Şuarâ Sûresi 50. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

Şuarâ 50Cüz 19 · Sayfa 369

Şuarâ Sûresi 50. Âyet

الشعراء

Kâlû lâdayr(a)(s) innâ ilâ rabbinâ munkalibûn(e)

Sihirbazlar şöyle dediler: "Zararı yok, mutlaka Rabbimize döneceğiz."

Şuarâ Suresi'nin 50. ayeti, Firavun'un tehditlerine karşı sihirbazların imanlarının sağlamlığını ve ahiret inançlarını vurgular. Ayet, 'zarar görme', 'dönüş' ve 'Rab' kavramları üzerinden imanın getirdiği teslimiyeti ve Allah'a olan güveni dilbilimsel olarak ortaya koymaktadır.

1ضَيْرَd-y-r

Kök:ض ي ر—Bu kelime, 'zarar, ziyan, sıkıntı' anlamlarına gelir ve ayette sihirbazların Firavun'un tehditlerinden etkilenmediklerini ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'ضير' kelimesinin 'zarar vermek, eksiltmek' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'لا ضير' ifadesi, sihirbazların Firavun'un tehditlerinin kendilerine bir zarar vermeyeceğini, aksine Allah'a dönüşlerinin bir kurtuluş olacağını düşündüklerini gösterir.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'ضير' kelimesini 'zarar, ziyan' olarak açıklar. Ayetteki kullanımı, sihirbazların Firavun'un kendilerine yapacağı her türlü eziyetin, Allah'a olan imanları karşısında önemsiz olduğunu ve asıl zararın Allah'tan uzaklaşmak olduğunu ima eder.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Güngör, 'ضير' kelimesinin Kur'an'da genellikle olumsuz bir durumu, bir eksikliği veya zararı ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki 'لا ضير' ifadesi, sihirbazların imanlarının gücüyle, dünyevi zararların ahiret kazancı yanında bir hiç olduğunu vurgular.

2رَبِّنَاr-b-b

Kök:ر ب ب—Bu kelime, 'sahip, efendi, terbiye eden, yetiştiren' anlamlarına gelir ve ayette sihirbazların kendilerini Allah'a ait hissettiklerini ve O'na döneceklerini ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'Rab' kelimesinin 'terbiye eden, ıslah eden, sahip olan' anlamlarını taşıdığını ve Allah için kullanıldığında bu anlamların en mükemmel şekilde tecelli ettiğini belirtir. Ayetteki 'Rabbimize' ifadesi, sihirbazların Allah'ı hem yaratıcıları hem de kendilerini terbiye eden, yönetecek olan yegane güç olarak kabul ettiklerini gösterir.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, 'Rab' kavramının Kur'an'da 'yaratıcı, besleyici, koruyucu, hükümran' gibi temel anlamlar taşıdığını ve Allah'ın mutlak otoritesini ifade ettiğini vurgular. Sihirbazların 'Rabbimize döneceğiz' demesi, O'nun mutlak hükümranlığını ve ahiretteki yargılayıcı konumunu kabul ettiklerini gösterir.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Kefevî, 'Rab' kelimesinin 'bir şeyi tedricen kemale erdiren, ona sahip olan' manasına geldiğini ifade eder. Ayetteki 'Rabbimize' ifadesi, sihirbazların Allah'ı kendilerini kemale erdirecek, ahiretteki nihai durakları olacak ve tüm işlerini yönetecek olan yegane merci olarak gördüklerini belirtir.

3مُنقَلِبُونَk-l-b

Kök:ق ل ب—Bu kelime, 'dönmek, geri dönmek, bir halden başka bir hale geçmek' anlamlarına gelir ve ayette sihirbazların ahirette Allah'a döneceklerini ifade eder.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'kalb' kökünden türeyen 'inkılâb' kelimesinin 'bir halden başka bir hale dönmek' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'münkalibûn' ifadesi, sihirbazların bu dünyadan ahirete, yani Allah'ın huzuruna döneceklerini ve bu dönüşün kaçınılmaz olduğunu vurgular.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Semîn el-Halebî, 'inkılâb' kelimesinin 'bir şeyin tersine dönmesi, geri dönmesi' anlamında kullanıldığını açıklar. Ayetteki 'münkalibûn' ifadesi, sihirbazların dünya hayatının geçici olduğunu ve nihai dönüşlerinin Allah'a olacağını, bu dönüşün bir son değil, yeni bir başlangıç olduğunu ifade eder.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Fîrûzâbâdî, 'kalb' kökünün 'bir şeyi çevirmek, döndürmek' anlamlarını taşıdığını belirtir. 'Münkalibûn' kelimesi, sihirbazların dünya hayatından ahiret hayatına, yani Allah'ın hükmüne ve takdirine döneceklerini, bu dönüşün bir teslimiyet ve hesap verme süreci olduğunu gösterir.

Şu'arâ Sûresi

“Kâlû lâdayr(a) innâ ilâ rabbinâ munkalibûn(e)” Sihirbazlar şöyle dediler: “Zararı yok, mutlaka Rabbimize döneceğiz.” (26/50)

O anda bunları idrak etmiş olan eski sihirbazlar. Zararı yok biz “Hadi” olan rabbimize munkalib olacağız yani döneceğiz- dönüşeceğiz. (Murat Derûni)

وَمَا كَانَ لِبَشَرٍ أَن يُكَلِّمَهُ اللَّهُ إِلَّا وَحْيًا أَوْ مِن وَرَاء حِجَابٍ أَوْ يُرْسِلَ رَسُولًا فَيُوحِيَ بِإِذْنِهِ مَا يَشَاء إِنَّهُ عَلِيٌّ حَكِيمٌ {الشورى/51}

“İnnâ natme’u en yagfira lenâ rabbunâ hatâyânâ en kunnâ evvele-lmu/minîn(e)”

Eserin tamamını oku

Bu âyet şu eserlerde de geçiyor(3)

Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 10 Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 8 Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5