Zuhruf Sûresi 22. Âyet

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'v-c-d' kökünü, bir şeyi kaybolduktan sonra bulmak veya bir şeyi hazır olarak elde etmek şeklinde açıklar. Ayetteki 'vecednâ' ifadesi, müşriklerin atalarının dinini hazır bir miras olarak bulduklarını ve bu mirası sorgulamadan benimsediklerini vurgular.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'vecednâ' kelimesinin burada 'alâ' harf-i cerri ile kullanıldığında, bir şeyi bir hal üzere bulmak, yani atalarını belirli bir din ve inanç sistemi üzerinde bulmak anlamına geldiğini belirtir. Bu, onların atalarının yolunu bilinçli bir tercih yerine, hazır buldukları bir durum olarak kabul ettiklerini gösterir.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'ümmet' kelimesinin burada 'din' veya 'millet' anlamında kullanıldığını belirtir. Müşrikler, atalarını belirli bir din üzerinde bulduklarını ve bu dini bir topluluk olarak benimsediklerini ifade etmektedirler.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'ümmet' kelimesinin aslen 'imâm' (önder) kelimesinden türediğini ve bir önderin peşinden giden topluluğu ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'alâ ümmetin' ifadesi, atalarının takip ettiği yolu bir önder gibi kabul edip ona tabi olduklarını gösterir.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, Kur'an'da 'ümmet' kavramının sadece bir topluluğu değil, aynı zamanda o topluluğun ortak inanç ve yaşam biçimini de ifade ettiğini vurgular. Bu ayetteki kullanımı, müşriklerin atalarının dinini bir toplumsal kimlik ve yaşam tarzı olarak benimsediklerini gösterir.

Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Sicistânî, 'eser' kelimesinin bir şeyin geride bıraktığı iz, işaret veya alamet anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'âsârihim' ifadesi, müşriklerin atalarının bıraktığı izleri, yani onların geleneklerini ve inançlarını takip ettiklerini açıkça ortaya koyar.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Fîrûzâbâdî, 'eser' kelimesinin hem maddi izleri hem de manevi etkileri kapsadığını ifade eder. Burada, ataların dinî ve kültürel mirasının, sonraki nesiller üzerindeki etkisini ve onların bu mirasa bağlılığını vurgular.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Güngör, 'eser' kelimesinin Kur'an'da genellikle geçmişten gelen bir mirasın, bir geleneğin veya bir uygulamanın devamlılığını ifade ettiğini belirtir. Bu ayette, müşriklerin atalarının yolunu bir 'eser' olarak görüp ona bağlı kalmalarının, sorgulamadan taklitçi bir tutum sergilediklerini gösterdiğini ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'h-d-y' kökünün, bir şeyi nazikçe doğru yola iletmek anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'mühtedûn' ifadesi, müşriklerin kendi zanlarına göre atalarının yolunu doğru ve hidayet üzere kabul ettiklerini, ancak bu kabulün ilahi bir hidayet değil, taklitçi bir yöneliş olduğunu ima eder.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Kefevî, 'hidayet'in bazen doğru yolu bulmak, bazen de doğru yola iletilmek anlamında kullanıldığını belirtir. Burada müşrikler, atalarının izlerini takip etmeyi kendileri için bir hidayet olarak görmekte, ancak bu hidayetin kaynağının ilahi vahiy değil, atalarının geleneği olduğunu vurgulamaktadırlar.