İçeriğe atla
Enfâl 55Cüz 10 · Sayfa 184

Enfâl Sûresi 55. Âyet

الأنفال

Önceki AyetSonraki Ayet
Sohbete sor

İnne şerra-ddevâbbi ‘inda(A)llâhi-lleżîne keferû fehum lâ yu/minûn(e)

Şüphesiz Allah katında, yeryüzünde yürüyen canlıların en kötüsü, inkar edenlerdir. Artık onlar iman etmezler.

Enfâl Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

“İnne şerra-ddevâbbi inda(A)llâhi-llezîne keferû fehum lâ yu/minûn(e)” Şüphesiz Allah katında, yeryüzünde yürüyen canlıların en kötüsü, inkâr edenlerdir. Artık onlar iman etmezler. (8/55)

“Devvâb” Dabbe yürüyen canlı insan olduğu bu sûrenin 22. âyetinde de geçmişti… Hakk’ı örtüp gizleyen “devvab”ın artık iman etmeyeceği belirtiliyor.

Devvap demek iki ayaklı yürüme kabiliyeti olan mahluk demektir. İnsan cinside “Devvap” içine giriyor. Dünya dışında da hayat olduğuna da işaret ediyor bu âyet.

Ve insan dahi devvap kısmındandır. Nitekim âyet-i Kerime’de işaret buyurulur. Velhasıl arz üzerinde yaşayan Âdem nesli nasıl ki eceli gelip zahirden batına intikal eder (yok olur demiyor) İnsan olduktan sonra yok olması diye bir şey yoktur. Ölüm dediğin zahirden batına geçiştir. Cinâyet dediğimiz olaylarda bir kişinin başkasını zâhirden bâtına gitmesine sebep olmasıdır. İnsanın ölmesiyle nasıl insanın hayatı son bulmuyorsa bu âlemde dünyanın kıyametinin ayın veya diğer gezegenlerin birinin kayıp olması kara delik olması ömrünün sonuna ermesi İlahi tecellinin bitmesi demek değildir.

Genel anlamda mutlak kıyamet kopmaz. Külli kıyamet olmaz. Külli kıyametin kopması için haşa Allah’ın sona ermesi lazım. Allah var oldukça sıfatları isimleri tecellileri hepsi vardır dolayısıyla bir yerde kesilirse başka bir yerde başlıyor. Demek ki umumi diye bilinen böyle bir kıyamet söz konusu değildir.

Nasıl ki insan zahirden batına intikal ettiği zaman sonu geliyor mu? Gelmiyor, yerine başka bir insan geliyor. Bitme tükenme diye bir şey söz konusu değildir. Müşahede âlemleri suretinde tecellisi dahi son bulmaz. Hadis-i şerifte ki cevamiul kelimdir yani çok manaları içinde toplar, bu âlemlere şamildir zira her âlemi şehadi insan-ı kebir olduğundan “men” kelimesi tahtına dahil olur.

“Kim ki öldü fakat ancak onun kıyameti kopmuştur.” Onun varlığının kıyameti kopmuştur. İşte bu her ne kadar insan için “men” kim demek, bir kimlik, kimlik sadece insanda değil diğer varlıkların da bir kimliği vardır. Dünya da dolayısıyla “men” demektedir. O da bir kimliktir. Yani sadece insanın ölümüyle ilgili bir hadis-i şerif değil bu, cevamiul kelim yani bütün varlıklara şamildir. Buradaki “men” kimlikten maksat biraz şuurlu varlık oluyor aslında. “men” yerine “şey mate“ denmiş olsa eşyanın ölümü olarak bilinecektir.

Bu dünya da bir kimliktir. Yani dünya da bir varlıktır. İnsan gibi canlı ruhlu bir varlıktır dünya. Cansız olsaüzerindeki bu kadar can nereden meydana gelecekti. Nebat mertebesinin canı var, hayvan mertebesinin canı var, insan mertebesinin canı vardır. İşte kim ki öldü onun kıyameti kopmuş olur. Kıyametten maksat kişinin zahirden batına geçmesidir.

Bu âlemler son bulduğu zaman kara deliğe dönüşecek ondan sonra bir daha buralarda hayat olmayacak belki daha sonra olacak ama buranın tabi ki bir sonu vardır. Ama buranın sonu demek insanın âlemde sonu demek değildir. Zira her bir âlem-i şehadi insan-ı kebir olduğundan “men” kelimesi tahtına dahil olur. Yani “men” kelimesinin içinde bulunur.[101]

Yolumuza Gök Yüzü İnsanları Araştırması ile devam edelim;

Kuranı Kerim Türkçe okunuş:

8.55 - İnne şerrad devâbbi ındallâhillezîne keferû fehum lâ yué'minûn.

Diyanet Meali:

8.55 - Şüphesiz Allah katında, yeryüzünde yürüyen canlıların en kötüsü, inkâr edenlerdir. Artık onlar iman etmezler.

Elmalılı Hamdi Yazır Meali:

8.55 - Bütün o debelenenlerin Allah ındinde en şerlisi şol kimselerdir ki küfretmişlerdir de iymana gelmezler. ---------------------------

Bu âyet-i kerime de belirtilen dabbe türü, ehli küfürden olup iman etmeyenler ve onların en şerlisi olanlardır.[102] T.B.

Eserin tamamını oku

Bu âyet şu eserlerde de geçiyor(1)

Kelime-i Âdemiyye