Müddessir 24Cüz 29 · Sayfa 576

Müddessir Sûresi 24. Âyet

المدثر

Fekâle in hâżâ illâ sihrun yu/śer(u)

(23-24) Sonra arkasını döndü ve büyüklük taslayıp şöyle dedi: "Bu, ancak nakledilegelen bir sihirdir."

Müddessir Suresi 24. ayet, inkarcıların Kur'an'a yönelik 'sihir' ve 'insan sözü' ithamlarını dile getirmektedir. Ayet, 'sihir' kavramının kökenini ve 'öğretilegelen' niteliğini vurgulayarak, bu ithamın dilbilimsel ve semantik derinliğini ortaya koyar.

1سِحْرٌs-h-r

Kök:س ح ر—Ayette, Kur'an'ın mucizevi etkisini reddetmek amacıyla kullanılan, aldatıcı ve gerçek dışı bir etki yaratma eylemi.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'sihr' kelimesini, 'gözbağcılık, hile, aldatma' olarak tanımlar ve gizli, ince şeyleri açığa çıkarma veya gizleme anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki bağlamda, Kur'an'ın insanları etkileme gücünün, gerçek bir mucize değil, aldatıcı bir büyü olduğu iddia edilmektedir.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'sihr' kelimesini 'gözleri büyülemek, aldatmak' olarak açıklar. Ayette, inkarcıların Kur'an'ın etkileyiciliğini, gerçek bir ilahi mesajdan ziyade, insanları yanıltan bir gözbağcılık olarak gördüklerini ifade eder.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, Kur'an öncesi Arap şiirinde 'sihr'in genellikle 'büyü, büyücülük' anlamında kullanıldığını, ancak Kur'an'da peygamberlerin mucizelerini reddetmek için bir itham olarak da kullanıldığını belirtir. Bu ayette de Kur'an'ın ilahi kaynağını inkar etmek için kullanılan bir karalama terimi olarak karşımıza çıkar.

2يُؤْثَرُe-s-r

Kök:أ ث ر—Ayette, sihrin yeni bir şey olmayıp, geçmişten beri aktarılan, öğretilegelen bir bilgi veya uygulama olduğu vurgulanır.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'yü'seru' kelimesini 'nakledilen, rivayet edilen' olarak açıklar. Ayetteki 'sihrun yü'seru' ifadesi, bu sihrin başkalarından öğrenilmiş, nesilden nesile aktarılmış bir bilgi olduğunu, dolayısıyla ilahi bir kaynaktan gelmediğini ima eder.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Semîn el-Halebî, 'eser' kökünün 'bir şeyin izini takip etmek, nakletmek' anlamlarına geldiğini belirtir. 'Yü'seru' fiili, sihrin bir iz bırakarak, yani öğrenilerek ve öğretilerek devam eden bir şey olduğunu, dolayısıyla Hz. Muhammed'in bunu başkalarından öğrendiği imasını taşır.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Güngör, 'eser' kökünün 'iz bırakmak, aktarmak, rivayet etmek' anlamlarını taşıdığını ve 'yü'seru' fiilinin 'aktarılan, öğretilen' anlamında kullanıldığını ifade eder. Ayette, inkarcıların Kur'an'ı, peygamberin kendi uydurması değil, başkalarından öğrendiği eski bir büyü olarak nitelendirme çabasını gösterir.

Müddessir Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

Nasıl Fir’avun, Mûsâ a.s. ın asasın (aklını) sihir olarak yorumlamışsa, burada nefsi emmare Muhammediyet mertebesinin getirmiş olduğunu, vehim ve hayali değer yargısı ile sihir olarak nitelenmektedir. Aslı büyü ve sihir şeytanın bu dünya hayatı, mal ve oğullarının depdebesi ile hayal gücü olan sihri oluşturmakta ve aldatmaktadır. Ve nefsi emmare aklı beşer, fikri beşer hayal ve vehim kuvvetleri ile istişare sonucu bu kanıya varmıştır.(M.D.)

Sihir, algıları yanıltan, hakikati olduğundan farklı gösteren bir sanattır.

Hakikat (el-Hâkka), insan-ı kâmilin varlığında tecelli eder. Velîd gibi inkârcılar ise bu tecelliyi göremez, gördüklerini de “sihir” diyerek reddederler. Bu, onların kendi a‘yân-ı sâbitelerindeki (ezelî sabit hakikatlerindeki) küfür istidadının bir tezahürüdür.^[31]

Eserin tamamını oku Okuyucuda aç