Enfâl Sûresi 65. Âyet

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Harrada (حَرَّضَ) kelimesi, birini bir şeye teşvik etmek, onu o şeye yönlendirmek ve isteklendirmek anlamına gelir. Ayetteki 'harrıdi' emri, Hz. Peygamber'in müminleri cihada, yani Allah yolunda savaşmaya teşvik etmesini ifade eder. Bu teşvik, sadece sözlü bir davet değil, aynı zamanda moral ve motivasyon verme eylemidir.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Harrada (حَرَّضَ) fiili, birini bir işe karşı gayrete getirmek, onu o iş için kışkırtmak demektir. Ayetteki kullanımı, müminlerin savaşma azmini artırmak ve onları düşmana karşı durmaya cesaretlendirmek şeklinde mecazi bir anlam taşır.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Kıtal (قِتَال), düşmanla savaşmak, çarpışmak demektir. Ayetteki 'ale'l-kıtal' ifadesi, müminlerin savaş için hazırlanması ve bu uğurda mücadele etmesi gerektiğini açıkça belirtir. Bu, sadece savunma değil, aynı zamanda İslam'ın yayılması ve zulmün ortadan kaldırılması için yapılan bir mücadeledir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Kıtal (قِتَال), öldürme eyleminin karşılıklı olarak gerçekleşmesi veya bu eyleme teşebbüs etmektir. Ayetteki bağlamda, müminlerin düşmanla karşı karşıya gelerek fiili bir mücadeleye girişmesini ifade eder. Bu, sadece fiziksel bir eylem değil, aynı zamanda inanç uğruna yapılan bir fedakarlıktır.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Kıtal (قِتَال) kavramı, Kur'an'da genellikle 'cihad' kavramıyla birlikte ele alınır ve Allah yolunda yapılan savaşı ifade eder. Bu savaş, sadece fiziksel bir çatışma değil, aynı zamanda inançsızlığa karşı verilen ideolojik ve manevi bir mücadeledir. Ayetteki 'kıtal', müminlerin Allah'ın rızasını kazanmak için giriştikleri kutsal bir eylemdir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Sabır (صَبْر), nefsi hoşlanmadığı şeylerden alıkoymak ve zorluklara karşı direnmektir. 'Sabirûn' (صَابِرُونَ) ise bu niteliğe sahip olanlardır. Ayetteki 'sabirûn' ifadesi, savaşın zorluklarına, düşmanın çokluğuna ve ölüm tehlikesine karşı metanetini koruyan, azmini yitirmeyen müminleri tanımlar.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Sabır (صَبْر), nefsi, akıl ve şeriatın gerektirdiği şeylere yöneltmek ve ondan hoşlanmadığı şeylerden alıkoymaktır. Ayetteki 'sabirûn', savaş meydanında düşman karşısında sebat gösteren, korkuya kapılmayan ve Allah'ın yardımına güvenen müminlerin vasfıdır. Bu sabır, zaferin anahtarı olarak sunulmuştur.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Sabır (صَبْر), Kur'an'da merkezi bir kavram olup, zorluklar karşısında gösterilen metanet, azim ve dayanıklılığı ifade eder. Ayetteki 'sabirûn', sadece pasif bir bekleyiş değil, aktif bir direniş ve mücadele ruhunu temsil eder. Bu, müminlerin inançları uğruna her türlü sıkıntıya katlanma kapasitesini gösterir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Fıkh (فِقْه), bir şeyi bilmekten daha özel olarak, bir şeyin derinliğini ve inceliklerini kavramaktır. Ayetteki 'lâ yefkahûn' (لَا يَفْقَهُونَ) ifadesi, inkar edenlerin hakikati, savaşın gerçek amacını ve Allah'ın kudretini idrak edememelerini, yani anlayışsızlıklarını vurgular. Bu anlayışsızlık, onların yenilgisinin temel nedenlerinden biri olarak gösterilir.

Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Fıkh (فِقْه), bir şeyi tam olarak anlamak ve kavramaktır. Ayetteki 'lâ yefkahûn', kafirlerin Allah'ın vaadini, müminlerin inanç gücünü ve savaşın manevi boyutunu kavrayamamalarını ifade eder. Onlar sadece maddi güce odaklandıkları için, müminlerin manevi üstünlüğünü anlayamazlar.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Fıkh (فِقْه) kelimesi, sadece yüzeysel bir bilgi edinmeyi değil, aynı zamanda bir konunun özünü, hikmetini ve sonuçlarını idrak etmeyi ifade eder. Ayetteki 'lâ yefkahûn' ifadesi, inkar edenlerin, müminlerin Allah'a olan güvenlerinin ve sabırlarının getireceği zaferi anlayacak bir kavrayışa sahip olmadıklarını belirtir. Onların anlayışsızlığı, dünya görüşlerinin sığlığından kaynaklanır.