İsrâ Sûresi 108. Âyet

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'tesbih' kelimesinin kök anlamının 'hızlı hareket etmek' olduğunu belirtir ve bu bağlamda Allah'ı her türlü noksanlıktan uzak tutma, O'nu yüceltme anlamında kullanıldığını ifade eder. Ayetteki 'sübhâne' ifadesi, Allah'ın vaadinin gerçekleşeceği kesinliği karşısında O'nun kudretini ve her türlü acizlikten münezzeh olduğunu vurgular.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'sübhânallah' ifadesinin 'Allah'ı tenzih ederim' anlamına geldiğini ve bu tür ifadelerin Arapçada 'Allah'ı yüceltme' maksadıyla kullanıldığını belirtir. Ayette, 'Rabbimiz münezzehtir' denilerek, O'nun vaadini yerine getirme kudretine ve doğruluğuna olan inanç pekiştirilir.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, 'tesbih' kavramının Kur'an'da Allah'ın aşkınlığını ve mutlak yüceliğini ifade eden merkezi bir kavram olduğunu vurgular. Ayetteki kullanımı, Allah'ın vaadinin gerçekleşmesinin O'nun yüce sıfatlarının bir gereği olduğunu ve bu vaadin asla boşa çıkmayacağını gösterir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'Rab' kelimesinin aslen 'terbiye etmek, bir şeyi aşama aşama kemale erdirmek' anlamına geldiğini belirtir. Bu bağlamda 'Rabbimiz' ifadesi, Allah'ın kullarını terbiye eden, onlara nimet veren ve işlerini düzenleyen yüce varlık olduğunu ifade eder. Ayetteki 'Rabbimiz'in vaadi' ifadesi, bu terbiye edici ve yönetici sıfatın bir tezahürü olarak vaadin gerçekleşeceğine olan güveni pekiştirir.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Kefevî, 'Rab' kelimesinin 'malik, seyyid, müdebbir, mürebbi' gibi anlamlara geldiğini ve Allah için kullanıldığında tüm bu anlamları kapsadığını açıklar. Ayetteki 'Rabbimiz' ifadesi, Allah'ın mutlak otoritesini ve vaadini yerine getirme gücünü vurgular.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, 'Rab' kavramının Kur'an'da Allah ile insan arasındaki ilişkiyi tanımlayan temel kavramlardan biri olduğunu belirtir. 'Rab' hem yaratıcı hem de koruyucu ve yönetici olarak tasvir edilir. Ayetteki 'Rabbimiz'in vaadi' ifadesi, bu ilişkinin bir sonucu olarak Allah'ın sözünün kesinliğini ve güvenilirliğini ifade eder.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'vaad' kelimesinin hem hayır hem de şer için verilen söz anlamına geldiğini belirtir. Ancak ayetteki bağlamda, 'Rabbimiz'in vaadi' ifadesi, genellikle müminlere yönelik hayırlı bir sözü, yani Kur'an'ın hakikatini ve ahiret gününün kesinliğini ifade eder.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Fîrûzâbâdî, 'vaad' kelimesinin 'söz vermek' anlamına geldiğini ve Kur'an'da Allah'ın kullarına verdiği sözler için kullanıldığını ifade eder. Ayetteki 'va'd' kelimesi, Allah'ın Kur'an'da bildirdiği hakikatlerin ve gelecekteki olayların kesinlikle gerçekleşeceğini vurgular.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Güngör, 'vaad' kavramının Kur'an'da Allah'ın kudretinin ve doğruluğunun bir göstergesi olarak sıkça kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'va'd' kelimesi, Allah'ın sözünün değişmezliğini ve kesinliğini ifade ederek, müminlerin bu vaade olan güvenini pekiştirir.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Semîn el-Halebî, 'mef'ûl' kelimesinin 'yapılmış, edilmiş' anlamına geldiğini ve burada 'kesinlikle gerçekleşecek' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'lemef'ûlâ' ifadesi, 'lâm-ı te'kid' (vurgu lâmı) ile birlikte Allah'ın vaadinin gerçekleşmesinin mutlak ve kaçınılmaz olduğunu vurgular.

Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Sicistânî, 'mef'ûl' kelimesinin 'fiile dönüşen, gerçekleşen' anlamında kullanıldığını ifade eder. Ayetteki 'lemef'ûlâ' ifadesi, Allah'ın vaadinin sadece bir söz olarak kalmayıp, kesinlikle fiiliyata döküleceğini ve gerçekleşeceğini belirtir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'fiil' kökünün 'bir işi yapmak, gerçekleştirmek' anlamına geldiğini belirtir. 'Mef'ûl' ise 'yapılan şey' demektir. Ayetteki 'lemef'ûlâ' ifadesi, Allah'ın vaadinin gerçekleşmesinin kaçınılmaz olduğunu, sanki şimdiden gerçekleşmiş gibi kesin olduğunu vurgular.