# Hal > Geçici manevi durumlar. Allah'ın lütfu ile kalbe gelen haller. **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/hal --- ## Tanım Hâl (çoğulu: ahvâl), sâlikin kalbine Allah tarafından, çalışma ve kesb olmaksızın, saf bir lütuf olarak inen geçici manevî durumlardır. Muhabbet, havf, recâ, şevk, kabz, bast gibi keyfiyetler birer hâldir. ## Makam ile Farkı Tasavvufun temel ayrımlarından biri hâl ile [makam](/wiki/makam) arasındadır: - **Hâl**: Allah'ın ihsanıdır, geçicidir, sâlikin elinde değildir; gelir ve gider ("hâl mevhibedir"). - **Makam**: Sâlikin mücâhede ve riyâzetiyle kazandığı kalıcı mertebedir ("makam mekâsıbdır"). Kuşeyrî'nin veciz ifadesi: "Ahvâl mevâhib, makâmât mekâsib" — haller bahşedilir, makamlar kesbedilir. ## Kaynağı Hâllerin Kur'ân'daki işareti olarak sûfîler **Rahmân 55:29** ayetini zikreder: "Külle yevmin huve fî şe'n" (O her an bir şe'nde — tecellîdedir). Kul her ân Hakk'ın yeni bir tecellisine mazhar olur, bu da kalpte yeni bir hâl doğurur. ## Çeşitleri Klasik tasnif (Serrâc *el-Lüma'*): murâkabe, kurb, muhabbet, havf, recâ, şevk, üns, tuma'nîne, müşâhede, yakîn. Bunlar sâlikin kalbine sırayla değil, bazen birbirini takip ederek, bazen üst üste gelir. ## Edep Hâl geldiğinde sâlik onu ifşâ etmez — "sır"dır. Ebû Süleymân ed-Dârânî: "Hâl ifşâ edilince çekilir." Mürşid dışında kimseye açılmaz. Hâlin gitmesi korku değil, sünnetullahtır; kalıcı olan makamdır. ## İlgili Kavramlar - [makam](/wiki/makam) - [vecd](/wiki/vecd) - [kabz](/wiki/kabz) - [bast](/wiki/bast) ## Kaynaklar - Serrâc, *el-Lüma'* - Kuşeyrî, *er-Risâle* - Hucvîrî, *Keşfü'l-mahcûb* ## Bu Kavramın Geçtiği Eserler - **Vahiy ve Cebrâîl** > ye yola çıkınca İşte o zaman Nûh’a (a.s.) benzersin İbrahim Halil ile dost olunca, Birlikte bir gün putları kırınca, Oturduğun yerinden kovulunca, İşte o zaman İbrahim’e (a.s.) benzersin. Tur-u Sina’ya bir gün çıktığında, Tevrat’tan dokuz emri aldığında, Tuvad - **13 ve Hakîkat-i İlâhiyye** > m “on üç” sistemini bazılarımız da ne yazık ki; gaflet ve cehalet yüzünden onlar gibi uğursuzluk olarak kabul etmekte, onun rahmetinden ve feyzinden farkında bile, olmadan çok uzaklaşmaktadırlar. Bu husus hakkında daha geniş ve gerçekçi bir bilgi edinmek için - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 10** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 10) > 527 O seraskerin yaptığı o hıyânetten pişman olması ilh... 534 Münkirlerin ba's-i ekber ve ahvâl-i âhiret hücceti ve onların hüccetinin za'fının beyânı ilh... 542 O güzel yüzlünün yanına halifenin cim - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 7** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 7) > kı nerelere kadar çekeceğini Allah Teâlâ bilir!” Zirâ isti'dâdât, a'yân-ı sâbitenin ahvâlidir ve a'yân-ı sâbite ahvâli ise sırr-ı kader olup, ale'I-kâide ancak zuhür ettikçe ma'lüm olur ve müstesnâ ol - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5) > l gelir; ve hâl-i bekâya gelinceye kadar, bu husûsa kendisinde kuvvet ve tâkat göremez. Bu ahvâlin hepsi birer özürdür. Bu cihetle özür kelimesi cemi' olarak irâd buyurulmuştur. Nitekim âtideki beyitl - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 13** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 13) > ne vermesini ve bu hâli hiç kimseye söylememesini ve kimseye ahvâlinden nişân vermemesini ricâ etti; ve o abayı giyip yola çıktı. Sen şimdi onun garazına bak ki ne idi; ve Hakk'ın maksüdu ne idi? O âh - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 6** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 6) > ldırırlar; ondan sonra her taraftan akıl, fehm, hışım, gazab, hilm, kerem, havf ve recâ ahvâl-i bi-pâyân ve bi-had sıfât, askerlerini o bayrağın altına cem' ederler. Uzaktan bakan kimse yalnız bayrağı - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 8** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 8) > nim eğriliğimden dolayı öfkelenme!" Bu beyt-i şerifde beşerin ef'âl ve harekâtı eğri olduğu vakit, ahvâl-i tabfiyyenin dahi intizâmı bozulacağına işâret vardır. Bu hâl fi-zamâninâ fiilen meşhüddur. Me - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2) > ndânı .1951 içindedirler. Ya'ni insân, âlem-i kesâfet içinde mahbüsdur ve ancak bu âlemin ahvâline vâkıfdır; ve âlem-i letâfetden câhildir. İşte bu cehli sebebiyle âlem-i letâfetden olan cinnin vücüdu - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 11** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 11) > . Pir efendimiz bir ismini de “Hüsâmi-nâme" koymuşlardır. Ve Hüsâmeddin Çelebi hazretlerinin ahvâl-i şerifesi Sultân Alâeddin-i Selçüki'nin seraskeri Feridün b. Ahmed Sipehsâlâr hazretleri tarafından - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 12** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 12) > aklı muattal olduğundan âlemde ondan daha deli bir kimse yoktur. Hattâ akıl erbâbı âşığın ahvâline ve etvârına bakıp ona deli derler ve tımârhâneye bile koyarlar. Nitekim uşşâk-ı ilâhiden Ebü Bekr-i Ş - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1) > 'ı zikr et ki, mecnün desin- ler” hadis-i şerifine işâret buyrulur. Zirâ ehl-i gaflet, dâimâ Allah'dan bahs edenlere deli derler. 14. Ahmed Avni Bey şerhinin “Mukaddime”sinde İsmâil Rusühi Ankaravi'ni - **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (12 Terzi Baba 1) > ...belirmeye ve görülmeye başlamış, gerek okulda gerek çevresinde zeki, çalışkan ve güzel ahlâklı oluşuyla ilgi ve alâka çekmeye başlamıştır. Hatta ondaki bu olgunluk hâllerini gören başöğretmeni ve matematik... - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4) > iş ve istediğini bulmuştur. Bu gibi ahvâlin menâkıb-ı evliyâda naziri çoktur. Ezcümle, Necmeddin Kübrâ hazretleri ulüm-i zâhirede yektâ ve her kim ile mübâhase etse onu ilzâm eder imiş. Bu sebeble ule - **Reşahât — Aynü'l-Hayât** — Terzibaba - Necdet Ardıç (65 Reşahat Ayn-EL Hayat) > ...unun dışında yaşadığımız hâl gafletle mi geçti, yoksa fiilimizi yaptık ama gerçek mâ’nâda üzerinde durmadan, pek samimi olmadan, görevimizi yapmış olalım diye mi yaptık, diye bu fiilde özrü gerektirmektedir... - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9) > esirede bulunurlar ve dâjmâ mücâhedede olurlar idi.Tab'-ı ke- . Tim ve siret-i halim ile ahvâl-i kulüba muttali' ve esrâra vâkıf olup kelimât-ı câmia söylerler ve ashâb-ı kalin, ilm-i hallerine âld mü - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3) > dı yoktur. Tekellüm isti'dâdı ânenfe-ânen cismi büyümek ve ta'lim edilmek ile hâsıl olur. Ve ahvâl-i sâire de buna makıystir. Binâenaleyh isti'dâd-ı gayr-i mec'ülün zuhüru, isti'dâd-ı mec'ülün inkişâf - **Kelime-i Zekeriyyâiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Zekeriyyâiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Mâlikiyye) > ...hir olan dahi, bu ismin hazînesinde meknûz bulunan ahvâl olduğundan, kendisi min-indillâh bu ismin muktezâsı olmak üzere, kuvvet-i tâmme ve himmet-i müessire ile müe... - **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Mûseviyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Ulviyye) > ...e her bir isim ve sıfat kendilerine mahsûs olan ahvâl ile yekdîğerinden bu mertebede temeyyüz edip ayrıldı. İmdi her bir isimde iki delâlet vardır. Birisi Zât’a, diğ... - **Kelime-i Şîsiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Şîsiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Nefsiyye) > ...idi. Zîrâ abd üzerinde her ânda cârî olan ahvâl, onun isti’dâdından münbaisdir; ve abdin talebi dahi, üzerinde cârî olan ahvâlden bir hâldir. Binâenaleyh abdin suâli... - **Kelime-i Üzeyriyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Üzeyriyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Kaderiyye) > ...n ve ikbâl ve idbârdan ve kemâl ve noksândan ve sâir ahvâl ve levâzımından ilm-i ilâhîde ne sûret üzerine müteayyin oldular ve Hak onları ne sûret üzerine bildi ise,... - **Zümer Sûresi** (257 39 8 Zümer Sûresi T.O. Cem Cemâlî (1)) > ...Her hâl geçicidir ve zıttına dönecektir. Bunu bilen kimse, ne kabz'da ümitsiz olur ne bast'da gâfil olur. " Ve sehharaş şemse vel kamer " ( Güneşi ve Ay'ı emri altına almıştır ): "Sehhara", "boyun eğdirmek... - **TB. Fusûs Mukaddimesi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Fusûsul Hikem Mukaddime) > ...n ibârettir. Meselâ “Zeyd saîddir” diye hakkında hükm-i küllî luhûkundan sonra Zeyd’in falân vakit âlem-i şehâdette zuhûru ve kendisinden falân vakitlerde şu ve şu a’mâl-i sâliha zâhir olması; ve şu kadar... - **Kelime-i Ya'kûbiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Ya'kûbiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Rûhiyye) > ...ların ahvâlinde zâtlarının Hakk’a verdiği şeydir. Zîrâ mümkinâtın her hâlde bir sûreti vardır. Şu hâlde mümkinâtın ihtilâf-ı ahvâlinden nâşî sûretleri muhteliftir. Binâenaleyh ihtilâf-ı hâlden dolayı, Hakk... - **Bir Sâlikin Seyr Yolu Hikâyesi (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Bir Salikin Seyr Yol Hikayesi 2) > ...ruyordu Âdem (a.s.) olduğu bilinci var, o seyirci olarak ayakta bakıyor. Ben arttırarak tekbirlere devam ediyorum. İkinci olarak selâm vererek önüme yine beyaz uzunca saçlı ve sakallı buğday tenli az uzun y... - **TB. Kelime-i Mûseviyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Kelimeyi Museviye TB. ŞErhi) > ...miyim?] hitâbını ve ecsâda taalluktan mukaddemki ahvâli müdriktirler. Nitekim Bâyezîd-i Bistâmî hazretlerine: “Elestü bi-Rabbiküm hitâbı yâdında mıdır?” denildikde, “Üzerinden hiç gün geçmedi” buyurmuştur.... - **TB. Kelime-i Yahyâviyye & Zekeriyyâiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (190 Fusûsu’l-Hi̇kem) > ...ı İsâ'nın beşik içinde validesi Meryem'in berâetine delâlet marazında nutk ettiği vakit, bunda Allah Teâlâ'ya kurbuna ve onun sıdkma delâlet ederse de (6). --------------- Ya'nî İsâ (a.s.) hakkında hâriku'... - **Vâkı'a Sûresi** (262 56 Ku Ker Yol Vâkıa Sûresi) > .... Bu süreçte zuhûr eden hâller, Hakk’ın kalbi tedrîcî biçimde terbiye edişinin alâmetleridir. Vâkıa kuvvet kazandığında sâlik, Allah’ın dilediği ölçüde gayb âlemlerin... - **Ramazan ve Oruç** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Ramazan ve Oruç) > ...meyip “hayz-ı ricâldir" derler. Eğer bir havârık sâhibi dîn-i Hak’la mütedeyyin ve ve şerîat-i ilâhiyye ile mukayyed ise, o kimse velîdir ve bu havârık onun için keramettir, ona tâbi’ olunur; ve eğer dîn-i... - **Rüyâ ve Mânâ Âlemi — Terzi Baba'ya Dair Zuhûrât (3)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (108 3 Ru ya Mana Alemi Terzi Baba ile ilgili zuhuratlar) > ...uruyorum sanki bana selâm verip geçmek istiyorlar gibi... Bu arada benimde rûhaniyetim artmaya başladı. Odaya doldular, yalnız karışık oldu bir merasim sırası değil, ancak sonra iş sıraya kondu, o sırada da... - **Kelime-i Îseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Îseviyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Nebeviyye) > ...yyilelerinde zâhir olan ahvâl ve suverin veled üzerinde te’sîr-i azîmi vardır. Hattâ naklolunur ki, bir kadın, beşeresi yılan beşeresine müşâbih olarak sûret-i beşer... - **Muhammed Sûresi** (251 47 28 Kur Ker Yol Muhammed sav Suresi Murat Deruni) > ...fiillerinden belli olurlar.” Nitekim âyet-i kerîmede (Rahmân, 55/41) ya’ni “Mücrimler alâmetleriyle tanınır” buyurulur. 248. Eğer onun yüzünü göremezsen, onun kokusunu al; koku her kör için as geldi. “Kok... - **TB. Kelime-i Hûdiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (185 Fusûsu’l-Hi̇kem) > ...f ise de, onun hakikati lâyetağayyerdir (Hakikati değişmez) (15). --------------- Ya’nî Hak, bir hüviyyetini abdın a’zâ-yı muhtelifesinin aynı kıldı da, abdin sem’i ve basarı ve eli ayağı vesâir kuvâ ve a’... - **Ra'd Sûresi** (255 13 Ku Ke Yol Ra'd Sûresi) > ...getiren…” (Nisâ 4/1) Bu ayetler, her varlığın kendine ait bir nefs taşıdığını ve tüm nefislerin bir düzlem oluşturabileceğini ortaya koyabilir. Bu nedenle bu katmana “Nefsler Alemi” demek, Kur’an’a daha uyg... - **Kelime-i Hûdiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Hûdiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Ehâdiyye) > ...ba’zı ahvâl ve şerâit tahtında bunların zerrât-ı muhtelifesinin bi’l-imtizâc ictimâından hâsıl olur. İşte bu anâsır-ı basîta zerrelerinin her birisi kendilerine mahs... - **Karagün Dostuyum (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (85 Karagün Dostuyum (ii)) > ...le sıddıklık arasındaki hâlât sözle ifade edilemez, hattâ bu haller işaret dahi kaldırmaz. Bundan sonraki yüksek makam nübüvvettir, peygamberliktir. Tam kurbiyyettir... - **Kelime-i Yahyâviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Yahyâviyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Celâliyye) > ...selâmından erfa’dır. Her ne kadar karâin-i ahvâl, Cenâb-ı Îsâ’nın beşik içinde vâlidesi Meryem’in berâetine delâlet ma’razında nutk ettiği vakit, bunda Allah Teâlâ’y... - **A’râf Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (44 7 A’râf Sûresi̇) > ...teki bütün ümmetlerin hâllerini bildikleri için yaptıkları işlerin doğruluğu ve yanlışlığına şâhit olabilecekler bu da Efendimizden (s.a.v) alınan emanetle olabilecek. Efendimiz (s.a.v) de olan şâhit, müjde... - **Gülşen-i Râz ve Şerhi (2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (123 GÜLŞEN-İ RÂZ ve ŞERHİ) > ...eki tevhid-i efal mertebesidir. Biri şeyiyyetin ortadan kalkması, biri meniyyetin yani kimliklerin ortadan kalkmasıdır. Esmaların kimliklerinin ortadan kalkması yani varlıkların isimlerinin ortadan kalkması... - **Kelime-i Dâvûdiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Dâvûdiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Vücûdiyye) > ...kadar. İmdi onları evvelen tevellî eden isim, ahvâllerinin umûmunda veyâhud ekserinde, onları âhiren dahi tevellî eder, hâlbuki o isim, onun Vehhâb isminden gayrı değildir. Ve Dâvûd hakkında “Biz Dâvûd’a... - **Kelime-i İsmâiliyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i İsmâiliyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Aliyye) > ...ile zâhir olan kâffe-i ef ’âl ve ahvâl, râzînin fiili olursa, ya’ni marzî olan abdin fiili olmazsa, o vakit o abd mutlakā marzî olur. Zîrâ râzînin fiili, kemâliyle... - **TB. Kelime-i Lûtiyye & Üzeyriyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (187 Fusûsu’l-Hi̇kem) > ...ûr-i îmanla kalbini münevver ettiği kimselerin îman getirdiğini; ve mu'cizeye ve peygambere îman denilen nur ile nazar etmeyen kimse hakkında mu'cizâtın fâide vermediğini gördüklerinde, kavimlerine mu'cizâ... - **Kâf Sûresi** (254 50 32 Kur Ker Yol Kaf Sûresi ve Mustafa Hilmi Sâfî Hz. Murat Deruni) > ...Sicill-i Ahvâl Dairesine verdiği 27 Mayıs 1335 tarihli hâl tercümesidir. Huzur Dersleri muhâtablığında bulunmuş olan Mustafa Hilmi Efendi‟nin bu hâl tercümesi, Huzur... - **Divan 3** — Terzibaba - Necdet Ardıç (16 Divan 3) > ...sevendir, Sevilendir, bütün âlem de, Hakk’ın sırrı’dır İnsân. ----------------- Sanat, ilim, musikî, birde aşk’ı İlâhi Varsa eğer gayretî, olur İnsân vallahi (11/02/1996) Terzi Baba. Namaz Kıl namaz eyle... - **A'yân-ı Sâbite** — Terzibaba - Necdet Ardıç (78 A’yân-I Sâbi̇te) > ...r. Yani vakit ile kayıtlı değildir bu hüküm ezeldedir. Zîrâ bu hüküm, zât-ı Hakk'ın aynı olan ilm-i ilâhîde nefisleriyle a’demde yani yoklukta olan eşya üzerinedir. O mertebede ise zaman ve mekân yoktur. Y... - **Enbiyâ Sûresi** (233 21 26 Kur Ker Yol Enbiya Sûresi Murat Deruni) > ...hakıkî-i Hakk’ın, vücûd-ı izâfî âleminde kendi şuûnât-ı ilâhiyyesini müşâhedesinden ibârettir ki, bu illet-i gâiyyeye vuküf ve bu tecelliyâtın seyri, ârifleri hayrette bırakır; ve ârif, bu nazar içinde “s... - **TB. Kelime-i Şîsiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (120 Fusûsu’l-Hi̇kem) > ...üzerinde sabit olan şey olduğunu; ve Hak, ancak onun "ayn"ının ilimden Hakk'a i'tâ ettiği şeyi verdiğini; ve o da sübûtu hâlinde üzerinde sabit olduğu şey idiğini bilen kimse, onlardandır. Böyle olunca Al... - **Namaz Sûreleri (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (69 2 Namaz-Sûreleri̇) > ...akin-miskin olmuşlardır. Bu kimselerin doyurulması hakîkati Muhammedi nin orada daha da güçlenmesi demek olacağından onları doyurmazlar. Bahsi geçen miskin, halk arsındaki anlaşılan değersiz varlık anlamınd... - **Kelime-i Yûnusiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Yûnusiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Nefsiyye) > ...velâkin muktezâ-yı zâtım olan bu ahvâl rızâm olmaksızın benden zâhir oluverir” cevâbıyla mukābele ederler. Râzı olmadığı ef ’âlin insandan zuhûru zevk ile bilinecek... - **Kelime-i Yûsufiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Yûsufiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Nûriyye) > ...-i Şerîf Şerhi, VIII, s. 247. ran, ahvâl beyninde ihtilâf olmadığından ( ) Efendimiz’in yakazalarında gördüğü her bir hâl ve fiil ve sûret, nevmlerinde gördüğü suver... - **TB. Kelime-i Mûseviyye & Hâlidiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (192 Fusûsu’l-Hi̇kem) > ...ini; halbuki bunun sahîh olmadığını beyân edip, ibârât-ı Fusûs'un cevaza mahmul olduğuna dâir bir takım mütâlaât serd etmiştir. Fakîr gibi ezillânın (Ahmet Avni Konuk kendisi için diyor) ekâbirin mütâlaât... - **Kelime-i Âdemiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Âdemiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i İlâhiyye) > ...mi ve vukū’ bulacak şeyleri evvelce okur; ve o okuyup bildiği şeyler, vücûda geldiği vakit, o meleğin Bârî Teâlâ hakkındaki i’tikādı ve aşkı ve mestliği artar; ve Hakk’ın azametine ve gayb-dânlığına taaccü... - **Ankebût Sûresi** (237 29 35 Ku Ker Yol Ankebût Sûresi Murat Derûni) > ...ledir. Binâenaleyh bu âlemde akıl ve mantığın kabûl edemeyeceği ahvâl, cennet ve cehennem-i cismânîde ma’küldür. Ve o mevtında bu ahvâle hayret olunmaz. Bunun nazîri bu âlemde de mevcuttur. Meselâ âlem-i ş... - **Fecr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (52 89 Fecr Sûresi̇) > ...venin bastığı yerlerde kan fışkırdığı, ağaçların yapraklarının kızardığı, kuyu suyunun kan renginde ve insânların yüzlerinin sapsarı olduğu görüldü. İkinci gün de Semûdluların yüzleri kana boyanmış gibi kıp... - **Kelime-i İbrâhîmiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i İbrâhîmiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Müheymiyye) > ...ye”ye mukārin kılındı; ve bu fasta “heyemân”ın ahvâli îrâd olundu; ve sıfât-ı ilâhiyye-i sübûtiyye, evvelen Cenâb-ı İbrâhîm (a.s.) ile zâhir olduğundan “hikmet-i kuddûsiyye”den sonra, bu “hikmet-i müheyyem... - **Sâd Sûresi** (248 38 Sâd Sûresi Abdürrezzak tek Muhtefi.) > ...nin tufanı, gaflet seline işarettir. Nefsin emmârenin çirkin sıfatları, kalbi hevâ ve heves selleriyle boğar; bütün istidatları sular altında bırakır. Bundan ancak “tevhîd gemisine” binen kurtulur. Âd kavmi... - **Kelime-i Şuaybiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Şuaybiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Kalbiyye) > ...ânî ve cismânî âlemlerde peyderpey ona nâzil olmaktadır; ve kuvvede olan şeyler bu sûretle fiile gelir. Bu ise onun terakkîsidir; ve bu terakkî hiçbir an munkatı’ olmaz. Ve pek acîb bir şeydir ki insan dâi... - **TB. Süleymân-Dâvûd-Yûnus-Eyyûb Fasılları** — Terzibaba - Necdet Ardıç (189 Fusûsu’l-Hi̇kem) > ...e ona cezayı mukârin kılmadı ki, onu ondan taleb ede. Ve bu zikr ettiği şeyi muhakkak ona ceza olarak verdiğini ihbar etmedi (1). -------------------- Ya'nî nübüvvet ve risâlet, hiç bir amel mukabilinde ka... - **Necm (Yıldız) Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (37 53 ve-NECM-YILDIZ-SÛRESİ) > ...vardır. ilâhi varlık öte­lerdedir, görülmez; bilinir . Onun için Mûsâ (a.s.) “len terâni” hitabına maruz kaldı. Hakikat mertebesinde, “teşbih” (benzeşme) vardır. Bu mertebede kulun varlığı yok olur, “fena f... - **Tevbe Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Tevbe Suresi) > ...) [“Görmediğiniz orduları”] ile Huneyn ve Hendek muharebelerindeki nusret-i ilâhiyyeye işâret buyrulur. Huneyn muhârebesine âid olan sûre-i Tevbe’de vâki’ âyet-i kerîme budur: (Tevbe, 9/25-26) Ya’ni “Allah... - **Zekât ve İnfâk** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Zekat ve İnfak) > ...oluşur. [45] İrfaniyet ilmi ile bakarsak 2 tane “H” “Ha” ve “Hı” O ise “Hu” dur. “Hakk” “Halk” ve “Hu” dur. Hidrojen yanıcı ve oksijen ise yanmayı sağayıcıdır. Ama 2 tane hidrojen atomu ile 1 tane oksijen a... - **En'âm Sûresi** (En'âm Sûresi) > ahvâl-i berzahiyyenin keşfi ile vâki’ olur. Fakat bu rücû’un fâidesi olmaz ve burada bir işâret daha vardır: (Bakara, 2/255) ya’nî “Şefaat eden kimsenin Allâh Teâlâ indindeki şefaati ancak Hakk’m izni - **Tüm Şiirlerim** — Terzibaba - Necdet Ardıç (129 (tüm Şi̇i̇rleri̇m)) > ...arım bazan, Suret seyrimdir anlayan olur ahsen, Bütün fiillerde vardır nice mahrem, Arafat nedir, Araf nedir, Arif ne? Arafat, Araf, Arif, birlenir hemen, Bu İlâhi sofralardan çok çok yemen, Aşk ile idrak i... - **TB. Kelime-i Sâlihiyye & Şuaybiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (186 Fusûsu’l-Hi̇kem) > ...sabitesinin ahvâlinden ve Rabb-ı hâssının havâssındandır. Yani Rabb-ı hassının hususiyetlerindendir. Ve ruhun tâatta, ibadette tatmin olmada, binebilmesi için, Musa (a.s.)ın asası gibi, havâss-ı hayvâniyy... - **Bendeki Terzi Babam (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (126 14 1 BEN deki TERZ BABAM Murat Kontrol) > ...er Mürşid’in ilminde fânî olmak ve Akl-i küllden gelen tavsiyelere uymak sâlik’in faydasına olan işlerdendir. Yukarıda ki mesnevi beytinde belirtildiği gibi , “Ku Ku” dersen daha sonra sana (قُل) “Kul” ve (... - **Kamer Sûresi** (261 54 44 Ku Ker Yol Kamer Sûresi Murat Derûni) > ...üphe yoktur”(Hac, 22/7) ve “innes sâate âtiyetün ekâdu uhfîhâ” ya‟nî “O saat muhakkak gelecektir, onu gizliyorum” (Tâhâ, 20/15) ve benzeri Kur‟ân-ı Kerîm âyetleridir. [136] (İnnes sâate âtiyetun ekâdu uhfîh... - **Şu'arâ Sûresi** (238 26 39 Ku Ker Yol Şu'ara Sûresi Murat Derûni) > ...u?) 207. (Dünyada) yararlandırıldıkları şeyler onlara fayda sağlamaz-dı. 208. Biz, hiçbir memleketi uyarıcıları olmadıkça helâk etmedik. 209. Bu, bir hatırlatmadır. Biz zalim değiliz. 210. O Kur’an’ı şeytan... - **Ahzâb Sûresi** (243 33 25 Kur Ker Yol Ahzab Sûresi Murat Deruni) > ...rdır. “En büyük vâiz cenâzedir.” Dikkat edersek cenâze namazlarında Fâtiha okunmamaktadır. Şer’i mânâda izâhı yapılırken bir namaz için rükû, secde, tahiyyat gereklidir bu namazda onlar olmadığı için cenâze... - **Mü'min (Ğâfir) Sûresi** (249 40 42 Ku Ker Yol MÜ'MİN Sûresi Murat Derûni (2)) > ...di? [17] ---------------- ذَلِكُم بِأَنَّهُ إِذَا دُعِيَ اللَّهُ وَحْدَهُ كَفَرْتُمْ وَإِن يُشْرَكْ بِهِ تُؤْمِنُوا فَالْحُكْمُ لِلَّهِ الْعَلِيِّ الْكَبِيرِ {12} (40/12) “Zâlikum bi-ennehu izâ du’iya(A)ll... - **Doğdular, Yaşadılar — Hikâyesi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (76 5 Do dular ya ad lar hik yesi son hali 1) > ...onu aldım. Zâhirî ve bâtınî hâllerini bildiren şekilde de isimlendirdim. Zâhirî = (Hırslandım) (Pişman oldum) (Temizlediler, akladılar) (Aslına gitti râzı oldu) Bâtınî = (Emmâre) (Levvâme) (Mülhime ve Mutme... - **Hicr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Hicr Suresi) > ...erilişiyle) vâki’ olmuştur. 1479. “Her kim, hani kıyâmet? derse: Ey sanem işte kıyâmet benim, diye kendini göster!” “Sanem”, burada mahbub ve ma’şûk ma’nâsınadır. Yâni, “Ey benim mahbûbum olan Peygamber’im... - **Kelime-i Eyyûbiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Eyyûbiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Gaybiyye) > ...ile Âhir’dir; ve O ahkâm ve ahvâlin tagayyürü ile Zâhir’dir; ve tedbîr ile Bâtın’dır; ve O her şeyi Alîm’dir. Binâenaleyh O, her şey üzere Şehîd’dir. Tâ ki şühûddan bile, fikirden değil. İşte bunun gibi,... - **Zâriyât Sûresi** (260 51 31 Kur Ker Yol Zariyat Suresi ve Hazmi Tura hz. Murat Deruni) > ...âyeti de yoktur. Binâenaleyh bu hikâyeden herkes kendi mertebesinin zevkini duyar. 2939. Başı yoktur; çünkü ezelden ileridir; ayağı yoktur, ebede karabeti vardır. “Ezel"den murâd, a’yân-ı sâbite mertebesid... - **Câsiye Sûresi** (259 45 CÂSİYE SURESİ Abdürrezzak Tek (son)) > ...uyanması, tövbe edip hallerini ıslah etmeleri için bir ilâhî ikazdır. (İbn Berrecân, Tefsîr , 4/122) Tasavvufî anlamda âyette zahiren, müminlere inkârcılara karşı sab... - **TB. Kelime-i Yûsufiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (184 Fusûsu’l-Hi̇kem) > ...vâli ile uykuda görülen suretlerin ahvâli muhtelif ise de, âlemi hayâlde görülen suretlerin her birisi his aleminde görülen suretlerin misâli olduğuna nazaran, ahvâl beyninde ihtilâf olmadığından (S.a.v,)... - **TB. Fusûs Mukaddimesi (Cilt 180)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (180 Fusûsu’l-Hi̇kem) > ...e zuhûr talep ederler. Çünkü bu mertebede henüz lafız yoktur sâdece hâl vardır. T.B. ------------------- Mesnevî: Tercüme; “Biz yok idik; ve bizim serzenişimiz dahi yok idi. Senin lütfun bizim sessiz sözümü... - **Terzi, Elif, Terâzî, Teradî — İrfan Mektebi, Kırk Seyir** — Terzibaba - Necdet Ardıç (179 13 Terzi-Elif-Terazi-Teradî-İrfan Mektebi-Kırk Seyir) > ...izi ilgilendiren tarafına dönelim ve yolumuza devam edelim. Yukarıdaki alıntı da genele Terzi Baba, evlatlarına yani özele İz-Efendi Baba ne diyor; Gerçek bir eğitim ile bu mertebeler aşılır. İnsan hakiki b... - **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (178 84 İ̇nşi̇kâk Sûresi̇) > ...özelliğidir. Üç sûrede geçen âyet sayısı 11, 1, 1 dir. Toplamı ise 11+1=12 ve 12+1= 13 dür. 11, 12 ve 13. mertebeler yani Efendimize ait olan Hazreti Muhammed, Hakikâti Muhammediye ve Hakikat’ül Ahadiyet’ül... - **Mutaffifîn Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (174 11 Ku Ker Yol Mutaffifin Suresi) > ...arın hallerinden bu hitâbı halk anlıyamazlar, pervâne gibi etrâfında dolaşırlar . 1054. Kendi suyunu ledün denizinden tatlı et, fenâ suyu bu körlerin tuzağı etme! “Fenâ su”dan murâd ulûm-ı taklîdiyye ve naz... - **İbretlik Bir Hikâye — Ustadan Uranos'a Tavsiyeler** — Terzibaba - Necdet Ardıç (169 10 bretlik bir hik ye daha Usta dan ra na tavsiyeler) > ...huratlarınızı yazmaya devam ediniz. ----------------- selamun aleyküm, ismi er… olan bir arkadaşımız geçen gün rüyasını anlattı.. çok mühim olduğunu düşündüğümüzden size anlatmayı uygun gördük.. rüyasında k... - **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (165 9 Kiyâmet Sûresi̇) > ...arı yoluna değil, bizim yolumuza gidecek idin. Mâdemki öyle yapmadın, bu zamanda bizi bırak; ve bizi şefâat emrine tahrik ederek, bizim hâlimizi karıştırmaya çalışma; zîrâ Hakk’ın izni olmadıkça, şe­fâat i... - **Her Şey Merkezinde mi? — Hikâye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (89 6 her ey merkez nde mi hik yesi) > ...ek tefekküre başlıyor. Ve ondaki “ TÂLİP ENE ” noktası harekete geçiyor. En’am 125’de “ Allah kimi hidâyete erdirmek isterse, onun gönlünü İslâm’a açar .” beyânı akla geliyor. Burada “ kimim Ben ?”den “ BEN... - **Mektuplarda Yolculuk — M. Nusret Tura** — Terzibaba - Necdet Ardıç (82 Mektuplarda yolculuk M.Nus Tura) > ...­ze Hak’tan haber getiren bir Cebrâil farz edin. Cümlemizden se­lamlar, iyi yolculuklar, muvaffakiyetler... el-Fakîr, M. Nusret Tura ************** 46. MEKTUP Ve aleykümüsselâm ve rahmetullâhi ve berekâtüh... - **Bürûc Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Buruc Suresi) > ...getirip feryât ettiler. Yüzlerinin siyahlaştığı üçüncü gün, evini sarıp hücum ettikleri Sâlih aleyhisselâmın, şehirden çıkıp gittiğini anladılar. O gün, gece yarısından sonra, sabaha karşı şiddetli bir sar... - **Enfâl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Enfal Suresi) > ...ba’zı vakitlerde onlara gâlib gelmek sûretiyle hüsn-i tâli’imizi izhâr ettik, defalar ile o Peygamber üzerine muzaffer olduk.” 4482. Tekrâr derler idi ki: "Vâktâ o mağlûb oldu, bizim mağlûbiyetimiz gibi o... - **Esmâü'l-Hüsnâ (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (164 2 Esmâ’ül Hüsna) > ...nı talep ettiler. Yâni daha fazlasını talep ettiler. Hepsi aynı derecede talep ettiler. Meselâ bakanlar kurulunu düşünelim. Misal olarak veriyoruz siyaset olarak işimiz yok. Bakın başbakan bakanlar kurulunu... ## İlgili Kavramlar - [Makam](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/makam) — related - [Hz. Muhammed (s.a.v.)](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/hz-muhammed) — related - [Kabz](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/kabz) — related - [Bast](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/bast) — related - [Hz. Muhammed (s.a.v.)](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/hz-muhammed) — related - [Makam](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/makam) — related - [Vecd](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/vecd) — related - [Varidat](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/varidat) — related - [Edep](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/edep) — related - [Kabz](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/kabz) — related - [Bast](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/bast) — related