# Mücâhede

> Aziz dostlar, irfan yolunun yolcuları, hakikat pınarından bir yudum içmek isteyen canlar... Bugün, bu yola baş koyanın ilk ve son imtihanı olan, hem kapısı hem de yolun kendisi olan bir sırrı, Mücâhede’yi konuşacağız. Bu kelimeyi duyduğunuzda aklınıza çetin savaşlar, kan ter içinde kalınan zorluklar gelmesin. Evet, bir savaştır bu, ama kılıçların değil, niyetlerin konuştuğu; orduların değil, nefsin hilelerinin çarpıştığı bir meydandır burası. Bu meydan, sâlikin kendi kalbinden başka bir yer deği

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/mucahede

---

Aziz dostlar, irfan yolunun yolcuları, hakikat pınarından bir yudum içmek isteyen canlar... Bugün, bu yola baş koyanın ilk ve son imtihanı olan, hem kapısı hem de yolun kendisi olan bir sırrı, **Mücâhede**’yi konuşacağız. Bu kelimeyi duyduğunuzda aklınıza çetin savaşlar, kan ter içinde kalınan zorluklar gelmesin. Evet, bir savaştır bu, ama kılıçların değil, niyetlerin konuştuğu; orduların değil, nefsin hilelerinin çarpıştığı bir meydandır burası. Bu meydan, sâlikin kendi kalbinden başka bir yer değildir. Mücâhede, kişinin kendi varlık zindanından çıkıp Hakk’ın sonsuz vüs’atına ermek için verdiği kutlu mücadelenin adıdır. Bu çabanın kendisi yol, meyvesi ise vuslattır. Öyle bir çabadır ki, sonunda yorulan değil, yeniden doğan siz olursunuz.


## Bu Kavramın Geçtiği Eserler

- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmet Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9)
  > Ve bu i'tibâr ile mürşid-i kâ-mil nûrun nûru olur ve Çelebi Hüsâmeddin hazretlerinin mürşid-i kâmil ol-duklarına Sipehsâlâr hazretlerinin kendi Menâkıb'ında yazdığı açık sözler de-lîl-i kâfidir: "Çelebi Hüsâmeddin hazretleri kâffe-i ashâbın muktedâsı ve bil-cümle aktâbın pîşvâsı olup zâhir ve bâtınları mücâhedede idi ve vera' ve tak-vâda mübâlağa buyururlardı. Edeb-i bî-gäyeye ve sıdk-ı bî-nihâyeye mâlik olup...
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 6** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 6)
  > Nefis râkib olduğu vakit cism öküzü onun sevk u idaresinde bulunur ve sâha-i fesâdda kuvvetli olarak koşar ve önüne geleni süser; ve rûh ise kendi âleminde yaya ve âciz kalır. Binâenaleyh nefsi yaya bırakmak ve rûhu irkâb etmek için cism öküzünü riyâzet ve mücâhede ile öldürmek lâzımdır. 2499. Nefis der ki: "Sen benim öküzümü niçin öldürüyorsun? Zîra ki nefsin öküzü tenin nakşı olur.
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 11** — Ahmet Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 11)
  > Fakat yukarıda zikrolunan tak- vânın envâ'ı vaktinde onların sabırları şimşek gibi çabuk gider ve nefislerinin sıfatlarına karşı mücâhedeye kādir olamazlar. 121. Hünerlerde kendini gösterici bir âlimdir. Vefa vaktinde âlem gibi vefâ- sızdır.
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 10** — Ahmet Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 10)
  > Bu da "büyük yol ve cadde" ma'nâsına olan şer' (شرع) kelimesinin cem'idir. Ya'ni zâhidin birisi tevekkülde mücâhede sâhibi idi. Fakat dünyâ âlem-i esbâb ve sûret olduğundan rızkının bir sebeb sûretiyle var olacağını da bilir idi.
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 12** — Ahmet Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 12)
  > Sevine sevine çabuk kazma ve bel getirdi. Okunun düştüğü o mevzi'i kazdı. "Bel ve kazma"dan murâd, fikrin sevk ettiği amel ve mücâhededir. Ya'nî, o fakîr acele kendi fikri dâiresinde amel ve mücâhede etti. "Zû", "zûd" keli-mesinin muhaffefidir.
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4)
  > Ma'nâsı, "Din adamının ictihâdı da böyledir" demek olur. Ya'ni ehl-i dîn, lezzet-i ebediyye için riyâzet ve mücâhede yükünü çekerler. 1822. Çünkü ağırlıklar rahatın esasıdır; acılar da ni'metin pîşvâsıdır. "Zîrâ hizmetin ağırlıkları ve zahmetleri, sondaki râhatın temelidir ve hayatta çekilen acılar da sonda gelecek olan ni'metin rehberidir.
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 7** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 7)
  > "Nefis"den murâd, burada mü'minin zâtı ve varlığıdır ki, nefs-i nâtıkasıdır. Onun nefs-i nâtıkası muhakkak bir porsuk meşrebindedir; riyâzet ve mücâhede sopalarının darbelerinden iri ve semiz olur, ya'ni süfliyetten ulviyete terakkî eder. 100. Bu sebebden enbiyâ üzerine renc ve inkisâr cihân halkının cümlesinden daha ziyâdedir.
- **TEDBIRAT I ILAHIYYE** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (TEDBIRAT I ILAHIYYE)
  > ” Yaʻnî ahsen-i takvîm üzere mahlûk olup, kendisine bâlâda zikr olunan esrâr-ı ilâhiyye mevdûʻ bulunan insânların içinde hacer-i esrâra, yaʻnî kalbe asâ-yı ihtibâr ile yaʻnî bu taayyüni beşerinin ahkâmına bi’l-muhâlefe asâ-yı mücâhede ile darb eden kimselerin nefsinde o hacer- َ i esrârı yarmak sûretiyle bu esrârı ızhâr eyledi. Kâsi olan kalb, ثم َّ قَسَت قلُوبكُم مِّن بَعد ِ ذَلِك َ فَه ِي َّ قَّق...
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 13** — Ahmet Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 13)
  > Hakîkat yolundan âgâh olmayan kimse bu i'tikād ve da'vâ ile bu yola yüz sene gitse ve envâ'-ı mücâhedât içinde kendi kendine çalışsa, körlük üzerine gider ve onun bu gidişi bu hakikat yolunun hesabından değildir ve hakikat yoluna gitmiş sayılmaz. Belki hayâl yolunda çırpınıp durur. Zîrâ insân-ı kâmilin rehberliği olmaksızın kendi kendine mücâhede edenlere nefis ve şeytanın birçok hayâlât gösterdiği ve bunların da o...
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1)
  > " و هو ككيل مصر شراب للصابرين و حسرة على آل فرعون والكافرين Ya'ni "Bu Mesnevî-i Şerîf insân-ı kâmile tâbi' olup, nefsiyle mücâhedeye ve riyâzetlere sabr edenler için, Mısır'daki Nil nehri gibidir." Nitekim Nil nehri Mûsâ (a.s.)a tâbi' olan Benî İsrâîl için tatlı su; ve münkir ve muhâlifler için kan olmuş idi.
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 8** — Ahmet Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 8)
  > "Fakat ondan dolayı düşünmem ve kendime vururum, kendimi şimdi ölü yaparım." "Fakat o akılin himâyesini kaçırdığımdan dolayı düşünmem ve mücâhede kılıcını kendi üzerime vururum. Binâenaleyh şimdi kendimi ölü hâline ve vaziyetine koyarım." "Ber-hod-zenem" ibâresi, "re'y ve tedbîri ve düşünceyi kendi üzerime çarparım" ma'nâsına da gelir.
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3)
  > Bu halde, mücmel olan îmân-ı gaybî ile iktifâ et; ve sana bu hâlin içinde müşâhede-i hakîkat teklifi câiz değildir. Ve eğer tâlib-i hakîkat isen, git tarîk-ı Hakk'a sülûk edip, mücâhede zorluklarına sabret! Zîrâ sabır meserretin anahtarıdır, ya'ni sabır ile murâdına erip sevinirsin. 71.
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2)
  > Fakr-ı sûrî sebebiyle yüzünü ekşitme; binlerce kâmillerin ervâh-ı aliyyelerini kanâat yüzünden lezzet-i ma'nevî ve zevk-i rûhânî deryâsına gark olmuş gör. 2414. Yüz binlerce acılık çeken câna bak, gül gibi gülşekere karışmıştır. Nefse acı gelen mücâhede ve riyâzet zahmetlerini çeken ehl-i sülükün hâline dikkatle bak; gül nasıl şeker ile ihtilât edip gülşeker (gül-be-şeker) olmuş ise, onlar da bu riyâzetlerinin...
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk (Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5)
  > Er olan kimseler, hayat mücadelesini kendi enâniyetlerini öldürmek husûsunda yaparlar; ve o raksı ve cevelânı ya'ni o mücadeleyi mücâhede ve riyâzet meydânında yaparlar. Zirâ cihâd-ı ekber budur. 98. Vaktâki kendi ellerinden kurtulurlar, bir el çırparlar; vaktâki kendi naks-larından sıçrarlar, bir raks ederler.
- **Sâd Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Sâd Sûresi)
  > Âd kavminin rüzgârı, nefsin savurucu arzularıdır. Hangi yönden eserse, sâliki oraya sürükler. Çünkü hevânın rüzgârı karşısında direnmek ancak mücâhede ile mümkündür. Firavun ve ordusunun denizde boğulması, benliğin (ene) iddiasıdır. “Ben sizin en büyük rabbinizim” (Enâ rabbükümü’l-aʿlâ) diyen nefis, ilahlık vehmine kapıldığında, hakikat denizinde boğulur.
- **Tahrîm Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Tahrîm Sûresi)
  > Burada hitap, Efendimiz'in (s.a.v.) âile hayâtına dâir husûsî bir îkaz taşırken, orada küffâr ve münâfıklarla mücâhede emrine yönelir. Sûrenin şahsî ve âilevî bir meseleyle başlayıp umûmî bir vazîfeye açılması, hâne içindeki intizâmın, toplum içindeki mücâdelenin esâsı olduğunu gösterir.
- **Muhammed Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Muhammed Sûresi)
  > Ya’ni, insân-ı kâmile intisâbı müteâkib ilk heves ile vâki’ olan sa‘y üzerine sâlikin ba'zı zuhûrâtı olur. Bu hâl sâlike bir devlet ve bir terakkidir. Vaktâki nakz-ı ahd ederek sa'yini ve mücâhedesini terk eder, bu devlet dahi fevt olup gider. Fakat sâlik nakz-ı ahd etmiş iken bu zuhûrat ile müteselli olur.
- **Bir Sâlikin Seyr Yolu Hikâyesi (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Bir Sâlikin Seyr Yolu Hikâyesi (Cilt 1))
  > Unutmayınız, temrinler bize farkındalık kazandırır ve çözüm sunar. Olumsuz alışkanlık ve duygulardan kurtulmak süreç ve gayret gerektirir. Buna mücahede ve mücadele diyoruz. Cenâb-ı Hakk’ın “Bizim için mücahede edenleri yollarımıza ulaştıracağız” vaadini unutmayınız.
- **Tevbe Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Tevbe Sûresi)
  > Zîrâ onlar size refik olurlar ise, gaziler saman gibi içsiz olurlar. Ya’ni “Bu zaîfu’l-kalb olanlar emr-i mücâhedede size refik olurlar ise, düşman ile veyâ nefis ve şeytan ile gazâ edenler, saman çöpünün nasıl içi ve özü yoksa, onların da kuvve-i ma’neviyyeleri zâil olup içsiz ve cevhersiz olurlar ve netîcede dahi mağlûbiyet vâki’ olur.
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 3)** — Abdulkerim Cili (İnsân-ı Kâmil (Cilt 3))
  > Yükseldikçe görüş sahası artıyor, işte keşif bu. Ama bu keşif, tabi ki, çalışmayınca olmaz. A. Kadir Geylani Hz.'leri Risale-i Gavsiye'de. "Mücahedesi olmayanın müşahedesi olmaz" diyor. Müşahede: Şahit olmak, keşfin açılması demek. Keşif ehli olmak demek.
- **Mü'minûn Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Mü'minûn Sûresi)
  > Toprak nasıl sabanla yarılıp içindeki zararlı otlardan temizleniyorsa, sâlikin beşerî benlik toprağı da "mücâhede" ve "riyâzat" sabanıyla sürülür ve mâsiva dikenlerinden arındırılır. Bu hazırlanmış kalp tarlası, mürşid-i kâmilin hayât ve ilim pınarından akan ma'rifet sularıyla sulanarak yumuşar.
- **TB. Kelime-i Şîsiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (TB. Kelime-i Şîsiyye)
  > Yani bu âlemde meydana gelen oluşumlar hangi libas- elbise şekil ile zuhur etmişse öyle bilinir. Mü’minler bu dünyada mücahede yapmadıkça yani cihat ehli diye vasıflanmadıkça mücahit suretinde zahir ve o suretle de Hakk’ın malumu olmazlar.
- **Terzi Baba (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Terzi Baba (Cilt 1))
  > Tasavvufta önem verilen "az yeme, az konuşma, az uyuma, in-ziva, fikir, zikir, mürşide gönülden bağlanma" ilkelerine halvetilik-te hassasiyetle uyulur. Müşahede mertebesine ulaşmak için mücahede şarttır. Abdül Ka-dir Geylani Hazretlerinin Risâle-i Gavsiyesinde, Cenâb-ı Hak "Ya Gavs, kim mücahededen mahrum ise, ona müşahedeye yol yoktur," buyurmuştur.
- **Hikâyeler, Vecizeler, Atalar Sözü** — Nusret Tura (Hikâyeler, Vecizeler, Atalar Sözü)
  > Hattâ kütüphaneleri dolduran tercüme, tefsir ve izahların yekûnu binleri aşar, fakat yine tam bir şey anlayamazlar. Çünkü bu iş akıl ve zekâ işi değildir. Bir tek yol vardır, o da mücahede ve müşahede yoludur. ALLAH’ın sevgililerine verdiği hidayet nuriyle o deryaya giren, dalan, inci çıkaranlar vardır.
- **Uşşâkî Kültürünün Günümüze Yansıması “Necdet Ardıç” Örneği Yüksek Lisans tezi** — Serkan Denkçi (Uşşâkî Kültürünün Günümüze Yansıması “Necdet Ardıç” Örneği Yüksek Lisans tezi)
  > az yeme, az konuşma, az uyuma, inzivâ, zikir, fikir, şeyhe gönülden bağlı olma ilkelerine Halvetîlik'te hassasiyetle uyulur. Müşâhede mertebesine ulaşmak için mücâhede şarttır. Aynı zamanda bir eğitim tarzı olan halvete çekilmek metodu da Halvetîlik’te mücahede için esastır.
- **Zümer Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Zümer Sûresi)
  > Çıkış, ikisine birden müdâhaleyi gerektirir: Üstteki cehâlet ateşi ilim ve irfân ile, alttaki şehvet ateşi zühd ve mücâhede ile söner. "Zâlike yuhavvifullâhu bihî ıbâdeh" (İşte Allâh, kullarını bununla korkutur): Hakk'ın korkutması, cezâlandırmadan önceki merhamet kapısıdır; O kullarını cehennem ateşine karşı uyararak onları sakındırmak ister.
- **TB. Kelime-i Mûseviyye & Hâlidiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (), Nebiyy-i zî-şâna tâbi' olup yani Hz. Rasulullah’a tabi olup envâ'-ı mücâhedât-ı şeriat ile türlü türlü mücahedeler ve şeriatına tabi olmak ile sıfât-ı beşeriyyelerinden taarrî etmiş, arınmış vehm-i enâniyyet pîrâhenini, gömleğini vücûd-i izafilerinden çıkarmış yani hayal ve vehim gömleğini üstünden çıkarmış ve artık onlarda zahir olan sıfât-ı Hak bulunmuş olduğundan, bu zevattan sâdır olan "Ene'l-Hak" kelâmında...)
  > ), Nebiyy-i zî-şâna tâbi' olup yani Hz. Rasulullah’a tabi olup envâ'-ı mücâhedât-ı şeriat ile türlü türlü mücahedeler ve şeriatına tabi olmak ile sıfât-ı beşeriyyelerinden taarrî etmiş, arınmış vehm-i enâniyyet pîrâhenini, gömleğini vücûd-i izafilerinden çıkarmış yani hayal ve vehim gömleğini üstünden çıkarmış ve artık onlarda zahir olan sıfât-ı Hak bulunmuş olduğundan, bu zevattan sâdır olan "Ene'l-Hak" kelâmında...
- **Risâle-i Gavsiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Sayfa 57)
  > ********** Yâ Gavs, kim mücâhedeyi ihtiyâr ederse, ona müşâhedem olur, istese de istemese de. ********** Bir kimse Hakk yolunda mücâhede ediyorsa, ancak o mücâhede sonunda...
- **Ahzâb Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Ahzâb Sûresi)
  > Fakat cenâb-ı Pîr efendimiz gerek cihâd-ı asgar olan sûrî harbde ve gerek cihâd-ı ekber olan nefis ile mücâhedede ızhâr-ı sadâkati cânından ve teninden geçmeye mevkuf tutup bu husûsta sâliklere yarış etmeyi emir buyururlar.
- **Aşk ve Muhabbet Yolu** — Nusret Tura (Aşk ve Muhabbet Yolu)
  > Hayat budur,llim budur, siryâni zâti sırrı budur. “Ve nefahtü...” sırrı buradadır. Yıllarca hattâ bir ömür ibâdetin, namaz ve orucun, nefs mücâhedesinin sonu buraya varır. Şeriat vechesinden gelmezseniz bu ilim kapıları, bu oluş yolunun geçitleri size açılmaz.
- **Aşk ve İrfan Yolunda Bir Ömür** — Serkan Denkçi (Aşk ve İrfan Yolunda Bir Ömür)
  > Genellikle tasavvufta önem verilen az yeme, az konuşma, az uyuma, inzivâ, zikir, fikir, şeyhe gönülden bağlı olma ilkelerine Halvetîlik’te hassasiyetle uyulur. Müşâhede mertebesine ulaşmak için mücâhede şarttır. Aynı zamanda bir eğitim tarzı olan halvete çekilmek metodu da Halvetîlik’te mücahede için esastır.
- **Bir Sâlikin Seyr Yolu Hikâyesi (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Bir Sâlikin Seyr Yolu Hikâyesi (Cilt 2))
  > * * * “Âdem’e nisbetle meleklerin kemali, cinler gibi yarımdır zira melek ancak cemâl tecellisine mazhardır, cin de ancak celâl tecellisine mazhardır. Âdem ise her ikisini de kendinde toplamıştır ki bu da kemaldir.” * * * “Nefis ve şeytanla mücâhede yolunda ölen bir kimse, savaş meydanında bulunan ve Allah yolunda öldürülünceye kadar savaşan kimse gibidir.
- **Er-Rahmân** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Er-Rahmân)
  > Bunun neticesinde varlıkta “Hakk’ın vechi”nden başka bir şey görünmemesi bunun da sonunda, kendinde de Hakk’ın vechini müşahede etmesi ile kişi, bu ve konuyla bağlantılı diğer ayetlerin hakikatin idrak etmiş olmaktadır. Bütün bu idrak ve yaşantılar ancak mücahede ve müşahede ile “Celal”den geçmektedir. Celal sıfatından, celal süzgecinden kişi geçmedikçe, bu hakikatleri idrak etmesi mümkün değildir.
- **Hicr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Hicr Sûresi)
  > Nitekim âyet-i kerîmede Hak Teâlâ hazretleri İblîs’in lisânından ihbâren buyurur: وَلَأَغْوِيَنَّهُمْ أَجْمَعِينَ إِلَّا عِبَادَكَ مِنْهُمُ الْمُخْلَصِينَ (Hicr 15/39-40; Sâd, 38/82-83) yâni “Ya Rab, elbette ben onların hepsini azdırayım; onlardan senin muhlas kulların müstesnâdır!” Binâenaleyh, evvelce “muhlis” olan kimse, sa’y ve gayreti ve mücâhedesi ve Hakk’ın inâyeti ile kendi vücûd-ı mevhûmundan fânî olmak...
- **TB. Kelime-i İsmâîliyye & Ya'kûbiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (TB. Kelime-i İsmâîliyye & Ya'kûbiyye)
  > İnsanın yeryüzünde kısmen istiklali vardır, işte esma-i ilahiyelerin birçokları üzerimiz de mevcuttur ama bunlar nerede bilkuvve, kuvvede kalmışlardır, fiile çıkartamamışlardır, işte şeriat mertebesinde bize verilen emir ve nehiyler, yani yasaklar ve yapılması tavsiye edilen fiiller bizde ve tarikat mertebesinde yapılan çalışmalar, hani Risale-i Gavsiyede şöyle diyordu; “Mücahedesi olmayanın müşahedesi olmaz”...
- **Vahiy ve Cebrâîl** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Vahiy ve Cebrâîl)
  > âyetinde; يَا أَيَّتُهَا النَّفْسُ الْمُطْمَئِنَّةُ ارْجِعِي إِلَى رَبِّكِ رَاضِيَةً مَرْضِيَّةً “ya eyyetühennefsül mutmeinnetü” (27) “irci’ıy ila rabbiki radıyeten merdıyyeten” (28) Meâlen : “Ey Mutmeinne nefse ulaşan Radiyye ve Merdiyye olarak Rabb’ına dön,” ifadesinde, bireysel nefsi emmare-siyle yaşıyorken, yapmış olduğu riyazât ve mücahedelerle “levvame” nefse, oradan “mülhime” nefse, oradan “mut-meinne”...
- **Zâriyât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Zâriyât Sûresi)
  > Bu dükkân kirâya mensûbdur; çabuk ol, baltayı al ve onun dibini yont! Ey insan, bu cisim dükkânı kirâlıkdır ve âriyetdir; çabuk ol, riyâzet ve mücâhede baltasını al ve onun dibi ve kökü olan sıfât-ı nefsâniyyeyi yont! 2542. Tâ ki ansızın baltayı ma'den üzerine koyasın, dükkândan ve eskicilikden kurtulasın.
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Nefs Âyetleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Ankebut Suresi - Ayet 6 (Mushaf: 29 - Nüzul: 85 - Alfabetik: 8))
  > Elmalılı Hamdi Yazır Meali: 29.6 - Mücâhede eden sırf kendi hısabına mücahede eder, çünkü Allah ganiy, âlemînden müstağnidir. Ömer Nasuhi Bilmen Meali: 29.6 - Ve her kim mücâhedede bu...
- **Bakara Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Bakara Dosyası)
  > Öyleyse, Rûh, bedenin her türlü nefsânî ve hayvânî istek ve dürtülerinden kurtulsun diye, Mûsâ”nın öküzünün kuyruğuyla nefse vurmak; yâni mürşid-i kâmilin nefse ağır gelen birtakım riyâzet ve mücâhede yöntemlerini nefse yüklemek gerekmektedir. “Nefsini öldür de âlemi dirilt! Nefs, efendisini öldürmüştür; sen, onu kendine kul, köle yap!
- **Bir Ressam Hikâyesi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Bir Ressam Hikâyesi)
  > İnsân’ın ebedi mutluluğu için ruhunu, nefsân-i ve şeytân-i kirlerden temizlemesi gerekir. Hayvânat ruhu faktörünün kişiden kalkması, riyazatlar ve mücahede ile olur ki; mücahede olmadan müşahede olmaz demiş büyüklerimiz. Gönlümüze gelip de dönen ama bizim farkına bile varamadığımız rahmân-i ilham ya da duyumlar, yapılan riyazatlarla hayvân-i ruhun etkisinden kurtularak hissedilmeye başlanır.
- **Bürûc Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Bürûc Sûresi)
  > İşte, bir Hilâl bir Bilâl ile yâr oldu; diken yarası ona gül ve gülzâr oldu. “Bir Hilâl”den murâd, kesret-i riyâzat ve şiddet-i mücâhede sebebiyle vücûd-i şerifleri nahîf olan ve mest-i aşk-ı İlâhî olup huzûr-ı Pîr’de na’ra vuran ve âh eden Çelebi Hüsâmeddîn efendimiz olmak muhtemeldir.
- **Doğdular, Yaşadılar — Hikâyesi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Doğdular, Yaşadılar — Hikâyesi)
  > Neccar Bir’in karşılığı: NECDET ARDIÇ (İnsân-ı Kâmil) Hikâyemizde, padişahın, ceddinin ve kendisinin savaşlarının kalıcı olmasını istemesi: Ceddinin yaptığı nefs savaşları, mücahedeler 1. kitapta yani Kur’ân-ı Kerîm’de yazılıdır. Cedden kasıt peygamberlerdir. Peygamberlerin yaşantıları, mücahedeleri, tekâmülleri ve mertebeleri gerçektir.
- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Dur Rabbın Namazda (Cilt 1))
  > Aslında müşahedesi olmayanın gerçek konuşması yoktur, ezber ve aktarmadır. Risale-i Gavsiyyede, Abdülkadir geylâni hazretleri, “mücahedesi olmayanın müşahedesi olmaz.” Demiştir. Bu konular evvelâ gerçek bir Arifin kontrolunda uzun zamanlar “cehd-mücahede” ile nefis teskiyesi, sonun da oluşacak hallerdir.
- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Dur Rabbın Namazda (Cilt 2))
  > Salikin, “veled-i kalb”ini dünyaya getirirken geçirdiği nefs mücadelesi celal; belirli bir idrake ulaşması cemal ve ikramdır. Rahmani bir hayat yaşamak için yapılan mücahede ve riyazatlar celal; bunun neticesi olarak kazanılan “Nefes-i Rahmani” cemal ve ikramıdır. Sure-i şerifin başından beri anlatılanlar ve içindeki zorluklar celal tecellisi, hakkıyla tatbik edip hakikatlerini anlayarak yaşamak ise cemal ve...
- **Enfâl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Enfâl Sûresi)
  > Müte-akiben yağmur yağdı, asker-i İslâm suya kandılar; ve şeytanın vesveseleri onlardan zâil oldu. Cenâb-ı Pîr efendimiz “mücâhedeyi ve riyâzet”i “rahmet suyu’’na teşbîh edip bu riyâzet sebebiyle sâlikin mâsivâ-yı Hak’la huzûzât-ı nefsâniyye cünüblüğünden kurtulacağını ve tahâret-i cismiyye hâsıl olup “Yutahhiraküm" âyet-i kerîmesinin ma’nâsından intifa’ eyleyeceğini ve şeytanın vesveseleri zâil olacağını beyân...
- **Esmâü'l-Hüsnâ (Cilt 2)** — Nusret Tura (Esmâü'l-Hüsnâ (Cilt 2))
  > İşte, bir Hilâl bir Bilâl ile yâr oldu; diken yarası ona gül ve gülzâr oldu. “Bir Hilâl”den murâd, kesret-i riyâzat ve şiddet-i mücâhede sebebiyle vücûd-i şerifleri nahîf olan ve mest-i aşk-ı İlâhî olup huzûr-ı Pîr’de na’ra vuran ve âh eden Çelebi Hüsâmeddîn efendimiz olmak muhtemeldir.
- **Hadîd Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Hadîd Sûresi)
  > "Her kim ateşe ve şerere gitti, su ortasından baş yukarı etti." Her kim Hakk’ın sol tarafındaki riyazet ateşine ve mücâhede kıvılcımları içine doğru gittiyse onun sağ tarafındaki kevser ırmağı ortasından baş çıkardı. Her kim ortadan su tarafına gitti, o derhal ateş içinde olmayı buldu " “Her kim bu ters vurulmuş nal mesâbesinde olan dünyâ sûretlerinin ortasından zâhiren latif su gibi görünen cismânî lezzetler ve...
- **Her Şey Merkezinde mi? — Hikâye** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Her Şey Merkezinde mi? — Hikâye)
  > Bu noktada, mürşid dervişe kademe kademe yükleyeceği tâkat ile, kul asgarda ve ekberde irfâniyet için mücâhede ve mücâdele edecektir. Bu noktada, irfâniyetimizin oluşmasında “13” sayısıyla devreye giren İblis’in rolü Hz.
- **Hûd Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Hûd Sûresi)
  > Fakat Nebiyy-i zî şana tâbi' olarak vücud vehminden kurtulmadıkları için bu ilmî tevhitleri faydalı olmaz. Hallac-ı Mansur ve benzerleri, Nebiyy-i zî-şana tâbi' olup şeriat çerçevesinde türlü mücahedeler ile beşerî sıfatlarından temizlenmiş ve benlik vehmi gömleğini izafi vücutlarından çıkarmış ve artık onlarda gözüken Hakk’ın sıfatları bulunmuş olduğundan, bu zatlardan çıkan "Ene'l-Hak-Ben Hakk’ım" sözünde asla...
- **Kelime-i Eyyûbiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Eyyûbiyye)
  > ] buyurdu; ve onun için cânib-i gaybdan soğuk su izhâr eyledi; ve bu soğuk su vâsıtasıyla onun vücûdundaki harâret-i zâide tenâkus ederek mizâcı mertebe-i i'tidâle geldi. Binâenaleyh belânın ibtidâ cânib-i gaybdan nüzûlü ve badehû sabır ve mücâhedesine mukābil, yine cânib-i gaybdan ma'-i bâridin zuhûru, “hikmet-i gaybiyye”nin Kelime-i Eyyübiyye'ye tahsîsine sebeb oldu.
- **Kelime-i Şîsiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Kelime-i Şîsiyye)
  > Zîrâ bu âlem-i his ve şehâdette her bir mazhar, hangi libâs-ı taay- yüne bürünüp zâhir olmuş ise o sûretle Hakk'ın ma'lûmu olur. Binâena- leyh müminler, bu dünyâda mücâhede ile muttasıf olmadıkça, mücâhid sûretinde zâhir ve o sûretle de Hakk'ın ma'lûmu olmazlar. وغَايَةُ المُنَرِّهِ أَنْ يَجْعَلَ ذلك الحدوث في العلم لِلتَّعَلُّقِ، وهو أعلى وجه يكونُ لِلمُتَكَلِّمِ بِعَقْلِه في هذه المسألة ، لولا أنه أثْبَتَ العلمَ...
- **Mektuplarda Yolculuk — M. Nusret Tura** — Nusret Tura (Mektuplarda Yolculuk — M. Nusret Tura)
  > Kâinatta ve içinde bulunan her zerrede hareket yani çalışmak ve mücadele vardır. Terakki ve tekâmül vardır. Durmak yoktur. Durmak gerilemek demektir. Ölünceye kadar mücâhede lazım. Ölürsek de bu yolda mücâhede ile ölelim ki ebedî dirilik onun içindedir. Sıhhat ve afiyetler, saadetler, hayırlı seyahatler, iyi günlerde gidiş ve nihayet feyizler temennisiyle gözlerinden öperim nûr-u dîdem.
- **Mümtehine Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Mümtehine Sûresi)
  > Aynı zamanda, bu birliğin ancak Allah'ın dilemesi (meşîet) ve lütfu (fadl) ile gerçekleşeceğini gösterir. Kul, bu bütünleşme için çaba gösterir (mücâhede), ama netice Allah'ın takdirindedir.[15] Kûr’ân-ı Keriym; Bakara Sûresi; (2/260) Âyetinde bu hâle işaret vardır.
- **NECDET ARDIÇ’IN TASAVVUF ANLAYIŞINDA  SEYR-Ü SÜLUK MERTEBELERİ - Lisans Tezi** — Yavuz Bırak Kır (NECDET ARDIÇ’IN TASAVVUF ANLAYIŞINDA  SEYR-Ü SÜLUK MERTEBELERİ - Lisans Tezi)
  > Birisi nefsi tezkiye diğeri ruhu tasfiyedir. Nefsi tezkiye yolu silsilesi Hz Ali'ye dayanan riyazat mücahede cehri zikrin esas alındığı tarikatlarda görülür. Nefsi terbiye ederek seyr-i süluk ettirme metodu, aynı zamanda cehri zikride esas alan mürşitlerin uyguladığı bir metodtur.
- **Nebe' Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Nebe' Sûresi)
  > Tıpkı bir bebeğin beşikte sallanarak büyümesi gibi, insanın nefsi de bu dünya “beşiğinde” sallanarak, terbiye edilerek (riyâzat, mücâhede) ve olgunlaştırılarak (tezkiye) kemâle ermeye hazırlanır. Fusûs’ül‑Hikem’de işlenilen insan‑ı kâmil anlayışına göre, insan-ı kâmil, bütün varlık mertebelerini kendinde toplayan, Allah’ın yeryüzündeki aynası konumundaki en mükemmel varlıktır.
- **Nâziât Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Nâziât Sûresi)
  > “Nâşitât” , kaba ve sert olanı değil; hilim, yumuşaklık, intizam ve incelik gerektiren ilâhî tecellileri temsil eder. Bu yönüyle âyet, sûfinin “çilesini, mücâhedesini ve sabrını bitirerek kolaylığa, huzura ve yakîn mertebesine ermesini” sembolize eder. Dünyada iken sabırla, usulca, bağırarak değil yumuşaklıkla nefsini terbiye eden, tecdîd-i halk bilinciyle her ânını Hakka göre yaşayan kişi, âhirette “nâşitât”...
- **Nûr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Nûr Sûresi)
  > Bu halde, mücmel olan îmân-ı gaybî ile iktifâ et; ve sana bu hâlin içinde müşâhede-i hakîkat teklîfı câiz değildir. Ve eğer tâlib-i hakîkat isen, git tarîk-ı Hakk’a sülük edip, mücâhede zorluklarına sabret! Zîrâ sabır meserretin anahtarıdır, ya’ni sabır ile murâdına erip sevinirsin. 71.
- **Ramazan ve Oruç** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Ramazan ve Oruç)
  > Onun hakkında ekmek ve bal ve süt yemek, yüz fakîrin çilesinden ve üç günlük oruçtan iyidir. İnsân-ı kâmilin ekmek ve bal ve süt yemesi, nefsiyle mücâhede eden yüz dervişin çilesinden ve riyâzetinden ve üç günlük oruç tutmasından daha iyidir. Çünkü yediğini aslâ gafletle yemez ve yedikten sonra o gıdâyı cemâdiyet ve hayvâniyet mertebesinden kurtarıp rûhâniyet mertebesine getirir.
- **Sebe' Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Sebe' Sûresi)
  > İrfan geleneği ve onun müntesipleri açısından bakıldığında da hakk’ın bilinmesi ve ikame edilmesi, bu yolda mücadele ve mücahede verilebilmesi için bu güç ve kuvvetlerin kişinin varlığına da inmesi gerekiyor. Aksi halde hakikat ve marifet yolunda yürüyecek irade ve kuvvetler kendisinde oluşamaz.
- **TB. Kelime-i Nûhiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (TB. Kelime-i Nûhiyye)
  > يَا صَاحِبَىِ السِّجْنِ ءَ اَرْبَابٌ مُتَفَرِّقُونَ خَيْرٌ اَمِ اللَّهُ الْوَاحِدُ الْقَهَّارُ 12/39 “ey zindan arkadaşlarım Allah’mı hayırlı yoksa ayrı ayrı olan Rablarmı” Tabiat ateşleri sönmüş kendi nefslerini idrak etmişler, kendi varlıklarını idrak etmişler, almış oldukları eğitimle yaptıkları zikirlerle yapmış oldukları mücahedelerle kendilerindeki tabiat ateşini söndürmüş kimseler, işte bir insanda bu tabiat...
- **TB. Kelime-i İdrîsiyye & İbrâhîmiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (TB. Kelime-i İdrîsiyye & İbrâhîmiyye)
  > İradeyle ölmek; kişinin kendi kendine iradesiyle ölmesi, Hakk yolunda gidenlerin şiddetli riyazat ve çok mücahede yapmasıyla kendini bu şekilde zapt etmesiyle sıfat-ı nefsaniyelerini imha etmeleriyle zuhura gelir. Ne gelir zuhura, kişinin irade ile ölmesi zuhura gelir.
- **TB. Süleymân-Dâvûd-Yûnus-Eyyûb Fasılları** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (TB. Süleymân-Dâvûd-Yûnus-Eyyûb Fasılları)
  > ) vücudunda böyle bir hastalık varmış. Binâenaleyh belânın baştan gayb yönünden gelmiş olması ve sonra sabır ve mücâhedesine mukabil, yani bununla cihad etmesine mukabil yine gayb yönünden soğuk suyun zuhuru, gaybi hikmetin Kelime-i Eyyûbiyye'ye tahsisine sebeb oldu.
- **TB. İlyâs-Lokmân-Hârûn Fasılları** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (TB. İlyâs-Lokmân-Hârûn Fasılları)
  > işte mademki hakikatin, her mertebede bir belirme elbisesi ile zahir oluyor, şu halde nefsinin suretini şedâid-i mücâhede ile hal' etmek hususunda şecî' ol; zirâ (Sallallâhü aleyhi ve Sellem) Efendimiz “Yılanın katli üzerine bile olsa Allah Teâlâ şecaati sever" buyurdu.
- **Terzi Baba (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Terzi Baba (Cilt 2))
  > Tarikatı aliyyei Uşşakinin Terzi baba kolunda kadın erkek ayrımı gibi bir uygulama ve anlayış söz konusu değildir. Cinsiyeti ne olursa olsun Hak yolunun yolcusu olan ve irfan sahasında mücadele, mücahede, müşahede için çalışan saliklere er denir. Kendilerini (Hayyat Baba) nın kızı olarak tanıtan, cins olarak hanım ama, ma’nâ da er olan bu kardeşimiz, ma’nen de Terzi Baba mın soyunu ve neslini devam ettirenler...
- **Terzi Baba’nın Tasavvuf Anlayışında Namaz Kavramı Yüksek Lisans Tezi** — Canan Çalışkan (Terzi Baba’nın Tasavvuf Anlayışında Namaz Kavramı Yüksek Lisans Tezi)
  > Ruhu tasfiye yolunda kalbin inkişafı, Hakk’ın nurlarının çeşitli renklerde kalbe yansıması sûreti ile olurken hafi zikir metodu esas alınır.[108] Nefsi tezkiye yolu silsilesi Hz. Ali’ye dayanan riyâzet, mücahede ve cehrî zikrin esas alındığı tarikâtlarda tercih edilir.[109] Nefsi terbiye ederek sâliki sülûke devam ettirme metodu, aynı zamanda cehrî zikri esas alan mürşidlerin uyguladığı bir sistemdir.
- **Tuhfetu'l-Uşşâkî** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Tuhfetu'l-Uşşâkî)
  > Divan-ı maneviden bir me'mur olmak itibariyle birliklerinden bir noktaya hizmetten sayılır. Ey salik'i hakikat, ey tarik'i ilahide kardeş, ey Allahım, gecenin son üçte birinde mücahede ile divan-ı ma'neviyeyi fethiyeye dahil olmaya çalış, ki manevi yakınlık ve keramet İle mertebe-i aliyeye nail olasın.
- **Vâkı'a Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Vâkı'a Sûresi)
  > Ruh, Melik ve Gaffâr olan Hakk’ın müşâhedesinden doğan ilâhî lütufların menbaına doğru yükseltilir. Nihayet çetin mücâhede hâlleri geride kalır; sâlik, Hakk’a daha da yakınlık kazanarak sıdk ehli arasına dâhil olur. (Dâye, Te’vîlât-ı Necmiyye, 6/76-77; Baklî, Arâisü’l-Beyân, 3/382) ------------------- Âyet 4-7 اِذَا رُجَّتِ الْاَرْضُ رَجًّاۙ ﴿٤﴾ (56/4) İżâ rucceti-l-ardu raccâ.
- **Zekât ve İnfâk** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Zekât ve İnfâk)
  > Cehd için yüz türlü fesâddan korku vardır. Ey ahyâr ve ebrâr yollarının sâliki! Hakk’ın bir inâyeti senin yüz türlü amelinden ve mücâhedelerinden efdaldir. Zîrâ senin namazlarında ve oruçlarında ve mücâhedelerinde ucüb ve kibir ve riyâ gibi birçok fesâdlara ma’rûz kalmak korkusu vardır.
- **İbretlik Bir Değmez Dosyası Daha: Satıh İnce** — Terzibaba - Necdet Ardıç (İbretlik Bir Değmez Dosyası Daha: Satıh İnce)
  > Bu çalışmaların örnekleri, gerçek tasavvuf kitaplarında, asılları itibari ile nakledilmektedir. Seneler süren çilehaneler. Tekrar tekrar yapılan erbainler, nefis mücadeleri, mücahedeleri, müşahedeleri, olmayan bir kimsenin, değil mürşit, daha henüz dervişliği bile başlamamıştır. Satih irşad diye bir kelime duymuş ama, bunun aslının ne olduğundan hiç haberi olmadığı, açık olarak anlaşılmaktadır.
- **İbretlik Bir Hikâye — Ustadan Uranos'a Tavsiyeler** — Terzibaba - Necdet Ardıç (İbretlik Bir Hikâye — Ustadan Uranos'a Tavsiyeler)
  > Bu noktada dervişliğin bir mühim yanı da "sabır mesleği" ile bağışıklığı ve müşahedeyi kuvvetlendirmektir diyebilir miyiz? Gavsul Azam (k.s.) "mücahedesiz müşahede" olmaz diyor. Evham yanımız mücahede edemiyor. Musa (a.s.) kavmi gibi "dalga mı geçiyorsun?" diyor. Allah'ın izni, Mürşidin himmeti, dervişin gayreti ve dervişte tecelli eden irade ile dervişte nefsi benlik oluşuyor.
- **Kelime-i Lokmâniyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Nasıl inkâr olunabilir ki, Hak Teâlâ: “Biz sizi imtihân ederiz, tâ ki sizden mücâhidîni ve sâbirîni bilelim!" (Muhammed, 47/31) buyurmakla, kendi bilişini sarâhaten imtihâna taʼlîk buyuruyor; ve mücâhede ve sabredenlerin kimler olduğunu imtihândan sonra bileceğini tefhîm ediyor. Binâenaleyh Allah Teâlâ “ilm-i zevk” ile, ilm-i mutlak arasını tefrîk etti.)
  > Nasıl inkâr olunabilir ki, Hak Teâlâ: “Biz sizi imtihân ederiz, tâ ki sizden mücâhidîni ve sâbirîni bilelim!" (Muhammed, 47/31) buyurmakla, kendi bilişini sarâhaten imtihâna taʼlîk buyuruyor; ve mücâhede ve sabredenlerin kimler olduğunu imtihândan sonra bileceğini tefhîm ediyor. Binâenaleyh Allah Teâlâ “ilm-i zevk” ile, ilm-i mutlak arasını tefrîk etti.
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Taşlığın azalıncaya kadar cehd et, tâ ki taşın la'liyet ile enver ola! Cihâd ve 'anâya sabreyle! Dembedem bekāyı fenâda gör! Zîrâ mücâhede ile vasf-ı haceriyyet her zaman azalır; sende vasf-ı la'liyyet muhkem olur. Senin sûret-i kesîfenden vücûd-ı izâfî vasfı gider; ve senin sır ve bâtınında aşk ve mestlik sıfatı tezâyüd eder.)
  > Taşlığın azalıncaya kadar cehd et, tâ ki taşın la'liyet ile enver ola! Cihâd ve 'anâya sabreyle! Dembedem bekāyı fenâda gör! Zîrâ mücâhede ile vasf-ı haceriyyet her zaman azalır; sende vasf-ı la'liyyet muhkem olur. Senin sûret-i kesîfenden vücûd-ı izâfî vasfı gider; ve senin sır ve bâtınında aşk ve mestlik sıfatı tezâyüd eder.
- **Kelime-i Ya'kûbiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi ()ın getirdikleri şerâyie münkād olmakla beraber, tezkiye-i nefs için bu şerâyie mugāyir olmayarak, kümmel-i mü'minîn tarafından vaz'edilen tarîk-i mücâhede ve riyâzât gibi umûr-i şâkkadır. Mutasavvife-i kirâm hazarâtının ahkâm-ı şer'iyye üzerine zâid, fakat maksad-ı şerîata muvâfık olarak vaz'ettikleri âdâb ve usûl gibi.)
  > )ın getirdikleri şerâyie münkād olmakla beraber, tezkiye-i nefs için bu şerâyie mugāyir olmayarak, kümmel-i mü'minîn tarafından vaz'edilen tarîk-i mücâhede ve riyâzât gibi umûr-i şâkkadır. Mutasavvife-i kirâm hazarâtının ahkâm-ı şer'iyye üzerine zâid, fakat maksad-ı şerîata muvâfık olarak vaz'ettikleri âdâb ve usûl gibi.
- **Kelime-i İbrâhîmiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Sen bundan halâs olduğun vakit, rûhâniyetin kurs-ı kamer gibi, pertev-nisâr olur. Fakat ey sâhib-i telvîn olan sâlik! Mücâhede ile def'ettiğin evsâf-ı nefsâniyye bulutu tekrâr geldiği vakit, nûr-i rûhâniyyet zâil olup, ay gibi olan o rûhâniyetten bir hayal kalır.)
  > Sen bundan halâs olduğun vakit, rûhâniyetin kurs-ı kamer gibi, pertev-nisâr olur. Fakat ey sâhib-i telvîn olan sâlik! Mücâhede ile def'ettiğin evsâf-ı nefsâniyye bulutu tekrâr geldiği vakit, nûr-i rûhâniyyet zâil olup, ay gibi olan o rûhâniyetten bir hayal kalır.
- **Kelime-i İlyâsiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi ([22/32] İşte mâdemki hakîkatin, her mevtında bir kisve-i taayyün ile zâhir oluyor, şu hâlde nefsinin sûretini şedâid-i mücâhede ile hal' etmek husûsunda şecî ol; zîrâ (S.a.v.) Efendimiz "Yılanın katli üzerine bile olsa Allah Teâlâ şecâati sever”530 buyurdu.)
  > [22/32] İşte mâdemki hakîkatin, her mevtında bir kisve-i taayyün ile zâhir oluyor, şu hâlde nefsinin sûretini şedâid-i mücâhede ile hal' etmek husûsunda şecî ol; zîrâ (S.a.v.) Efendimiz "Yılanın katli üzerine bile olsa Allah Teâlâ şecâati sever”530 buyurdu.
- **Kelime-i İshâkiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (İşte her insanın isti'dâd-ı gayr-ı mec'ûlü nisbetinde maârif-i ilâhiyye tahsîli ile esrâr-ı rabbâniyyeye vukūf peydâ edebilmesi ve binnetîce suver-i kesîrede vech-i vâhidi müşâhedesi, ancak bu âlemde sülûküne ve sa'y ve mücâhedesine mütevakkıftır; ve tahsîl-i maârif ise, isti’dâd-1 mec'ûlün yevmen-fe-yevmen tezâyüdüyle mütezâyid olur.)
  > İşte her insanın isti'dâd-ı gayr-ı mec'ûlü nisbetinde maârif-i ilâhiyye tahsîli ile esrâr-ı rabbâniyyeye vukūf peydâ edebilmesi ve binnetîce suver-i kesîrede vech-i vâhidi müşâhedesi, ancak bu âlemde sülûküne ve sa'y ve mücâhedesine mütevakkıftır; ve tahsîl-i maârif ise, isti’dâd-1 mec'ûlün yevmen-fe-yevmen tezâyüdüyle mütezâyid olur.
- **TB. Kelime-i Yahyâviyye & Zekeriyyâiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (Bu ilim, gayet garîb ve pek nâdir bir mes'eledir; garip dediği zavallı manasına olan bir gariplik değildir, ilgileneni az olduğundan gariptir, talebi az olduğundan gariptir, neden garip neden talebi azdır, çünkü mücadele gereklidir, yani bu ilmi idrak edip anlayabilmek için hevaiyetten, nefsaniyetten, hayalden her şeyden soyunmak gereklidir. Yani tam bir mücahede , müşahede ve şehadet gereklidir. Onun için her...)
  > Bu ilim, gayet garîb ve pek nâdir bir mes'eledir; garip dediği zavallı manasına olan bir gariplik değildir, ilgileneni az olduğundan gariptir, talebi az olduğundan gariptir, neden garip neden talebi azdır, çünkü mücadele gereklidir, yani bu ilmi idrak edip anlayabilmek için hevaiyetten, nefsaniyetten, hayalden her şeyden soyunmak gereklidir. Yani tam bir mücahede , müşahede ve şehadet gereklidir. Onun için her...
- **TB. Kelime-i İshâkiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi (İşte her insanın isti'dâd-ı gayr-i mec'ûlü nisbetinde maârif-i ilâhiyye tahsili ile esrâr-ı rabbâniyye ve vukuf peyda edebilmesi ve bi'n-netîce suver-i kesîrede yani bu çok suretlerde vech-i vahidi müşahedesi, ancak bu âlemde sülûküne ve gayret ve mücâhedesine mütevakkıftır. Yani ayan-ı sabitesinde bütün bu mevcudatta Hakk’ı müşahede etme imkanı varsa o istidat ve kabiliyeti varsa bunu çıkarır ancak seyr-i sülukuna...)
  > İşte her insanın isti'dâd-ı gayr-i mec'ûlü nisbetinde maârif-i ilâhiyye tahsili ile esrâr-ı rabbâniyye ve vukuf peyda edebilmesi ve bi'n-netîce suver-i kesîrede yani bu çok suretlerde vech-i vahidi müşahedesi, ancak bu âlemde sülûküne ve gayret ve mücâhedesine mütevakkıftır. Yani ayan-ı sabitesinde bütün bu mevcudatta Hakk’ı müşahede etme imkanı varsa o istidat ve kabiliyeti varsa bunu çıkarır ancak seyr-i sülukuna...
- **Fâtiha Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (GÖNÜLDEN ESİNTİLER:)
  > Genel kitaplardaki ifadesi yukarıda icmâ ile bildirilen hâlidir. Özü ve hakikatini anlamaya çalışmak ise büyük bir eğitim mücâhede ve müşâhede işidir.

## İlgili Kavramlar

- [Riyazat](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/riyazat) — related
- [Nefs](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/nefs) — related
- [Sabır](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/sabir) — related
- [Halvet](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/halvet) — related
- [Hikmet](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/hikmet) — related
