Neml Sûresi 75. Âyet

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'gayb' kelimesini 'gözden kaybolan, idrak edilemeyen' olarak tanımlar. Ayetteki 'gâibe' ise, göklerde ve yerde insan idrakinin ötesinde kalan, Allah'tan başka kimsenin bilemediği her şeyi ifade eder. Bu, Allah'ın ilminin mutlaklığını ve her şeyi kuşatıcılığını gösterir.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Kefevî, 'gayb'ı 'duyularla idrak edilemeyen, gizli olan' şeklinde açıklar. Ayetteki 'mâ min gâibetin' ifadesi, göklerde ve yerde hiçbir gizli şeyin istisna olmaksızın, Allah'ın ilminden ve kaydından hariç tutulamayacağını vurgular.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, 'gayb' kavramının Kur'an'da genellikle Allah'ın mutlak bilgisiyle ilişkili olduğunu belirtir. Ayetteki 'gâibe', insan için bilinmez olanın, Allah için tamamen açık ve kayıtlı olduğunu ifade ederek, Allah'ın her şeyi kuşatan ilmini pekiştirir.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'semâ' kelimesini 'yüksek olan, yukarıda bulunan' olarak açıklar. Ayetteki 'fî's-semâi' ifadesi, Allah'ın ilminin sadece yeryüzüyle sınırlı olmadığını, aynı zamanda göklerdeki tüm varlıkları ve olayları da kapsadığını belirtir.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'semâ'yı 'yüksek ve yüce olan' şeklinde mecazi bir anlamda da kullanır. Ayetteki bağlamda ise, göklerin genişliğini ve içerdiklerini ifade ederek, Allah'ın ilminin evrensel boyutunu vurgular.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'semâ' kelimesinin 'yüksek olan her şey' anlamına geldiğini ve Kur'an'da genellikle yeryüzünün zıttı olarak kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'semâ' ve 'ard' (yer) ikilisi, Allah'ın ilminin tüm evreni kuşattığını gösterir.

Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Sicistânî, 'ard' kelimesini 'üzerinde durulan, yeryüzü' olarak tanımlar. Ayetteki 've'l-ard' ifadesi, Allah'ın ilminin göklerle birlikte yeryüzündeki her şeyi, görünen ve görünmeyen tüm varlıkları ve olayları kapsadığını vurgular.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Fîrûzâbâdî, 'ard' kelimesinin 'yeryüzü' anlamında kullanıldığını ve Kur'an'da sıkça 'semâ' ile birlikte zikredilerek evrenin bütünlüğünü ifade ettiğini belirtir. Ayetteki bu kullanım, Allah'ın ilminin kapsamının sınırsızlığını gösterir.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Güngör, 'ard' kelimesinin Kur'an'da genellikle 'semâ' ile birlikte kullanılarak yaratılışın iki temel boyutunu temsil ettiğini ifade eder. Ayetteki 'semâ ve ard' ikilisi, Allah'ın ilminin ve kudretinin tüm kâinatı kapsadığını vurgular.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'kitab' kelimesini 'yazmak, bir araya getirmek' kökünden türemiş olarak açıklar. Ayetteki 'kitâbin mübîn' ifadesi, Allah katında her şeyin eksiksiz ve açık bir şekilde kaydedildiği, ilahi bir defteri veya kaderi ifade eder.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Semîn el-Halebî, 'kitab'ın Kur'an'da farklı anlamlarda kullanıldığını, ancak bu ayetteki bağlamda 'Levh-i Mahfuz'u veya Allah'ın ilminin kayıt altına alındığı ezeli defteri ifade ettiğini belirtir. Bu, hiçbir şeyin Allah'ın ilminden kaçamayacağını gösterir.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, 'kitab' kavramının Kur'an'da sadece yazılı bir metin değil, aynı zamanda ilahi bir planı, kaderi ve evrensel düzeni ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'kitâbin mübîn', her şeyin önceden belirlenmiş ve açıkça kaydedilmiş olduğunu vurgular.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'mübîn' kelimesini 'açıkça görünen, açıklayan' olarak tanımlar. Ayetteki 'kitâbin mübîn' ifadesi, bu ilahi kaydın gizli veya anlaşılmaz olmadığını, aksine her şeyi açıkça ortaya koyduğunu ve Allah için hiçbir belirsizlik taşımadığını belirtir.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'mübîn' kelimesinin 'açıklayıcı, ortaya koyucu' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'kitâbin mübîn', Allah'ın ilminin ve kaydının, gizli hiçbir şeyi bırakmayacak şekilde her şeyi kuşattığını ve net bir şekilde ortaya koyduğunu ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'mübîn'in 'açık ve net olan, başkasına açıklayan' anlamlarına geldiğini ifade eder. Ayetteki 'kitâbin mübîn' tamlaması, Allah'ın ilminde hiçbir şeyin gizli kalmadığını, her şeyin açıkça bilindiğini ve kaydedildiğini vurgular.