Ve ennâ zanennâ en len nu'ciza(A)llâhe fî-l-ardi velen nu'cizehu herabâ(n)
"Muhakkak ki biz Allah'ı yeryüzünde aciz bırakamayacağımızı, kaçarak da onu aciz bırakamayacağımızı anladık."
"Doğrusu biz anladık ki, Allah'ı yerde acze düşürmemize imkân yok. Kaçmakla da O'nu asla âciz bırakamayacağız."
Bu ayet, cinlerin Allah'ın kudretinden kaçamayacakları ve O'nu aciz bırakamayacakları yönündeki kesin inançlarını ifade etmektedir. Ayet, 'zannetmek' fiiliyle başlayan bir itiraf niteliğindedir ve Allah'ın mutlak gücünü vurgular.
Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'zann' kelimesinin hem şüphe hem de yakin (kesin bilgi) anlamlarına gelebileceğini belirtir. Bu ayetteki kullanımı, cinlerin Allah'ın kudreti hakkındaki şüphelerinin ortadan kalkıp kesin bir bilgiye ulaşmaları bağlamındadır. Onlar, Allah'ı aciz bırakamayacaklarına dair kesin bir kanaate varmışlardır.
Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'zann' kelimesinin Kur'an'da bazen 'ilim' (bilgi) anlamında kullanıldığını ifade eder. Bu ayetteki 'zannennâ' ifadesi, cinlerin Allah'ın kudretini tam olarak idrak ettiklerini ve bu konuda kesin bir bilgiye sahip olduklarını gösterir.
Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, 'zann' kavramının Kur'an'da bağlama göre farklı nüanslar taşıdığını belirtir. Bu ayetteki 'zannennâ', cinlerin önceki yanlış algılarından sıyrılarak Allah'ın mutlak gücü karşısında kendi acizliklerini kesin olarak kavramaları anlamında kullanılmıştır.
İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'aciz' kelimesinin 'güç yetirememek, bir şeyin sonuna ulaşamamak' anlamında olduğunu belirtir. Ayetteki 'len nu'cize' ifadesi, cinlerin ne yeryüzünde kalarak ne de kaçarak Allah'ın iradesinin dışına çıkamayacaklarını, O'nu asla aciz bırakamayacaklarını vurgular.
Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'aciz' kelimesini 'bir şeyin sonuna ulaşamamak, gücü yetmemek' olarak açıklar. Bu ayetteki kullanımı, cinlerin Allah'ın kudret ve iradesi karşısında hiçbir şekilde O'nu engelleyemeyeceklerini, O'nun gücünün üstesinden gelemeyeceklerini ifade eder.
Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Kefevî, 'aciz' kelimesinin 'bir işi yapmaktan geri kalmak, ona güç yetirememek' olduğunu belirtir. Ayetteki 'len nu'cize' ifadesi, cinlerin Allah'ın takdirinden ve kudretinden kaçarak veya saklanarak O'nu etkisiz hale getiremeyeceklerini, O'nun gücünün her şeyi kuşattığını anlatır.
Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'arz' kelimesini 'yeryüzü' olarak tanımlar ve Kur'an'da genellikle üzerinde yaşanılan, yerleşilen mekan anlamında kullanıldığını belirtir. Bu ayette, cinlerin yeryüzünde kalsalar bile Allah'ın kudretinden kaçamayacakları vurgulanır.
Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Sicistânî, 'arz' kelimesinin bilinen yeryüzü anlamında kullanıldığını ifade eder. Ayetteki 'fi'l-ardı' ifadesi, cinlerin yeryüzünün herhangi bir noktasında bulunmalarının Allah'ın kudretini sınırlamayacağını gösterir.
İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'herab' kelimesinin 'kaçmak, firar etmek' anlamında olduğunu belirtir. Ayetteki 'heraben' ifadesi, cinlerin Allah'ın kudretinden kaçarak kurtulma çabalarının da beyhude olduğunu, hiçbir yere sığınamayacaklarını anlatır.
Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'herab' kelimesini 'bir yerden uzaklaşmak, kaçmak' olarak açıklar. Bu ayetteki kullanımı, cinlerin yeryüzünde kalsalar da, kaçıp uzaklaşsalar da Allah'ın kudretinden kurtulamayacaklarını, O'nu aciz bırakamayacaklarını pekiştirir.
Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Semîn el-Halebî, 'heraben' kelimesinin burada 'hal' (durum) veya 'mef'ul li-ecelih' (sebep bildiren mef'ul) olarak kullanılabileceğini belirtir. Her iki durumda da anlam, cinlerin kaçma eyleminin Allah'ı aciz bırakma amacına hizmet etmeyeceğini vurgular.
Bu âyetin tefsiri eserlerde henüz eşleştirilmedi.
Eşleştirme tamamlandıkça bu bölüm otomatik dolar.