Nisâ Sûresi 60. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

Nisâ 60Cüz 5 · Sayfa 88

Nisâ Sûresi 60. Âyet

النساء

Elem tera ilâ-lleżîne yez'umûne ennehum âmenû bimâ unzile ileyke vemâ unzile min kablike yurîdûne en yetehâkemû ilâ-ttâġûti vekad umirû en yekfurû bihi veyurîdu-şşeytânu en yudillehum dalâlen ba'îdâ(n)

(Ey Muhammed!) Sana indirilen Kur'an'a ve senden önce indirilene inandıklarını iddia edenleri görmüyor musun? Tağut'u tanımamaları kendilerine emrolunduğu halde, onun önünde muhakeme olmak istiyorlar. Şeytan da onları derin bir sapıklığa düşürmek istiyor.

Nisâ Suresi 60. ayet, iman iddiasında bulunan ancak hüküm için tağuta yönelen kişilerin çelişkili durumunu ele alır. Ayet, bu kişilerin iman iddialarının yüzeyselliğini ve şeytanın onları derin bir sapıklığa sürükleme arzusunu dilbilimsel bir derinlikle ortaya koymaktadır.

1يَزْعُمُونَz-'-m

Kök:ز ع م—İddia etmek, asılsız bir şeyi ileri sürmek.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'za'm' kelimesini 'bir şeyi kesin bilgiye dayanmadan söylemek, zan ve tahminle konuşmak' olarak açıklar. Ayetteki 'yez'umûne' ifadesi, bu kişilerin iman iddialarının sağlam bir temele dayanmadığını, sadece bir zandan ibaret olduğunu vurgular.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'yez'umûne' fiilinin 'yalan söylemek, asılsız iddiada bulunmak' anlamında kullanıldığını belirtir. Bu bağlamda, ayet, onların iman ettiklerini söylemelerinin gerçekte bir yalan veya temelsiz bir iddia olduğunu ima eder.

2ءَامَنُوا۟'-m-n

Kök:ء م ن—İnanmak, tasdik etmek, güvenmek.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'îmân'ı 'kalple tasdik, dil ile ikrar ve azalarla amel' olarak tanımlar. Ayetteki 'âmenû' kelimesi, bu kişilerin sözde imanlarını ifade ederken, sonraki fiillerle (yetehâkemû ilâ't-tâğût) bu imanın gereğini yerine getirmediklerini, dolayısıyla imanlarının eksik veya geçersiz olduğunu gösterir.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, Kur'an'daki 'iman' kavramının sadece bir inanç beyanı olmadığını, aynı zamanda bir teslimiyet ve güven eylemi olduğunu vurgular. Ayetteki 'âmenû' iddiası, bu kişilerin Allah'a tam bir teslimiyet göstermediklerini, aksine başka bir otoriteye yöneldiklerini ortaya koyarak, imanlarının yüzeyselliğini işaret eder.

3يَتَحَاكَمُوٓا۟h-k-m

Kök:ح ك م—Hüküm için başvurmak, muhakeme olmak, yargılanmak.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'hükm' kelimesini 'bir şeyi engellemek, bir şeyi sağlamlaştırmak' anlamında kullanır ve 'hakem'in anlaşmazlıkları gideren kişi olduğunu belirtir. 'Yetehâkemû' fiili, bu kişilerin anlaşmazlıklarını çözmek için Allah'ın hükmü yerine başka bir merciye (tağuta) başvurma arzusunu ifade eder ki bu, imanla çelişen bir davranıştır.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Kefevî, 'hükm'ün 'bir şeyi diğerinden ayırmak ve kesinleştirmek' olduğunu belirtir. Ayetteki 'yetehâkemû' fiili, bu kişilerin ihtilaflarını çözmek için Allah'ın indirdiği hükümler yerine, tağutun hükmüne başvurarak, Allah'ın hükmünü terk etme eğiliminde olduklarını gösterir.

4ٱلطَّـٰغُوتِt-ğ-v

Kök:ط غ و—Allah'a isyan eden, haddi aşan, ilahlık taslayan her şey veya kişi.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'tâğût'u 'şeytan, putlar ve Allah'tan başka ibadet edilen her şey' olarak açıklar. Ayetteki 'ilâ't-tâğût' ifadesi, bu kişilerin Allah'ın hükmünü bırakıp, şeytanın veya putların temsil ettiği batıl otoritelere yönelme arzusunu net bir şekilde ortaya koyar.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'tuğyân' kelimesinin 'haddi aşmak' anlamına geldiğini ve 'tâğût'un da 'haddi aşan, azgınlaşan her şey' olduğunu belirtir. Bu bağlamda, ayet, Allah'ın sınırlarını aşarak, O'nun yerine başka bir otoriteyi hüküm kaynağı olarak kabul etme eğilimini kınamaktadır.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, 'tâğût'u Kur'an'da 'Allah'a karşı gelen, O'nun otoritesine meydan okuyan her türlü güç veya varlık' olarak tanımlar. Ayetteki kullanımı, iman iddiasında bulunanların, Allah'ın hükmü yerine, O'na karşı gelen bir gücün hükmüne başvurma çelişkisini vurgular.

5يَكْفُرُوا۟k-f-r

Kök:ك ف ر—İnkar etmek, örtmek, nankörlük etmek.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'küfr'ün temel anlamının 'örtmek' olduğunu ve 'nimetleri örtmek'ten 'Allah'ı inkar etmek' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'en yekfurû bihi' ifadesi, müminlerin tağutu tamamen reddetmeleri, onun otoritesini tanımamaları gerektiğini, yani onu 'örtmeleri', yok saymaları gerektiğini emreder.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'yekfurû' fiilinin burada 'inkar etmek, reddetmek' anlamında kullanıldığını ifade eder. Ayet, müminlerin tağuta karşı kesin bir ret duruşu sergilemeleri gerektiğini, onun hükmünü ve varlığını tanımamaları gerektiğini vurgular.

6يُضِلَّهُمْd-l-l

Kök:ض ل ل—Saptırmak, doğru yoldan çıkarmak.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'dalâl' kelimesini 'doğru yoldan sapmak, kaybolmak' olarak açıklar. Ayetteki 'yudıllehum' fiili, şeytanın bu kişileri doğru yoldan uzaklaştırarak, onları hakikatten saptırma ve şaşırtma amacını net bir şekilde ortaya koyar.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, 'dalâl' kavramının Kur'an'da 'doğru yoldan sapma, hakikatten uzaklaşma' anlamında kullanıldığını belirtir. Şeytanın 'yudıllehum' eylemi, bu kişilerin iman iddialarına rağmen, şeytanın etkisiyle doğru yoldan ayrılarak, batıla yönelme tehlikesini ifade eder.

Nisâ Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

(60) Elem tera ilellezîne yez'umune ennehüm amenu Bi mâ ünzile ileyke ve mâ ünzile min kablike yürîdune en yetehakemu ilettağuti ve kad ümiru en yekfüru Bihi, ve yürîdüşşeytanü en yudıllehüm dalâlen beîda;)

“Şunları görmüyor musun? Kendilerinin sana indirilene ve senden önce indirilene inandıklarını ileri sürüyorlar da tağuta inanmamaları kendilerine emrolunduğu halde, tağut önünde muhakemeleşmek istiyorlar. Şeytan da onları bir daha dönemeyecekleri kadar iyice sapıklığa düşürmek istiyor.”

Eserin tamamını oku

Bu âyet şu eserlerde de geçiyor(1)

Dur Rabbın Namazda (Cilt 1)