# Zât

> Zât, Cenâb-ı Hakk’ın hiçbir kayıt ve şarta bağlı olmayan, isim ve sıfatların ötesindeki mutlak Öz Varlığı'dır. Akılların idrakinden âciz, benzeri olmayan hakikattir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/zat

---

Tasavvuf yolculuğu, özünde, bir kendini bilme ve bulma serüvenidir. Bu serüvenin hem başlangıcı hem de nihayeti, bütün isimlerin ve sıfatların ötesindeki mutlak hakikat olan [[Zât]]’a işâret eder. Zât, Cenâb-ı Hakk’ın hiçbir kayıt ve şarta bağlı olmayan, hiçbir taayyün (belirginlik) perdesiyle perdelenmemiş olan bizatihi Öz Varlığı’dır. O, akılların idrak etmekten, dillerin tarif etmekten âciz kaldığı, “O’nun benzeri gibi hiçbir şey yoktur” (Şûrâ, 11) âyetinin sırrına bürünmüş [[Hüvviyet]] deryasıdır. Terzibaba İrfan Mektebi’nde bizler, bu deryadan bir damla tatmak, bu güneşe bir zerre misali ayna tutmak için yola çıkarız. Zât’ı bilmek, O’nda fânî olmakla mümkündür; bu ise ancak Esmâ ve Sıfat mertebelerinden geçerek, varlık perdesini aralayarak gerçekleşen bir miraçtır. Bu sohbetimizde, yolumuzun başı ve sonu olan Zât hakikatine, mürşidimizin dilinden dökülen incilerle bir nebze olsun yaklaşmaya gayret edeceğiz.


## Bu Kavramın Geçtiği Eserler

- **Sohbet Arası Sohbetlerden Seçmeler (31)** — Terzibaba - Necdet Ardıç (Sayfa 53)
  > Bir de mutlak zâtı var ki Â'maiyette olan, daha ilk hâlinde olan, işte oraya ne bir beşerin, ne meleğin nüfus etmesi mümkün değildir. Aleyhissâlatü vesselâm...
- **Tasavvuf Izâhları** — Terzibaba - Necdet Ardıç (ÂDEMİN TARİFİ :)
  > Ancak buradaki zâti tecelli mutlak ma’nâda Cenâb-ı Hakk'ın zât tecellisi değil, zâtından ef'al tecellisidir, fiil tecellisidir. Eğer zâtından zâti tecelli olmuş olsaydı, Peygamber Efendimizin de, diğer peygamberlerin de, gelmesine gerek kalmazdı.
- **Lokmân Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (İSLÂM, ÎMÂN, İHSâN, ÎKÂN, BAHSİ)
  > Melekler vasıtasıyla işi görmesinde dikkat edelim hiç güç sahibinden ayrı olur mu? Değil tabi ki, Zâtının varlığının ifadesi bu, sen ister melek de, ister Nur de, Zâtının tecellisi, zuhurudur ve o tecelli de Zâtından ayrı birşey değildir. Bütün âlemlerde terbiye edici ve âlemin varlığında her varlıkta her zerrede mevcut olan Zât-ı İlâhi’den başka hiç bir şey yoktur.
- **Hac Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç ((53) Ve iz ateyna MuselKitabe velFurkane le'alleküm tehtedun;)
  > Melekler vasıtasıyla işi görmesinde dikkat edelim hiç güç sahibinden ayrı olur mu? Değil tabi ki, Zâtının varlığının ifadesi bu, sen ister melek de, ister Nur de, Zâtının tecellisi, zuhurudur ve o tecelli de Zâtından ayrı birşey değildir. Bütün âlemlerde terbiye edici ve âlemin varlığında her varlıkta her zerrede mevcut olan Zât-ı İlâhi’den başka hiç bir şey yoktur.
- **Altı Peygamber — Hz. Muhammed (s.a.v.)** — Terzibaba - Necdet Ardıç ((  )  (Hakk) esmâsı Kûr’ân da (247) def’a geçmektedir, toplarsak, (2+4+7=13) tür.)
  > İşte sırf ve mutlak zât Allah’ın mutlak zâtı vardır. Onun ilk zuhuru Hakikat-i Muhammediyyedir. Bütün âlemlerin programı oraya verilmiştir. Zira Zât-ı Ahadiyye hase...
- **Fâtiha Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (“Rahmân’ı haberi olan birisinden sor”)
  > Melekler vasıtasıyla işi görmesinde dikkat edelim hiç güç sahibinden ayrı olur mu? Değil tabi ki, Zâtının varlığının ifadesi bu, sen ister melek de, ister Nur de, Zâtının tecellisi, zuhurudur ve o tecelli de Zâtından ayrı birşey değildir. Bütün âlemlerde terbiye edici ve âlemin varlığında her varlıkta her zerrede mevcut olan Zât-ı İlâhi’den başka hiç bir şey yoktur.
- **Terzi Baba Necdet Ardıç — Biyografi** — Terzibaba - Necdet Ardıç (“vellezîne yu’minune bima ünzile ileyke)
  > “NECD” makamında toplanan bu hakikatin açılımı, tafsilinin harekete geçmesi yine Zâti olarak “fetha/üstün” harekesiyle çünkü her “fetha/üstün” varlığında gizli “Elif” i barındırır kuralıyla yine Zâtından Zâtıyla bir seyre, açılıma geçmiştir.

## İlgili Kavramlar

- [Sıfat](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/sifat) — related
- [Vahdet-i Vücud](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/vahdet-i-vucud) — related
- [Hikmet](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/hikmet) — related
- [Fusûsu'l-Hikem](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/fusus-ul-hikem) — related
- [Hakikat-i Muhammedi](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/hakikat-i-muhammedi) — related
- [A'maiyyet](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/amaiyyet) — related
- [Hüvviyet](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/huvviyet) — related
- [Tenzih](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/tenzih) — related
- [Sıfat-ı Zatiyye](https://terzibabairfanmektebi.com/wiki/sifat-i-zatiyye) — related
