Hûd Sûresi 115. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

Hûd 115Cüz 12 · Sayfa 234

Hûd Sûresi 115. Âyet

هود

Vasbir fe-inna(A)llâhe lâ yudî'u ecra-lmuhsinîn(e)

Sabret! Çünkü, Allah iyilik edenlerin mükafatını zayi etmez.

Bu ayet, sabrın ve ihsanın önemini vurgulayarak, Allah'ın iyilik yapanların karşılığını asla zayi etmeyeceğini bildirmektedir. Dilbilimsel olarak 'sabır' ve 'ihsan' kavramları, Kur'an'ın temel ahlaki değerlerini yansıtmaktadır.

1وَٱصْبِرْs-b-r

Kök:ص ب ر—Zorluklar karşısında metanetli olmak, dayanmak ve tahammül etmek.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Sabır, nefsi hoşlanmadığı şeylerden alıkoymak ve onu hoşlandığı şeylere karşı dizginlemektir. Ayetteki 'vasbir' emri, peygambere ve dolayısıyla müminlere, karşılaşılan zorluklar, inkarcıların eziyetleri ve tebliğ görevindeki meşakkatler karşısında sebat göstermeyi emretmektedir.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Sabır, sıkıntı ve musibetlere karşı dayanıklılık göstermektir. Bu ayetteki kullanımı, peygamberin tebliğ yolunda karşılaştığı engellere ve inkarcıların tutumlarına karşı dirençli olmasını, azmini yitirmemesini ifade eder.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Sabır (sabr), Kur'an'da sıkça geçen ve müminin temel vasıflarından biri olarak sunulan bir kavramdır. Sadece pasif bir dayanıklılık değil, aynı zamanda aktif bir direniş ve sebatkarlık anlamı taşır. Hûd Suresi'ndeki bu emir, peygamberin misyonunu yerine getirirken karşılaşacağı zorluklara karşı gösterilmesi gereken ahlaki gücü vurgular.

2يُضِيعُd-y-'-

Kök:ض ي ع—Bir şeyi kaybetmek, zayi etmek, boşa çıkarmak veya karşılıksız bırakmak.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Zayi etmek (yudî'u), bir şeyi heder etmek, faydasız kılmak demektir. Ayetteki 'lâ yudî'u', Allah'ın iyilik yapanların amellerini ve karşılıklarını asla boşa çıkarmayacağını, aksine tam olarak vereceğini mecazi bir anlatımla ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Dayyâ' (ضياع), bir şeyin kaybolması veya faydasız hale gelmesidir. 'Lâ yudî'u', Allah'ın adaletinin ve cömertliğinin bir göstergesi olarak, müminlerin çabalarının ve iyiliklerinin karşılığını eksiksiz vereceğini, hiçbirini kaybolmaya terk etmeyeceğini belirtir.

3أَجْرَe-c-r

Kök:أ ج ر—Yapılan bir işin karşılığı, mükafatı veya ücreti.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Ecr (أجر), bir işin karşılığında verilen bedeldir. Kur'an'da genellikle Allah'ın kullarına amelleri karşılığında vereceği uhrevi mükafatı ifade eder. Bu ayette 'ecra' kelimesi, sabreden ve iyilik yapanların Allah katındaki hak ettikleri karşılığı, yani sevabı ve cenneti ifade etmektedir.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Ecr, bir fiilin veya hizmetin karşılığıdır. Allah'ın 'ecr'i zayi etmemesi, O'nun adaletinin ve vaadinin kesinliğini gösterir. İyilik yapanların dünyada ve ahirette elde edecekleri tüm güzellikleri kapsar.

4ٱلْمُحْسِنِينَh-s-n

Kök:ح س ن—İyilik yapanlar, güzel davrananlar, amellerini en güzel şekilde yerine getirenler.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): İhsan (إحسان), bir şeyi güzel yapmak, iyilikte bulunmak ve Allah'ı görüyormuş gibi ibadet etmektir. 'Muhsinîn' ise bu vasfa sahip olanlardır. Ayetteki 'muhsinîn', sadece iyi işler yapanları değil, aynı zamanda bu işleri samimiyetle ve en güzel biçimde yapanları ifade eder.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): İhsan, hem başkalarına iyilik etmek hem de kendi amellerini en mükemmel şekilde yapmaktır. 'Muhsinîn', Allah'a karşı görevlerini ve insanlara karşı sorumluluklarını en güzel şekilde yerine getiren, ihsan mertebesine ulaşmış kimselerdir. Bu ayetteki bağlamda, sabırla birlikte ihsanın Allah katındaki değerini vurgular.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): İhsan, Kur'an'da 'iman' ve 'İslam'dan sonra gelen üçüncü ve en yüksek ahlaki mertebedir. 'Muhsinîn', Allah'ın rızasını kazanmak için her şeyi en iyi şekilde yapan, sadece dış görünüşe değil, niyet ve samimiyete de önem veren kişilerdir. Ayet, bu nitelikteki kişilerin mükafatının garanti olduğunu belirtir.

Hûd Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

~~11.115~
وَاصْبِرْ فَاِنَّ اللّٰهَ لَا يُضٖيعُ اَجْرَ الْمُحْسِنٖينَ
~ ~ ~

11.115 - Vasbir feinnallâhe lâ yudîu ecral muhsinîn.

Diyanet Meali:

11.115- Sabret! Çünkü, Allah iyilik edenlerin mükâfatını zayi etmez.

Elmalılı Hamdi Yazır Meali:

11.115- Ve sabr et zira Allah Muhsinlerin ecrini zayi' etmez

Muhsin’in niteliği: Fenadan sonra beka ile hallerinde istikamet üzere olan, amellerinde rabbini müşahede eden, sıfatı ihsan makamına dönen kimsedir ve onun ecri rabbinin katındadır. Onlar için ne korku vardır ne de üzüntü çekerler. Muhsinler murakabe ve müşahede ile ibadet ederler. Bu da ancak sıfatlardan sonra zatta fena bulmakla mümkündür.

Muhsin, Allah’ı müşahede üzere ibadet eder. Ve de “Hiç şüphe yok ki Allah Muhsinlerle beraberdir.” (Ayet) Peygamberimiz “İhsan; Allah’ı görüyormuşsun gibi O’na ibadet etmendir.” Buyuruyor.

Ayette sabır ile muhsinlik birlikte zikredilmiştir. Müddesir suresi, 7. Ayette “Ve li Rabbike fasbir” “Rabbin için sabret” geçer. Sabır ancak Muhsinlerin layıkıyla yapacağı bir iştir. Rabbini bulandır. Onunla yaşayandır, Muhsin. Böyle kişilerin iç dünyaları darlıkta genişletilir, zayıflıkta kuvvetlendirilir. Maddi güçten ziyade manevi güzellikle ecirleri zayi olmaz. Zira bu dünyanın yapısı olan ateş-hava-su-toprak maddesi mutluluk içermez. Mutluluk değer dünyasındadır. N.M.

rtfSndPly*11.116*
11- Hud Suresi- Ayet 116

Eserin tamamını oku