Nisâ Sûresi 150. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

Nisâ 150Cüz 6 · Sayfa 102

Nisâ Sûresi 150. Âyet

النساء

İnne-lleżîne yekfurûne bi(A)llâhi verusulihi veyurîdûne en yuferrikû beyna(A)llâhi verusulihi veyekûlûne nu/minu biba'din venekfuru biba'din veyurîdûne en yetteḣiżû beyne żâlike sebîlâ(n)

(150-151) Şüphesiz, Allah'ı ve peygamberlerini inkar edenler, Allah'a inanıp peygamberlerine inanmayarak ayrım yapmak isteyenler, "(Peygamberlerin) kimine inanırız, kimini inkar ederiz" diyenler ve böylece bu ikisinin (imanla küfrün) arasında bir yol tutmak isteyenler var ya; işte onlar gerçekten kafirlerdir. Biz de kafirlere alçaltıcı bir azap hazırlamışızdır.

Nisâ 150. ayet, Allah'ı ve peygamberlerini inkar eden, peygamberler arasında ayrım yapan ve bu ayrımı bir yol edinmek isteyenlerin durumunu ele almaktadır. Ayet, iman ve küfür arasındaki keskin ayrımı vurgulayarak, seçici imanın kabul edilemezliğini dilbilimsel bir derinlikle ortaya koyar.

1يَكْفُرُونَk-f-r

Kök:ك ف ر—Allah'ı ve peygamberlerini örtmek, gizlemek, nankörlük etmek suretiyle inkar etmek.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): K-f-r kökü, bir şeyi örtmek, gizlemek anlamındadır. Küfür, şeriat dilinde Allah'ın birliğini ve peygamberlerin getirdiklerini örtmek, gizlemek ve inkar etmek demektir. Ayetteki 'yekfurûne' ifadesi, Allah'ın varlığını ve peygamberlerin risaletini bilerek reddetme, üzerini örtme eylemini ifade eder.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): İzutsu'ya göre 'küfr', İslam öncesi Arap toplumunda 'nankörlük' anlamında kullanılırken, Kur'an'da 'Allah'ın nimetlerini ve hakikatini inkar etmek, üzerini örtmek' şeklinde dini bir terim haline gelmiştir. Ayetteki kullanımı, Allah'ın ve peygamberlerinin getirdiği hakikatleri kabul etmeyip, onları reddetme eylemini vurgular.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'küfr' kelimesinin mecazi olarak 'örtmek' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'yekfurûne' fiili, Allah'ın ve peygamberlerinin varlığını ve mesajını bilerek görmezden gelme, üzerini örtme ve böylece inkar etme eylemini mecazi bir anlatımla ifade eder.

2يُفَرِّقُوا۟f-r-q

Kök:ف ر ق—Allah ile peygamberleri arasında ayrım yapmak, onları birbirinden ayırmak.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): F-r-q kökü, bir şeyi diğerinden ayırmak, parçalara bölmek anlamındadır. 'Yüferrikû' fiili, Allah'ın gönderdiği peygamberler arasında bir ayrım gözeterek, kimini kabul edip kimini reddetme eylemini ifade eder ki bu, tevhid inancına aykırıdır.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Semîn el-Halebî, 'tefrîk' kelimesinin, bir bütünün parçalarını birbirinden ayırmak olduğunu belirtir. Ayetteki 'yüferrikû' fiili, Allah'ın risalet zincirini bir bütün olarak kabul etmeyip, peygamberler arasında keyfi bir ayrım yapma çabasını anlatır.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Güngör, 'fark' ve 'tefrîk' kelimelerinin Kur'an'daki kullanımlarını incelerken, bu kökün 'ayırmak, bölmek, farklılaştırmak' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'yüferrikû' fiili, Allah'ın birliğini ve peygamberlerin risaletinin bütünlüğünü bozmaya yönelik bir eylemi ifade eder.

3نُؤْمِنُe-m-n

Kök:أ م ن—Allah'ın ve peygamberlerinin getirdiklerine güvenmek, tasdik etmek ve inanmak.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): E-m-n kökü, emniyet, güven ve tasdik anlamlarına gelir. İman, kalben tasdik ve dil ile ikrar etmektir. Ayetteki 'nü'minu' fiili, peygamberlerin bir kısmına güvenip tasdik etme eylemini ifade eder, ancak bu seçici iman, ayetin bağlamında eleştirilen bir durumdur.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): İzutsu, 'iman' kavramının Kur'an'da 'Allah'a ve O'nun gönderdiklerine tam bir güven ve teslimiyetle inanmak' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'nü'minu bi-ba'dın' ifadesi, bu tam teslimiyetin aksine, imanı parçalara ayırarak seçici bir yaklaşım sergilemeyi ifade eder.

Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Es-Sicistânî, 'iman'ın 'tasdik' ve 'emniyet' anlamlarını taşıdığını belirtir. Ayetteki 'nü'minu' fiili, bir kısım peygamberlere tasdik ve güven duyma iddiasını ifade ederken, diğerlerini inkar etme eylemiyle çelişmektedir.

4يَتَّخِذُوا۟e-h-z

Kök:أ خ ذ—Allah ile peygamberleri arasında bir yol edinmek, bir tutum benimsemek.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): E-h-z kökü, bir şeyi almak, edinmek, benimsemek anlamındadır. 'İttihaz' ise bir şeyi kendine mal etmek, bir yol tutmak demektir. Ayetteki 'yettehizû' fiili, Allah'ın ve peygamberlerinin getirdiği hakikatler arasında bir orta yol bulmaya çalışarak, aslında küfrü meşrulaştırma çabasını ifade eder.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): El-Kefevî, 'ittihaz' kelimesinin, bir şeyi kendine meslek, yol veya adet edinmek anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'yettehizû beyne zâlike sebîlâ' ifadesi, Allah'ın ve peygamberlerinin getirdiği hakikatler arasında bir 'ara yol' edinme, yani seçici bir inanç sistemi oluşturma niyetini vurgular.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Fîrûzâbâdî, 'ahz' kökünün 'bir şeyi ele geçirmek, benimsemek' anlamlarına geldiğini ifade eder. Ayetteki 'yettehizû' fiili, Allah'ın ve peygamberlerinin getirdiği hakikatler arasında bir 'orta yol' bulma, yani küfrü meşrulaştırma gayretini ve bunu bir yaşam biçimi olarak benimseme arzusunu anlatır.

5سَبِيلًاs-b-l

Kök:س ب ل—Allah'ın ve peygamberlerinin getirdiği hakikatler arasında bir 'orta yol' veya 'tutulacak bir yol' edinmek.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): S-b-l kökü, yol, yöntem, tarz anlamındadır. 'Sebîl', gidilen yol demektir. Ayetteki 'sebîlâ' kelimesi, Allah'ı ve peygamberlerini inkar edenlerin, iman ile küfür arasında bir 'orta yol' bulma çabasını, yani seçici bir inanç sistemi oluşturma niyetini ifade eder.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'sebîl' kelimesinin Kur'an'da farklı anlamlarda kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'sebîlâ' ifadesi, Allah'ın ve peygamberlerinin getirdiği hakikatler arasında bir 'tutulacak yol' edinme, yani kendi heva ve heveslerine göre bir inanç sistemi oluşturma çabasını anlatır.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Güngör, 'sebîl' kelimesinin Kur'an'da hem maddi hem de manevi 'yol' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'sebîlâ' ifadesi, iman ile küfür arasında bir 'orta yol' edinme, yani hakikatten saparak kendi belirledikleri bir 'yöntem'i benimseme arzusunu vurgular.

Nisâ Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

(150) (İnnellezîne yekfürune Billâhi ve RusuliHİ ve yürîdune en yüferriku beynAllahi ve RusuliHİ ve yekulune nu'minu Bi ba'din ve nekfürü Bi ba'din ve yürîdune en yettehızu beyne zâlike sebîlâ;)

“Onlar, Allah'ı ve peygamberlerini inkâr ederler, Allah ile peygamberlerinin arasını ayırmak isterler. "Kimine inanırız, kimini inkâr ederiz" derler. Bu ikisinin (imanla küfrün) arasında bir yol tutmak isterler.”

Eserin tamamını oku