, Teradî — İrfan Mektebi, Kırk Seyir** — Terzibaba - Necdet Ardıç (179 13 Terzi-Elif-Terazi-Teradî-İrfan Mektebi-Kırk Seyir) > ...dan Göynük'te Akşemseddin hazretlerine uğrarız diye de ayrıca düşünüyorduk. Önce Göynükte hazreti ziyaret ettik, 54 numara yazan kapıdan içeri girerek önce Selâm verip (Essâlamû aleyküm Ya Mukaddesan, Ya A... - **Saff Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Saf Suresi) > ...şanırcasına yağmur başladı. Sonra fırtına ile berâber denizde dalgalar büyüdü, yükseldi ve şiddetlendi. Bu şartlar altında Üsküdar’dan Sarayburnu’na geçmek imkânsızlaşmıştı. Ne var ki Şeyh hazretleri Hünk... - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1) > re de mahbuplarının kokusunu öyle latîf ve hoş bir hâlde getirir. zel ve latif bir halde getirmiş ise, âriflere de mahbüblarının kokusunu, öyle la- tif.ve hoş bir halde getirir. 874. Ateş İbrâhim'i di - **İnsân-ı Kâmil (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (114 1 İ̇nsân-I Kâmi̇l) > ...olmuştur. İşte gerçek kıyamet budur. Neyi dileyecek ve ne hüküm verecekse, kendisi verir... Başkaca ne bilinir; ne de anlaşılır… Hâsılı; İrade sırf gizlilikten ibarettir… Herhangi birimiz de bir şeyi yapm... - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3) > vâridât-ı ilâhiyyenin istiftâhı günü oldu. (“Rüz-i istiftâh”tan murad, Receb ayının ilk cum'a günüdür. Onun gecesinde Regâib namazı kılınır. Şerh-i Ankaravi.) 7. Bu sevdâ ve südün matla'ının törthi, a - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 12** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 12) > e: — “Sen Mustafa Paşa vezir-i a'zam iken medresemizde müderris idin. Paşa cum'a gecelerinde dervişlerin sohbetine hâzır olur idi. Sen dahi hâzır olur idin. Sen de o süfilere muvâfakat ederek semâ' ed - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 6** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 6) > ü isteyin!” buyurdu. Ben ise Hakk'a muhabbetimde sâdıkım, binâenaleyh bu imtihân-ı ilâhi üzerine canımı saçar ve fedâ ederim.” Gece orada yatmasından dolayı, ehi-i mescidin, âşık olan misâfiri levm et - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 8** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 8) > r nâsdan mümtâz olarak Allâh'ın dostları olduğunuzu zu'm ediyor iseniz ve sözünüzde sâdıklardan iseniz, ölümü isteyin bakalım! Halbuki onlar önlerine koydukları küfür ve isyân sebebiyle, aslâ ölümü te - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9) > insanlığın muktezâsıdır. Çünki insan rûh ile cisimden mürekkebdir. Cisim ahkâmının kuvveti tenâkus ettikçe, rûhun kuvveti tezâhür eder. Nitekim Hindistan'daki cogilerin (yogilerin) hâlleri meydandadır - **Genç ve Elmas Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç (27 Gen ve elmas dosyas) > ...a dedi kodu mevzuu olmasın her kes kendi bildiğini bilsin. Şimdi dikkatini çekmek istediğim şu. Son gönderdiğin iki cevaptan biri Ha……, teyzene diğeri ise Em…..ye ye ait. Sen onları bir def'a daha oku baka... - **Doğdular, Yaşadılar — Hikâyesi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (76 5 Do dular ya ad lar hik yesi son hali 1) > ...*********** Çok değerli Terzi Babacığım, Öncelikle sizin ve annemin ellerinizden öpüyoruz. Selâm ve sevgi-lerimizle… (Bir hikâye birçok yorum) isimli istişâre-tefekkür değerlendirmesi olan çalışmalarımızın... - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4) - **Bürûc Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Buruc Suresi) > ...z için kıyama kalkmış arka safta çocuklar duruyor. İmam Fatiha’yı okumaya başlayınca saflara doğru koşuyorum ve yaklaşınca yavaşlayarak ilerleyip saflara dahil oldum. *************** Yukarıda verilen bilg... ## İlgili Kavramlar - [Salât](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/salat-namaz) — related - [Sohbet](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/sohbet) — related - [Tasavvuf](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/tasavvuf) — related - [Salât](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/salat-namaz) — related - [Sohbet](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/sohbet) — related - [Tasavvuf](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/tasavvuf) — related