# Halife > Vekil. Mürşidin manevi vekili veya Hz. Adem'in halifetullah yönü. **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/halife --- ## Tanım Halîfe (الخليفة), sözlükte "vekil, ardıl, birisinin yerine geçen" demektir. Tasavvufta iki temel anlamda kullanılır: (1) Mürşidin irşad yetkisi verdiği manevî vekili; (2) Kur'ânî "halîfetullah" mânâsında Hz. Âdem ve onun şahsında insanın yeryüzündeki ilâhî vekâleti. ## Etimoloji Arapça خ-ل-ف kökünden; "ardından gelmek, yerine geçmek" manasındadır. Çoğulu "hulefâ"dır. "Hilâfet" halifelik makamıdır. ## Özellikleri - **Manevî halîfelik**: Mürşid tarafından icâzet verilerek irşad ve tarikat yetkisi tevdi edilen kimse. - **Kevnî halîfelik**: İnsanın Allah'ın isim ve sıfatlarına mazhar olarak yeryüzünde ilâhî iradeyi temsil etmesi. - Halîfe, insân-ı kâmil nazariyesiyle sıkı bağlantılıdır. - Tasavvufta halîfe olmak silsileye dâhil olmak demektir. ## Kur'an Referansı Bakara Sûresi 30. ayet: *"Ve iz kâle Rabbüke li'l-melâiketi innî câilün fi'l-ardı halîfe"* — "Hani Rabbin meleklere 'Ben yeryüzünde bir halîfe kılacağım' demişti." Sâd Sûresi 26: *"Yâ Dâvûdü innâ cealnâke halîfeten fi'l-ard"* — "Ey Dâvûd! Biz seni yeryüzünde halîfe kıldık." ## İbn Arabî / Tasavvuf Geleneği İbn Arabî *Fusûsu'l-Hikem*'in Âdem Fassı'nda halîfelik nazariyesini kurar: insan tüm ilâhî isimlere mazhar olduğu için halîfeliğe ehildir; melekler ise hepsini taşıyamaz. Azîz Nesefî *İnsân-ı Kâmil*'de halîfeliği velâyetin ve nübüvvetin hakikî mazharı olarak tanımlar. Pratik tarikat usulünde ise mürşidin halîfeleri irşad kollarını sürdürür. ## İlgili Kavramlar - [silsile](/wiki/silsile) - [mursid](/wiki/mursid) - [insan-kamil](/wiki/insan-kamil) ## Kaynaklar - İbn Arabî, *Fusûsu'l-Hikem* - Azîz Nesefî, *İnsân-ı Kâmil* - Necdet Ardıç, *Tasavvuf Dersleri* ## Bu Kavramın Geçtiği Eserler - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 10** — Ahmet Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 10) > Yani, bir gammaz (dedikoducu) adam çıktı, Mısır halifesine gayet güzel bir cariyeyi haber verdi ve ondan nişan verdi; ve cariyenin kâğıt üzerindeki resmini de halifeye gösterdi ve halife o resmi gördü ve o surete âşık oldu. Bu cariye Musul şehri hükümdarının elinde olduğundan Mısır halifesi beylerinden birisini serasker (başkomutan) tayin edip ağır bir ordu ile Musul şehrinin kapısına gönderdi; ve o serasker dahi bu... - **Kelime-i Dâvûdiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Dâvûdiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Vücûdiyye) > Ve Hak Teâlâ يَا دَاوُودُ إِنَّا جَعَلْنَاكَ خَلِيفَةً فِي الْأَرْضِ فَاحْكُمْ بَيْنَ النَّاسِ بِالْحَقِّ (Sâd, 38/26) [Ey Dâvûd, muhakkak biz seni yeryüzünde halîfe ettik. Binâenaleyh sen hak ve adl ile hükmet!] âyet-i kerîmesinde dahi onu istihlâf eylediğini sarâhaten beyân eyledi; ve bu ahkâm-ı hilâfet onun mahdûmu olan Süleymân (a. - **TB. Süleymân-Dâvûd-Yûnus-Eyyûb Fasılları** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (189 Fusûsu’l-Hi̇kem) > Paragraf: "Ey Dâvûd, muhakkak biz seni yeryüzünde halîfe ettik” (128) 5.Paragraf: Âdem'in hilâfeti Davud'a olan tansîs gibi tansîs olunmadı. (130) 6.Paragraf: Velâkin bugün hilâfet resullerdendir, Allah'dan değildir. - **Cem'o ve Fark'o** — Terzibaba - Necdet Ardıç (105 Cemo ve Farko) > Üzerinde kalan sadece Bizim verdiğimiz ( Rehber halife ) lik vardı o bunu daha biz ölmeden (Mutlak halife) liğe çevirmiş olup asaleten (5x) olarak kullanmaya başlamış, aslında daha o günler bu vasfını kaldırmak lâzımmış ama belki (ıslah-ı nefs) yapar ümidi ile kendisine biraz daha mühlet tanımıştık, ancak o bütün bu iyi niyetimizi istismar edip bu İlâh-i kapıyı, kapının haline hiç yakışmayacak durumlara çevirmiş... - **Altı Peygamber — Hz. Âdem** — Terzibaba - Necdet Ardıç (15 6 Pey 1 Hz. dem) > ....23 Ve iz kâle Rabb’ike:…………………………………………………………….24 Halife:………………………………………………………………………………….28 Beşer:………………………………………………………………………………….28 Âdem:………………………………………………………………………... - **Sohbet Arası Sohbetler CD 14 (2003)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (146 14.cd 2003 Sohbet Arasi Sohbetler) > (87) Ayan-ı Sabite ve Esma-i İlahiye İrtibatı………………….. (88) Halife Olmanın Sorumluluğu……………………………………. (90) Sorumluluk ve Miraç………………………………………………… (92) CD (07-Muhtelif-) Kur’an-ı Kerim’in Her Birerlerimize Özel İnmesi, Hüthüt kuşu ve Necm suresi misali… - **Vahiy ve Cebrâîl** — Terzibaba - Necdet Ardıç > 123 özet ه A’dem ( yokluk, bulunmama )  Âdem ( Halife) A’dem ( Yokluk) : Yukarıda geçen iki kelime, asli harfleri itibariyle ya-zıldığında, kolayca birbirinden ayrılıyor iken, latin harfleriyle yazıldığında ise, adeta birbirinin aynı gibi (adem) olmaktadır. Bu fark bilinmeyince, mevzu ile iligili yazılarda geçen “a’dem” (yokluk) hükmü, daha çok kullanılan “halife” (â-dem) zannedilerek, yanlış bir anlayışa yol... - **Sohbet Arası Sohbetler CD 13 (2003)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (145 13 9 2003 11 Cd Sohbet Aras Sohbetler) > Peygamnerlik insan sistemi içinde peygamber olması için insan olması gerekir, evvela insan yani Âdem, halife beşer, nefs insan, peygamber hepsi bu insan vasfı içinde oluşan şeyler ama insan işte Cenab-ı Hakk bu alemleri genel manada bu alemlere verdiği isim İnsan-ı Kamil aynı zamanda bu insanın birey olarak zuhuru ise nefs ismi altında burada kemale eren insana da Kamil İnsan denmektedir. - **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (12 Terzi Baba 1) > N Û S R E T E F E N D İ’ Y E İ N T İ S A B I Hazmi Tûra Uşşâki Hazretlerinin vefatıyla birlikte yerine halife olarak bıraktığı M. Nûsret Tûra Hazretlerine diğer sâliklerle beraber intisab eden Necdet Ardıç Bey için seyr-i sülûkunun ikinci dönemi de böylece başlamış oldu. İstanbul Boğaziçi Bebek Semtinde ikâmet eden ve Devlet Deniz Yol-larında memur olarak çalışan M. - **Kelime-i Âdemiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Âdemiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i İlâhiyye) > ...ûr, “insan” ve “halîfe” tesmiye olundu. Onun insâniyetine gelince onun neş’etinin umûmundan ve hakāyıkın küllîsini hâsır olduğundan dolayıdır. Ve o, kendisiyle nazar... - **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (36 2 Bakara-Sûresi̇) > وَإِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلاَئِكَةِ إِنِّي جَاعِلٌ فِي الأَرْضِ خَلِيفَةً قَالُواْ أَتَجْعَلُ فِيهَا مَن يُفْسِدُ فِيهَا وَيَسْفِكُ الدِّمَاء وَنَحْنُ نُسَبِّحُ بِحَمْدِكَ وَنُقَدِّسُ لَكَ قَالَ إِنِّي أَعْلَمُ مَا لاَ تَعْلَمُونَ 2/30) Ve iz kale Rabbüke lilMelaiketi inniy ca'ılün fiyl' Ardı halifeten, kalu etec'alü fiyha men yüfsidü fiyha ve yesfiküddima'e, ve nahnü nüsebbihu Biham-diKE ve nükaddisü leKE, kale... - **TB. Kelime-i İdrîsiyye & İbrâhîmiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (122 Fusûsu’l-Hi̇kem) > ) evladı hakkında وَاِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلۤئِكَةِ اِنِّى جَاعِلٌ فِى الاَرْضِ خَلِيفَةً 2/30 buyurdu, “Rabbin melaikeye hitaben ben yeryüzünde halife kılacağım” dediği vakit buyurduğunda bu kavl dahi ulüvv-i mekaneti gösterir. Yani kişideki yüksekliği gösterir. Yani Âdem’in (a.s.) yüksekliğini gösterir. Halifenin yüksekliğini gösterir. İşte her ne kadar halife yerde ise de yani mekan olarak yerde ise de ama... - **TB. Fusûs — Ayniyyet/Gayriyyet** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (181 Fusûsu’l-Hi̇kem) > İşte her ne kadar halife yerde ise de yani mekan olarak yerde ise de ama kendisi mekanet olarak ulüvv, âliydir. Yani insan yerde olduğu halde ama makamı yükseklerde, kendi âliydir. Ama İdris (a.s.) hakkında “Biz onu âliy bir mekana yükselttik” buyuruyor. Mekan olarak yükselttik buyuruyor. Ama Âdem’i âli, kendisini mekanet olarak yükselttik buyuruyor. - **Sâd Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (248 38 Sâd Sûresi Abdürrezzak tek Muhtefi.) > ...Allah’ın varlığından feyezan etmiştir. Bu sebeple onun varlığı, Hakk’ın varlığının halifeliğini taşır. Sıfatlarının halifesidir zira ruhun sıfatları da doğrudan Allah’ın sıfatlarından feyezan etmiştir. Dola... - **Bir Sâlikin Seyr Yolu Hikâyesi (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Bir Salikin Seyr Yol Hikayesi 2) > Efendi geçmişti, farklı ülkelerde başka halifeleri de vardı ancak ben zuhurat olmadan hiçbirine bağlanmayı düşünmedim. Beklediğim zuhurat da bir türlü gelmiyordu. Bu arada Kı…’sî hazretlerinin Bursa’daki halifesi Ya…. Efendi’nin sohbetlerine katılıyordum. - **Sohbet Arası Sohbetler CD 5 (2001)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (137 5 2001 3 CD Sohbet Aras Sohbetler) > Var etti Mevla ezelde Diledi zuhurun görsün İlk tecellisin eyledi Zat ile sıfat arası Evvela etti de latif Meydana çıkarsın diye Ayan-ı sabite kıldı Ruh ile Nur arası Maksadından bütün bunlar Olsun onda esma ef’al Tüm zuhurda bulunsunlar Halife ile beşer arası Görüntüye gelmek için Benliğimi bilmek için Suret şekil verdi bana Toprak ile balçık arası Zuhur ettik bir anadan Kimseler bana sormadan Gelmişim güya dünyaya... - **13 ve Hakîkat-i İlâhiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç > İlâhi yarabb-i bu kitaptan eğer mânevi bir kazanç elde edilirse, (13) on üç’ ün haki kat-i olan, Hakikat-i AHMEDİ’yye ’ ye ve onun özel zuhurları olan altı, ULÛLAZM, Peygamberin hakikatlerine ve onların genel zuhurları olan diğer bütün Peygamberlerin hakikatlerine ve onların her birerlerinin varisleri ve halifeleri olan velilerinin hakikatlerine hakikatimle hediyye eyledim, kabul eyle, ya; İlâhel âlemiyn, ve ya;... - **Sohbet Arası Sohbetler (26)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (158 26 Sohbet aras sohbetler) > (65) Hakikat-i Âdem ve Havva…………………………………………... (71) Halife…………………………………………………………………………..... (82) Beşer, Âdem, insan………………………………,,,,,,,,,,,,,,,……. (83) Nefs……………………………………………………… - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 13** — Ahmet Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 13) > ) Fusûsu'l-Hikem'de Fass-ı Dâvûdî'de buyururlar ki: “Ba'zan halîfeden hükümde bir hadîse muhâlif olan şey zâhir olur. Binâenaleyh onun ictihâddan olduğu tahayyül olunur. Halbuki böyle değildir. Ancak bu imâm indinde o hadîs keşif cihetinden Nebî'den sâbit olmadı ve eğer sâbit olaydı, onunla hüküm ederdi; ve her ne kadar bu hadîsin yolu racül-i adlden racül-i adle oldu ise de, o racül-i adl vehimden ve ma'nâya... - **Hicr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Hicr Suresi) > Onun da ilk zuhûr ismi “ Âdem ”, lâkabı, “ Halîfe ”dir. Bu yüzden Hazret-i Muhammed (s.a.v.) “ Biz son gelen ilkleriz ” diye bildirmişlerdir. Allâh Teâlâ hazretleri, insân denilen zuhûrun programını yaptıktan sonra onun hayâtını sürdürebilmesi için ihtiyaçlarını giderecek bir âlemi de zuhûra getirdi. - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2) > Geçmiş zamanda bir halîfe vardı ki, Tay kabilesine mensup olup cömertliği ile meşhur olan Hâtem ismindeki kişinin cömertliği, onun cömertliğinin yanında çok aşağı kalmıştı. Geçmiş zamanda bir halîfe var idi ki, Tay kabîlesine mensûb olup cömertliği ile meşhûr olan Hâtem ismindeki zâtın sehâveti, onun sehâvetinin yanında pek aşağı kalmış idi. - **Sohbet Arası Sohbetler CD 9 (2002)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (141 9 2002 5 CD Sohbet Aras Sohbetler) > İşte kendimizi böylece Hakk’ın birer zuhur mahali olduğumuzu ve hiç kimsenin ondan mahrum olmadığı ayrıca herkes bu hakka eşit olarak sahip olduğu her birerlerimizde Hakk’ın Zat’i tecellisi olduğunu düşündüğümüzde her birerlerimiz birer halife olduğumuzu düşünerek, düşündükten sonra da mutmain olarak bu hali yaşadığımızda kimsenin kimseye bağlantısı kimsenin kimseye temenna etmesi tarikattaki gibi efendim şeyhim... - **Kur'ân-ı Kerîm'de Nefs Âyetleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Kur'anı Kerimde Nefs Ayetleri) > Cenâb-ı Hakk, Kûr’ân-ı Keriym’inde İnsân-ı: 1 – Nefs : 2 - İnsân: 3 - Âdem: 4 - Beşer: 5 - Halife: İsimleriyle beş ayrı vasıfta tanıtmış, bizler kendimizi ifade ederken “ insân” vasfını kullanır olmuşuz. Halbuki Cenâb-ı Hakk bizlerden bahsederken, Kûr’ân-ı Keriymin de “nefs” ifadesini en çok kullanmıştır. Bizler dahi ceplerimizde taşıdığımız “nüfus” yani “nefs” ler kâğıdı ile kendimizi ispatlamaktayız. - **İzmir İrfan Sohbetleri CD 1 (1998-2000)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (133 1 1998 2000 1 zmir rfan Sohbetleri CD 1) > Bunlar bizim üstümüzde geçici elbiselerdir bu elbiseleri soyunmadıkça ilahi benliğimizi bulmamız yani Âdem yani halife olmamız mümkün değildir. İkinci berat kendinde var zannettiği benliğinden kurtulmaktır. Aslında biz hep genel olarak bu benlik içerisinde yaşıyoruz. Kendimizi var zannediyoruz. - **TB. Kelime-i Mûseviyye** — Ahmet Avni Konuk (Kelimeyi Museviye TB. ŞErhi) > Hâlbuki resûl “halîfe” gibi değildir. Ancak onun üzerine irsâl olunduğu şeyin iblâğı lâzımdır. Eğer onun üzerine mukātele eder ve onu seyf ile himâye edecek olursa bu, “halîfe” olan resûldür. Nitekim her bir nebî “resûl” değildir. - **TB. Kelime-i Şîsiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (120 Fusûsu’l-Hi̇kem) > Âdem ilk toplu taayyün toplu program olup onun mertebesi bütün alemin mertebelerini kendinde bünyesinde topluyordu. Zaten onun için halife oldu. Âdem’in halife olması kendisinde bütün varlığın oluşundan halife olmasıdır. Zaten başka türlü olsa halife olamıyordu. Yani kendisinde bu alemin varlıklarından bir kısmı olsun bir kısmı olmasın halife olamıyordu. - **Sohbet Arası Sohbetler CD 18** — Terzibaba - Necdet Ardıç (150 18 12 CD Sohbet Aras Sohbetler) > Bakın burada kişi halife-i şahsiyet ünvanını alıyor, Ramazan Bayramını gerçek manada idrak eden kişi Halife-i Şahsiyet yani kendi bünyesinin halifesi Halife Adem gibi oldu, Halife Adem kime halife oldu, evvela kendine halife oldu. Çünkü etrafında ümmet yoktu ki ümmetine halife olsun. - **Rüyâ ve Mânâ Âlemi — Tuzak, Mekr, Hileli Zuhûrât (6)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (172 6 Ru ya Mana Alemi Tuzak Mekr Hileli Zuhuratlar) > Sizden başka orada (4) halife daha ve bir de o hilâfetleri veren kimse vardı, onlar ve orada bulunan cemaat, sizin yanınıza üşüşen birkaç kişi ile birlikte her kesin gözü önünde (“Yolcu” beyi de davet ettiniz ancak o gitmedi) tamamen özerk, ayrı, müstakil bir gurup oluştu. Sanki başka halife-halifeler, hilâfet veren kişi, ve kişiler yokmuş gibi hareket edildi, ve bir sürü fotoğraflar çekildi bu hal gerçekten genele... - **Esmâü'l-Hüsnâ (Cilt 2)** — Nusret Tura (164 2 Esmâ’ül Hüsna) > Esmâ ihtiyacını insana hissettirir, insan farkına varamaz ve gereği gibi esmâ’nın hakîkatini zuhura çıkaramazsa sorumlu olur ve ona haksızlık etmiş olur ve insan olma özelliğini de böylece yerine getirememiş olur. (ay… abla) İnsan olma özelliği esmâ’ül Hüsnâyı hakikatiyle ortaya çıkarmaktır. İşte halife bu kimsedir, kendindeki esmâ’ül Hüsnâyı faaliyete geçirmek demek, dolayısıyle esmâ’ül Hüsnâya dahi rahmet olması... - **Sohbet Arası Sohbetler CD 16** — Terzibaba - Necdet Ardıç (148 16 3 CD Sohbet Aras Sohbetler) > Evvela etti de latif Meydana çıkarsın diye Ayan-ı sabite kıldı Ruh ile Nur arası. Maksadından bütün bunlar Olsun onda esma ef’al Tüm zuhurda bulunsunlar Halife ile beşer arası. Görüntüye gelmek için Benliğimi bilmek için Suret şekil verdi bana Toprak ile balçık arası. - **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Mûseviyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Ulviyye) > .... Ancak onun üzerine irsâl olunduğu şeyin iblâğı lâzımdır. Eğer onun üzerine mukātele eder ve onu seyf ile himâye ederse o, halîfe ve resûldür. Nitekim her bir nebî r... - **TB. Kelime-i Mûseviyye & Hâlidiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (192 Fusûsu’l-Hi̇kem) > Paragraf: "Sen zevkan ihata etmediğin şeye nasıl sabr edersin?" kavli (136) 19.Paragraf: Her bir resul halîfe değildir. (139) 20.Paragraf: Ve Fir'avn ilimde rütbe-i mürselîni bilir idi. (144) 21.Paragraf: Fir'avn'ın mâhiyyet-i ilâhiyyeden suâl etmesi sahihdir. - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 11** — Ahmet Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 11) > Bunun için hadîs-i şerîfte تخلقوا باخلاق الله ya'ni "Allah'ın ahlâkı ile ahlâklanınız" buyurulmuştur ki, "Sıfât-ı nefsâniyyeden pâk olup, sıfât-ı rûhiyye ile muttasıf olunuz!" demektir. Zîrâ rûh halîfe-i Hak'tır. Binâenaleyh ahlâk-ı ilâhiyye ile muttasıftır. 64. Cenkleri gör ki, o sulhlerin asıllarıdır, Peygamber gibi ki, onun cengi Hudâ içindir. - **Sohbet Arası Sohbetler CD 17** — Terzibaba - Necdet Ardıç (149 17.cd Sohbet Arasi Sohbetler) > Cenabı Hakkın bu âlemde meleklere verdiği bakın emir hükmünde konuşmalar vardır, ben diyor halife halk edeceğim gibi bir sürü değişik amir hüküm olarak yap diye ilk emir secde emridir. Ayeti kerimede araştırdığınız zaman bunlar çıkıyor. - **Dur Rabbın Namazda (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Dur Rabbın Namazda Cilt 2) > İlk insan, ilk halife Adem (as) dan son Peygamber Efendimiz,' e kadar olan seyirde insanlık Kemal'e ermiş peygamber efendimiz de bize bu yaşamı bildirmiştir. Miraç hakikatini Efendimiz bizlere yaşayarak göstermektedir. ------------------- 66) Tefekkür. - **Bakara Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç (34 Bakara dosyas) > “Sizdeki halife / halifetullah sırrı içinizdeki Rasûlünüzdür”.(Risâlet’in üçüncü boyutu) Mûsâ (a.s.)’a verilen 9 levh’den 2 tanesi nûr’dan levh idi, bu iki nûr’dan levhdeki Rububiyyet ve Kudret sırlarına ait hakikatler Mûsâ (a. - **TB. Kelime-i Îseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (188 Fusûsu’l-Hi̇kem) > Onlara bir şahsiyet vermesi, kendine bağlı isim fakat isim fakat ismin bir şahsiyeti vardır. “Halife”; kendi varlığında mutlak, ama Hakka vekildir. Yani Sıfat olarak kendi varlığında aktif, ama Hakk yönüyle Hakk’ın halifesidir. İşte bulunduğu yerdeki asaleti itibariyle ona bir vasıf vermesi “BİZ” demesine sebep oluyor. - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 8** — Ahmet Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 8) > ) Fusûsu'l-Hikem'de Fass-ı Ademî'de bu ma'nâ hakkında şöyle buyururlar: فیسمى هذ المذكور انسانا وخليفة فأما انسانيته فالعموم نشأته وحصره الحقائق كلها وهو للحق بمنزلة انسان العين من العين الذي به يكون النظر وهو المعبر عنه بالبصر فلهذا سمى انسانا فإنه به نظر الحق الى خلقه فرحمهم -Yani, Bu mezkûr, "insan" ve "halîfe" tesmiye olundu. - **TB. Kelime-i Âdemiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (119 Fu Hi 01 ADEM FASSI) > Ve "basar" ile muabberün-anh olan odur. İşte bunun için "insan" tesmiye olundu. Zîrâ Hak, onunla halkına nazar eyledi ve onlara rahmet etti (4). Şimdi bu zikredilen insan halife ismiyle isimlendirildi. - **İzmir İrfan Sohbetleri CD 2 (2000)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (135 3 2000 2 zmir rfan Sohbetleri CD 2) > Meleklere Cenab-ı Allah “Ben yeryüzünde bir halife halk edeceğim” dediği zaman melekler dediler ya “ kan dökecek bozgunculuk yapacak birisini mi halk edeceksin” peki nereden biliyorlar melekler kan dökeceğini daha var edilmemiş olan bir varlığın özelliğini nereden biliyorlar, işte hep bunlar bunların ispatlarıdır. - **TB. Kelime-i Nûhiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (121 Fu Hi 03 NUH FASSI) > İnsanlık alemi, yani bütün insanlar Kur’an-ı Kerim’deki insandan bahseden yerlerin her birerlerimiz bir harfiyiz, bir ayetiyiz. Fizik olarak, et kemik olarak, insan vasfıyla Kur’an-ı Kerimde ne kadar insandan bahseden halife olarak olsun her birerlerimiz bu ayetlerin içindeyiz. Her birerlerimiz hangi mertebedeysek Kur’an-ı Kerimdeki yerimiz oradadır. - **Sohbet Arası Sohbetlerden Seçmeler (31)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (168 31 Sohbet aras sohbetlerden se meler yeni) > Yani halifeliğini idrak ederek halife olarak gidecek bu âlemden, ikisinden biri olarak gidecek. Hem beşeriyeti var yani kendine ait enesi, egosu, benliği var. Hem de ilâhi hilâfet varlığı var. İnsân ikisinin arasında bocaladı kaldı. Ama Cenâb-ı Hakk ikisini de verdi. Görüntüye gelmek için, Benliğini bilmek için. - **Bir Ressam Hikâyesi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (62 Bir ressam hik yesi) > Ressamın resimlerin içini doldururken renk ve düzenleme seçeneği çoktur. Kaderin muallâk olduğu taraflar var. Hür olduğumuz alanlar olmasa halife olamazdık. (5) Ressamın yaptığı işten kendisinin hangi mertebede olduğunu düşünebiliriz? Ressam hakiki tarikat mertebesindendir. - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 12** — Ahmet Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 12) > " İlahi halife olan kutub yeryüzünde Hakk'ın hazinesinin emini olduğundan, Zâhir ve Bâtın isimlerinin tecellileri âlemin bütün zerrelerine kutbun kabzasından gerçekleşir; ve o kabzadan dağıtılır. Ve iman ve küfür, isim tecellilerinden ibaret olup, bu her iki durumun gereklilikleri onların mazharları olan müminler ile kâfirlere taksim olunur; ve küfür ile imanın dağıtılması ve onların mazharlarından küfür ve iman... - **Doğdular, Yaşadılar — Hikâyesi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (76 5 Do dular ya ad lar hik yesi son hali 1) > ) ve elimden tutan (Allah’ın Mustafâ’sı) halîfesinden râzı olsun. Himmetleri daim var olsun. En güzel salât-u selâmlar iki cihan serveri şefâatkârı Ahmediyemiz olan aziz peygamberimiz Hz. Muhammed Mustafa (s.a.v.) Efendimiz’e, eşlerine, oğullarına, kızlarına, torunlarına ve bütün soyunun üzerine, cümle nebatatın ve yağmurların tanelerinin mislilerince dünya ebediyete kadar durdukça daim olsun. - **Terzi Baba’nın Tasavvuf Anlayışında Namaz Kavramı Yüksek Lisans Tezi** — Canan Çalışkan (Terzi Baba’nın Tasavvuf Anlayışında Namaz Kavramı) > Ardından üç halife bırakmış olup tarîkat silsilesi Mehmet Nusret Tura ile devam etttiği bilinmektedir. Serkan Denkci, Mehmet Hazmi Tura’nın vefatı üzerine Necdet Ardıç’ın yaşadığı ruh halini 2015 yılında yaptığı söyleşide kendi ağzından şu ifadelerle dile getirdiğini nakletmektedir: “Terzihanemde dikiş makinesinin başında çalışıyordum. - **Sohbet Arası Sohbetler CD 7 (2001)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (139 7 4 CD 2001 Sohbet Aras Sohbetler) > Halife olmamız daha evvel de belirtildiği gibi istiklal sahibi olmamıza bağlıdır. Müstakil karar verebilecek güçte olmamıza bağlıdır. Aksi halde biz halife değil yani amir değil memur olmuş oluruz. Bir yerde bir idareci o şirketin müdürü asildir, asaletendir, ama yerinde bir de vekili vardır. - **Sohbet Arası Sohbetler CD 6 (2001)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (138 6 2001 4 CD Sohbet Aras Sohbetler) > Halife olmamız daha evvel de belirtildiği gibi istiklal sahibi olmamıza bağlıdır. Müstakil karar verebilecek güçte olmamıza bağlıdır. Aksi halde biz halife değil yani amir değil memur olmuş oluruz. Bir yerde bir idareci o şirketin müdürü asildir, asaletendir, ama yerinde bir de vekili vardır. - **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (68 1 Namaz-Sûreleri̇) > ...de ile insânı taltif etmiş olmaktadır. Meleklerin sıfât mertesinde programları yapılmakta, ve esmâ mertebesinde zuhura gelmektedirler, oysa insân, ahadiyyet mertebesinden kaynağını alarak, en uç nokta, olar... - **Divan 3** — Terzibaba - Necdet Ardıç (16 Divan 3) > Terzi Babamın: N Û S R E T E F E N D İ’ Y E İ N T İ S A B I Terzi Baba kitabından nakil: Hazmi Tûra Uşşâki Hazretlerinin vefatıyla birlikte yerine halife olarak bıraktığı M. Nûsret Tûra Hazretlerine diğer sâliklerle beraber intisab eden Necdet Ardıç Bey için seyr-i sülûkunun ikinci dönemi de böylece başlamış oldu. - **Gökyüzü İnsanları Araştırması (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Gökyüzü İnsanları Araştırması 1) > ” ---------------------- NOT= Bu ayet-i kerîme de Adem Halikun- bakara (2-30) “Cailun filardu halife” diye geçmektedir. Bu ifadeler iki ayrı manayı ifade ettiği halde nasıl oluyorda iki ayrı mana da olan kelimeleri, çok sığ bir anlayışla çok basit, sadece “yaratma” kapsamı çok dar ve Allaha acziyet isnad eder bir manada kullanılmış, hayret etmemek mümkün değildir. - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4) > " Ya'ni, melekler sûre-i Bakara'nın ibtidâsında hikâye buyurulduğu üzere, "Yâ Rab, kan döken ve yeryüzünde fesâd yapan Adem'i halîfe mi yapacaksın?!" (Bakara, 2/30) diye Hakk'a suâl sormuşlar; ve bu suâl dahi ef'âl-i Hakk'a i'tirâz mâhiyetinde görülmüş idi. - **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç (09 ER RAHMAN) > İşte bu yüzden, idrak ve müşahede sahibi olan Halife (İnsan) zuhura geldi. Kur’anı Keriym Zariyat Suresi 51. sure 56 . ayet-i kerimede : لِيَعْبُدُونِ َ وَالْإِنْسُ إِلَّا ع وَمَا خَلَقْتُ الْجِنِّ ve ma halaknel cinne vel inse illa liy’abüduni “ve illa/ancak, istisna bana ibadet/kulluk etsinler için/diye cinleri ve insanları halkettim. - **Sohbet Arası Sohbetler CD 12 (2002-2003)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (144 12 2002 2003 28 08.cd Sohbet Arasi Sohbetler) > Diğerine hayat, sudan başladı diyerek silsileli Âdem (a.s)’ın oluşumunu göstermekte ve ben yeryüzünde bir halife halk edeceğim demekle de halifenin yeryüzünde var edildiğini bildirmekte yani dört değişik şekilde. Hepsi cennette var edildi yeryüzüne indirildi. - **Hadîd Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (263 57 46 Ku Ker Yol Hadid Sûresi Murat Derûni) > Muhammediler bu ilime halife olmuştur. Bil’asale onların mülkü değildir. O mülk Cenab-ı Nuh ile onun zevki üzere olan Nuhiler hakkında اَلا تَتَّخِذُوا مِنْ دُونِى وَكِيلا 17/2 ayeti kerimesinin dalalet ettiği mucibince onların mülküdür. - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmet Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9) > Şeyh Salahaddin (rahmetullahi aleyh)ten sonra Hudavendigâr'ın hayatta olduğu dönemde tam dokuz sene ve ondan sonra dahi tüm Hudavendigâr ashabına şeyh ve kaim-i makam (makamda duran) ve halife ve imam idi. Ve Hz. Hudavendigâr'a yakınlaşma kastıyla tüm ashab onların mülazimi (hizmetinde olanı) olurlar idi. Hazretlerinin kemalatını kıyas etmek mümkün müdür ve hangi mizan ile vezn edilebilir ve hakikatte Hz. - **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç (131 Kur n Ker mde yolculuk 53 Ayetleri ve Tezi Baba) > Ali yolu olduğuna göre yolunun müntesip ve vekilleri olan halifeleri de Kûr’ân-ı Nâtık özelliğini taşıyandır. İnsân-ı Kâmil’in zuhur mâhalli Kâmil İnsân, Bizatihi Kûr’ân-ı yaşadığı ve kendine şiar edindiği için söylediği sözlerde Kûr’ân olmaktadır. Bu da “el insanü vel kur’anü tevemanü” dedikleri hakîkatin zuhura çıkmasıyla olur. - **Şûrâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (250 42 38 Ku Ker Yol Şûrâ Sûresi Murat Derûni) > Burada evvelâ Canab-ı Hakk zâtından, - “ilk halife” “insân” ( Âdem-i ) dünyaya ikram etti ve onunla beraber zât-i tecellisi olan zuhur mahalli “Beytullah” ı ikram etti. - daha sonra “İbrahim” i (a.s.) ikram etti, - daha sonra “İsmail” (a.s.) ı, - daha sonra “zem zem” i ikram etti. - daha sonra âlemlere rahmet Habibini Hz. - **Kelime-i Tevhîd** — Terzibaba - Necdet Ardıç (10 Kelimeyi Tevhid) > İşte burada bahsedilen halife o muazzam “Kelime-i Tevhid”in o günkü anlayışı içerisinde arzda, emanet edilerek ilk bekçisi görevlisi ve zuhur mahalli olacağı ilan edilmekteydi. Bir halifenin isminin, yukarıdaki ayetlerin devamında ( آدَم ) “Adem” olduğunu öğrenmekteyiz. İşte “Kelime-i Tevhid”in ilk emanet edildiği yer ef’al alemi itibariyle “Mertebe-i Ademiyyet”tir. - **Zuhruf Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (252 43 43 Ku Ker Yol Zuhruf Sûresi Murat Derûni) > “Halife-i Âdem” halk edilmezden evvel varlıkların içinde en akıllı varlık, “azazil” idi ve meleklere gerektiğinde hocalık yapıyordu. “Halife-Âdem” topraktan halk edildi, kendine İlâhi isimler talim ettirildi. “İlâhi-nefha” sunuldu: “Allah” ismi câmi-i hediye edildi. - **Muhtelif Sohbet Arası Sohbetler (29)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (161 29 Muhteli̇f Sohbet Arasi Sohbetler) > Çünkü orada da diyor ya “ben yeryüzünde bir halife halk edeceğim” diyor, işte melaike-i kiram bunu pek anlayamadılar, iblis zaten hiç anlamadı, “secde et” emrini o da aldığı halde secde etmedi çekindi ve kibirlendi gururlandı. “Neden secde etmedin” diye sorulduğu zaman “ben ateşten o ise topraktan halk edildi ben ondan daha üstünüm” dedi. Bunu neden söyledi? - **Reşahât — Aynü'l-Hayât** — Terzibaba - Necdet Ardıç (65 Reşahat Ayn-EL Hayat) > Allah’ın indinde en büyük vasfımızı oluşturan a’yân-ı sâbite, kaza ve kaderimizin bize bırakılan bölümüdür, bizi halife yapan, bizi insân yapan, bizi velî yapan, bizi ârif yapan, bizi peygamber yapan bölümü bir bakıma burasıdır. - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 7** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 7) > Osman'ın o makamda oturduğunu gören bir boşboğaz küstah, o hazrete hitaben dedi ki: "Senden evvelki iki halife Resûl-i Ekrem'in yerine oturmadılar." Hz. Osman'ın o makāmda oturduğunu gören bir boşboğaz küstah, o hazrete hitâben dedi ki: "Senden évvelki iki halîfe Resûl-i Ekrem'in yerine oturmadılar. - **Kevkeb — Yıldız** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Kevkeb Yıldız) > Allah Kûr’ân-ı Keriym’inde Âdem atamız için meleklerine, “Ben yeryüzünde bir halife halkedeceğim” buyurmuştu. Halife ne demekti? Halife – yeryüzünde Allah adına faaliyet gösteren demekti. Vacib’ul Vücûd kendi özelliklerini ve güzelliklerini seyretmeyi murad etmiş ve Âdem adını verdiği bir varlığı zuhura çıkarmıştı. - **Ölüm ve Kıyâmet Hakkında** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Ölüm Hakkında Kıyamet) > Halîfelerden biri minber üzerinde şöyle dedi: Ey Allah'ın kulları! Gücünüz yettiği kadar Allah'tan korkun! Îkaz edildiklerinde uyanıp dünyânın kendileri için bir ev olmadığını anlayıp, ölüme hazırlanan bir topluluk olun. İyi bilin ki dünyâ bir mesken değil, onu değiştirin. - **İnci Tezgâhı (1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (41 (İnci tezgâh-ı)) > Ben sende sana has olmak üzere bir halife, bir Âdem yaratacağım” der. Bunun üzerine o vücutta şeriat üzere ahkâm tutan melek-i kuvvetler “bizim ibadetimiz sana yetmiyor mu? - **Terzi Baba Necdet Ardıç — Biyografi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (95 8 Terzi Baba Necdet 8 19 53 Ard) > Çalışmalarına devam eden irfan ehline ufak tefek görevler verilerek ve Terzi Baba’mın da bazı uygun gördüğü işler ve kişiler ile ilgilenerek Rehber halife ünvanını alırlar. 19/53 ün vekâleten Rehber halifesi olmuş olurlar. Bu kişiler arasından uygun görülenler kişilere belirli grup yani cemaatin bir kısmı emanet edilerek irfaniyet yolunda ki hallerinin kontrolü ve vekilliği verilir. - **Kelime-i Muhammediyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Muhammediyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Ferdiyye) > O da Hak Teâlâ'nın kendisine halîfe olması için, kendi sûreti üzere halkettiği kimseye teveccüh-i ilâhînin nazîridir. Binâenaleyh onda kendi nefsini görür. İmdi onu tesviye ve ta'dîl etti. Ve onun nefesi olan kendi rûhundan onda nefheyledi. Böyle olunca onun zâhiri halk ve bâtını Hak'tır. - **Ra'd Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (255 13 Ku Ke Yol Ra'd Sûresi) > Bu sadece bilmek değil, o anda orada olduğunu hatırlamaktır. Bakara (2/30) " Hatırla o vakti—hani Rabbin meleklere, 'Ben yeryüzünde bir halife halkedicem' demişti..." Bu ayet, okuyana "Hatırla!" diyor. Demek ki okuyan kişi (sen, ben) o anda oradaydık. - **Sohbet Arası Sohbetler CD 20** — Terzibaba - Necdet Ardıç (152 20 9 CD Sohbet Aras Sohbetler) > .... “Yani o mertebede, Dâvûdluk mertebesinde, Dâvûd’un gerçek aklını yeryüzüne halife yaptık,” diyor. Zaten halife olan bizim bedenimiz, etimiz, kemiğimiz, saçımız, sak... - **Sohbet Arası Sohbetler (23)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (155 23 Sohbet aras sohbetler) > Duygusal olarak, ilmi olarak, fikri olarak, fizik olarak bu âlemin en mümtaz varlıklarıyız. Oyüzden zaten halifeyiz. Niye hayvanları halife yapmamışlar, melekleri halife yapmamışlar, peygamber yapmamışlar? Ya insanlardan çıkıyor bunlar. İşte o yüzden burası Mescid'il Aksa en uzak ibadet yeri ama aynı zamanda Kâbe-i Muazzama. - **Terzi Baba (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (39 Terzi Baba 2) > Nakışçı Baba onu tanıtan ancak pek fazla kullanılmayan ve bilinmeyen isimdir. Bu ismin ortaya çıkışı, uzun yıllar irşadında bulun-duğu, ve kendisine vekil halife vasfı kazandırdığı İz… den bir müridinin, kendisine ve Nü…Annemize karşı sergilediği edep dışı benlik ağırlıklı söz fiil ve davranışlarına karşı, gerçek isimleri gizleyerek cevaben hazırlamış olduğu kitabındaki kendi ismi Nakışçı Baba dır. - **Muhtelif Sohbet Arası Sohbetler (27)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (159 27 Muhtelif Sohbet aras shbetler) > Çünkü orada da diyor ya “ ben yeryüzünde bir halife halk edeceğim ” diyor, işte melaike-i kiram bunu pek anlayamadılar, iblis zaten hiç anlamadı, “ secde et ” emrini o da aldığı halde secde etmedi çekindi ve kibirlendi gururlandı. “Neden secde etmedin” diye sorulduğu zaman “ben ateşten o ise topraktan halk edildi ben ondan daha üstünüm” dedi. Bunu neden söyledi? Ateş yandığı zaman yukarıya çıkarya, onu söyledi. - **Sohbet Arası Sohbetler CD 10 (2002)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (142 10 CD 2002 Sohbet Aras Sohbetler) > Cenab-ı Hakk Kur’an-ı Kerim’de insan-ı bahsederken beş tane kelime kullanmış, bunların sayıları vardı, mesela “Adem” diye bahsediyor, “İnsan” diye bahsediyor, “En Nas” insanlar diye, “Beşer” diye bahsediyor, “Halife” diye bahsediyor, bir de “Nefis” olarak bahsediyor. Beş türlü vasıfla vasıflandırıyor insan kullarını beş türlü vsıfla vasıflandırıyor biz bunların kur’an-ı Kerim’den sayılarını çıkarmıştık, şimdi... - **Sohbet Arası Sohbetler (24)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (156 24 Soh. ara.sohbetler) > Bireye ayrım selahiyeti verilmemiş olsaydı insanlar halife olmazdı. Birey olmazlardı, diğer varlıklar gibi zuhur mahalli olurlardı. O zamanda kendilerine ait hiçbir varlıkları da olmazdı. Muayyen indinde marzi olmakla hepsi müsavi surette said olurdu. Fakat her bir mevcudun hissesini ve nasibini bir ism-i hassın tavassutu ile küllden alması mevcudatın razı ve saadette yekdiğerine müsavi olmamalarını intac eder. - **Esintiler (4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (170 4 Esi̇nti̇ler) > Bu rüyadan üç sene sonra (Necdet Efendinin) gönülden esintiler kitabının ilki elime geçiyor ön sözünde (Nusret Tura) dan bahseden satırları okuyunca Efendi Babamın halifesi olduğunu anlıyorum kendisini telefonla arayıp konuşuyorum daha sonra Türkiye’ye gidince ziyaretine gidiyorum kendisini görünce 3 sene evvel ki rüyamı hatırladım o rüyamdaki zattı ve aynı rüyamdaki gibiydi ne kadar kısa yazmağa çalıştıysam da... - **Esmâü'l-Hüsnâ (Cilt 1)** — Nusret Tura (163 1 Esmâ’ül Hüsnâ) > Sen geçmiş olan mevzulardan Âdem’in cesedi olan zâhir sûretinin bu âlemin hakikatlerinden ve onun suretlerinden inşa olunduğunu ve bunun hikmeti dahi Âdem âlemde halife olarak seçilip bu halifenin âlemin muhtaç olduğu şeyin bütün varlığıyla kaim olması lazım gelmesinden ibaret bulunduğunu bildin. - **Necm (Yıldız) Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (37 53 ve-NECM-YILDIZ-SÛRESİ) > Lisân-ı Nûsret’ten kendisinden sonra gelecek olan halifesi “Terzi Baba” nın müjdelenmesidir. Diğer müjde ise, bunun devamı olup, sûre ve âyet numaraları ile zu-hura gelmektedir. Onlar da 61 ve 13 idi. Burada 61 ile, “Terzi Baba’” nın ismine atıf yapıl-maktadır. - **Lokmân Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Lokman Suresi) > İnsan olarak halkettiği Ruhundan Ruh verdiği kendine Halife eylediği için Rabb-imize şükrederiz. Akıl, idrak ve irfaniyyet verdiğinden. Alim olan Rabb-imize Şükrederiz. Uzun zamandır üzerinde çalıştığım Rabb-imizin gönderdiği Mübarek kitabının altmışa yakın sureleri üzerinde çalışmalar ve sohbetler yaparak kayda almıştım. - **Duhân Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (258 44 45 Ku Ker Yol DUHAN Sûresi Murat Derûni) > Bilmediği halde halifedir. İşte bunun bilinmesi aynel Yakıyn olarak kendine çok fayda sağlar bilemeyince hayatını gafletle sürdürür. İşte insanların böyle bir özelliği olduğundan bu hadise şuurlu olarak bir yol kat edilmesini gerektirmektedir, zaten yapılan işler de onlardır. - **Ankebût Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (237 29 35 Ku Ker Yol Ankebût Sûresi Murat Derûni) > (29/2) ---------------- Cenâb-ı Hakk, Kûr’ân-ı Keriym’inde insânı : 1 – İnsân, 2 – Halife, 3 – Beşer, 4 – Nefs, 5 – Âdem, isimleriyle beş ayrı vasıfta tanıtmış. Bizler kendimizi ifade ederken insân vasfını kullanır olmuşuz. Halbuki Cenâb-ı Hakk bizden bahsederken, Kûr’ân-ı Keriym’inde en çok “nefs” ifadesini kullanmıştır. - **Kalem Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Kalem Suresi) > (م ن ) (Men-Kim) bu ilâhi kimlik, Mim ile Nun’un ezeli muhabbet halinin zuhurudur ki, Halife olan “hazret-i İnsan”-ı zuhura getirmiştir. Hz. Âli efendimizin dediği gibi “sen kendini küçük bir cirim-cisim zannedersin halbuki sen alemi ekbersin” ayrıca Şeyh Galibin de dediği gibi, “ Hoşça bir bak zatına kim zübde-i alemsin sen-alemin özüsün sen” ifadesi ile bu “men-kim”liğe dikkat çekmiştir. - **Mü'minûn Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (239 23 7 Mu'minûn Sûresi.T.O.Cem Cemâlî) > Bu sebeple, Bakara Sûresi 2/30 âyetinde halîfe kelimesinden sonra halk etme ifâdesi değil ceâl etme (kılma) ifâdesi kullanılmıştır: " Ve iz kâle rabbuke lil melâiketi innî câilun fîl ardı halîfeh " " Hani, Rabbin meleklere, 'Ben yeryüzünde bir halîfe ceâl edeceğim' demişti . - **Tüm Şiirlerim** — Terzibaba - Necdet Ardıç (129 (tüm Şi̇i̇rleri̇m)) > Perde çekip Azametiyle, Seyran eder haşmetiyle, Sende bu oyunu seyreyle, Bulursun Kibriyada, Kibriya'yı. Âdeme Ruh üfledi Hak, Böylece Halife oldu bak, Gaflet uykusundan kalk, Bulursun İnsanda İnsan'ı. Başka yerde sen arama, Bendedir diyen var ama Boş sözlere aldanma, Bulursun ancak ALLAH'da ALLAH'ı. - **İnsân-ı Kâmil (Cilt 4)** — Abdulkerim Cili (117 İ̇nsân-I Kâmi̇l) > Bu sıfatları almaması mümkün değildir, eğer alamaz ise zaten halife olması mümkün değildir. Üstte anlatılan mana, daha önce de geçen: - İLÂHİ LATİFE… Şeklinde tarifini yapıp, sonucunu bağladığımız mana gibi olacaktır… Ki, bu kuldan yana; kulun görülen heykeline kaim olan odur… - **İrfan Mektebi ve Hakk Yolu** — Terzibaba - Necdet Ardıç (14 rfan mektebi Hakk yolu) > ...5 - Halife: İsimleriyle beş ayrı vasıfta tanıtmış, bizler kendimizi ifade ederken “ insân” vasfını kul- lanır olmuşuz. Halbuki Cenâb-ı Hakk bizlerden bahsederken, Kû... - **Muhtelif Mevzular Sohbetleri (2011)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (154 22 2011 Muhtelif mevzular sohbetler) > ...Cemî olarak bahseder, halife olarak halkettik demez sadece. Gerçi tahsis edilmiş olarak özdende mesela İbrahim a.s. Hakkında. Davut a.s hakkında “ Yeryüzünde Davudu... - **Muhtelif Sohbet Arası Sohbetler (30)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (162 30 Muhtelif Sohbet Aras Sohbetler) > ...fe olunması da bu yöndedir, eğer Cenabı Hakk'ın insanda hakta olmayan bazı eksiklikler olsa halife olamaz halife olması için her yönüyle onu temsil edecek kabiliyete... - **Secde Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (256 32 Ku Ke Yol Secde Suresi Muharrem Avan) > ...Zât-ı ilâhî’nin tecellî mahallidir. Melekler, Hâlife insân olan Âdem’deki Zâtî tecellî sebebiyle ona secde etmekle emrolundular. Meleklerin, Âdem’e secde husûsunda Zâ... - **Namaz Sûreleri (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (69 2 Namaz-Sûreleri̇) > İşte halife bu kimsedir, kendindeki esmaül hüsnayı faaliyete geçirmek demek, dolayısıyle esmaül Hüsna ya dahi rahmet olması demektir. İşte insan budur. “fesalli li rabbike” “ rabb’ın için namaz kıl ” (108/2) yapılan her bilinçli hareket o esmaya ait ve esma için olmaktadır, esmanın zuhura çıkmasına biz vesile olduğumuzdan, dolayısıyla ona hayat vermiş olmaktayız, bu durumda o bizden razı oluyor, böylece biz de... - **TB. Kelime-i Muhammediyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Fusûsu’l-Hi̇kem) > Madeniyattan, bitkilerden, hayvanlardan, insanlardan, meleklerden, üç harflilerden, beş harflilerden ne varsa insanda hepsi mevcuttur, olmazsa zaten insanın eksiği olur. İnsanın o sahaya dahli olmaz, o sahada eksikliği varsa o sahaya halife olamaz. İşte bütün alemde ne varsa insanda mevcuttur, bu mevcudiyetinden dolayı bütün alemde hilafeti vardır bu alemdeki varlıkların üzerinde. - **Haşr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (265 59 48 Ku Ker Yol Haşr Sûresi Murat Derûni) > Sahabenin de büyüklerinden olan “Hulefa-i Raşidin” (Dört Halife) den gelen akış en çok nesillere ulaşan akıştır. Bunlardan bilhassa bizleri ilgilendiren Hz. Ali (radiyaullah anha ve keremullahu veche) Efendimizden gelen akışın bu günlere ulaştığını ve inşeallahu teala kıyamete kadar da devam edeceğini de biliyoruz. - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 6** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 6) > " Peygamberlere muhâlif olan tâife dediler ki: "Da'vâ-yı nübüvvet eden kimsenin bu da'vâsı hep riyâdır ve gösteriştir ve hîledir. Hak Teâlâ beşer cinsinden olan Zeyd ve Bekr'den hiç kendisine nâib ve halîfe yapar mı?" 2724. "Her şahın resûlü onun cinsi lazım. - **Zekât ve İnfâk** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Zekat ve İnfak) > Halife-i genel olan kişinin kendi varlığını ifna ederek, 40 ta 1 ini ihtiyaç sahibi olan saliklere vererek nefsi emmarelerini kesecek kuvvete ulaştırmasıdır. Ve daha sonra da istidatlı olanını bulursa 40 a 39 a kadar verir. Beş hazret mertebesi için bulduğumuz sayısal değerler toplarsak; (31+33+35+36+40)= 175 dir. - **Beled, Şems, Leyl, Duhâ ve İnşirâh Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç (54 90 Beled-Şems-leyl-Duhâ-İnşirâh) > Sin harfinin sağındaki üç, uç, üç seyri, yani evvelâ Hakk’tan halka, sonra halk’tan Hakk’a, daha sonrada, tekrar Hakk’tan halkadır, yalnız bu sefer gene Hakk ve kendini idrak etmiş Kâmil Halife, görevli İnsân olarak dönmesidir. O halde “Şın” kendinde bulunan hakikatleri müşahede ve şehâdet âlemini, “Mim” Hakikat-i Muhammed-i ve mülk âlemini, “Sin” ise İnsân-ı Kâmil-i ve diğer insanları ifade etmektedir. İşte bu... - **Genç ve Elmas Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç (27 Gen ve elmas dosyas) > Zamanla diğer dervişler bu genç dervişi kıskanmaya başlamışlar ve dergâh’ta dedikodu yapmışlar. Mürşit bu duruma üzülür ve kendisine halife olarak uygun gördüğü dervişlerin hazır bulunmasını istemiş . Genç arkalarda yâni gösterişten uzak önde olma çabalarında değil ve tevazu’daymış. - **Hikâyeler, Vecizeler, Atalar Sözü** — Nusret Tura (84 Hikâyeler – Vecizeler – Atalar sözü) > Halkın huzurunu rahatını düşün, öldürdüğün velinin kanı seni boş bırakır mı sanıyorsun?) deyince halife onu da öldürttü. Ölmeden evvel şöyle konuşmuştu (İbadetlerin en üstünü ara vermeden yaradanı düşünmektir.) (Açıkta ve tenhada onu görüyor imişsiniz gibi olmalı, edep üzere olmalı sizi öldürseler dahi. - **Furkân Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (235 25 29 Kur Ker Yol Furkan Sûresi Murat Deruni) > Fizik olarak, et kemik olarak, insan vasfıyla Kûr’ân-ı Kerimde ne kadar insandan bahseden halife olarak olsun her birerlerimiz bu âyetlerin içindeyiz. Her birerlerimiz hangi mertebedeysen Kûr’ân-ı kerimdeki yerimiz oradadır. Hangi manadan bahsediyorsa o âyette يَاۤ اَيُّهَا الَّذِينَ اَمَنُوۤا âyetinde kim iman ehli ise o gurubun Kûr’ân-ı kerim’de o bölümü onlar meydana getiriyor. - **Yehova Şahitleri ile Mülâkât** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Yehova Şahitleri ile Mülakat) > Kur’ân-ı Kerîm’de bu konuda geçen şu Âyet-i Kerîme’ye bakâlım: “Ve iz kâle rabbuke lil melâiketi innî câilun fîl ardı halîfeh” yânî “Rabb’in meleklere, muhakkak ben yeryüzünde bir halife kılacağım, demişti.” (Bakara, 2/30) Burada ilk olarak “Ve iz” ifâdesi ile bugünün kargaşa yaşantısından çık ve bu âyeti kerimeleri anlamak için o günlere git yoksa bu kargaşa içerisinde bu Âyetleri anlayamazsın, birbirine karışır... - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1) > İsevîlere önder ve imam olan bu Yahudi vezirin vefatından sonra hep birden ayağa kalkıp, onun yerine bir vekil ve halife isteyen, samimiyet sahibi ve kalpleri doğru olan İsa (a.s.) ümmetinin kitlesinin vefâkarlığı sebebiyle artık biz bu hikâyeyi bitirmeye yöneldik. - **Sohbet Arası Sohbetler CD 15** — Terzibaba - Necdet Ardıç (147 15 2 CD Sohbet Aras Sohbetler) > Hz Peygamberin defin hadiseleriyle uğraşıyorken Hz Ali efendimiz onlar hemen baskın yapar gibi kendi aralarında Ebubekir’i seçtiler de, işte O’nu halife yaptılar, işte Hak Hz Ali (ra) ın idi, hilafet hakkı, işte elinden aldılar da O’nu Hakk’ını arıyoruz diye kimin hakkını kimden arıyorsun. Ne o günün insanları var, ne sen onların zamanında orada yaşadın. Orada yaşayanlar sanki, şimdi senin karşındadırlar, ne kadar... - **İbretlik Bir Hikâye — Ustadan Uranos'a Tavsiyeler** — Terzibaba - Necdet Ardıç (169 10 bretlik bir hik ye daha Usta dan ra na tavsiyeler) > Kendisi de yoğun duygusal bir tesire sahipti, dengesiz bir manevi hoşluk yayıyordu. Öz… Bey de Muhammed Nurani Hz.lerine bağlıydı fakat kendisi halife ya da vekil olmuştu, mürşid vefat ettikten sonra vefat eden kişi fakat kendisi bunu reddetmişti ve kendi yoluna çıkmıştı. - **Özün Özü ve Sırrın Sırrı (Cilt 4)** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (111 4 “özün Özü” VE “sirrin Sirri”) > Cenâb-ı Hakk buyuruyor ki; Estaizubîllah Bismillâh, BAKARA SURESİ: VE İZ KALE RABBUKE LİL MELÂİKETİ İNNÎ CÂ’İLUN FİL’ARDI HALİFE. (2/30) VE İZ KALE: Ey insân veya Ey Habibim, O vakti hatırla ki, RABBUKE LİL MELAİKETİ Rabbin meleklere bir nidada bulundu. - **TB. İlyâs-Lokmân-Hârûn Fasılları** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (191 Fusûsu’l-Hi̇kem) > ) Efendimiz bunu böyle iki yönüyle bilmemiz gerekiyor. Yani bir beşer sureti içinde yaşayan uluhiyet hakikati ile bir de bütün alemlerde, işte halife dediği o zaten halife bir birey, bir beşer olarak da ifade ediliyorsa da ama halife-i külli hakikat-i külli mertebesidir. - **Rüyâ ve Mânâ Âlemi — Terzi Baba'ya Dair Zuhûrât (3)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (108 3 Ru ya Mana Alemi Terzi Baba ile ilgili zuhuratlar) > İçeride dört halife efendimiz var Allah’ın Rasûlü Efendimiz ortada yerden biraz yüksek beyaz bir mermerin üzerinde bir tabutun içinde yatıyor. Tabutun üzeri yeşil bir örtüyle örtülü, dört halife efendimizin her biri bir köşede duruyor sonra Efendimizi omuzlarına alıp götürüyorlar bende Efendimizin tabutunun altına geçip bir süre taşınmasına yardım ediyorum. - **Sohbet Arası Sohbetler CD 1 (2000)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (134 2 2000 1 CD Sohbet Aras Sohbetler) > ...undan yerini böyle koruyor. Bilindiği gibi bizim dinimizde alevi diye bir sistem yoktur. Sünni diye de bir sistem yoktur, bunlar birer partiden ibarettir. O günün siyasal çekişmeleri idareye hakim olma yolu... - **Mü'min (Ğâfir) Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (249 40 42 Ku Ker Yol MÜ'MİN Sûresi Murat Derûni (2)) > ...lması demek, yalnız bizde onun numunesi var kendisin de sonsuzu var, Mevlânâ Hz.leri bu hâdiseyi şöyle anlatıyor “manav dükkanının önünde tezgahlar vardır ve her üründen birer ikişer kg.vardır, bu demektirk... - **İnci Tezgâhı (2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (63 (İnci Tezgâhı)) > ...-------------- Kûr’ân-ın kerîm’in dört mertebeden nüzülü-vaazı. --------- Kûr’ân-ın Kerîm’in, zat, sıfat, esma ve ef’al olmak üzere dört mertebeden vaazı/anlatımları vardır. Bunların anlaşılabilmesi için ev... - **Îmân ve İkân** — Terzibaba - Necdet Ardıç (72 Îmân VE Îkân) > O da işin bir başka vechesi olmaktadır. Bununla devam edelim kısaca, Hz Ali efendimize Medinede iki metre bir yer bulunamazmıydı! Üç tane halife orada O garip gitti Irak Necef’te kabri var, şimdi biraz düşünelim, Medinede kalamazmıy dı kim ne diyebilirdi ki. - **Kelime-i Hârûniyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Hârûniyye'de Mündemic Olan Hikmet-i İmâmiyye) > ...T-İ İMÂMİYYE BEYÂNINDADIR Ma'lûm olsun ki: Fass-1 Dâvûdîde dahi îzah olunduğu üzere her bir halîfe “imâm”dır; fakat her bir “imâm” halîfe değil, belki ba'zı imâm halî- fedir. Binâenaleyh “imâmet” ve “hilâfet”i câmi' olan bir kimseye “halîfe” denildiği vakit, imâmet, hilâfetin bir ismi olmuş olur. - **Zümer Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (257 39 8 Zümer Sûresi T.O. Cem Cemâlî (1)) > ..., Allâh'ın yeryüzündeki halîfesi olarak, hem "Kitâb-ı Mestûr"un icmâlî hakîkatlerini hem de "Kitâb-ı Manzûr"un tafsîlî âyetlerini kendi varlığında toplayıp cem' eden yegâne varlıktır. "Kitâb-ı Câmi'"dir. "K... - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3) > Nitekim, gelecek beyitler de bu anlamı doğrular: Ey hadd-i zâtında bî-renk olan insân-ı kâmil, sen nazar-ı halkta türlü türlü renkler ile zâhir olduğun için, hem muvahhid olanlar ve hem de müşebbih olanlar senin hâl ve şânında hayrete düşerler. "Muvahhid”den murâd, müstahlif olan Hak ile halîfe olan insân-ı kâmili müttehit görenler ve "müşebbih"den murâd halîfe olan insan-ı kâmili müstahlif olan Hakk'a teşbîh... - **A’râf Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (44 7 A’râf Sûresi̇) > Bu secdenin Âdem’in şahsında, gelecek bütün Âdem neslinide kapsadığı açıktır; çünkü Âdem’in neslinden, Âdem’den çok daha kemalli halifeler gelmiştir ve emir umumidir. Melekler ve iblis ile bütün âlemdeki varlıklaradır. Çünkü insân (ekmelü mahlûkat) “mahlûkatın en kemallisi” ve (ahsen’ü takvim 95/4) “en güzel kıvam > oluşum” da var edilmiştir ki zât-i zuhurdur. - **İsrâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (38 17 İ̇sra-Sûresi̇) > Meleklerin seyir sahası bunun ortalarıdır, insân seyyahı o kadar büyük bir seyyah ki bütün âlemleri seyretmektedir, işte insânın diğer varlıklardan üstünlüğü bu yönledir ve halife özelliği dolayısıyla her mertebede kendi hakikati olduğundan halifeliği geçerli olmaktadır. Esfeli sâfilîn denilen bu âlemi, bu anlama getiren bizleriz, aslında burası aynı zamanda Alâyı İlliyyîn ve Mescid-el Aksâ’dır. - **Gökyüzü İnsanları Araştırması (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Gökyüzü İnsanları Araştırması 2) > " ---------- «Muhakkak Ben, yeryüzünde bir halife tayin edeceğim .» ---------- «Ben yeryüzünde bir halife yaratacağım » demişti. ------- Gördüğün gibi İh...-güzel kardeşim yukarıda ki ayet-i kerimede “haleka yahlüku” kelimeleri yoktur, ( Ceal ) kelimesi vardır, manaları çok başkadır. - **Her Şey Merkezinde mi? — Hikâye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (89 6 her ey merkez nde mi hik yesi) > Meleklerin Âdemi kan dökücü olarak görmeleri, şerîat ehlinin tarîkate bakış açısına benzer ki, aslında insan, esmâi ilahîyyenin ne kadarını ortaya çıkarabilirse o kadar halîfeliğinin hakkını verebilir. Esma-ül hüsnada "Sabur" isminin sonda geçmesi, isimlerin Adem'e (bazen acı, üzüntü ve sıkıntı vererek) sabırla ve süre alan talimini ifade ediyor olabilir. - **A'lâ ve Gâşiye Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Ala ve Gaşiye Sreleri) > Böylece kendinden sonra yerine Nusret Tura Uşşaki halifesini vekil bırakarak, görevlerini ve emanetlerini oraya devrederek, bizleri de oraya göndermişlerdi. Böylece zahirde de yakın akrabam olan Nusret Tura Uşşaki Hazretleri, batında da üstadım olmuştu. Kendisine ulaştığımda “Kelime-i Tevhid”i ve bulunduğum dersin de esmasını talim ve telkin ettikten sonra bundan böyle batıni yolculuğumuz, kendisinin dünyamızı terk... - **Hac Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (234 22 27 Kur Ker Yol Hac Sûresi Murat Deruni) > Son zamanlarda yaptığı gereksiz davranış ve tatbikatları yüzünden, kendisine verdiğimiz “ rehber halife ”liği geri alınıp kaldırılışı hakkında ki, yaşantıları okuma zahmetine katlanabilirseniz, kayıtları ile birlikte göreceksiniz. Bahse konu olan kişi “Uşşaki şeyhi Sa.... İn....” olarak tanınmaktadır. Ancak ben kendisinden bahsederken. Kendinin beni kasderek, bana verdiği ismi biraz daha nezaketleştirerek, kendisine... - **Aşk ve İrfan Yolunda Bir Ömür** — Serkan Denkçi (1772747276481 DVT C001.MP3) > Nusret Efendi’nin bu durumu ifade eden bir beyti şöyledir: Hazreti Hazmî’ye büktük boynumuz misli gedâ Pîr Hüsâmeddîn-i Uşşâkî’ye ettik ilticâ.” [70] Hazmî Efendi 1934 yılında Soyadı Kanunu ile Tura soyadını almış ve Mehmet Hazmi Tura olarak kayıtlara geçmiştir. [71] Hazmi Tura’nın halifelerinden Nusret Efendi’de kendisinden sonra şeyhine olan sevgi ve muhabbetinden dolayı aynı soyadını almış ve bunun bel evlatlığı... - **Sohbet Arası Sohbetler (25)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (157 25 sohbet aras sohbetler) > Hilafet olarak bütün âlemlerin halifesi ilk önde gelen halifesi risalet olarak da bütün âlemin özellikle de kendisine tabi olan ümmet-i Muhammedin rasulu. İşte Cenab-ı Hakk bunları kendine ayna ederek Muhammedün Resulullah demiştir. Yani dışarıdan evvela bütün varlıkların aynları itibariyle la ilahe illa allah diye uluhiyete yönelinmiş bütün uluhiyet mertebesi de Muhammedün Resulullah diye bütün bu varlıkların... - **İnsân-ı Kâmil (Cilt 3)** — Abdulkerim Cili (115 1 İ̇nsân-I Kâmi̇l) > Yoksa, Allah'ın vasf ettiği, halife insanı mı anlıyoruz ve takdir edebiliyoruz? Allah dediğimiz mertebenin bir başka ismi de uluhiyet, ilahiyet. Bu mertebe ne işe yarıyor? - **Hz. Peygamber'i Rüyada Görmek** — Terzibaba - Necdet Ardıç (18 Hz.Pey.R ya da.g rmek) > Böylece sonunda (nefs-î - beşer-î) varlığında hayalen var zannettiği, aslında hiç olmayan bu isimleri terk edip bâtının da gerçekten var olan ve Allah-ın kendisi tarafından talim ettirilmiş olan gerçek İlâhi isimlerin, (Esmâül hüsnâ) faaliyyete geçmesi ile de işte bu isimlerinde kişi kendi bünyesinde halifesi olmaktadır ki, gerçek irfaniyyet’te bu yolla elde edilir. Üzerimizde hayal-î ve vehm-î nefsimize bağlı... - **İnsan Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (50 76 İ̇nsan Sûresi̇) > Ancak özel bir ifâde ile neler anlatılmak istendiğini düşünmeden genel olarak insândan bahsettiğini düşünerek o şekilde bu hitâpları kabul ediyoruz. “Halîfe” kelime anlamı olarak, “arkasından gelen” demek olduğuna göre sıfât mertebesinin ifâdesidir. Halîfe denildiği zaman Cenâb-ı Hakk (c.c)’ın sıfâtlarını ortaya çıkaran mertebenin adıdır. - **Kelime-i İdrîsiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i İdrîsiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Kuddûsiyye) > وَإِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلَائِكَةِ إِنِّي جَاعِلٌ فِي الْأَرْضِ خَلِيفَةً )Bakara, 2/30) [Rabbin melâikeye hitâben Ben yeryüzünde halîfe kılıcıyım, dediği vakit.] Bu, ulüvv-i mekânettir. Ve melâike hak- kında أَسْتَكْبَرْتَ أَمْ كُنْتَ مِنَ الْعَالِينَ )Sâd, 38/75) [Sen Adem'e secde- den istikbâr mı ettin? - **Kelime-i İshâkiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i İshâkiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Hakkiyye) > فَيَا لَيْتَ شِعْرِي كَيْفَ نَابَ بِذَاتِهِ شُخَيْصُ كُبَيْشٍ عَنْ خَلِيفَةِ رَحْمَانِ Bir kebşin vücûdcuğu zâtıyla, halîfe-i Rahmân'dan nasıl nâib oldu- ğuna vukūfum olaydı ne olurdu! ✨ ✨ Sade Türkçe flash Bir kulun varlığı zâtıyla, Rahmân'ın halifesinden nasıl nâib olduğuna vukûfum olsaydı ne olurdu! - **Dur Rabbın Namazda (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Dur Rabbın Namazda Cilt 1) > Esma ihtiyacını insana hissettirir, insan farkına varamaz ve gereği gibi esma’nın hakikatini zuhura çıkaramazsa sorumlu olur, ve ona haksızlık etmiş olur ve insan olma özelliğini de böylece yerine getirememiş olur. (ay…. abla) İnsan olma özelliği esmaül Hüsna yı hakikatiyle ortaya çıkarmaktır. İşte halife bu kimsedir, kendindeki esmaül hüsnayı faaliyete geçirmek demek, dolayısıyle esmaül Hüsna ya dahi rahmet olması... - **Tasavvuf Izâhları** — Terzibaba - Necdet Ardıç (109 Tasavvuf zahlar) > ...Devâm-ı risâlet : ………………………………………………………………(34) Dört halîfe hakîkati : ……………………………………………………..…(35) Ebrâr : …………………………………………………………………………….…(35) Elif olmak : …………………………... - **İnsân-ı Kâmil (Cilt 6)** — Abdulkerim Cili (167 İ̇nsân-I Kâmi̇l) > ...ıma peygamberliğin icabı olarak… Halbuki, efrad ve aktabdan her biri için, bu varlık ülkesinde tasarruf vardır… Yani ferdler ve kutuplardan. Bunlardan her biri: Gecede ve gündüzde neler olur, onu dahi bilir... - **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (178 84 İ̇nşi̇kâk Sûresi̇) > Halîfe denildiği zaman Cenâb-ı Hakk (c.c)’ın sıfâtlarını ortaya çıkaran mertebenin adıdır. “Nefs” esmâ mertebesindeki yani lâtif rûhlar âlemi mertebesindeki adıdır. En çok nefs kelimesi ile bahsedilmiştir çünkü nefs mertebesi faaliyet mertebesidir. - **TB. Kelime-i İshâkiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (182 Fusûsu’l-Hi̇kem) > Melekler yeri gelince sen şunu yapacak mısın diye soru sorabiliyorlar Âdem’in (a.s.) yaratılışında kan dökecek bozgunculuk yapacak birisini halife mi yaratacaksın diye çıkışları da vardır. İşte bu da kendi vehimlerinden çıkmış oluyor. Yani mertebe zahire doğru inceldikçe yani kemallaştıkça zevale düşüyor. - **TB. Kelime-i İsmâîliyye & Ya'kûbiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (183 Fusûsu’l-Hi̇kem) > Gerçi insanlar da içerisinde var ama şimdi burada insanı evvela tanımamız gerekiyor, insanın gerçekten muhtariyeti var mı, yok mu? Yani biz gerçekten halife olarak muhtar varlıklar mıyız yoksa üzerimize hükmedilmiş varlıklar mıyız? İşte bunu kaza ve kader bahsinde bu biraz açılıyor, hani kazayı mübrem, kazayı muallak. - **Enbiyâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (233 21 26 Kur Ker Yol Enbiya Sûresi Murat Deruni) > Zîrâ kılıç sahibi yani hükümdar olan iki halîfe zuhur ettiği vakit, aralarında ihtilâf zuhurundan dolayı, insanlar arasında kan dökme vâki' olur; ve ibadullahın rahatı yani insanların rahatı kargaşa olup memleket umuru fesada varır. Beyt: Tercüme: "Şehir içindeki bir mahallede ya sen olursun, ya ben. Zîrâ iki hükümdar ile vilâyetin işi karışık olur. - **Rûm Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (242 30 36 Ku Ker Yol Rûm Sûresi Murat Derûni (1)) > İşte halife bu kimsedir, kendindeki esmaül hüsnayı faaliyete geçirmek demek, dolayısıyle esmaül Hüsna ya dahi rahmet olması demektir. İşte insan budur. “Fesalli li rabbike” “ rabb’ın için namaz kıl ” (108/2) yapılan her bilinçli hareket o esmaya ait ve esma için olmaktadır. Esmanın zuhura çıkmasına biz vesile olduğumuzdan, dolayısıyla ona hayat vermiş olmaktayız. - **Sebe' Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (246 34 5 Kur Ker yolculuk Sebe Suresi Ç.H.U.) > ...Kurân’ı açıp okuyup yaşayabilirse ” Halife insan ” ünvanını o zaman elde edecektir. İnsan ve Kurân’ın alemi şehadet’de buluşmaları kadir gecesinde “ikra” oku emriyle... - **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Nahl Suresi) > Yalnız insanın bir değişik hali vardır diğer mahlukata göre ağaç ağaçlığını yapacak bunda hürriyeti yoktur, yani bireysel iradesi yoktur, hava havalığını yapacak güneş güneşliğini yapacak bireysel iradesi yok. Ama insan böyle değildir, Cenab-ı Hakk insanı işte insanı insan yapan halife yapan bu vasfıdır. Özel hareket edebilme kabiliyetini vermiştir, bireysel amir olabilecek muhtar olabilecek bir kabiliyet vermiştir. - **Saff Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Saf Suresi) > Kişinin meleki kuvvetleri ef’âl mertebesinde Cenâb-ı Hakkı tesbih ve takdis etmktedirler. Ne zaman Cenâb-ı Hakk ben bir halife cael/kılacağım.(2/30) Dediği zaman bu âdemiyet mertebesinin beden arzında görünmesi ile tesbih yeryüzü arzından gönül göğüne intikal etmiş olacaktır. - **Muhtelif Sohbet Arası Sohbetler (28)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (160 28 Muhtelif sohbet ars sohbetler) > Sadece lafzını söylemiş oluruz ve lafzının karşılığı olan sevap kazanırız. Bu da gayet güzeldir, ama bizi insan, halife olarak halk etmiş olduğu bu mübarek varlıkları hepimiz bir yönümüzle “ Mübarek varlıklar ” ız, çünkü üzerimizde nefha-ı İlahiyye taşıyoruz. - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5) > Ve "ölmüş kuş"tan murâd, müddeî-i kâzibin sâliki ve halîfe ittihâz ettiği bâtını ölü olan kimsedir ki, halkı müddeî-i kâzib tarafına imâle için önde durur. 236. Kuş zanneder ki, o onun cinsidir; toplanır, onun postu onu yırtar. - **Yûnus Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Yunus Suresi) > Sin harfinin sağındaki üç, uç, üç seyri, yani evvelâ Hakk’tan halka, sonra halk’tan Hakk’a, daha sonrada, tekrar Hakk’tan halkadır, yalnız bu sefer gene Hakk ve kendini idrak etmiş Kâmil Halife, görevli İnsân olarak dönmesidir. O halde “Şın” kendinde bulunan hakikatleri müşahede ve şehâdet âlemini, “Mim” Hakikat-i Muhammed-i ve mülk âlemini, “Sin” ise İnsân-ı Kâmil-i ve diğer insanları ifade etmektedir. İşte bu... - **Mübârek Geceler** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Mübarek Geceler) > Bazılarında sadece kendi bünyelerinde kalmıştır, bazılarında bır nesil, yani sadece kendinden sonrasına aklarabilmişlerdir, bazları iki nesil bazıları üç dört nesil, daha az bir kısmı ise daha fazla nesle bu alış verişi, muhabbet akışını, iletebilmişlerdir. Sahabenin de büyüklerinden olan “dört halife” “Hulefa-i Raşidin” den gelen akış en çok nesillere ulaşan akıştır. Bunlardan bilhassa bizi ilgilendiren “Hz. - **Mesnevî'den Hikâyeler** — Ahmet Avni Konuk (Mesnevî'den Hikâyeler) > " (اذا احببت عبدا كنت له سمعا و بصرا و لسانا الخ) (Beyit 2924, 3013) Ayet-i Kerime: "Ben yeryüzünde halîfe yapacağım" (Bakara, 2/30) (Beyit 2927) Ayet-i Kerime: “Bu Resûle ne oldu ki yemek yer ve çarşılarda gezer!" (Furkān, 25/7) (Beyit 2932) Ayet-i Kerime: "Dönenler döndürüldü. Kur'an'ı yalanlayanlar kovulmuş olsunlar ki, onlar cehalete batmış gafillerdir." (Zariyat, 51/9-11) (Beyit 2943) Hadis-i Şer... - **Yâsîn Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (49 36 YÂ-Si̇n Sûresi̇) > )’ın halife ismi ile yücelttiği, beşer ismi ile müjdelediği, insân ismi ile taltif ettiği, Âdem ismi ile mutlak bir hakîkati belirttiği ifâdelerde kendi yerimizi bilelim. “Nûh (a.s.) ve kendisinden sonra gelen bütün zürriyetini o geminin içerisine yükledik.” Ve bir başka ağızdan olmadan Cenâb-ı Hakk (c. - **Sâffât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (247 37 40 Ku Ker Yol Saffat Sûresi Murat Derûni (1)) > Bunun devamı ise o kimselerin veya daha başka kimselerin yollarına devam ederek ulaşmış oldukları kurb’ân bayramında o sene içinde derslerini bitirenlerin ve içlerinde kabiliyyetli olanlarının, meşreb-i Muhammediyye üzere “Halife-i cemeat”a yükseltilme leridir. Yâni, “Halife-i şahsiyye” dışa dönük görev yapamaz belki küçük yardımcı görevler verilebilir. “Halife-i cemeat” ise lüzüm görüldüğünde yine bulunduğu yere... - **Terzi Baba 3 — İstişâre Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç (32 Ter Baba 3 sti are dosyas) > Bazı insanlar şeyh kimdir, halîfe nedir bunları seçeme-diklerinden hem bu dünyalarını hem de öbür âlemlerini bitiriyorlar. Araştırmadıklarından dolayı körü körüne yaşıyorlar; bu dünyada âmâ olan öbür dünyada da âmâ olacaktır deniliyor. Gözlerindeki katarağı aldıranlar hem bu dünyâda hem öbür âlemde göreceklerdir. - **Bakara Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç (ve halaktehü min tıynin) > (Sad 38/71) ve halaktehü min tıynin (İblis) ve O'nu tıyn/çamurdan halak/halkettin (Sad 38/76) ( Halifeyi hakk sırrı üzre HALİFE ) ca’l/ kılacağını ve iz kale rabbüke li’l melaiketi inniy ca’ılün fiy’l ardı haliyfe Hatırla o zamanı ki. Rabbin melaike/meleklere kale/demişti ki, "Ben ardı/yer yüzünde muhakkak bir halife ca’l/kılacağım" (Bakara 2/30) Adem için secde edilme buyruğu sümme kulna li’l melaiketiscudu liademe... - **Altı Peygamber - Hz.Musa (a.s) Kelimullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç (59 6 Peygamber (4)) > İnsânlık tefekkürü ve yaşantısı yeryüzünde Cenâb-ı Hakk’ın Kûr’ân-ı Kerîm’inde bildirmesiyle (Halife-Âdem) isminde bir varlığın oluşumuyla başlamaktadır. Demek ki; bizim de yeryüzü (arzımız) olan bu vücûd iklimimizin de iyice anlaşılabilmesi ve kendimizi daha iyi anlayabilmemiz için Âdemiyyet mertebesi ilminden başlayarak diğer mertebelerin de ilimlerini öğrenmeye çalışarak Tevhid hakikatlerine doğru yola çıkmamız... - **Altı Peygamber — Hz. Muhammed (s.a.v.)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (61 6 Pey 6 Hz.Muhammed s.a.v) > İnsânlık tefekkürü ve yaşantısı yeryüzünde Cenâb-ı Hakk’ın Kur’ân-ı Kerîm’inde bildirmesiyle (Halife-Âdem) isminde bir varlığın oluşumuyla başlamaktadır. Demek ki; bizim de yeryüzü (arzımız) olan bu vücûd iklimimizin de iyice anlaşılabilmesi ve kendimizi daha iyi anlayabilmemiz için Âdemiyyet mertebesi ilminden başlayarak diğer mertebelerin de ilimlerini öğrenmeye çalışarak Tevhid hakikatlerine doğru yola çıkmamız... - **Hucurât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (253 49 41 Ku Ker Yol Hucurat Sûresi Murat Derûni) > Memuriyetinin yanısıra bir Uşşâkî halifesi olarak yirmi beş yıl irşad hizmetini sürdürdü. Ayrıca şeyhinin İstanbul dışındaki seyahatlerinde vekâleten yerine geçti. Tarikat âyinini pazar günleri icra ettiği, zikirden önce de tekkenin vakıf şartına uyarak hatm-i hacegân yaptığı bilinmektedir. - **Mektuplarda Yolculuk — M. Nusret Tura** — Nusret Tura (82 Mektuplarda yolculuk M.Nus Tura) > Çıkan kitaplar arsında bir de, “Mektuplar” diye isimlenmiş (İnsan yayınları/116/İrfan dizisi/5) olarak numaralandırılmış, gene Nusret Babam tarafından dervişi ve derslerini bitirmiş olduğundan, bâtınen “Halife-i şahsiye” yani “kendi kendisinin halifesi,” ünvanı olan, Sabri Nebioğluna yazılmış mektupların düzenlenerek basılan bir kitabı da vardı. Sabri Bey bunları Mahmud Bey’e “Ben öldükten sonra yayınla” desturu ile... - **Necdet Divanı** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Necdet Divanı) > Bunlardan biri Kasımpaşa'da bulunan Uşşaki Dergâhının son şeyhi olan MUSTAFA SAFİ Efendidir, ikincisi, onun hali­felerinden ve aynı zamanda damadı olan merhum HAZMİ TURA Efendidir, üçüncüsü Hazmi Efendinin halifelerinden mer­hum NUSRET Efendidir. Hazmi Efendiye son zamanlarında yetiştim ve az da olsa sohbetlerinde bulundum, kendisi Fatih Dersiamlarından alim, fadıl bir zat idi, ayrıca Süleymaniye Kütüphanesinin... - **İnsân-ı Kâmil (Cilt 5)** — Abdulkerim Cili (166 İ̇nsân-I Kâmi̇l) > Diğer taraftan kulunun aynı zaman da Hakk’ın halifesi de olması bakımından, gene bu isimler kendine asaleten Hakk’a vekâleten, o kulun üstünden zuhur edip kullanılmaktadırki, Bu âlemin nizamı ve devamı için lazımdır. Sebebine gelince: Anlatılan durumların dışında yüce Allah'ın katında tercihli ve özel olarak ayrılan isimleri ve sıfatları vardır… - **Aşk ve Muhabbet Yolu** — Nusret Tura (77 Aşk VE Muhabbet Yolu) > (1903/1979) Fatih dersiamlarından Mesnevihan, eski Süleymâniye kütüphanesi müdürü, tarikat-ı Halvetiyye yi uşşakiyye meşayihından Âlim ve fazıl bir zat olan Hazmi Tura (1880/ 1961) Efendi Babamın üç halifesinden biridir. Diğer ikisi daha evvelden rahmetlik olduğundan yol buradan devam etmektedir. Ve benimde ilk Mürşidim’dir. Bu hususta (Terzi Baba 1 ) kitabımızda kısa bilgiler vardır dileyen oraya da bakabilir. - **Karagün Dostuyum (Cilt 2)** — Nusret Tura (85 Karagün Dostuyum (ii)) > İşte bunun için âleme, halife olarak gönderdiğin şu münferid insanlara senin nûrunun gönüllerden şa’şaa pâş olabilmesi için kesâfet âleminin gönül aynasının bir tarafından silinmesini tavsiye ediyorum. Kesâfet, vücûd camının bir tarafında bulunması kâfidir diyorum. - **Lübbü'l-Lübb (Özün Özü)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Lübbül Lüb) > Afakta olan nefs-i külliye nazar eder, ki ona, akıl, izafî olan külli ruh dahi derler: Halifetullahtır!.. O cisim ve cisme mensup değildir... Semaların ve yerlerin içinde de, dışında da değildir. Bütün mevcudatı kuşatır, onlarda tedbir ve tasarruf eder... O’na nisbetle; alâ, illîyin ile esfel safilîn yani yüksekliklerin en yükseği ile en alt, ya da diğer bir ifade ile en latif ile en kesîf birdir. - **Ramazan ve Oruç** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Ramazan ve Oruç) > Kaadir gündüzü, Arefe (Ariflik) ve Ramazan Bayramına (Halife-i Şahsiyye) ulaştırıp. Her gecemizi Kadir, her günümüzü bayram eylesin. İnşeallah. Ayrıca İz-Efendi Babamızın zâhir âlemde görünmesinin 83. Seneyi devriyesinin bu kitabın oluşturulduğu zaman dilimine gelmesi bizim için ayrıca bir sevinç kaynağı olmuştur. - **Hûd Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Hud Suresi) > Vessalatü Vesselamu Ala Muhammed’in Ve Ala Alihi Ve Sahbihi Ve Sellim” Çünkü Hamd, övgü Allah Teala’ya ve Resulüne mahsustur. Bizler bu konuda sadece halifeyiz. İş’ari tefsir olacağı için uzun yıllar sohbetinde bulunduğum Terzi Baba’mın anlattıklarını gönlümden aldım. Allah razı olsun. Yine İnternetten farklı meal ve tefsirlere bakıp, gönlüme danıştım. - **Kâf Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (254 50 32 Kur Ker Yol Kaf Sûresi ve Mustafa Hilmi Sâfî Hz. Murat Deruni) > 1164/1751)167 hazretlerinin halifelerinden, Şeyh Mahmud Bedreddin Efendi‟dir. Dergâh 1179/(1765-66) senesinde Fatih /Yenibahçe‟de Keçeciler caddesinde inşâ edilmiştir. Tekkelerin kapatılmasına kadar Uşşâkîliğin Cemâlî şubesine bağlı kalmıştır. - **Bir Sâlikin Seyr Yolu Hikâyesi (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Bir Salikin Seyr Yol Hikayesi) > Daha önce Yolcu’ya bayram ziyareti için gidecektim nasip olmamıştı. Se….’ta Bursa’da ilk Uşşaki halifesi olan İnegöl’de kabri bulunan İzz…. Efendi’nin resmini Yolcu için çoğaltırmıştı. Çünkü Yolcu’nun daha önce İnegöl’e ziyareti olacaktı o zaman istemişti fakat pandemi başlayınca resmini alamadık kabir ziyareti de iptal olmuştu. - **Nûr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (236 24 24 Kur Ker Yol Nûr Sûresi Murat Deruni) > Yani diyelim ki Allah’ın hükmü olan şeriatı kullananlar Allah’ın hükmüne tabidir, kullanmayanlar da bir başka Allah’a tabidir. O zaman iki halife olması gerekiyor, yani bir inanların halifesi, bir de inanmayanların halifesi o zaman iki Allah olması lazım gelir, iki Allah olunca da bu âlemin sistemi bozulur. - **TB. Fusûs Mukaddimesi** — Ahmet Avni Konuk (Fusûsul Hikem Mukaddime) > “Âdem-i kebîr”, “halîfe-i ûlâ”, “tercümân-ı ilâhî”, “miftâh-ı vücûd”, “kalem-i îcâd”, “cünd-i ervâh” onun evsâfındandır. Şebeke-i vücûda düşen ilk sayd o idi. Meşiyyet-i kadîme onu âlem-i halkta kendi hilâfetine nasbetti. Esrâr-ı vücûd hazînelerinin makālîdini ona tefvîz eyledi; ve onu onda tasarrufa me’zûn kıldı; ve onun üzerine bahr-ı hayâttan bir nehr-i azîm açtı, tâ ki feyz-i hayât dâimâ ondan istimdâd ede ve... - **Kelime-i Lûtiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Lûtiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Melkiyye) > ] kavlini dahi işitmiştir ki, bununla Hak, kul- larını istihlâf ettiği şeyde, onlara infâk ile emreder. Ya'ni “Sizi rubûbiyette halîfe kıldım; ve cemî'-i kuvâ ve cevârihiniz mâdemki ben oldum, siz dahi vücûd-ı izâfînize âit taallukātın kâffesini bana îsâr ediniz; ve cemî'-i umûr- da beni vekîl ittihâz edip, tasarrufla zâhir olmayınız! - **TB. Fusûs Mukaddimesi (Cilt 180)** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (180 Fusûsu’l-Hi̇kem) > “Büyük Âdem”, “ilk halîfe”, “ilâhî tercümân”, “vücût anahtarı”, “îcâd kalemi”, “rûhlar ordusu” onun vasıflarındandır. Vücût ağına düşen ilk av o idi. Kadîm irâde onu hálk edilmişler âleminde kendi halîfeliğine ta’yin etti. - **TB. Kelime-i Lûtiyye & Üzeyriyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (187 Fusûsu’l-Hi̇kem) > Ya'nî "Sizi rubûbiyyette halîfe kıldım; ve cemî'-i kuvâ ve cevârihiniz mademki ben oldum, siz dahî vücûd-ı izafînize âit taallukâtın tümünü bana îsâr ediniz; ve cemî'-i umurda beni vekîl ittihâz edip, tasarrufla zahir olmayınız!" buyurur. Binâenaleyh gerek Ebû's-Suûd ve gerek şâir ârifîn, bu hitabı işitince ellerinde olan emrin kendilerinin mülkü olmadığını ve o şeyde müstahlef olduğunu bildi. - **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (165 9 Kiyâmet Sûresi̇) > ) layık görmesi ile Şam valiliği yapmış ve Hazreti Ali’den sonra Hazreti Hüseyin’in İslâm hilafetini kendisine terketmesi ile halife olmuş bir kimseyi eleştirmek hem bizlere düşmez, hem de edep ve adab dışı bir hareket olduğu açıktır. - **Târık Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Tarık Suresi) > Bu Ef’âl mertebesi itibâri ile olan İbrâhîmiyet Kûrb’ân-ıdır. [14] Bilindiği gibi bunun karşılığı “Koç” yani gönül evlâdıdır. [15] Bu sâlik kendi kendine hâlife olur. Kendine mehdi ve hâdî olur. Yalnız başkasına eğitim verecek durumu yoktur. Nefsini bilen rabb-ini bilir, marifetine irfâniyet zevki ile erer. - **Zâriyât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (260 51 31 Kur Ker Yol Zariyat Suresi ve Hazmi Tura hz. Murat Deruni) > ” Yukarıda bahsedilen oluşumları idrak ve müşahede eden varlıklar olmasa, yani bunları anlayanlar olmasa hepsi yok hükmünde olacaklar idi. İşte bu yüzden, idrak ve müşahede sahibi olan Halife (İnsan) zuhura geldi. Kur’anı Keriym Zariyat Suresi 51. sure 56 . ayet-i kerimede : لِيَعْبُدُونِ َ وَالْإِنْسُ إِلَّا ع وَمَا خَلَقْتُ الْجِنِّ ve ma halaknel cinne vel inse illa liy’abüduni “Cinleri ve insanları ancak bana... - **Bir Hikâye, Birçok Yorum** — Terzibaba - Necdet Ardıç (25 Bi̇r Hi̇kâye Bi̇r Çok Yorum) > Muhafetül üns (Muhalefetun lil Havâdis) Sonradan olanlara hiç benzememek TİN (95)/5 sümme redednahü esfele safiliyne Sonra da onu esfele safiliyn/aşağıların en aşağısına reded (döndürdük/yuvarladık) (yakınlaştırılmak üzre) uzaklaştırdık) (Halden hale geçirmek ve arzu ilahi olan bilinmek için Esfele safilin, ahlaksızlık edinmek için değildir, İlahi Ahlakı kazanmak ve buluşmak için) halife ca’l tatbikatı üzere halk... - **A'yân-ı Sâbite** — Terzibaba - Necdet Ardıç (78 A’yân-I Sâbi̇te) > Eğer aklımız ruhumuz ile birlikte olursa, o beden salâh bulur, eğer nefs ile olur, onun hükmü altına girerse yoldan çıkmış olur, çünkü “nefsi emmâre kötülüğü emreder.” (12/53) halife Âdem en geniş ma’nâ da iki isimle anılır, bunların biri “nefs”tir, Kur’ân da (294) yerde geçmektedir. - **Ahzâb Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (243 33 25 Kur Ker Yol Ahzab Sûresi Murat Deruni) > Madeniyattan bitkilerden hayvanlardan insanlardan meleklerden üç harflilerden beş harflilerden ne varsa insanda hepsi mevcuttur, olmazsa zaten insanın eksiği olur. İnsanın o sahaya dahli olmaz, o sahada eksikliği varsa o sahaya halife olamaz. İşte bütün âlemde ne varsa insanda mevcuttur, bu mevcudiyetinden dolayı bütün âlemde hilafeti vardır bu âlemdeki varlıkların üzerinde. - **Fâtır Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Ol okur kim seyru evtan eylemiş) > Halife ve hilâfet bir tasavvuf kavramı olarak İnsân-ı Kâmil fikrinin gelişmesi sonucu ortaya çıkmıştır. Bazı âyetlerde ise şöyle beyan edilir. - **İnsân-ı Kâmil (Cilt 1)** — Abdulkerim Cili (113 1 İ̇nsân-I Kâmi̇l) > Tevrat-ı şerifte de bu manada, " Benzeyişimize uygun bir varlık ortaya getireceğiz " diyor, Âdem (a.s.)'dan bahsederken. " Ben yeryüzünde bir halife halk edeceğim " (2/30) dediği zaman, onun karşılığı da Tevrat ta "Benzeyişimize uygun bir varlık ortaya getireceğiz " çünkü sen, O'nun bir örneğisin. - **İnsân-ı Kâmil (Cilt 2)** — Abdulkerim Cili (114 1 İ̇nsân-I Kâmi̇l) > ...hem de mülk olarak... Ne varsa, hepsi Allah'ın... Yani, kendi varlığında mülk olarak, hakîkat olarak ne varsa hepsi Allah'ın. "Mecaz": Mecazi, benzer bir şey ile ifade etmek. "Ariyet": Yokluk manasına. Arı... - **Sohbet Arası Sohbetler CD 8 (2002)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (140 8 2002 10 CD Sohbet Aras Sohbet) > ...Arş’a Rahman olan Allah, Rezzak olan Allah ahsen-i Halikıyn en güzeli halk eden insanı ahsen-i takvim en güzel biçimde halk eden Allah. Melik ismiyle Malik-el Mülk olan Allah, Allah Allah la ilahe illallah Muham... - **Sohbet Arası Sohbetler CD 19 (2006)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (151 19 12.cd 2006 Sohbet Arasi Sohbetler) > ” Şimdi, bizim a’yan-ı sâbitemiz gereği içimizde, Cenâb-ı Hakk’ın programladığı, terkip ettiği nisbetlerde, her isimden, her sıfattan mevcut. Öyle olmazsa zaten halife olamayız. Mesela 99 esmâ-ül hüsna ve açılımları olan sonsuz esmâ-ül hüsna’dan hepsi bizde, ruhumuzda mevcut. - **TB. Kelime-i Yahyâviyye & Zekeriyyâiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (190 Fusûsu’l-Hi̇kem) > Sonra o halifeyi Kur’an ile eğitti, Kur’an Zat’ mertebesinde, manasındadır. Ama zahir ehli kıraat edilen okunan kitap diye söyler, halbuki Kur’an Zat, Furkan sıfattır. Ne demiş Âdem fassında, bu kitapta “Kur’an Zattır, Furkan sıfattır, şu taayyunat ki ilahi Zat’ın varlığında hayalat ve rü’yadan ibarettir” demiştir. - **Altı Peygamber - Hz.İbrahim (a.s) Halillullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç (24 6 Peygamber (3)) > ...(Halife-Âdem) isminde bir varlığın oluşumuyla başlamaktadır. Demek ki; bizim de yeryüzü (arzımız) olan bu vücûd iklimimizin de iyice anlaşılabilmesi ve kendimizi daha iyi anlayabilmemiz için Âdemiyyet merte... - **Tesbih ve Zikir** — Terzibaba - Necdet Ardıç (28 (tesbîh VE Zi̇ki̇r)) > وَإِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلَائِكَةِ إِنِّي جَاعِلٌ فِي الْأَرْضِ خَلِيفَةً قَالُوا أَتَجْعَلُ فِيهَا مَنْ يُفْسِدُ فِيهَا وَيَسْفِكُ الدِّمَاء وَنَحْنُ نُسَبِّحُ بِحَمْدِكَ وَنُقَدِّسُ لَكَ قَالَ إِنِّي أَعْلَمُ مَا لَا تَعْلَمُونَ ﴿٣٥﴾ (Ve iz kâle Rabbüke lilmelâiketi innî câilûn filerdu halife kâlû etec’alü fîhe men yüfsidü fîhe ve yesfikuddimâu ve nahnü nüsebbihu bi hamdike ve nükaddisü leke kâle innî eglemu... - **Neml Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (29 27 Karinca-Neml Sûresi̇) > (38/26) “Davud’u yer yüzüne halife kıldık” وَوَرِثَ سُلَيْمَنُ دَاوُدَ وَقَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ عُلِّمْنَا مَنطِقَ الطَّيْرِ وَأُوتِينَا مِنْ كُلِّ شَيْءٍ إِنَّ هَذَا لَهُوَ الْفَضْلُ الْمُبِينُ (27/16) “ Ve Süleyman Davud'a vâris oldu ve dediki: Ey insanlar!. Bize her kuşun dili öğretildi ve bize her şeyden verildi. - **Âl-i İmrân Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (40 3 ÂL-i İMRÂN-SÛRESİ) > ) ın halkedilişinin diğer bir yöne “Ben yeryüzünde halife halkedeceğim” sözüdür ve bir de cennette var edilip yeryüzüne indirilmesi yönünde ifade vardır. Bu değişik ifadeleri görüpte Kûr’ân-ı Kerîm’e sadece yüzeysel olarak bakanlarda bu ifadeler sanki çelişi-yormuş gibi gelebilir. Bu değişik anlatımları kısaca açıklamak istersek şöyle diyelebiliriz: Bu bizim şu anda dünyada yaşayan insân türü ilk veya son insân türü... - **Fecr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (52 89 Fecr Sûresi̇) > Bunun sonrasındaki iki ayda hakikat-i Muhammediyye’nin mertebeleridir ve Cenâb-ı Hakk (c.c) buraya ulaşmış olanları kendi varlığının dışında çevresi içinde halife yapar. Kurban bayramının hakikâti de budur ki; Kurb’an bayramını idrâk etmiş olan bir kişinin yakın çevresinde olan insânların da irâde gücünü ortaya getirerek nefslerini kesmelerine yardımcı olmasıdır. - **Kelime-i Süleymâniyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Süleymâniyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Rahmâniyye) > ” (Sâd, 38/35) diye duâ etmesiyle de, mülk-i dünyâyı, mülk-i âhiret üzeri- ne takdîm eylediğini zannettiler. Halbuki Cenâb-ı Süleymân, ism-i câmi’ olan ism-i Rahman'ın mazharı bulunan halîfetullâh fi'l-arz idi. Resûlullah (s.a.v.) Efendimiz الدُّنْيَا لَا تَزِنُ عِنْدَ اللَّهِ جَنَاحَ بَعُوضَةٍ ya'ni "Allah indinde dünyâ, sivrisineğin bir kanadıyla veznolunmaya lâyık değildir"478 buyurduğu hâl- de, Cenâb-ı... - **A'yân-ı Sâbite** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Sayfa 309) > Velhasıl insan oğlu o kadar büyük bir mashariyete sahip ki, Cenâb-ı Hakk O’nu bu yüzden vekil tayin etmiş, habib tayin etmiş, halife tayin etmiş, Halife, halfun yani hemen arkasında ma’nâsınadır. Eğer halife arkada ise önde olan kim? - **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Dostlar aramızdan bir can gitti) > âyetinde; إِنِّي جَاعِلٌ فِي الْأَرْضِ خَلِيفَةً inniy ca’ılün fiyl ardı haliyfe “kesin ben yeryüzünde halife ca’l edeceğim (halkedeceğim) ” Enam 6/165. âyetinde ذى جَعَلَكُمْ خَلَائِفَ الْأَرْضِ ع وَهُوَ ال ve hüvelleziy ce’aleküm halaifel ardı “ve sizi yeryüzünün halifeleri ca’l eden (kılan) . - **İslâm, İmân, İkân** — Terzibaba - Necdet Ardıç (İslâm, İmân, İkân) > Bu oluşumlar bütün varlıkta da ALLAH c.c.yü müşahede etmek için düzenlenmiştir. ALLAH c.c. kendini bildirmeyi diledi ve bilebilecek olan "halife" insan-ı "hâlk" etti (yaratma değil) ve onda en geniş manâda zuhur etti. Bu hakikatleri bilen ayn bilinen gayr oldu. - **En'âm Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (En'âm Sûresi) > Peygamber doğduktan sonra, “Mükerrem” (ikram edilen) anlamına gelen “mekke-i Mükerreme” oldu. Burada evvela Cenâb-ı Hakk, zâtından, ilk “halife” “İnsan” (Âdemi) dünyaya ikram etti ve onunla beraber zâti tecellisi olan zuhur mahalli Beytullah’ı ikram etti. - **Fâtır Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (244 35 37 Ku Ker Yol Fatır Sûresi Murat Derûni son) > ...اللَّهِ أَرُونِي مَاذَا خَلَقُوا مِنَ الْأَرْضِ أَمْ لَهُمْ شِرْكٌ فِي السَّمَاوَاتِ أَمْ آتَيْنَاهُمْ كِتَابًا فَهُمْ عَلَى بَيِّنَةٍ مِّنْهُ بَلْ إِن يَعِدُ الظَّالِمُونَ بَعْضُهُم بَعْضًا إِلَّا غُرُورًا... - **Kamer Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (261 54 44 Ku Ker Yol Kamer Sûresi Murat Derûni) > O birisi Âdem, diğeri yolun İblîs'idir. Hak Teâlâ bu âlem-i keserât ve kesâfete iki bayrak dikti. Birisi cem’iyyet-i esmâiyyeyi hâiz olan halîfe ve insân-ı kâmil ve diğeri de Hak yolunun İblîs’idir. Bu bayrakların birisi beyaz ve diğeri karadır. - **Enfâl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Enfal Suresi) > Belki rûh-ı hayvânîsini rûh-ı sultânî ve insânî mertebesine terakkî ettirip, bâtınen dahi insan olmak lâzımdır. Bu beyt-i şerîfte, “halîfe" olan insân-ı kâmilin, kendisinin müstahlifi olan Hakk’ın “ayn”ı olduğuna işâret buyurulur. 2522. El tutucu ve yük götürücü odur; dembedem o nefhayı ondan ümîd et! ## İlgili Kavramlar - [Hz. Adem (a.s.)](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/hz-adem) — part_of - [Mürşid](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/mursid) — related - [Hz. Adem (a.s.)](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/hz-adem) — related - [İnsan-ı Kamil](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/insan-i-kamil) — related - [Bakara Suresi](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/bakara-suresi) — related - [Silsile](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/silsile) — related - [Hz. Adem (a.s.)](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/hz-adem) — part_of - [Bakara Suresi](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/bakara-suresi) — related - [İnsan-ı Kamil](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/insan-i-kamil) — related - [Mürşid](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/mursid) — related - [Silsile](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/silsile) — related - [İnsan](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/insan) — related