Mü'minûn Sûresi 87. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

Mü'minûn 87Cüz 18 · Sayfa 347

Mü'minûn Sûresi 87. Âyet

المؤمنون

Seyekûlûne li(A)llâh(i)(c) kul efelâ tettekûn(e)

"Allah'ındır" diyecekler. "Öyle ise O'na karşı gelmekten sakınmaz mısınız?" de.

Bu ayet, müşriklerin Allah'ın yaratıcı ve malik olduğunu kabul etmelerine rağmen O'na ortak koşmalarını eleştirmekte ve onları takvaya davet etmektedir. Temel kavramlar, Allah'ın birliği ve O'na karşı gelmekten sakınma üzerine odaklanmıştır.

1سَيَقُولُونَk-v-l

Kök:ق و ل—Gelecekte bir şeyi ifade edecekler, söyleyecekler.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Kavl (قول), bir düşünceyi veya anlamı dil ile ifade etmektir. Bu ayetteki 'seyekûlûne' (سَيَقُولُونَ) ifadesi, müşriklerin Allah'ın yaratıcı olduğunu itiraf edeceklerini, ancak bu itirafın samimi bir imana dönüşmediğini ve takva ile birleşmediğini gösterir. Gelecek zaman kipi, bu itirafın kaçınılmazlığını vurgular.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Kavl (قول), Kur'an'da bazen bir inancı veya itirafı ifade etmek için kullanılır. Burada müşriklerin 'Allah'tır' demeleri, O'nun rububiyetini kabul etmeleri anlamındadır. Ancak bu kabul, onların şirk koşmalarına engel olmamıştır. Ayet, bu sözün yetersizliğini ima eder.

2لِلَّهِe-l-h

Kök:أ ل ه—Her şeyin sahibi, yaratıcısı ve ibadete layık tek varlık olan Allah'a ait olmak.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Allah (الله) ismi, zat-ı vacibü'l-vücud, bütün kemal sıfatları kendinde toplayan ve noksan sıfatlardan münezzeh olan tek mabudun özel ismidir. Ayetteki 'lillâhi' (لِلَّهِ) ifadesi, yaratılışın ve mülkiyetin yalnızca Allah'a ait olduğunu, müşriklerin de bunu itiraf ettiklerini belirtir. Bu itiraf, onların şirk koşmalarındaki çelişkiyi ortaya koyar.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Kur'an'da 'Allah' kavramı, mutlak ve aşkın bir Tanrı'yı ifade eder. O, yaratıcı, rızık verici ve hüküm koyucudur. Bu ayette müşriklerin 'Allah'tır' demeleri, O'nun yaratıcı gücünü ve evren üzerindeki mutlak otoritesini kabul etmeleri anlamına gelir. Ancak bu kabul, onların 'ilah' anlayışlarını tek bir varlıkta toplamalarını sağlamamıştır.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Allah (الله) ismi, bütün isim ve sıfatları kuşatan, zat-ı ilahiyeye delalet eden özel isimdir. 'Lillâhi' (لِلَّهِ) ifadesi, mülkiyetin ve tasarrufun sadece O'na ait olduğunu gösterir. Müşriklerin bu itirafı, tevhidin temelini oluştursa da, fiiliyatlarında bu tevhide aykırı davrandıklarını vurgular.

3تَتَّقُونَv-k-y

Kök:و ق ي—Allah'ın azabından sakınmak, O'na karşı gelmekten korunmak, takva sahibi olmak.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Takva (تقوى), nefsi korkulan şeyden korumaktır. Şeriat dilinde ise nefsi günahlardan korumak, Allah'ın emirlerine uyup yasaklarından kaçınmaktır. Ayetteki 'e felâ tettekûn' (أَفَلَا تَتَّقُونَ) ifadesi, müşriklerin Allah'ın yaratıcı olduğunu kabul etmelerine rağmen, O'na karşı gelmekten neden sakınmadıklarını, yani neden şirk koşmaya devam ettiklerini sorgular. Bu, onların itirafları ile amelleri arasındaki çelişkiye dikkat çeker.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Takva (تقوى), Allah'ın azabından sakınmak ve O'nun emirlerine riayet etmektir. 'E felâ tettekûn' (أَفَلَا تَتَّقُونَ) ifadesi, Allah'ın birliğini ve kudretini kabul edenlerin, bu kabulün gereği olarak O'na isyan etmekten ve şirk koşmaktan sakınmaları gerektiğini vurgular. Bu, bir kınama ve uyarıdır.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Takva (تقوى), Kur'an'da Allah'a karşı duyulan derin saygı ve korkuyla birlikte, O'nun emirlerine titizlikle uyma ve yasaklarından kaçınma anlamını taşır. Bu ayette 'tettekûn' (تَتَّقُونَ) kelimesi, müşriklerin Allah'ın yaratıcı olduğunu kabul etmelerine rağmen, O'na karşı gelmekten sakınmamalarının, yani O'na ortak koşmalarının mantıksızlığını ve ahlaki tutarsızlığını ortaya koyar.

Mü'minûn Sûresi

Buradaki "takvâ", Mutlak Varlığın bu muazzam mertebelerini idrâk ederek, kendine âit bir varlık vehmetmekten "sakınmaktır". Gerçek takvâ, şirk-i hafîden (gizli şirkten), yâni kendini Hakk'tan ayrı bir varlık olarak görmekten korunmaktır.

Not: İttikâ ve takvânın farklı mertebelerdeki îzâhları için (23) ve (32)'inci âyetin yorumlarına bakılabilir.

Âyet 88

قُلْ مَنْ بِيَدِه۪ مَلَكُوتُ كُلِّ شَيْءٍ وَهُوَ يُج۪يرُ وَلَا يُجَارُ عَلَيْهِ اِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ

Kul men bi yedihî melekûtu kulli şey'in ve huve yucîru ve lâ yucâru aleyhi in kuntum ta'lemûn.

De ki: "Eğer biliyorsanız söyleyin: Her şeyin hükümranlığı elinde olan, kendisi koruyan, kendisine karşı korunulamaz olan kimdir?"

Eserin tamamını oku