Nisâ Sûresi 9. Âyet

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Haşyet, bir şeyin büyüklüğünden dolayı duyulan korkudur. Ayetteki 'vel-yahşe' ifadesi, yetimlerin haklarını gözetmeyenlerin, kendi çocuklarının benzer duruma düşmesinden duyacakları endişeyi Allah korkusuyla birleştirerek, bu konuda titiz davranmaları gerektiğini belirtir.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Haşyet, kalpteki bir korku ve çekinmedir. Burada, yetimlere haksızlık yapmaktan duyulması gereken içsel bir korkuyu ve bu korkunun, kendi çocuklarının geleceği hakkındaki endişeyle pekiştirilmesini ifade eder.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Zürriyet, bir kişinin soyundan gelen çocukları ve torunları kapsar. Ayetteki kullanımı, vefat eden bir kişinin geride bıraktığı küçük ve güçsüz çocukları vurgulayarak, onların haklarının korunmasının önemine işaret eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Zürriyet, Allah'ın yarattığı nesiller için kullanılır. Bu ayette ise, özellikle babasız kalmış, zayıf ve korunmaya muhtaç çocukları ifade ederek, onlara karşı sorumluluğun büyüklüğünü belirtir.

Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Da'f, bedensel veya maddi güçsüzlüğü ifade eder. Ayetteki 'dı'âfen' kelimesi, yetim kalan çocukların yaşları küçük olduğu için kendi başlarına ayakta duramayacak, haklarını savunamayacak durumda olmalarını anlatır.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Da'f, kuvvetin zıddıdır ve eksikliği ifade eder. Burada, geride kalan çocukların hem fiziksel hem de sosyal açıdan zayıf ve korunmaya muhtaç olmalarını vurgulayarak, onlara karşı sorumluluğun ciddiyetini ortaya koyar.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Takva, Kur'an'da Allah'a karşı duyulan derin saygı ve sorumluluk bilinciyle, O'nun emirlerine uyup yasaklarından kaçınmayı ifade eder. Bu ayetteki 'felyettekû' emri, yetimlerin haklarını ihlal etmekten Allah korkusuyla sakınmayı ve bu konuda adaletli davranmayı emreder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Takva, nefsi korkulan şeylerden korumaktır. Şeriatta ise, nefsi günahlardan korumakla olur. Ayetteki 'felyettekû' ifadesi, yetimlerin mallarına haksızlık etmekten, onlara kötü davranmaktan Allah'ın azabından korkarak sakınmayı emreder.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Kavl, bir düşüncenin veya bilginin dille ifade edilmesidir. Ayetteki 'kavlen sedîden' ifadesiyle birlikte kullanıldığında, sadece konuşmak değil, aynı zamanda konuşulan sözün içeriğinin doğru, adil ve hikmetli olması gerektiğini belirtir.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Kavl, dil ile yapılan her türlü ifadeyi kapsar. Bu ayette, yetimlerin velayetini üstlenenlerin veya miras konularında karar verenlerin, sözlerinde dürüst, adil ve doğru olmaları gerektiğini, herhangi bir haksızlığa yol açacak beyanlardan kaçınmalarını emreder.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Sedîd kelimesi, 'doğru, isabetli, sağlam' anlamlarına gelir. Ayetteki 'kavlen sedîden' ifadesi, yetimlerin hakları konusunda konuşulacak sözlerin, hem içerik olarak doğru, hem de sonuçları itibarıyla adaletli ve sağlam olması gerektiğini vurgular. Bu, yalan ve hileden uzak, hakka uygun bir beyanı gerektirir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Sedîd, doğru ve isabetli olan şeydir. 'Kavlen sedîden' ifadesi, sözün doğru, hakka uygun, adaletten sapmayan ve faydalı olması gerektiğini belirtir. Bu, yetimlerin haklarını koruma bağlamında, onların lehine olacak, haksızlığa yol açmayacak sözler sarf etmeyi emreder.