# Mertebe-i Muhammediyye > Hz. Muhammed'in temsil ettiği kemalat mertebesi. Tevhidin en üst zuhuru. **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/mertebe-i-muhammediyye --- ## Tanım Mertebe-i Muhammediyye, varlık mertebeleri (merâtib-i vücûd) silsilesinde Hz. Muhammed'in temsil ettiği kemâl makamıdır. İlk taayyün (taayyün-i evvel) veya Hakîkat-i Muhammediyye olarak da bilinir. Zât-ı mutlak ile âlem arasında köprü olan mertebedir. ## Varlık Mertebeleri İçindeki Yeri Sûfî ontolojide yedi temel mertebe vardır: 1. **Lâ-taayyün (Ahadiyet):** Zât-ı sırf 2. **Taayyün-i evvel (Vahdet / Hakîkat-i Muhammediyye)** 3. **Taayyün-i sânî (Vâhidiyet / a'yân-ı sâbite)** 4. **Mertebe-i ervâh** (ruhlar âlemi) 5. **Mertebe-i misâl** 6. **Mertebe-i şehâdet** 7. **Mertebe-i insân-ı kâmil** (yedi mertebeyi birleştiren) Mertebe-i Muhammediyye, ikinci mertebeyi yani ilk tecellîyi temsil eder. ## Hadis *"Âdem su ile çamur arasındayken ben peygamberdim."* (Tirmizî) Bu hadis, Hakîkat-i Muhammediyye'nin zamansal Muhammed'den önce var olan bir mertebe olduğuna delil gösterilir. ## İbn Arabî ve Cîlî İbn Arabî *Fusûsu'l-Hikem*'de son fass'ı (Fass-ı Muhammedî) bu mertebeye ayırır. Abdülkerîm Cîlî *İnsân-ı Kâmil*'de mertebe-i Muhammediyye'yi bütün isim ve sıfatların toplandığı "cem'u'l-cem'" makamı olarak tanımlar. ## Sembolizm Bu mertebe "Kāb-ı kavseyn" (İki yay mesafesi — Necm 53:9) ayetiyle ilişkilendirilir: Vücûb (zorunluluk) ile imkân (olabilirlik) kavsi arasındaki noktadır. ## İlgili Kavramlar - [hakikat-i-muhammediyye](/wiki/hakikat-i-muhammediyye) - [insan-i-kamil](/wiki/insan-i-kamil) - [taayyun](/wiki/taayyun) - [levlake](/wiki/levlake) ## Kaynaklar - İbn Arabî, *Fusûsu'l-Hikem* - Abdülkerîm Cîlî, *İnsân-ı Kâmil* - Sadreddîn Konevî, *Miftâhu'l-Gayb* ## Bu Kavramın Geçtiği Eserler - **Kelime-i Tevhîd** — Terzibaba - Necdet Ardıç (10 Kelimeyi Tevhid) > ) şöyle buyurdu: “Kelime-i Risalet” “Resul” Kelimesi “Muhammed” (SAV) kelimesi “Kelime-i Tevhid” ve “Kelime-i Risalet”in değer sayıları Mekke-i Mükerreme Gönderilen kitaplarda “Kelime-i Tevhid” “Kelime-i Tevhid”in Mertebe-i Muhammediyye’ye indirilmesi “Kelime-i Tevhid”in Hz. Ali (k.a.v.) Efendimize ve sahabe-i kiram’a telkin edilmesi Hz. Ali Efendimizin bu günlere ulaşması D Ö R D Ü N C Ü B Ö L Ü M “HİCRET” -... - **13 ve Hakîkat-i İlâhiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç > Böylece kalem ile kâğıdın birleşmesi-izdivacı, Hakikat-i İlâhiyye de mevcud olan muhabbetin zuhura çıkmasına ve bu muhabbetten de Mertebe-i Muhammediyye ilminin doğmasına sebeb olmaktadır. Arzulanan, Âriflerin noktadan çoğalttıkları bu ilimdir. Hz. Âli efendimiz, bütün kitaplarda ki ilimler, Kûr’ân-da mevcuttur. Kûr’ân ın ilmi, Fatiha da mevcuttur. - **Altı Peygamber — Hz. Muhammed (s.a.v.)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (61 6 Pey 6 Hz.Muhammed s.a.v) > Ve kendilerine verilen yeni bir Hakkanî elbise ile halkın arasına Hakk ile dönerek bulundukları yerde “Mertebe-i Muhammediyye”nin temsilcileri olurlar. İstidat sahiblerini tekrar geldiği yollardan geçirerek Hakk’ın huzuruna çıkarıp kâmil insan olmalarını sağlarlar. - **Kur'ân-ı Kerîm'de Nefs Âyetleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Kur'anı Kerimde Nefs Ayetleri) > ...-i Muhammediyye ” de değildir. Çünkü aşağıdaki alt mertebelerin yokluğu, yukarıdan da o kadarının azlığı demektir Seyr sahası, âlemi “misâl” ile “sıfat” mertebesi arasında olmuştur. Oysa ki;. “Mertebe-i Muhammediyye” nin s... - **Vahiy ve Cebrâîl** — Terzibaba - Necdet Ardıç > Bu yüzden sıfati tecellilerin ağır bas-masıyla kendisinde zahiri mucizeler ortaya çıkmaya başladı. Bu hal her ne kadar o mertebede bir kemâl ise de, “Mertebe-i Muhammediyye” de değildir. Çünkü aşağıdaki alt mertebelerin yokluğu, yukarıdan da o kadarının azlığı de-mektir. Seyr sahası âlemi, “misâl” ile “sıfat” mertebesi ara-sında olmuştur. Oysa ki “Mertebe-i Muhammediyye” nin seyr sahası, “Hz. - **İrfan Mektebi ve Hakk Yolu** — Terzibaba - Necdet Ardıç (14 rfan mektebi Hakk yolu) > Bu hâl her ne kadar o mertebe de bir kemâl ise de, “mertebe-i Muhammediyye ” de değildir. Çünkü aşağıdaki alt mertebelerin yokluğu, yukarıdan da o kadarının azlığı demektir Seyr sahası, âlemi “misâl” ile “sıfat” mertebesi arasında olmuştur. - **Mâide Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (43 5 Mâi̇de-Sûresi̇) > ) yâni Îseviyetten Hakk’a râci olduğundan o da mertebe-i Muhammedîyyete yönelmiştir sofranın gelebilmesi için yâni havâriler sofranın gelebilmesi için Îsâ (a.s.) a yöneldiler, Îsâ (a.s.) yâni mertebe-i Îseviyet ise o oluşum için mertebe-i Muhammedîyyete yöneldi yâni hakîkati Muhammedîyyete yöneldi çünkü sofranın geleceği yer, esas kaynak orasıdır. - **Necm (Yıldız) Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (37 53 ve-NECM-YILDIZ-SÛRESİ) > ...Mertebe-i Muhammediyye” den aydın-lanmaya başlıyor. Bu da buradaki “ilâhi seyr” sisteminin nasıl ahenkli çalıştığını göstermektedir. Konu Mülk Sûresi iken, küçük bir hatıramı da nakl... - **Beled, Şems, Leyl, Duhâ ve İnşirâh Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç (54 90 Beled-Şems-leyl-Duhâ-İnşirâh) > .... Daha sonra Mertebe-i Muhammediyye’nin yetimliği gelir. Hz. Muhammed (s.a.v.) efendimiz dünyaya yetim olarak teşrif etmişlerdir. Çünkü onu akl-ı kül olan ilmi ilâhiyye eğitecektir.... - **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (68 1 Namaz-Sûreleri̇) > ...işlerdir. Çünkü onu akl-ı kül olan ilmi ilâhiyye eğitecektir. (40) yaşlarında Cebrâîl (a.s.) geldiğinde kendisine Akl-ı küll olan babasından o zaman-ı itibariyle bilgi getirmeye başladı bu süre (23) sene sürdü. Regaib gece... - **Altı Peygamber - Hz.İsa (a.s) Ruhullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç (60 6 Peygamber (5)) > Oradan Mertebe-i Muhammediyyet, “baka billâh” haline geçmek gerekecektir. Îseviyyet mertebesi; Hazreti Ahadiyyet’in Hazreti Şehadet’te (yeryüzünde) nokta zuhuru “Hz. Îsâ Rûhullah” ismiyle Îseviyyet mertebesinden görünmeye başlamasıdır, diyebiliriz. - **Sohbet Arası Sohbetler (26)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (158 26 Sohbet aras sohbetler) > Miladi 610 da “Makamı Muhammediyye” “ikra/oku” ayetiyle “Kelime-i Tevhid”in tamamını lafzen ve şuhuden okuyarak faaliyete geçtiğinden, asalet gerçekleşerek, vekillere yer ve makam kalmamıştır ancak “Mertebe-i Muhammediyye” yi tasdik ve kabul etmek suretiyle, Hakk’ın huzuruna yani “allah” lafız ve manasına ulaşmaları mümkün olabilecektir. - **İnci Tezgâhı (2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (63 (İnci Tezgâhı)) > (6) Mertebe-i Muhammediyye’de zatların birliğinde, tevhid-i cem, bütün mertebeleri kendinde bularak yaşamak “attığın zaman sen atmadın” (8-17) ------------------- Nasıl ki, insanlardan ona muhabbet edenlerinin hepsinin gönlünde O “Muhammed” (s.a.v.) vardır, bu ise gönül âlemin de bu günden Ona komşu olmak demektir. - **Feth Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (19 Sûre-İ Feth) > Mertebe-i Muhammediyyet yer yüzünde zuhura çıktıktan sonra, diğer mertebelerin bütün bilgileri Mertebe-i Muhammediyyeye ganimet olarak kaldı. Mertebe-i Muhammed-î de, bu ganimetlerin faydalı ve geçerli olabilecek ve tatbik edilebilecek olanlarını kendi bünyesi içerisine alıp gerçek sahibi olan Haki,kat-i Muhammediyye ye iltihak eyledi. İşte bu yüzden kendinden evvelki bütün mertebeler nesih-kaldırıldı. - **DVT-C001 (Ses Kaydı)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (1772747276481 DVT C001.MP3) > Genelde tatbik ettiğimiz dini faliyetler zâhir manaları itibariyle kullanılmaktadır. Bu yüzden de sınırlı bir sahaya sığdırılmaktadırlar. Oysa İslâm, “Mertebe-i Muhammediyye” ile kemâle ermiş ve bütün mükemmelliği ile hayat sahnesinde yerini almıştır. Ne yazık ki sadece madde mertebesinde tatbik edilmeye çalışılan İslâm dini dar bir çerçeve içerisinde sıkışıp kalmaktadır. - **Bir Ressam Hikâyesi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (62 Bir ressam hik yesi) > İnsân da ise Zât-î zuhuru vardır, bu oluşum ise Kelime-i “İseviyye de” mevcud olan hakikattir. İlk def’a (İsâ) ismiyle zuhur etmiştir. (6) Mertebe-i Muhammediyye de, Zatların birliğinde, bütün Mertebeleri de, kendinde toplayarak meydana gelen “MutlakTevhid” anlayışıdır. - **Namaz Sûreleri (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (69 2 Namaz-Sûreleri̇) > ...olan ilmi ilâhiyye eğitecektir. (40) yaşlarında Cebrâîl (a.s.) geldiğinde kendisine Akl-ı küll olan babasından o zaman-ı itibariyle bilgi getirmeye başladı bu süre (23) sene sürdü. Regaib gecesinde hakikatine, doğumuna ra... - **Terzi Baba Necdet Ardıç — Biyografi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (95 8 Terzi Baba Necdet 8 19 53 Ard) > İşte kendileriyle tanışıp biad eden kıblesini ona doğru çevirmeyi başaran bir sâlik, daha attığı ilk adımlarda bu sûrenin kapsam alanına girdiğinden “Nûr-u İlâhiyye” nin eşsiz güzellikleriyle tanışıyor ve görme”ye başlıyor; 13 sayısından, “Mertebe-i Muhammediyye” den aydın-lanmaya başlıyor. Bu da buradaki “ilâhi seyr” sisteminin nasıl ahenkli çalıştığını göstermektedir. - **Mübârek Geceler** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Mübarek Geceler) > “Mertebe-i Muhammedîyye”nin kaynağı ise “zat” tır ve onun ifadesi de “Beytullah” “Beytül Haram, “Beytül Atik” ‘Mescid-i Haram” “Kabe” gibi kelimelerle belirtilmektedir. Yukarıda “Mescid-i Aksa’nın en uzak mukaddes mescid” ol­duğu ifade edilmişti. İşle bu terimin batın i manası budur ki, içinde yaşadığımız, genel olarak bir alem, özel olarak bu dünya ve has olarak bu bedenler, ilahi zuhurun sonu, yani en son... - **Esintiler (4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (170 4 Esi̇nti̇ler) > Denirse ki Süleymanlık dokuzuncu kattır o halde on ikinci katta nasıl olur? Evet çok doğru ancak İnsân-ı kâmilin gönlünde mertebe-i muhammedî lütfundan geçici olarak çıkarılır, çıkar da yine de yaşamını idrak edemez. Dokuza çeyrek kala dokuzu çeyrek geçe. - **Meryem Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (30 19 MERYE) > Bu hâl ve anlayışla yaşamaya çalışan “men” yâni “kim” lik daha dünyâda iken bireysel varlığında mertebe-i Muhammedîyye’yi, mertebe-i İlâhîyye’yi, mertebe-i abdîyyeyi birleştirerek. ”Fedhulî fî ibâdî” yâni “Benim zâtımın kulları arasına gir” hitâbının muhatabı olarak yaşamış olur. - **Yâsîn Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (49 36 YÂ-Si̇n Sûresi̇) > İşte bu mertebedeki () “Sin” mertebe-i Muhammediyye hakikatindeki (Kâmil İnsân) dır. Ve yukarıda bahsedildiği şekilde Ona ( يس ) (Yâ-sîn:) diye Hakk kendinden kendine hitabetmektedir. İrfan ehli bu hitabı her mertebeden değerlendirir, ehli nakıs ise kendi bulunduğu ikilik üzere savap kasdıyle okumuş olduğu mertebeden okur. - **İsrâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (38 17 İ̇sra-Sûresi̇) > “Mertebe-i Muhammedîyye”nin kaynağı ise “zat” tır ve onun ifadesi de “Beytullah” “Beytül Haram, “Beytül Atik” ‘Mescid-el Haram” “Kâbe” gibi kelimelerle belirtilmektedir. Yukarıda “Mescid-el Aksa’nın en uzak mukaddes mescid” ol­duğu ifade edilmişti. İşte bu terimin bâtın i mânâsı budur ki, içinde yaşadığımız, genel olarak bu âlem, özel olarak bu dünya ve has olarak bu bedenler, İlâh-î zuhurun sonu, yani en son... - **Altı Peygamber - Hz.Musa (a.s) Kelimullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç (59 6 Peygamber (4)) > Fakat Mertebe-i Muhammediyye’nin (4) mertebe, sayısı ve işareti vardır, ve bu mertebeler (13) Mertebe-i Ahadiyyet’e bağlıdır. Onun da nokta zuhur mahalli Hazret-i Ahmed-i Muhtar, Muhammed Mustafa (s.a.v.) Efendimiz’dir. Bütün melekler de neleri varsa buradan almışlar ve almaktadırlar. Her iki cihanın efendisi bu mertebelerin tamamını bünyesinde toplayan, Ahmed-i Mahmud, Muhammed, Mus- tafa, (s. - **Haşr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (265 59 48 Ku Ker Yol Haşr Sûresi Murat Derûni) > Mertebe-i Muhammediyyet yeryüzünde zuhura çıktıktan sonra, diğer mertebelerin bütün bilgileri Mertebe-i Muhammediyyeye ganimet olarak kaldı. Mertebe-i Muhammed-î de, bu ganimetlerin faydalı ve geçerli olabilecek ve tatbik edilebilecek olanlarını kendi bünyesi içerisine alıp gerçek sahibi olan Hakikat-i Muhammediyye ye iltihak eyledi. - **TARİKATLARDA MÜBÂREK GÜN VE GECELERİN YERİ VE EHEMMİYETİ— Lisans Tezi** — Fahrettin Avan (Mübarek Geceler Bitirme Tezi) > Mertebe-i Muhammedîyye'nin kaynağı ise zât'tır ve onun ifadesi de "Beytullah" "Beytü'l-Harâm" "Beytü'l-Atîk 'Mescid-i Harâm" "Kâbe" gibi kelimelerle belirtilmektedir. Yukarıda Mescid-i Aksâ'nın en uzak, mukaddes mescid olduğu ifade edilmişti. İşte bu terimin bâtınî mânâsı şudur ki; içinde yaşadığımız bu âlem, özel olarak bu dünya ve bize ait olarak bu bedenler, ilâhi zuhûrun sonu, yani en son mertebesi olduğundan... - **Yehova Şahitleri ile Mülâkât** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Yehova Şahitleri ile Mülakat) > Onlar Yehova Şahitlerinin ne olduğu hakkında kısa bilgiler vermeye çalışıyorlar, bende Mertebe-i Muhammediyye ye uygun bilgiler olursa bunlar bizde de var diyerek o mevzulara zâten yabancı olmadığımı bildiriyordum. Ancak akla ve mantığa uygun olmayan bazı konulara geçtiklerinde bu hususlar bizler için geçerli değildir diyordum. - **Altı Peygamber - Hz.Nuh (a.s) Neciyullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç (21 6 Peygamber (2)) > Bura da ki; (fenâ fillâh) Nûhiyyet mertebesi itibariyledir ki; Mertebe-i Muhammediyye de ki, (fenâ fillâh) tan ayrıdır. Her mertebenin (fenâ fillâh-ı) kendi sınırları içinde düşünül- mesi ve yaşanılması gerekmektedir. Aksi halde kemâlât başlar da tamamlanmış olsaydı sonradan gelen diğer Peygamberlere ve mertebelerine lüzum kalmazdı. - **Rüyâ ve Mânâ Âlemi — Terzi Baba'ya Dair Zuhûrât (3)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (108 3 Ru ya Mana Alemi Terzi Baba ile ilgili zuhuratlar) > Henüz daha başlangıç olduğundan bu konuşmaları kayda almamıştım, ancak ilerleyen sayfalarda da görüleceği üzere kısa görüşmeler onların anlayışları üzere sürüyordu. Onlar Yehova Şahitlerinin ne olduğu hakkında kısa bilgiler vermeye çalışıyorlar, bende Mertebe-i Muhammediyye ye uygun bilgiler olursa bunlar bizde de var diyerek o mevzulara zaten yabancı olmadığımı biliyordum. - **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (12 Terzi Baba 1) > İşte kendileriyle tanışıp biad eden kıblesini ona doğru çevirmeyi ba-şaran bir salik, daha attığı ilk adımlarda bu sûrenin kapsam alanına gir-diğinden “Nûr-u İlâhiyye” nin eşsiz güzellikleriyle tanışıyor ve görme-ye başlıyor; 13 sayısından, “Mertebe-i Muhammediyye” den aydın-lanmaya başlıyor. Bu da buradaki “ilâhi seyr” sisteminin nasıl ahenkli çalıştığını gös-termektedir. - **Dur Rabbın Namazda (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Dur Rabbın Namazda Cilt 2) > Diğer dinler diye belirtilen ifadeler, İslam dininin , Adem (a.s) ile başlayan seyrinin o peygamber dönemindeki mertebesidir. “Mertebe-i Muhammedi” Kur’an-ı Kerim ile bunların hepsini kendi bünyesinde bir bütün olarak toplamış ve böylece kemale erdirmiştir. - **Mü'min (Ğâfir) Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (249 40 42 Ku Ker Yol MÜ'MİN Sûresi Murat Derûni (2)) > Kavm ’in de bağlı olduğu yer Mertebe-i muhammediyye’dir. Ve oraya bağlıdır. Ümmet olması için hazret-i Muhammed-i kabul edip oradan hakikat-i Muhammediyye’ye ve oradan da ahmediyye’ye uruc edebilsinler. Başka kapısı ve yolu yoktur. [9] “ İz- -T-B- ” ---------------- وَكَذَلِكَ حَقَّتْ كَلِمَتُ رَبِّكَ عَلَى الَّذِينَ كَفَرُوا أَنَّهُمْ أَصْحَابُ النَّارِ {6} (40/6) “Ve kezâlike hakkat kelimetu rabbike ‘alâ-llezîne... - **Tesbih ve Zikir** — Terzibaba - Necdet Ardıç (28 (tesbîh VE Zi̇ki̇r)) > Kişi bu “nakatullah” Allah-ın devesine gerektiği gibi bakarsa onu seyru sülûkunda yolda bırakmaz. Daha sonra Mertebe-i Muhammediyye de onun ismi “Kusva” olur. İşte böylece belirtilen Âyet-i Kerîme kişi için evvelâ müteşabih, yani bir misal iken daha sontraki yaşamında kendisi için muhkem olmuş olur. - **Fâtiha Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (35 1 Fâti̇ha-Sûresi̇) > (14) Nûr’u Muhammed’i. Bütün âlemi kaplamıştır. Yeri gelince tekrar inceliyeceğiz. Böylece ( م ) (mim) harfinin Mertebe-i Muhammediyye yi, (s.a.v.) ve mertebe-i Ahadiyyet-i bünyesinde temsil ettiğini açık olarak görmekteyiz. Şimdi bir başka hakikate daha göz atmağa çalışalım. ## İlgili Kavramlar - [Hz. Muhammed (s.a.v.)](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/hz-muhammed) — part_of - [İnsan-ı Kamil](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/insan-i-kamil) — related - [Taayyün](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/taayyun) — related - [Levlake](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/levlake) — related - [Hz. Muhammed (s.a.v.)](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/hz-muhammed) — part_of - [Hakikat-i Muhammedi](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/hakikat-i-muhammedi) — related - [Levlake](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/levlake) — related - [Hz. Muhammed (s.a.v.)](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/hz-muhammed) — related