Nahl Sûresi 126. Âyet

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): İsfehânî, 'akabe' kelimesinin 'bir şeyin ardından gelmek' anlamından türediğini belirtir. 'Ukûbet' ise, bir fiilin ardından gelen ceza veya karşılık demektir. Ayetteki 'عَاقَبْتُمْ' ifadesi, yapılan bir kötülüğe misilleme olarak verilen cezayı ifade eder, yani bir fiilin 'akabinde' gelen karşılığıdır.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'عَاقَبْتُمْ' ifadesini 'cezalandırdınız' veya 'karşılık verdiniz' olarak açıklar. Ayetteki bağlamda, 'size yapılanın benzeriyle karşılık verme' ruhsatını dile getirir, bu da bir nevi 'kısas' anlamı taşır.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, 'ukûbet' kavramının Kur'an'da hem dünyevi hem de uhrevi cezaları kapsadığını belirtir. Bu ayetteki 'عَاقَبْتُمْ' ise, dünyevi bağlamda, bir haksızlığa karşı verilen adil ve orantılı karşılığı ifade eder, ancak bu karşılığın sınırlarını da ima eder.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'misil' kelimesinin 'benzer' veya 'aynı' anlamına geldiğini ifade eder. Ayetteki 'بِمِثْلِ مَا عُوقِبْتُم بِهِۦ' ifadesi, cezanın, uğranılan zararın veya haksızlığın aynısı veya dengiyle sınırlı olması gerektiğini vurgular, aşırıya kaçılmaması gerektiğini belirtir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): İsfehânî, 'misil' kelimesinin 'bir şeyin nitelik ve nicelik bakımından benzeri' olduğunu açıklar. Bu ayetteki kullanımı, cezanın orantılılığını ve adaletini sağlamak için bir ölçüt olarak sunulur; yani yapılan haksızlığın 'misliyle' karşılık verilmesi esastır.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Güngör, 'misil' kavramının Kur'an'da genellikle 'denklik' ve 'benzerlik' anlamlarında kullanıldığını belirtir. Nahl 126'daki 'بِمِثْلِ' ifadesi, ceza uygulamasında adaleti ve aşırılıktan kaçınmayı temin eden bir sınırlayıcı unsur olarak işlev görür.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): İsfehânî, 'sabr' kelimesinin 'nefsi, akıl ve şeriatın gerektirdiği şey üzerinde tutmak' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'صَبَرْتُمْ' ifadesi, ceza verme hakkı varken bile bu haktan vazgeçip, Allah rızası için tahammül etmeyi ve affetmeyi tercih etmeyi ifade eder.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Kefevî, sabrı 'nefsi hoşlanmadığı şeylerden alıkoymak' olarak tanımlar. Nahl 126'daki 'صَبَرْتُمْ' ise, intikam alma arzusuna karşı nefsi tutmayı, zorluğa rağmen affetmeyi ve bu sayede daha büyük bir hayra ulaşmayı ifade eder.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, 'sabr'ın Kur'an'da temel bir erdem olduğunu ve genellikle zorluklar karşısında gösterilen metaneti ifade ettiğini belirtir. Bu ayette 'صَبَرْتُمْ', intikam alma gücüne sahipken bile bu gücü kullanmayıp, daha yüksek bir ahlaki duruş sergilemeyi ve bunun getireceği manevi faydayı vurgular.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Fîrûzâbâdî, 'hayr' kelimesinin 'iyilik, fayda ve güzellik' anlamlarını taşıdığını belirtir. Ayetteki 'لَهُوَ خَيْرٌ' ifadesi, sabretmenin, misilleme yapmaktan daha fazla fayda, daha büyük bir mükafat ve daha üstün bir ahlaki değer taşıdığını vurgular.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): İsfehânî, 'hayr'ın 'insanın arzu ettiği ve faydalı gördüğü şey' olduğunu açıklar. Nahl 126'da 'خَيْرٌ' kelimesi, sabrın hem dünyevi huzur hem de uhrevi mükafat açısından intikamdan daha üstün ve tercih edilebilir bir yol olduğunu belirtir.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Semîn el-Halebî, 'sâbirîn' kelimesinin 'sabr' kökünden türeyen bir ism-i fâil olduğunu ve sabır vasfını sürekli olarak taşıyan kişileri ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'لِّلصَّـٰبِرِينَ' ifadesi, sabrın sadece anlık bir eylem değil, bir yaşam biçimi ve karakter özelliği haline gelmiş olanlar için daha büyük bir hayır getireceğini vurgular.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): İsfehânî, 'sâbirîn'in, Allah'ın emirlerine uyma, yasaklarından kaçınma ve musibetlere karşı dayanma konusunda sebat gösterenler olduğunu açıklar. Bu ayette, intikam alma hakkı varken sabrı tercih edenlerin, bu erdemli davranışlarının karşılığını görecekleri ve onlar için bunun daha hayırlı olduğu belirtilir.