Mesnevî-i Şerîf'te el-Muğnî

Muğnî (zengin eden, müstağnî kılan) ismi Mesnevî şerhinde müstakil işlenmez; zenginlik-fakr bahsinde el-Ganî ismiyle birlikte dolaylı geçer.

Füsûsu'l-Hikem'de el-Muğnî

Füsûs derslerinde de Muğnî müstakil bir bahis değildir. İsmin özü, kulu mâsivâdan müstağnî kılıp yalnız Hakk'a muhtaç bırakma boyutuyla el-Ganî ismine bağlıdır.

Terzibaba Külliyatında el-Muğnî

Terzibaba'nın esmâ ile istiâne (yardım dileme) anlayışında, kul murâdına uygun isimden yardım ister: "Câmiu'l-esmâ olan Allah'tan niyâzında, esmâ-i ilâhiyyeden murâdına muvâfık olan bir isimle istiâne eder." Muğnî de, gerçek zenginliğin mal değil, Hakk ile müstağnî olmak olduğunu öğreten isimdir; kulu halktan kesip Hakk'a bağlar.

Değerlendirme

Muğnî, Ganî isminin fiilî yüzüdür: Ganî kendi zâtında zengin olandır, Muğnî o zenginlikten kuluna veren. Hakîkî zenginlik, mâsivâdan müstağnî olup yalnız Hakk'a muhtaç kalmaktır. Bu ismi gani ve rezzak ile birlikte okumak gerekir.