# Hallac-ı Mansur

> 'Enel Hakk' diyen sufi. Tevhid şehidi.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/hallac-i-mansur

---

## Tanım
Hüseyin b. Mansûr el-Hallâc (ö. 309/922), İslam tasavvuf tarihinin en tartışmalı ve en tesirli simalarından biridir. **"Ene'l-Hakk"** (Ben Hakk'ım) sözüyle bilinir; bu söz nedeniyle zındıklıkla itham edilip Bağdat'ta idam edilmiştir. Tasavvufta **"tevhid şehidi"** (şehîd-i aşk) olarak anılır.

## Hayatı
İran'ın Beyzâ bölgesinde doğdu. Sehl et-Tüsterî, Cüneyd-i Bağdâdî ve Amr b. Osman el-Mekkî gibi büyük sufilerden feyz aldı. Ancak "sırrı ifşa" etmesi nedeniyle Cüneyd'den ayrıldı. Hindistan, Türkistan, Mekke'ye seyahatler yaptı. Bağdat'ta uzun bir muhakemeden sonra Abbasî halifesi Muktedir-Billâh ve veziri Hâmid b. Abbas döneminde (309/922) hapsedildi, işkence gördü ve idam edildi.

## "Ene'l-Hakk" Sözü
Bu söz tasavvuf tarihinin en çok tartışılan ifadesidir. **Sekr** (manevi sarhoşluk) hâlinde söylendiği, kulun kendiliğinin Hakk'ta fânî oluşunu ifade ettiği şeklinde yorumlanmıştır. Mevlânâ Mesnevî'de (II/305) onu savunur: "Ene'l-Hakk demek büyük tevazudur; zira kulun kendi varlığını reddedip sadece Hakk'ı ikrar etmesidir." Attâr ise **"Mantıku't-Tayr"** ve **"Tezkiretü'l-Evliyâ"**da onu aşk şehidi olarak yüceltir.

## Eserleri
En meşhur eseri **"Kitâbü't-Tavâsîn"**tir. Burada Tâsîn-i Sirâcü'l-Enbiyâ, Tâsîn-i Tevhîd gibi kısımlarda tevhid felsefesini sembolik dille anlatır. **Dîvân**ı da vardır; aşk, hicran ve vuslat temalı şiirler içerir.

## Tasavvuftaki Etkisi
Hallâc, **aşk tasavvufunun** kilit ismidir. Rûzbihân Baklî, Attâr, Mevlânâ, Yunus Emre, Fuzulî gibi isimler onu "tevhidin şehîdi" olarak anar. İbn Arabi de ondan takdirle bahseder. Ölümü (darağacında "Ya Rabbi beni öldürenleri affet" demesi), aşkın en yüksek mertebesinin işareti sayılır.

## Hz. Peygamber ile İlişkisi
Kitâbü't-Tavâsîn'deki **"Tâsîn-i Sirâc"** bölümü, Hz. Peygamber'in nurani hakikatini (Hakikat-i Muhammediyye) işleyen erken dönem metinlerin başında gelir.

## İlgili Kavramlar
- [tevhid](/wiki/tevhid)
- [fena](/wiki/fena)
- [sekr](/wiki/sekr)
- [ask](/wiki/ask)

## Kaynaklar
- Hallâc, *Kitâbü't-Tavâsîn*
- Attâr, *Tezkiretü'l-Evliyâ*
- Louis Massignon, *La Passion d'al-Hallâj*
- Mevlânâ, *Mesnevî* (II/305 vd.)

## Bu Kavramın Geçtiği Eserler

- **Hikâyeler, Vecizeler, Atalar Sözü** — Terzibaba - Necdet Ardıç (84 Hikâyeler – Vecizeler – Atalar sözü)
  > ...halifenin sohbetinde iken Mansur hakkında ne düşündüğünü sorar, o da cevaben (Senin işin yok mu? Sen bir halifesin. Halkın huzurunu rahatını düşün, öldürdüğün velinin...
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 7 (2001)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (139 7 4 CD 2001 Sohbet Aras Sohbetler)
  > ...el Karani Hz. Ziyarete gelmesi......... (110) Hallac-ı Mansur................................................................. (147) Terzi Baba kitapları.........................
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 6 (2001)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (138 6 2001 4 CD Sohbet Aras Sohbetler)
  > ...ziyaret için Veysel karani Hz. Gelmesi….(110) Hallac-ı Mansur……………………………………………… (147) Terzi Baba kitapları……………………………………….…. (167) ÖN SÖZ BİSMİLLÂHİRRHMANİRRAHÎM: Muhterem oku...
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 5 (2001)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (137 5 2001 3 CD Sohbet Aras Sohbetler)
  > ...ziyaret için Veysel ka. Hz. Gelmesi…….. (294) Hallac-ı Mansur…………………………………………...…. (331) Terzi Baba kitapları…………………………………….……. (347) ÖN SÖZ BİSMİLLÂHİRRHMANİRRAHÎM: Muhterem...
- **Hac Sûresi** (234 22 27 Kur Ker Yol Hac Sûresi   Murat Deruni)
  > ...ktır. Bir gün Hallac'ı Mansur Bağdat'ta vaaz verirken bir cüşu hurûşa geliyor. Yani bir muhabbete geliyor diyor ki: Ne olaydı Hazreti Resulullah miraç gecesi “ve alâ ibâdillahis sâlihin” diyeceği yerde “ve alâ ibâdi...
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 10 (2002)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (142 10 CD 2002 Sohbet Aras Sohbetler)
  > ...duğu heyacanlı olduğu devrelerde daha kendisinde henüz Marifet mertebesinin hakikati yerleşmediği yani tabiileşmediğinden coşkulu olduğu ilk anladığı devrelerinde ki o halet-i ruhiyesi bir gün vaaz ediyorken Bağdat’...
- **Ahadiyyet** — Terzibaba - Necdet Ardıç (47 Ahadiyyet)
  > ...erpo físico. Uno de los mas pobres amantes de Haqq Hallac-I Mansur, le pidió al fiscal que le había amputado las dos manos; que le permitiera realizar su último Azalá...
- **Şu'arâ Sûresi** (238 26 39 Ku Ker Yol  Şu'ara  Sûresi   Murat Derûni)
  > ...ler de küfürden olmuş oluruz. Tercüme: "Bir Fir'avn ben Allâhım dedi. Alçak oldu. Bir Mansûr "Ben Hakk'ım" dedi kurtuldu. O Flr'avnın "ene'sinin akîbinde Allah'ın la'...
- **TB. Kelime-i Mûseviyye & Hâlidiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (192 Fusûsu’l-Hi̇kem)
  > ...ederken cuş-u huruşa geliyor muhabbet haline geliyor, ne olurdu Hz Rasulullah tahsif etmeseydi “ve ala ibadillahissalihin” demeseydi de “ve ala ibadillahi ecmain” deseydi yani Allah’ın rahmeti salih kullar...
- **İzmir İrfan Sohbetleri CD 2 (2000)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (135 3 2000 2 zmir rfan Sohbetleri CD 2)
  > ...r. Sadece akıl yoluyla bu işi yapacaklarını zannettiklerinden akıl yoluyla bu uygulamanın doğru tamam olduğunu zannettiklerinden nefisleri bu bilgiye sahip çıkacak nefsani yönden “ben Hakk’ım” diyecekler. O zaman bi...
- **İzmir İrfan Sohbetleri CD 1 (1998-2000)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (133 1 1998 2000 1 zmir rfan Sohbetleri CD 1)
  > ...diyor, aklımdan başka bir şey dinlemem ben diyor, bu kıyamete doğru daha da çok olacak işte bu yaşantı Hadi isminin şiddetli zuhuru geniş kitlelerdeki zuhuru Mudil isminin zuhuruna kaynak teşkil edecek, delalette ka...
- **Gülşen-i Râz ve Şerhi (2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (123 GÜLŞEN-İ RÂZ ve ŞERHİ)
  > ...benliğine ait hiçbir şeyi kalmayacak. Karşıdaki zannedecek ki o benliği ile yaşıyor. Halbuki o benliği ile değil gerçeği ile yaşıyor. Zan pamuğunu kulağından çıkar da tek ve herşeyi kahreden Tanrı’nın sesi...
- **Tasavvuf Izâhları** — Terzibaba - Necdet Ardıç (109 Tasavvuf zahlar)
  > ...Hakk benim demedi. Aslında “enel Hakk” bir iddia değildir, zâten âlem hep odur, her varlık kendi sahasında “enel Hakk” narasını atmaktadır, gerçek iddia “ben bâtılım” demektir. Bu husus irfani bir hakikattir. (Terzi...
- **Bendeki Terzi Babam (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (127 15 2 BEN deki TERZ BABAM Murat Kontrol)
  > ...h bunun diyetini ne ile ödeyecek- sin deyince, hata ettiğini anlayan “Hallac-ı Mansur” hata ettim Ya Rasûlüllah boynum ile ödeyeceğim. “İbâdillâhis-Sâlihîn” ifadesi Salâh için...
- **Sohbet Arası Sohbetler (23)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (155 23 Sohbet aras sohbetler)
  > ...ni Allah'ın rahmetini tahsis etmeseydi diyor, ecmaîn deseydi. Yani bütün insanları rahmeti kaplasaydı. Zâten kendisi rahmetellil âlemin değil mi? Öyle deseydi ne olurdu? Diyor oda muhabbetinden. Tam orada P...
- **Muhtelif Sohbet Arası Sohbetler (28)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (160 28 Muhtelif sohbet ars sohbetler)
  > ...O’nun namaz kılmasına iyi hal göstermesine zindancı çok üzülmüş, çok muhabbet etmiş sevmiş, O’na demiş ki “Gel efendi seni buradan çıkarayım” demiş “Hallac-ı Mansur; “sen ne o...
- **İnci Tezgâhı (1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (41 (İnci tezgâh-ı))
  > ...allac-ı Mansur) ************ Vâhid’e kendi kendini birlemek yeter. 22 ************ Satırlar üzerinde gezen böcek, Ne bulur kitapta idrak edecek. ************ “ Cihan bağında insân bir şecerdir gayrılar yaprak, Nebil...
- **Muhtelif Sohbet Arası Sohbetler (29)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (161 29 Muhteli̇f Sohbet Arasi Sohbetler)
  > ...O anda eli ile bir işaret ediyor, hemen duvarlar açılıveriyor. Sen iyi niyetinle beni bırakmak istiyorsun ama zaten burada ben tutsak değilim, ama Hakk’ın tutsağıyım diyor. Oradan da nereye kaçacağım, alem O’nun ale...
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 9 (2002)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (141 9 2002 5 CD Sohbet Aras Sohbetler)
  > ...n falan akşam üstü falan saatte falan yere gel orada aşkın ne olduğunu görürsün demiş. Ve bir başka arkadaşına demiş ki sen şu hırkamı al benim başıma böyle böyle bir hadise gelir orada nehire atarlar nehir kabarmay...
- **Aşk ve Muhabbet Yolu** — Terzibaba - Necdet Ardıç (77 Aşk VE Muhabbet Yolu)
  > ...tesi olan bir sözdür. Kul ile Rab arasında öyle bir an varmış ki oraya melek, peygamber giremezmiş. Su bile sızmazmış. Şu halde orada kulun kulluğu erirmiş. Bunlar aşk âleminin üniversite tahsili gibidir. S...
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 11 (2002)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (143 11 6 CD 2002 Sohbet Aras Sohbetler)
  > ...ün falan akşam üstü falan saatte falan yere gel orada aşkın ne olduğunu görürsün demiş. Ve bir başka arkadaşına demiş ki sen şu hırkamı al benim başıma böyle böyle bir hadise gelir orada nehire atarlar nehir kabarma...
- **Salât (Namaz)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (05 Salat)
  > ...nsur ) hadisesinde dikkatlarimiz çekilmiştir. *(6) *(6) [ Bir gün Hallac-ı Mansur. Bağdat’ta kürsi’de vaaz ederken hoş bir hal içinde, ne olaydı Mi’rac gecesi efendimiz, ALLAH...
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 1 (2000)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (134 2 2000 1 CD Sohbet Aras Sohbetler)
  > ...ala ibadillahissalihiyn” neden dedi “ecmain” demedi, yani Allah’ın selamını ve rahmetini bütün varlıkların ve insanların üstüne demedi de tahsis etti Salihlerin üstüne diye tahsis etti, şimdi burada bir şey daha zu...
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 12 (2002-2003)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (144 12 2002 2003 28 08.cd Sohbet Arasi Sohbetler)
  > ...i Hallacı Mansur ben buradan gideceğim ama yarın gelip de beni burada bulmazlarsa seni asacaklar, assınlar beni diyor feda olsun canım size diyor. Tabi bu da bir muha...
- **TB. Kelime-i Îseviyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (188 Fusûsu’l-Hi̇kem)
  > ...ksiniz diyor. Tabi o mertebelerdeki insanlara vaad gerekiyor, Cenab-ı Hakk da vaad ediyor, Cenab-ı Hakk da vaadinden caymaz. İşte gerçek manada ehl-i küfür, bunlar da Hakk’a en yakın olanlar yani Hakk a olan yakiynl...
- **TB. İlyâs-Lokmân-Hârûn Fasılları** — Terzibaba - Necdet Ardıç (191 Fusûsu’l-Hi̇kem)
  > ...ştir. Yani kendi vücudu ile ve kendi vücudunun içinde ayrıca çünkü bu alemde onun vücudundan başka bir vücut yoktur. Her bir vücut da onun icat ettiği kendi vücududur. Ve gıda, gıdalananda nasıl gizlenmiş i...
- **Kamer Sûresi** (261 54 44 Ku Ker Yol  Kamer Sûresi   Murat Derûni)
  > ...yleşmenin, şahitleri olan Melekler, bu güzel oluşumu, müşahede ettikten sonra, kelime-i şehadet getirip bu hadiseye şehadetlerini ifade et­mişlerdir. Bir kimse gerçekten güzel bir oturuşla başladığı et-tehiyyatü olu...
- **Her Şey Merkezinde mi? — Hikâye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (89 6 her ey merkez nde mi hik yesi)
  > ...m eder, “Bütün harfler ve biçimler, noktanın uzantısı, noktanın türevi olarak görüldüğünden, O’nun (Tanrı’nın) maddeler evrenindeki ilk belirlenmesinin nokta olduğuna inanılır. Elif bir nokta (•) nın uzantısıdır. Ba...
- **Bi'smi Has, Selâm (13)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (91 Bi̇i̇smi̇ Has, Selâm (13))
  > ...i’de vaaz ederken hoş bir hal içinde, ne olaydı Mi’rac gecesi efendimiz, ALLAH’ın rahmetinin sa­dece sâlih kulların üzerine tahsis etmeyip, ecmaın (bütün kulların üstüne olsun) deseydi, demiş. Bunun üzerine efendimi...
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Nefs Âyetleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Kur'anı Kerimde Nefs Ayetleri)
  > ...) takatından başkasını teklif buyurmaz. Herkesin kesbettiği kendi lehinedir. Ve iktisab eylediği de kendi aleyhinedir. «Ey Rabbimiz! Eğer unuttuk ise veya hata ettik ise bizi muaheze buyurma. Ey Rabbimiz! V...
- **TB. Kelime-i Şîsiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (120 Fusûsu’l-Hi̇kem)
  > ...cut yani ayni vücutta şu görünüşte olan vücutta olan bu ayn, yani bu vücudun özünde olan bu aynda, ayn sen misin yoksa ben miyim diyor. Birisi gelse sorsa sen misin bu vucutta dese ne deriz? Yani Hallacı Ma...
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 4 (2000)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (136 4 CD 2000 Sohbet Aras Sohbetler)
  > ...dillahissalihiyn” neden dedi “ecmain” demedi, yani Allah’ın selamını ve rahmetini bütün varlıkların ve insanların üstüne demedi de tahsis etti Salihlerin üstüne diye tahsis etti, şimdi burada bir şey daha zuhur ediy...
- **Rüyâ ve Mânâ Âlemi — Tuzak, Mekr, Hileli Zuhûrât (6)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (172 6 Ru ya Mana Alemi Tuzak Mekr Hileli Zuhuratlar)
  > ...lime yaparlar, sokak hayvanlarına yemek için atarlardı kabri bile olmazdı. “Ama efendim bunlar şeriat ehli câhil insanlar tevhid-i bilmezler.” Deyen kişide de zâten tevhid olmaz. Çünkü bu faaliyyet (tefhîd...
- **TB. Fusûs Mukaddimesi (Cilt 180)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (180 Fusûsu’l-Hi̇kem)
  > ...gitti olmazsın, yok ki zaten nasıl olsun, o kendi nefsine nazır olur. Yani o zuhur mahali Hakk’ta fani olduğu için aslı o kendi olduğu için yani o zuhurda ayrıdan gayrıdan bir şey kalmadığı için tevhid ettiği için k...
- **Zekât ve İnfâk** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Zekat ve İnfak)
  > ...40] ----------- Küntü Kenzen (Gizli hazine) hadis-i şerifinde görüldüğü gibi, Niyet hayr (Arif-Ma’ruf, İnkar-Münker) bütün işlerin akibeti-neticesi Allah’a aitir. Sıratullah üzere “seyr-i anillah” Allah’tan Allah’a...
- **Terzi Baba’nın Tasavvuf Anlayışında Namaz Kavramı Yüksek Lisans Tezi** — Canan Çalışkan (Terzi Baba’nın Tasavvuf Anlayışında Namaz Kavramı)
  > rın üzerine tahsis etmeyip, ecmaîn (bütün kulların) üzerine olmasını isteseydi” demiş. Bunun üzerine Hz. Muhammed’in ruhâniyetinin belirip kendisine ancak vahiy ile konuştuğunu söylediğini, Hallâc'ın 
- **Kelime-i İlyâsiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i İlyâsiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i İnâsiyye)
  > ...شَحلْعَيْن ِلْعَيْن ُ فِيهَذَ أ أنْت َ أم ْ أنَ ثْبَََ Tercüme: “Aynda olan bu “ayn”, sen misin yoksa ben miyim? İkilik isbâtından seni ve beni tenzîh ederim.” 541 Ve Mahmûd-i Şebüsterî (k.s.)Gülşen-i Râz’larında bu...
- **İsrâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (38 17 İ̇sra-Sûresi̇)
  > ...iğimizden yeni bir sistem oluşturduk ve bâtıl hükmüne sokarak bunu Hak zannettik, bireysel varlıklarımıza verdiğimiz kimlikler ile onları öne çıkardık Hakk batında kaldı ve bâtıl denilen zâhire çıktı. Hakikatler ort...
- **Sohbet Arası Sohbetler (26)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (158 26 Sohbet aras sohbetler)
  > ...“enel Hak” diyen Hallâcı Mansur bu yüzden kesiliyor. Zaten zâhir ehliyle bâtın ehli dediğimiz. Hani demin sorulan sualin arasında ne fark var diye sorulmuştu. Zâhir e...
- **Altı Peygamber - Hz.İsa (a.s) Ruhullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç (60 6 Peygamber (5))
  > ...ünah meselesinden dolayı cennette duramadılar, bu dünyaya indirildiler, murdarlaştılar, kudsiyetlerini bitirdiler. Murdar kişi, kirli kişi, dokunduğunu da murdar eder. Şeriata göre bu böyle idi ve o güne kadar da bü...
- **Reşahât — Aynü'l-Hayât** — Terzibaba - Necdet Ardıç (65 Reşahat Ayn-EL Hayat)
  > ...de Allah'ın emirleriyle olmak» şeklindeki ifadelerinden murad şudur ki, tâlib, kitap ve sünnetle amel edecek ve zâhirinde şeriata aykırı en küçük bir tavır olmayacaktır. Yine Alâeddin Attâr Hazretlerinin if...
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 21** — Terzibaba - Necdet Ardıç (153 21 10.cd Sohbet Arasi Sohbetler)
  > ...de bulundu. Hani Hallac-ı Mansur da ne demişti? “ya Rabbi sen onların kusurlarına bakma, cezalandırma yani, bunlar senin şeriatını korumak için bu işi yapıyorlar” diye onlara...
- **Mektuplarda Yolculuk — M. Nusret Tura** — Terzibaba - Necdet Ardıç (82 Mektuplarda yolculuk M.Nus Tura)
  > ...a, peygamber-i zişanımız gibi çıplak ve hakiki vücuda bir elbise giydirmeyi münasip gördüm. - Ey canımın canı, ey derdimin ilacı, ey basiret gözümün cilâsı. Esselâmü aleyke ve Rahmetullah! - Ey gönlümün sul...
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 14 (2003)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (146 14.cd 2003 Sohbet Arasi Sohbetler)
  > ...muhabbetli oluşturmaya çalışıyor ki kişiler Hakk’a daha sevgiyle muhabbetle yaklaşsınlar diye. Yoksa cehenneme atacak, şunu yapacak bunu yapacak diye korkutucu vaziyette değil, sevdirici mahiyette, muhabbetiyle birl...
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Nahl Suresi)
  > ...d-i necat tır. (Murat Derûni) Mesnevi-i Şerif ile yolumuza devam edelim; Zîrâ ki, senin isteğin olmaksızın muhakkak o küfür değildir, ûsteksiz olan küfür tenakuz söylemektir. Zîrâ küfrü ihtiyâr için evvelâ...
- **Necdet Divanı** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Necdet Divanı)
  > ...----------- (5.9.1980) AŞIKA LÂZIM OLAN Aşıka lâzım olan ağlamaktır şamu seher, Gözünde yaş olmayanın gönlünde aşk ne gezer. Aşıka lâzım olan dinlemektir gönlünü, Gönlünü dinlemeyen nasıl bilir öldüğünü. Aş...
- **Hûd Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Hud Suresi)
  > ...bulunmuş olduğundan, bu zatlardan çıkan "Ene'l-Hak-Ben Hakk’ım" sözünde asla nefislerinin katkısı yoktur. Ve onlar bu davalarında sadıktırlar. Beyit: Mansur “Ene'l-Hak” söyledi Haktır sözü Hak söyledi ve Cenâb-ı Mev...
- **Kelime-i Şîsiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Şîsiyye'de Mündemic Olan Hikmet-i Nefsiyye)
  > ...ansûr hazretleri buyurur: Beyit: ثْنَيْن ِثْبَات ِحَاشَاك َ حَاشَاي مِنلْعَيْن ِلْعَيْن ُ فِي أ أنْت َ أم ْ أنَا هَذَ Tercüme: “Ayn-ı vücûdda olan bu “ayn” sen misin, yoksa ben miyim? İkilik isbâtından hem seni ve h...
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9)
  > ervâh âlemine kalb ederdik ve bu dünyâ ehline Hakk-ı hakîkînin gayrına tapıldığını gösterip onları vech-i bâkîye tevcih ederdik. Fakat dâr-ı imtihân olan bu dünyâda vech-i bâkîden bu nikâbın kâmilen k
- **En'âm Sûresi** (En'âm Sûresi)
  > ...un” yani dile getiriyorsun diyor. Suçlamayı da bırakalım dile getiriyorsun diyor. “Ve ala ibadillahissalihıyn” sözü aynı zamanda “Ve ala ibadillahi ecmaindir” ama Sıfât ve Zât mertebesinden bakınca. Ef’âl ve Esmâ, ş...
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 13 (2003)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (145 13 9 2003 11 Cd Sohbet Aras Sohbetler)
  > ...diye korkutucu vaziyette değil sevdirici mahiyette muhabbeti ile birlikte vaaz ediyormuş Bu vaaz sırasında insanlara olan rahmeti merhameti o kadar coşmuş ki ne olaydı diyor o güzel peygamberimiz miraç gecesi Allah...
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (114 1 İ̇nsân-I Kâmi̇l)
  > ...Hakk" sözünü söylemek gayet kolaydır, çünkü hakikattir ama "Ene Bâtıl" yani "Ene" ben varım sözünü söylemek zordur demişler. O zaman zorluğu neden? Çünkü benlik iddiasında bulunmakta, ben dediği zaman kişi Hakk'ın h...
- **Vahiy ve Cebrâîl** (Vahiy ve Cebrâîl)
  > ...ne o-lan tecellidir. Bu mertebeye gelen kişiye de Cenâb-ı Hakk beden “tur’u sina” sında (sine dağında) ateş sûretinde muhabbet-i ilâhiye ile tecelli “vâhy” (ilham) ederek, kelâm eder, ki ehli-ne malumdur. 3...
- **Bendeki Terzi Babam (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (126 14 1 BEN deki TERZ BABAM Murat Kontrol)
  > ...r gibi canını vermek vardır… (حِجَب) Hicâb, sayısal değeri, (ح) Ha: 8, (ج) Cim: 3, (ا) Elif: 1, (ب) Be: 2, (8+3+1+2)= (14) Nûr-u Muhammedi’dir. Tüm mertebeleri içten ve dıştan ihâta etmiş olan bu Nûr, Muhammed Musta...
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç (131 Kur n Ker mde yolculuk 53 Ayetleri ve Tezi Baba)
  > ...m atheru li kulubiküm ve kulubihinne, Öyle yapmanız, hem sizin kalpleriniz hem de onların kalpleri için daha çok temizdir. Bir önce ki satırlarda yazılanlar ve burada kalbleriniz ve kalbleri ve temizdir ifadesi ile...
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1)
  > beyti: "İşâretle söyleyen Mansûr halk tarafından darağacına geldi. Benim sırlarımın sertliği ve şiddeti yüzünden beni Hallâc darağacına asar." İşte bu sakınca sebebiyle Hz. Pîr, Çelebi Hüsâmeddin hazr
- **Muhtelif Mevzular Sohbetleri (2011)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (154 22 2011 Muhtelif mevzular sohbetler)
  > ...c, sen bilmiyor musun ki ben vahiy ile konuşurum.” Diyor. Bunun üzerine Hallac: “Saddakna ya Resulallah, peki bunun diyeti ne olacak?” Diyor. “Kellemi veririm” diyor. Ondan sonra işte Hallac'ı asıyorlar, kesiyorlar....
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 8 (2002)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (140 8 2002 10 CD Sohbet Aras Sohbet)
  > ...u temennide bulundu. Hani Hallac-ı Mansur da ne demişti, kesiyorlarken “Ya rabbi sen onların kusurlarına bakma bunlar senin şeriatını korumak için bu işi yapıyorlar” diye onla...
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2)
  > e işâret buyrulur. Şu hâlde mübarek beytin mânâsı şöyle olur: "Eğer benim ayrılığım asıl vatanım olan bu ilâhî ilim mertebesinin sükûneti içinde meydana gelmese idi; Hak Teâlâ hazretleri Kur'ân-ı Keri
- **Terzi, Elif, Terâzî, Teradî — İrfan Mektebi, Kırk Seyir** — Terzibaba - Necdet Ardıç (179 13 Terzi-Elif-Terazi-Teradî-İrfan Mektebi-Kırk Seyir)
  > ...ndandır. O zaman ( ز ) “Zel” yine yumuşaklık ile kendisini acele bir şekilde harekete geçirmeye çalışan Aziz, Cabbar, Mütekebbir esmâ zuhurlarını kontrol altına alabilmektir. Terzidî; Ter-zıd-i, burada Türkçe olarak...
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5)
  > tların pamuk gibi yumuşak ve zayıf olan îmanları üzerine bu yalan ateşini dökersin ve onların i'tikadlarını ifsâd edersin. 695. Ki: “Ömer'i Ebû Leheb'ten tanımam. Gece yarısında sıpamın osuruğunu tanı
- **TB. Kelime-i Sâlihiyye & Şuaybiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (186 Fusûsu’l-Hi̇kem)
  > ...ruyorlar. Halbuki (İsrâ, 17/72) وَمَنْ كَانَ فِى هَذِهِۤ اَعْمَى فَهُوَ فِى الاَخِرَةِ اَعْمَى وَاَضَلُّ سَبِيلا âyet-i kerîmesi ile “öldükten sonra amelin kesileceğine ilişkin” hadîs-i şerîfi ba'de'l-mevt...
- **Tüm Şiirlerim** — Terzibaba - Necdet Ardıç (129 (tüm Şi̇i̇rleri̇m))
  > ...r, Beni bırakıp etme muğber, Eğer kendinden yoksa haber, Bu ne habersizliktir hey diye seslendim. 16/5/1962 ŞEYHİME Yirmi iki yıllık uykudan, Boş hayelden hülyadan, Dünyadaki yalandan, Beni uyandıran şeyhim...
- **Cem'o ve Fark'o** — Terzibaba - Necdet Ardıç (105 Cemo ve Farko)
  > ...KAFİR’im, MÜŞRİK’im, MÜCRİM-MÜNAFIK’ım, MÜNKİR’im) deseydi acaba ne yaparlardı. Başını kesmekle kalmazlar bütün vücûdunu lime, lime yaparlar, sokak hayvanlarına yemek için atarlardı kabri bile olmazdı. “Ama...
- **TB. Kelime-i İsmâîliyye & Ya'kûbiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (183 Fusûsu’l-Hi̇kem)
  > ...ecek kapasiteye geldin o zaman Hz. Rasulullah’ın söylediği ve ala ibadillahis salihin, salihler üzerine olan tahsisinin aslında salihler değil cemi olduğunu anlaman lazımdı diyor. Yani Hz. Rasulullah her ne kadar or...
- **Gülşen-i Râz ve Şerhi (1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (75 GÜLŞEN-İ RÂZ ve ŞERHİ)
  > ...akıl yönüyle kendisinde olan gereksiz dal ve budakları beslemek yerine onları keserek gerçeğini beslemelidir ki o kendisinden çıkan daha güçlü ve gür çıksın. ********* Bak o deryânın bir damla rahmeti; Nasıl buldu...
- **TB. Kelime-i Yahyâviyye & Zekeriyyâiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (190 Fusûsu’l-Hi̇kem)
  > ...yi batıl göstermek davaya kalkışmaktır diyor. Olmayan bir şeyi ispatlamaya çalışmak esas bu davadır diyor. Yani “enel Hakk” demesi bir şey değildir, dava değildir, zaten doğruyu söylemektedir. Muhiddin-i Arabi hazre...
- **Enfâl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Enfal Suresi)
  > ...im ile beraberdir. Bir başka ehlullah ise ene batılmı deseydi. Diye ifade etmiştir. İşte bu müminler kendi hakikatlerinde bulunan Hakka, Hakk ile iman etmişlerdir. Onları rablerii katında yüksek mertebeler...
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (178 84 İ̇nşi̇kâk Sûresi̇)
  > ...çtir) MÜJDELEYEN-UYARAN [62] . (Beşîr-nezîr) Terzi Babam ile İlâh-i bir yakınlık oluşturulduğunda, görülecektir ki, beşîr dir. Yani müjdeleyici, nezîr, yani sakındırıcıdır. Bu iki vasıf onun risâlet anlayışında çok...
- **Yûsuf Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (22 12 Yûsuf Sûresi̇)
  > ...i gösteremiyorsak biz daha henüz bizdeki olanın hakikatine ermemiş ve kendi süfli hâlimizle yaşıyoruz, demektir. Yaşantımızda kendi nefs-î, kendimizi ispat etmiş oluyoruz. Ancak şurada bir hatırlatma gereke...
- **Nûr Sûresi** (236 24 24 Kur Ker Yol Nûr Sûresi   Murat Deruni)
  > ...i İlâhiyye kitabının 49. Sayfasında bulunan Kitab’un Netice adlı eserin sadeleştirmesinden bir bölümü buraya alıyorum. İnsân-ı Kâmil cem’ül cem ehlidir. Ve onun hicâb-ı yani perdesi yine kendisidir. Ve bir şey ki; k...
- **DVT-C001 (Ses Kaydı)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (1772747276481 DVT C001.MP3)
  > ...merkezi bir yer edinirken, ilk sûfîlerde ortaya çıkan işârî dilin yerine daha nesnel bir dil konuşlanmıştır. Tasavvuf, genel olarak nesir tarzını kullanmış olmasına rağmen paradigmasını manzum ya da mensur olarak ya...
- **Ahzâb Sûresi** (243 33 25 Kur Ker Yol Ahzab Sûresi   Murat Deruni)
  > ...n-ı Kâmil’e iltifatı vardır. Ve nâkıs-noksana göre hicâb-perde vardır. Zira a’ma’sı hakîkati kendisine münkeşif olmamıştır. Zaliküm atheru li kulubiküm ve kulubihinne, Öyle yapmanız, hem sizin kalpleriniz hem de onl...
- **Mü'min (Ğâfir) Sûresi** (249 40 42 Ku Ker Yol  MÜ'MİN Sûresi   Murat Derûni (2))
  > ...gönderdik onun yerine yine hayalimizden, benliğimizden yeni bir sistem oluşturduk ve bâtıl hükmüne sokarak bunu Hak zannettik, bireysel varlıklarımıza verdiğimiz kimlikler ile onları öne çıkardık Hakk batında kaldı...
- **Bir Hikâye, Birçok Yorum** — Terzibaba - Necdet Ardıç (25 Bi̇r Hi̇kâye Bi̇r Çok Yorum)
  > ...leri çıkara çıkara. İster Hallac’ın söylediğini ilk başta söyle rahatla. ENEL HAKK. İki ehad arası “kelebeğin ömrü” veya “28 peygamberin hayatının cem’i”. Bu iki zama...
- **Şûrâ Sûresi** (250 42 38 Ku Ker Yol  Şûrâ  Sûresi   Murat Derûni)
  > ...lâm eder, ki ehline malumdur. 3. Rasûl – Elçi göndererek vâhy eder Hakk’ın kullarına bu tür “ihbarat-ı” (haberleri) umu-mi (genel) olanıdır. Cenâb-ı Hakk esma mertebesinde zuhura gelen bir melek aracılığı i...

## İlgili Kavramlar

- [Enel Hakk](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/enelhakk) — influences
- [Fenafillah](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/fenafillah) — related
- [Aşk](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/ask) — related
- [Tevhid](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/tevhid) — related
- [Fena](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/fena) — related
- [Sekr](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/sekr) — related
- [Fenafillah](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/fenafillah) — related
- [Enel Hakk](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/enelhakk) — related
- [İnniyyet](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/inniyyet) — related