Furkân Sûresi 71. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

Furkân 71Cüz 19 · Sayfa 366

Furkân Sûresi 71. Âyet

الفرقان

Vemen tâbe ve'amile sâlihan fe-innehu yetûbu ila(A)llâhi metâbâ(n)

Kim de tövbe eder ve salih amel işlerse işte o, Allah'a, tövbesi kabul edilmiş olarak döner.

Bu ayet, tevbe ve salih amelin Allah'a dönüşteki önemini vurgulamaktadır. Kelimelerin kök anlamları, bu dönüşün samimiyetini ve kapsamlılığını dilbilimsel olarak destekler.

1تَابَt-v-b

Kök:ت و ب—Günahlarından dönmek, pişman olmak ve Allah'a yönelmek anlamındadır.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Tevbe, işlenen günahtan çirkinliğini bilerek dönmek, pişman olmak ve bir daha işlememeye azmetmektir. Ayetteki 'men tâbe' ifadesi, kulun Allah'a yönelişini ve günahlarından arınma çabasını ifade eder.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Tevbe, 'ricû' (geri dönmek) anlamındadır. Ayetteki kullanımı, kişinin günahlarından vazgeçip Allah'ın emrettiği yola geri dönmesini, yani mecazi olarak Allah'a yönelmesini ifade eder.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Tevbe kavramı, Kur'an'da sadece pişmanlık değil, aynı zamanda aktif bir dönüş ve Allah'a yöneliş eylemini de içerir. Ayetteki 'tâbe' fiili, bu dönüşün bireysel ve iradi bir eylem olduğunu gösterir.

2عَمِلَa-m-l

Kök:ع م ل—Bir işi yapmak, eylemde bulunmak ve çaba sarf etmek anlamındadır.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Amel, kasıtlı olarak yapılan her türlü fiildir. Ayetteki 'amel' kelimesi, tevbenin sadece sözde kalmayıp, salih amellerle desteklenmesi gerektiğini, yani kişinin inancını eylemleriyle ortaya koymasını vurgular.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Amel, irade ve ihtiyar ile yapılan fiildir. Ayetteki 'amel' kelimesi, kişinin bilinçli bir şekilde iyi işler yapmasını, tevbesinin bir göstergesi olarak salih amellere yönelmesini ifade eder.

3صَـٰلِحًاs-l-h

Kök:ص ل ح—İyi, doğru, faydalı ve ıslah edici nitelikte olan işleri ifade eder.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Salih, 'faydalı ve düzgün' anlamındadır. Ayetteki 'sâlihan' kelimesi, yapılan amelin sadece bir eylem olmakla kalmayıp, aynı zamanda doğru, faydalı ve Allah katında makbul nitelikte olması gerektiğini belirtir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Salah, fesadın zıddıdır ve her şeyin kendi yerli yerine konulmasıdır. Ayetteki 'sâlihan' kelimesi, tevbe eden kişinin sadece günahı terk etmekle kalmayıp, aynı zamanda hayatını ve eylemlerini ıslah etmesi, yani doğru ve faydalı bir hale getirmesi gerektiğini vurgular.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Salih kelimesi, Kur'an'da geniş bir anlam yelpazesine sahiptir ve hem bireysel hem de toplumsal düzeyde iyiliği, doğruluğu ve faydayı kapsar. Ayetteki 'sâlihan' ifadesi, tevbenin ardından gelen amellerin bu nitelikleri taşıması gerektiğini gösterir.

4يَتُوبُt-v-b

Kök:ت و ب—Allah'a yönelmek, dönmek ve O'na sığınmak anlamındadır.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Buradaki 'yetûbu' fiili, 'yercî' (geri döner) anlamındadır. Ayetteki kullanımı, kulun tevbe ve salih amellerle Allah'a yönelmesinin, aslında Allah'ın rahmetine ve mağfiretine bir dönüş olduğunu mecazi olarak ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Allah'ın tevbesi, kulun tevbesini kabul etmesi ve ona merhamet etmesidir. Ayetteki 'yetûbu ilallahi' ifadesi, kulun Allah'a yönelmesiyle, Allah'ın da ona rahmetle yönelmesini, yani tevbesini kabul etmesini ima eder.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Tevbe kavramı, Kur'an'da hem kulun Allah'a yönelişini hem de Allah'ın kula yönelişini (tevbesini kabul etmesini) ifade eder. Ayetteki 'yetûbu ilallahi' ifadesi, bu karşılıklı yönelişin bir sonucunu, yani kulun Allah'a tam bir dönüşünü vurgular.

5مَتَابًاt-v-b

Kök:ت و ب—Tam bir dönüş, samimi bir yöneliş ve tevbenin nihai hedefi anlamındadır.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Metâb, masdar-ı mîmî olup, 'tevbe etmek' fiilinin anlamını pekiştirir ve 'tam bir tevbe ile' veya 'tevbe edilecek bir yer olarak' anlamlarına gelir. Ayetteki 'metâben' kelimesi, bu dönüşün samimiyetini ve ciddiyetini vurgular.

Ebû'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Metâb, tevbenin kendisi veya tevbe edilecek yer anlamına gelir. Ayetteki kullanımı, kişinin Allah'a olan dönüşünün sadece bir eylem değil, aynı zamanda bir hal ve nihai bir hedef olduğunu, yani tam ve eksiksiz bir yöneliş olduğunu ifade eder.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Metâb kelimesi, tevbe fiilinin masdarı olarak, tevbenin niteliğini ve yoğunluğunu belirtir. Ayetteki 'metâben' ifadesi, kişinin Allah'a yönelişinin sıradan bir dönüş değil, tam anlamıyla, samimi ve kabul edilebilir bir dönüş olması gerektiğini vurgular.

Furkân Sûresi

“Vemen tâbe ve’amile sâlihan fe-innehu yetûbu ila(A)llâhi metâbâ(n)” Kim de tövbe eder ve salih amel işlerse işte o, Allah’a, tövbesi kabul edilmiş olarak döner. (25/71)

Kim de Hakikat-i Muhamedinin kendi varlığının aslı olduğunu idrak eder ve tevbe eder programı hakk’tan tatbikatı kuldan olan ameli işlerse tevbesi kabul edilmiş olarak döner.

Burada tevbenin hakikati ve kabulü salih amele bağlanmıştır. Günümüzde Hristiyan ruhbanları gibi tevbe alıp verme ritüellerinin âyetin hakikatinden uzak, hayali olduğu açıktır. Amacımız burada kimseyi eleştirmek halimizi ortaya koymaktır.

Eserin tamamını oku

Bu âyet şu eserlerde de geçiyor(1)

Kelime-i Mûseviyye