Kehf Sûresi 98. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

Kehf 98Cüz 16 · Sayfa 304

Kehf Sûresi 98. Âyet

الكهف

Kâle hâżâ rahmetun min rabbî(s) fe-iżâ câe va'du rabbî ce'alehu dekkâ/(e)(s) vekâne va'du rabbî hakkâ(n)

Zülkarneyn, "Bu, Rabbimin bir rahmetidir. Rabbimin vaadi (kıyametin kopma vakti) gelince onu yerle bir eder. Rabbimin vaadi gerçektir" dedi.

Kehf Suresi 98. ayet, Zülkarneyn'in seddin inşasını Allah'ın bir rahmeti olarak görmesini ve bu seddin kıyamete yakın bir zamanda yerle bir edileceği vaadini içermektedir. Ayet, Allah'ın kudretini, vaadinin hakikatini ve rahmetinin genişliğini vurgulayan temel kavramlar etrafında şekillenmektedir.

1رَحْمَةٌr-h-m

Kök:ر ح م—Allah'ın lütfu, ihsanı ve merhametiyle kullarına bahşettiği iyilik ve kolaylık.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Rahmet, kalpteki incelik ve şefkatten kaynaklanan bir iyilik yapma arzusudur. Allah Teâlâ'ya nispet edildiğinde ise sadece bu arzu değil, aynı zamanda bu arzuya uygun olarak fiilen iyilik ve ihsanda bulunma anlamını taşır. Ayetteki 'hâzâ rahmetun min Rabbî' ifadesi, Zülkarneyn'in yaptığı seddin, Allah'ın insanlara yönelik bir lütfu ve onlara Yecüc ve Mecüc'ün şerrinden korunma imkanı sunan bir ihsanı olduğunu belirtir.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Rahmet, Kur'an'da Allah'ın en temel sıfatlarından biri olarak karşımıza çıkar ve O'nun yaratılmışlara karşı gösterdiği şefkat, merhamet ve lütfu ifade eder. Bu ayette Zülkarneyn'in seddi inşa etmesi, Allah'ın insanları zarardan koruma ve onlara kolaylık sağlama yönündeki rahmetinin somut bir tezahürü olarak sunulur.

2وَعْدُv-'-d

Kök:و ع د—Allah'ın kesin olarak gerçekleşeceğini bildirdiği sözü, vaadi.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Va'd, bir şeyin olacağını haber vermek ve taahhüt etmektir. Kur'an'da Allah'a nispet edildiğinde, O'nun sözünün asla değişmeyeceği ve mutlaka gerçekleşeceği anlamını taşır. Ayetteki 'va'dü Rabbî' ifadesi, seddin yıkılacağı ve kıyametin kopacağı yönündeki ilahi bildirimin kesinliğini vurgular.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Va'd, hem hayır hem de şer için kullanılır. Ancak Allah'a nispet edildiğinde genellikle hayır vaadi için kullanılırken, bu ayetteki 'va'dü Rabbî' ifadesi, seddin yıkılması gibi bir olayın gerçekleşeceğine dair kesin bir haberi ifade eder. Bu, Allah'ın kudretinin ve sözünün mutlak hakikatini gösterir.

3جَعَلَهُۥc-'-l

Kök:ج ع ل—Bir şeyi bir hale dönüştürmek, kılmak, yapmak.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Ce'ale fiili, bir şeyi başka bir şeye dönüştürme, bir halden başka bir hale geçirme anlamında kullanılır. Ayetteki 'ce'alehû dekkâen' ifadesi, Allah'ın vaadi geldiğinde seddi tamamen yerle bir edeceğini, onu düz bir toprak parçasına dönüştüreceğini anlatır. Bu, Allah'ın mutlak gücünü ve iradesini gösterir.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Ce'ale, bir şeyi yaratmak, icat etmek veya bir şeyi başka bir şeye dönüştürmek anlamlarına gelir. Bu ayetteki kullanımı, seddin sağlam yapısının Allah'ın emriyle tamamen ortadan kalkacağını, onun varlığının sona ereceğini ifade eder. Bu, Allah'ın yaratma ve yok etme kudretinin bir göstergesidir.

4دَكَّآءَd-k-k

Kök:د ك ك—Yerle bir edilmiş, düzlenmiş, yıkılmış.

Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Dekkâ', yüksek bir şeyin düzlenmesi, yerle bir edilmesi anlamına gelir. Özellikle dağların veya yüksek yapıların yıkılıp düz bir hale gelmesi için kullanılır. Ayetteki 'ce'alehû dekkâen' ifadesi, Zülkarneyn'in inşa ettiği o muazzam seddin, Allah'ın emriyle tamamen yıkılacağını, düz bir toprak parçasına dönüşeceğini ve ondan hiçbir iz kalmayacağını vurgular.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Dekkâ', bir şeyi şiddetle vurup parçalamak ve düzlemek demektir. Bu kelime, seddin sadece yıkılmakla kalmayıp, adeta toprağa karışarak tamamen düz bir hale geleceğini ifade eder. Bu, Allah'ın kudretinin ve vaadinin kesinliğinin bir göstergesidir; hiçbir engel O'nun iradesine karşı duramaz.

5حَقًّاh-k-k

Kök:ح ق ق—Gerçek, doğru, kesin ve şüphesiz.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Hakk, bir şeyin sabit ve doğru olması, şüphe götürmemesi anlamına gelir. Allah'a nispet edildiğinde, O'nun sözlerinin ve vaatlerinin mutlak doğruluğunu ve gerçekleşme kesinliğini ifade eder. Ayetteki 'kâne va'dü Rabbî hakkâ' ifadesi, seddin yıkılacağı ve kıyametin kopacağı yönündeki ilahi vaadin şüphesiz bir gerçek olduğunu, asla değişmeyeceğini vurgular.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Hakk kavramı, Kur'an'da Allah'ın varlığının, birliğinin, adaletinin ve sözlerinin mutlak gerçekliğini ifade eder. Bu ayette 'hakkâ' kelimesi, Allah'ın vaadinin sadece bir sözden ibaret olmadığını, aksine kesinlikle gerçekleşecek olan, değişmez bir hakikat olduğunu pekiştirir. Bu, müminlere güven verirken, inkarcılara da bir uyarı niteliği taşır.

Kehf-Mağara Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

Nasıl ki İbrâhîm (a.s.) Kâ’be’yi tekrar inşa ettikten sonra ki dönemlerde içi putlar ile dolduruldu yani burada belirtilen set aşıldı, işte bizlerde İbrahimiyet mertebesinden Mâseviyyet mertebesine giderken biraz gevşeklik gösterirsek Ye’cüc ile Me’cüc ortaya çıkar ve bizim gönül Kâbemizi putlarla doldurur. Zâhiri olarak kıyamet alâmetlerinden olan Ye’cüc ile Me’cüc’ün ortaya çıkması bize kıyametin Mûseviyyet idraki üzerine ağırlaşmış olan bozuk bir düşünce yapısı üzerine kopacağını gösteriyor.

وَتَرَكْنَا بَعْضَهُمْ يَوْمَئِذٍ يَمُوجُ فِي بَعْضٍ وَنُفِخَ فِي الصُّورِ فَجَمَعْنَاهُمْ جَمْعاً

99-) Ve terekna ba'dahüm yevmeizin yemucü fiy ba'din ve nüfiha fiysSuri fecema'nahüm cem'a;

Eserin tamamını oku