Kehf Sûresi 96. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

Kehf 96Cüz 16 · Sayfa 303

Kehf Sûresi 96. Âyet

الكهف

Âtûnî zubera-lhadîd(i)(s) hattâ iżâ sâvâ beyne-ssadefeyni kâle-nfuḣû(s) hattâ iżâ ce'alehu nâran kâle âtûnî ufriġ ‘aleyhi kitrâ(n)

"Bana (yeterince) demir madeni getirin" dedi. İki yamacın arasındaki boşluğu (dağlarla) bir hizaya getirince, "körükleyin!" dedi. Demiri eritip kor (gibi) yapınca da, "Bana erimiş bakır getirin, bunun üzerine boşaltayım" dedi.

Kehf Suresi 96. ayet, Zülkarneyn'in sed yapım sürecini anlatırken, demir ve bakır gibi madenlerin işlenmesiyle ilgili temel fiilleri ve nesneleri içermektedir. Ayet, güç, inşa ve eritme gibi kavramlar etrafında şekillenmektedir.

1زُبَرَz-b-r

Kök:ز ب ر—Demir kütleleri, büyük ve kalın parçalar anlamına gelir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Zübere kelimesi, 'zebere' fiilinden türemiş olup, bir şeyi büyük parçalar halinde kesmek veya toplamak anlamına gelir. Ayetteki 'zübera' ifadesi, demirin büyük ve işlenmemiş kütlelerini ifade eder ki, bu da sed yapımında kullanılacak ana malzemeyi gösterir.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Zübere, 'kitâb' (yazılı şey) anlamında da kullanılır, ancak burada 'parçalar, kütleler' anlamındadır. Ayetteki bağlamda, demirin büyük ve ağır parçalarını ifade ederek, Zülkarneyn'in sed yapımında kullanacağı hammaddenin niteliğini belirtir.

2ٱلْحَدِيدِh-d-d

Kök:ح د د—Demir madenini ifade eder, sed yapımında kullanılan ana malzemedir.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Hadîd, bilinen maden olan demirdir. Ayette, Zülkarneyn'in sed yapımında temel malzeme olarak demiri kullanmasını ifade eder ve bu, yapının sağlamlığını vurgular.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Hadîd kelimesi, sertlik ve güç anlamı taşıyan 'hadd' kökünden gelir. Kur'an'da demir, genellikle güç ve dayanıklılık sembolü olarak kullanılır. Bu ayette de seddin sağlamlığını ve dayanıklılığını sağlamak için demirin kullanılmasına işaret eder.

3سَاوَىٰs-w-y

Kök:س و ي—İki şeyin arasını eşitlemek, doldurmak ve düzlemek anlamına gelir.

Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Sevâ fiili, bir şeyi düzeltmek, eşitlemek ve tamamlamak anlamlarına gelir. Ayette, demir kütlelerinin iki dağ arasındaki boşluğu tamamen doldurarak düz bir seviyeye getirilmesini ifade eder.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Sevâ, bir şeyi diğerine denk kılmak, eşit hale getirmek demektir. Burada, Zülkarneyn'in demir kütlelerini kullanarak iki dağın arasındaki boşluğu tamamen doldurup, yüzeyi düz bir hale getirme eylemini anlatır.

4ٱنفُخُوا۟n-f-kh

Kök:ن ف خ—Ateşi körüklemek, üfleyerek alevlendirmek anlamına gelir.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Nefh, bir şeye hava üflemek demektir. Ayetteki 'infuhû' emri, demir kütlelerini ısıtmak için ateşi körükleme eylemini ifade eder, bu da demirin erime noktasına gelmesi için gerekli bir adımdır.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Nefh kelimesi, genellikle bir şeyi canlandırmak, harekete geçirmek veya ısıtmak için hava üfleme eylemini ifade eder. Bu ayette, demiri eritmek amacıyla ateşi harlamak için yapılan körükleme işlemini anlatır.

5نَارًاn-w-r

Kök:ن و ر—Ateş, demirin erimesi için gerekli olan yüksek ısıyı ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Nâr, bilinen ateştir. Ayette, demirin eriyebileceği kadar yüksek bir sıcaklığa ulaşmasını ifade eder. Bu, Zülkarneyn'in sed yapımında kullandığı ileri teknolojiyi gösterir.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Nâr kelimesi, Kur'an'da hem fiziksel ateşi hem de mecazi olarak azabı ifade eder. Bu ayette ise, demiri işlemek için kullanılan fiziksel ateşi, yani yüksek ısıyı belirtir.

6قِطْرًاk-t-r

Kök:ق ط ر—Erimiş bakır veya erimiş maden anlamına gelir.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Kıtr, erimiş bakır veya erimiş kurşun demektir. Ayette, Zülkarneyn'in demir kütlelerinin üzerine döktüğü erimiş madeni ifade eder ki, bu da seddin daha sağlam ve dayanıklı olmasını sağlar.

Ebû'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Kıtr, erimiş madenlerin genel adıdır. Bu ayette, özellikle erimiş bakırın kullanılmasına işaret eder, bu da demirle birleşerek seddin mukavemetini artırır ve paslanmayı önler.

Kehf-Mağara Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

Körük, nefesi ifade etmektedir, yani “Hu” zikrini çekin diyor. Onun ateşiyle demir gibi olan nefislerinizdeki kabalıklar erimeye başlasın ve zikir ile o demirler kor haline gelince, hayal ve vehmin geçiş yeri olan emmâre, levvâme dağının arasına mutmainne bakırlarını döktüğümüz zaman nefsi emmâre dışarıda kalıyor ve artık beden sahasına girip zarar veremiyor.

فَمَا اسْطَاعُوا أَن يَظْهَرُوهُ وَمَا اسْتَطَاعُوا لَهُ نَقْباً

97-) Femestau en yazharuhu ve mestetau lehu nakba;

Eserin tamamını oku