Yûnus Sûresi 81. Âyet

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'el-İlkâ' kelimesini bir şeyi bir yere bırakmak, atmak olarak tanımlar. Ayetteki 'el-kav' fiili, sihirbazların sihirlerini icra etmek üzere ellerindeki şeyleri yere bırakmaları, atmaları anlamında kullanılmıştır. Bu, onların sihirlerini başlatma eylemini vurgular.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'el-kav' fiilinin mecazi olarak da kullanılabileceğini belirtse de, bu ayetteki kullanımının 'bir şeyi yere bırakmak, atmak' şeklindeki hakiki anlamına işaret eder. Sihirbazların 'attıkları' şeylerin, göz yanılsaması oluşturmak için kullanılan araçlar olduğunu ima eder.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'sihir' kelimesini 'gözleri büyülemek, aldatmak ve hakikati gizlemek' olarak açıklar. Ayetteki 'mâ ci'tüm bihi's-sihr' ifadesi, sihirbazların getirdiği şeylerin gerçekte bir aldatmaca, bir göz yanılsaması olduğunu, hakiki bir mucize olmadığını belirtir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'sihir' kelimesinin kökenini 'gizli ve ince olan şey' olarak verir. Bu bağlamda sihir, insanların gözünden gizlenen, ince hilelerle yapılan ve gerçekte olmayan bir şeyi varmış gibi gösteren eylemdir. Ayetteki kullanımı, sihirbazların eylemlerinin bu niteliğini vurgular.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, Kur'an'daki 'sihir' kavramının, genellikle peygamberlerin mucizelerinin karşıtı olarak sunulduğunu ve 'gerçek dışı, aldatıcı' bir nitelik taşıdığını belirtir. Bu ayette de Hz. Musa, sihirbazların eylemlerini 'sihir' olarak tanımlayarak, kendi mucizesinin ilahi ve hakiki olduğunu, onlarınkinin ise beşeri ve aldatıcı olduğunu ortaya koyar.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'butlân' kelimesini 'bir şeyin hakikatinin ortadan kalkması, geçersiz olması' olarak açıklar. 'Seyübtıluhu' fiili, Allah'ın sihrin gerçekliğini ve etkisini tamamen ortadan kaldıracağını, onu hükümsüz kılacağını ifade eder. Bu, ilahi gücün sihir üzerindeki mutlak üstünlüğünü gösterir.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Fîrûzâbâdî, 'ibtâl' kelimesinin 'bir şeyi yok etmek, geçersiz kılmak' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'seyübtıluhu' ifadesi, Allah'ın sihirbazların hilelerini ve aldatmacalarını açığa çıkararak, onların etkisini tamamen ortadan kaldıracağını ve böylece hakkı üstün kılacağını vurgular.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'ıslah' kelimesini 'bir şeyi düzeltmek, iyileştirmek, fesadın zıttı' olarak tanımlar. Ayetteki 'lâ yuslihu' ifadesi, Allah'ın bozguncuların (müfsidîn) eylemlerini, yani sihirlerini ve fesatlarını asla düzeltmeyeceğini, onlara başarı vermeyeceğini ve onların işlerinin akıbetinin hayırlı olmayacağını belirtir.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Kefevî, 'ıslah'ın 'bir şeyin bozukluğunu gidermek ve onu doğru hale getirmek' olduğunu ifade eder. Bu ayetteki olumsuz kullanım ('lâ yuslihu'), Allah'ın bozguncuların eylemlerini asla 'doğru' veya 'başarılı' kılmayacağını, aksine onların çabalarının sonuçsuz kalacağını ve fesatlarının devam edeceğini vurgular.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'fesad' kelimesini 'salâhın zıttı, bir şeyin bozulması, düzeninin altüst olması' olarak açıklar. 'el-Müfsidîn' ise bu bozgunculuk eylemini gerçekleştirenlerdir. Ayetteki sihirbazlar, sihirleriyle insanları aldatarak ve hakikati gizleyerek yeryüzünde fesat çıkaran kimseler olarak nitelendirilir.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, Kur'an'da 'fesad' kavramının 'düzenin bozulması, kaos ve yıkım' anlamlarına geldiğini belirtir. 'Müfsidîn' ise bu bozulmayı aktif olarak gerçekleştirenlerdir. Bu ayette sihirbazlar, sihirleriyle toplumsal düzeni ve hakikat algısını bozmaya çalışan 'müfsidîn' olarak tanımlanır ve Allah'ın onların işlerini düzeltmeyeceği vurgulanır.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Güngör, 'fesad' kelimesinin geniş bir anlam yelpazesine sahip olduğunu ve 'bozgunculuk, yozlaşma, yıkım' gibi anlamları içerdiğini belirtir. 'Müfsidîn' ise bu olumsuz eylemleri gerçekleştiren, toplumda kargaşa ve zarara yol açan kişilerdir. Ayetteki bağlamda, sihirbazların eylemleri, hakikati saptırarak ve insanları aldatarak bir tür 'fesad' olarak görülür.