Âl-i İmrân Sûresi 175. Âyet

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Şeytan kelimesi, 'şatane' kökünden gelir ve 'haktan uzaklaşmak, muhalif olmak' anlamlarına gelir. Kur'an'da genellikle insanları saptıran, vesvese veren cin veya insan türünden varlıklar için kullanılır. Bu ayette ise, müminleri korkutarak Allah yolundan alıkoymaya çalışan varlığı ifade eder.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, şeytan kavramını Kur'an'ın temel karşıtlıklarından biri olarak ele alır. Şeytan, Allah'ın iradesine karşı gelen, insanı doğru yoldan saptıran ve onu korkuyla manipüle eden bir güçtür. Ayetteki kullanımı, şeytanın müminler üzerinde kurmaya çalıştığı psikolojik baskıyı ve bu baskının kaynağını açıklar.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Havf (korku) kelimesi, bir şeyden dolayı kalpte oluşan endişe ve ürküntü halidir. 'Yuhavvifu' fiili, 'tef'il' babından olup, birini korkuya düşürmek, korkutmak anlamına gelir. Ayette şeytanın, kendi dostlarını veya müminleri korkutarak onları Allah'ın yolundan çevirme çabasını ifade eder.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'yuhavvifu' fiilinin mecazi olarak 'birine bir şeyden dolayı endişe vermek, onu tehdit etmek' anlamında kullanıldığını belirtir. Burada şeytanın, müminlere karşı doğrudan bir güç kullanmaktan ziyade, psikolojik bir baskı ve korku salma eylemini vurgular.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Velî kelimesi, 'yakınlık, dostluk, yardım' anlamlarına gelir. 'Evliyâ' ise bunun çoğuludur. Ayette 'evliyâehu' ifadesi, şeytanın kendisine tabi olan, onun vesveselerine uyan ve onunla dostluk kuran kimseleri ifade eder. Şeytan, bu dostları aracılığıyla veya onları korkutarak müminler üzerinde etki kurmaya çalışır.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Velayet, bir şeye yakın olmak, onu üstlenmek veya ona yardım etmek demektir. Şeytanın evliyası, onun emirlerine uyan, onun yolundan giden ve onunla işbirliği yapanlardır. Ayetteki bağlamda, şeytanın kendi yandaşlarını korkutarak veya onları kullanarak müminleri etkileme stratejisini gösterir.

Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Havf, kalbin bir şeyden dolayı daralması ve endişe duymasıdır. 'Lâ tehâfûhum' emri, müminlere şeytanın dostlarından korkmamaları gerektiğini, çünkü onların gerçek bir güce sahip olmadıklarını ve Allah'ın izni olmadan zarar veremeyeceklerini bildirir.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Güngör, Kur'an'daki 'havf' kavramının genellikle Allah'a karşı duyulan saygılı korku ile yaratılmışlardan duyulan korku arasında bir ayrım yaptığını belirtir. Bu ayetteki 'lâ tehâfûhum' ifadesi, müminlerin şeytanın dostlarından duyduğu korkunun yersiz olduğunu, zira asıl korkulması gerekenin Allah olduğunu vurgular.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Allah'tan korkmak (havfullah), O'nun azabından sakınmak, emirlerine uymak ve yasaklarından kaçınmak demektir. Bu, O'na karşı duyulan saygı ve tazimden kaynaklanan bir korkudur. Ayetteki 've hâfûni' emri, müminlerin korkularını yalnızca Allah'a yöneltmeleri gerektiğini, çünkü gerçek gücün ve kudretin yalnızca O'na ait olduğunu ifade eder.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, Kur'an'da Allah'tan korkmanın, O'nun yüceliğini ve kudretini idrak etmekten kaynaklanan bir saygı ve sorumluluk duygusu olduğunu belirtir. Bu korku, insanı Allah'ın rızasına uygun davranmaya sevk eder. Ayetteki 've hâfûni' ifadesi, müminlerin Allah'a olan imanlarının bir gereği olarak, O'nun emirlerine uymaları ve O'ndan başkasından korkmamaları gerektiğini vurgular.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): İman, 'emn' kökünden gelir ve 'güvenmek, tasdik etmek, emin olmak' anlamlarına gelir. Mümin, Allah'a, peygamberlerine ve indirdiklerine kalpten inanan, tasdik eden kimsedir. Ayetteki 'in kuntum mü'minîn' ifadesi, eğer gerçekten iman ediyorsanız, şeytanın dostlarından değil, yalnızca Allah'tan korkmanız gerektiğini belirtir.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Mümin, Allah'ın birliğini, peygamberlerin doğruluğunu ve ahiret gününü tasdik eden kişidir. İman, kalbin tasdiki ve dilin ikrarıdır. Bu ayette mümin olmak, Allah'a tam bir güven duymayı ve O'ndan başkasından korkmamayı gerektiren bir nitelik olarak sunulur.