Bakara Sûresi 280. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

Bakara 280Cüz 3 · Sayfa 47

Bakara Sûresi 280. Âyet

البقرة

Ve-in kâne żû ‘usratin fenaziratun ilâ meysera(tin)(c) veen tesaddekû ḣayrun lekum(c) in kuntum ta'lemûn(e)

Eğer borçlu darlık içindeyse, ona eli genişleyinceye kadar mühlet verin. Eğer bilirseniz, (borcu) sadaka olarak bağışlamanız, sizin için daha hayırlıdır.

Bakara 280. ayet, borçluya tanınacak mühletin ve borcun bağışlanmasının önemini vurgular. Ayet, 'usra' (zorluk), 'nadır' (mühlet), 'meysera' (kolaylık) ve 'tasaddak' (sadaka vermek/bağışlamak) gibi temel kavramlar üzerinden sosyal adaleti ve merhameti teşvik eder.

1عُسْرَةٍa-s-r

Kök:ع-س-ر—Maddi sıkıntı, darlık ve zorluk içinde olma halini ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'usra' kelimesini 'zorluk, sıkıntı ve darlık' olarak açıklar. Ayetteki bağlamda, borcunu ödemekte güçlük çeken, maddi imkanları kısıtlı olan kişinin durumunu belirtir. Bu, borçluya mühlet verilmesinin temel gerekçesidir.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'usra'yı 'sıkıntı ve zorluk' olarak tefsir eder. Ayetteki kullanımı, borçlunun içinde bulunduğu mali güçsüzlüğü ve ödeme kabiliyetinin olmamasını mecazi olarak ifade eder, bu da ona kolaylık gösterilmesini gerektirir.

2فَنَظِرَةٌn-z-r

Kök:ن-ظ-ر—Borçluya ödeme için tanınan süre, mühlet ve erteleme anlamına gelir.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'nadır' kelimesini 'mühlet vermek, beklemek' olarak açıklar. Ayetteki 'fenadıra' ifadesi, borçluya ödeme gücüne kavuşuncaya kadar bir bekleme süresi tanınması gerektiğini, yani borcun tahsilinin ertelenmesini emreder.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Semîn el-Halebî, 'nadır'ın 'beklemek, ertelemek' anlamını vurgular. Ayetteki kullanımı, borçluya kolaylık sağlamak amacıyla, borcun vadesinin uzatılması veya tahsilatın ertelenmesi gerektiğini ifade eder, bu da borçlunun durumunu hafifletir.

3مَيْسَرَةٍy-s-r

Kök:ي-س-ر—Maddi durumun iyileşmesi, kolaylık ve rahatlık anlamına gelir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'meysera'yı 'kolaylık, rahatlık ve zenginlik' olarak tanımlar. Ayetteki 'ilâ meysera' ifadesi, borçlunun maddi durumunun düzelip borcunu ödeyebilecek hale gelmesine kadar mühlet verilmesi gerektiğini belirtir, yani zorluktan kolaylığa geçişi ifade eder.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Fîrûzâbâdî, 'meysera'nın 'kolaylık, zenginlik ve bolluk' anlamlarını öne çıkarır. Ayetteki bağlamda, borçlunun sıkıntılı durumdan kurtulup, borcunu ödeyebilecek maddi imkana kavuşması halini ifade eder ve mühletin son bulacağı zamanı gösterir.

4تَصَدَّقُوا۟s-d-q

Kök:ص-د-ق—Sadaka vermek, borcu bağışlamak veya affetmek anlamına gelir.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, 'sadaka' kavramının Kur'an'da sadece maddi yardım değil, aynı zamanda Allah rızası için yapılan her türlü iyiliği kapsadığını belirtir. Ayetteki 'en tesaddakû' ifadesi, borcu bağışlamanın, yani alacaklının borcundan feragat etmesinin, bir sadaka ve hayır işi olarak değerlendirildiğini ve bunun daha üstün bir davranış olduğunu vurgular.

Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Sicistânî, 'tasaddak' fiilinin 'sadaka vermek' ve 'bağışlamak' anlamlarını içerdiğini belirtir. Ayetteki kullanımı, borçluya mühlet vermekten daha fazlası olarak, borcun tamamen affedilmesinin Allah katında daha hayırlı bir amel olduğunu ifade eder, bu da merhamet ve cömertliği teşvik eder.

Bakara Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

وَإِن كَانَ ذُو عُسْرَةٍ فَنَظِرَةٌ إِلَى مَيْسَرَةٍ وَأَن تَصَدَّقُواْ خَيْرٌ لَّكُمْ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ 424

(2/280) Ve in kâne zu usretin fe nezıratün ila meyseretin, ve en tesaddeku hayrun leküm in küntüm ta'lemun;

* Eğer borçlu darlık içindeyse, ona eli genişleyinceye kadar mühlet verin. Eğer bilirseniz, (borcu) sadaka olarak bağışlamanız, sizin için daha hayırlıdır.

Eserin tamamını oku

Bu âyet şu eserlerde de geçiyor(1)

Zekât ve İnfâk