Mîzân
✓ OnaylıMîzân (الميزان), kıyâmet günü her insanın amellerinin tartılacağı **ilâhî terazi**dir. Kelâm sözlüğünde âhiret hayatının altı temel sınamasından (haşr → mahşer → hesap → mîzân → sırât → cennet/cehennem) en kritik olanlarından biridir.
Tanım
Mîzân (الميزان), kıyâmet günü her insanın amellerinin tartılacağı ilâhî terazidir. Kelâm sözlüğünde âhiret hayatının altı temel sınamasından (haşr → mahşer → hesap → mîzân → sırât → cennet/cehennem) en kritik olanlarından biridir. Tasavvuf ise mîzânı yalnızca ahiretin bir terazisi olarak değil, her ânın iç adâlet ölçüsü olarak okur.
Kur'ânî Temel
"Mîzân" Kur'ân'da defaatle geçer; en açık âyetler:
Hadiste Mîzân
Hz. Peygamber'in nakledilen hadislerinden bazıları mîzânın hassâsiyetini gösterir:
Mîzânın Üç Boyutu
Klasik kelâm mîzânı üç boyutta inceler:
Bu Kavram'in Gectigi Eserler
Terzibaba - Necdet Ardıç
2x“2107. Her meleğin sücûdu da onun mîzânıdır; o düşmanın inkârı da onun burhânıdır. Yâni, melâikenin secdeleri ve serfürûları, Âdem’in rûhâniyyetine ve tahâretine mîzân olduğu gibi...”
İki elimle halk ettiğime neden secde etmedin?
“...tın-ı dünyâya ve mevtın-ı dünyânın ahkâmı mevtın-ı hisâb ve mîzâna ve mevtın-ı ba’s ve hisâb ve mîzânın ahkâmı mevtın-ı cennet ve cehenneme asl”
Sayfa 40
Terzibaba - Necdet Ardıç
“...sûretleri i'tibariyle hepsi insan olduğundan, meydanda bir mîzân ya’ni ölçü olmadıkça hakîkatlerini ve ma’nâlarını birdiğerinden ayırmak mümkün olmadı. Bu maksâdın oluşması için peygamberleri vâsıtasıyla...”
Sayfa 65
“3587. Senin aynan gılâfından dışarıya sıçradı; ayna ve mîzân nerede hilâf söyler? Senin ruhunun aynası cisminin kılıfından dışarıya fırladı; ayna kendisine aks eden sûreti yanlış gösterir mi? Ve terâz...”
Sayfa 175
Muhyiddin İbnü'l-Arabi
“...iyyet-i beşeriyyesinden zâhir olduğundan, nazar-ı fikrîleri mîzânına tatbîk eden ukalâ, bu hâle karşı hayret içinde kaldılar. Zîrâ ihyâ-yı nutk ile olan ihy”
Sayfa 36
Bilgiler
- era
- klasik
- arabic
- الميزان
- domain
- tasavvuf
- related_to
- kiyamet,hasir,sirat,ahiret