Şuarâ Sûresi 71. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

Şuarâ 71Cüz 19 · Sayfa 370

Şuarâ Sûresi 71. Âyet

الشعراء

Kâlû na'budu asnâmen fenezallu lehâ ‘âkifîn(e)

"Putlara tapıyoruz ve onlara tapmağa devam edeceğiz" demişlerdi.

Şuara Suresi 71. ayet, müşriklerin putlara olan bağlılıklarını ve onlara ibadet etme pratiklerini ifade etmektedir. Ayet, 'ibadet etme', 'putlar' ve 'bağlanıp kalma' gibi temel kavramlar üzerinden, şirk inancının mahiyetini ve putperestliğin derinliğini dilbilimsel olarak ortaya koyar.

1نَعْبُدُa-b-d

Kök:ع ب د—Bu kelime, 'ibadet etmek', 'kulluk etmek' ve 'boyun eğmek' anlamlarını taşır ve ayette putlara yapılan tapınmayı ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'abd' kelimesinin 'tevazu ve boyun eğme' anlamına geldiğini belirtir. 'İbadet' ise, en üst düzeyde tevazu ve boyun eğme halidir. Ayetteki 'na'budu' ifadesi, müşriklerin putlara karşı gösterdikleri bu en üst düzey boyun eğme ve tapınma eylemini vurgular.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, 'abd' kökünden türeyen 'ibadet' kavramının Kur'an'da Allah'a karşı mutlak teslimiyet ve kulluk anlamında kullanıldığını belirtir. Ancak bu ayette, aynı fiilin putlar için kullanılması, müşriklerin Allah'a ait olan bu mutlak teslimiyeti putlara yöneltmelerinin sapkınlığını gösterir.

2أَصْنَامًاs-n-m

Kök:ص ن م—Bu kelime, 'putlar' anlamına gelir ve ayette müşriklerin taptığı, cansız ve ilahlık vasfı olmayan nesneleri ifade eder.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'sanem' kelimesinin 'taş veya ağaçtan yontulmuş, tapınılan suret' olduğunu belirtir. Ayetteki 'asnâmen' ifadesi, müşriklerin kendi elleriyle yaptıkları ve ilahlık atfettikleri bu cansız varlıklara işaret eder.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'sanem' kelimesinin 'put' anlamına geldiğini ve Arapların cahiliye döneminde taptıkları heykelleri ifade ettiğini açıklar. Ayetteki kullanımı, bu putların gerçekte hiçbir güce sahip olmadığını, ancak müşriklerin onlara tapındığını vurgular.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Güngör, 'sanem' kelimesinin Kur'an'da genellikle 'Allah'tan başka tapılan her şey' anlamında kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'asnâmen' kelimesi, müşriklerin Allah'a ortak koştukları somut nesneleri temsil eder.

3فَنَظَلُّz-l-l

Kök:ظ ل ل—Bu kelime, 'devam etmek', 'kalmak', 'sürdürmek' anlamlarına gelir ve ayette müşriklerin putlara tapınma eylemini sürekli ve ısrarlı bir şekilde yaptıklarını ifade eder.

Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Sicistânî, 'zalle' fiilinin 'gündüz boyunca bir şeyi yapmak' veya 'bir hal üzere devam etmek' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'fenazallu' ifadesi, müşriklerin putlara olan bağlılıklarının geçici değil, sürekli ve kalıcı bir durum olduğunu gösterir.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Semîn el-Halebî, 'zalle' fiilinin 'bir işe devam etmek, onu sürdürmek' anlamında kullanıldığını açıklar. Bu ayetteki kullanımı, müşriklerin putlara tapınma ve onlara bağlanma eylemlerinin bir alışkanlık, bir yaşam biçimi haline geldiğini vurgular.

4عَاكِفِينَa-k-f

Kök:ع ك ف—Bu kelime, 'bir yere kapanıp kalmak', 'bir şeye bağlanmak', 'adanmak' anlamlarını taşır ve ayette müşriklerin putlara olan aşırı bağlılıklarını ve onlardan ayrılmama durumlarını ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'akf' kelimesinin 'bir şeyi hapsetmek, bir yere bağlamak' anlamına geldiğini belirtir. 'İtikaf' ise, bir yere kapanıp ibadete adanmaktır. Ayetteki 'âkifîn' ifadesi, müşriklerin putların etrafında toplanıp onlara adanmış bir şekilde beklemelerini ve onlardan ayrılmamalarını anlatır.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Fîrûzâbâdî, 'akf' kökünün 'bir şeye yönelip ona bağlanmak, ondan ayrılmamak' anlamını taşıdığını ifade eder. Ayetteki 'âkifîn' kelimesi, müşriklerin putlara olan derin bağlılıklarını, onlara adanmışlıklarını ve onlardan vazgeçmeme durumlarını güçlü bir şekilde dile getirir.

Ebû'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Kefevî, 'akf' kelimesinin 'bir şeyin üzerine kapanmak, ona yönelmek ve ondan ayrılmamak' anlamında kullanıldığını açıklar. Bu ayetteki kullanımı, müşriklerin putlara olan fiziksel ve zihinsel bağlılıklarını, onlara adanmışlıklarını ve bu durumdan vazgeçmeye niyetli olmadıklarını gösterir.

Şu'arâ Sûresi

“Putlara tapıyoruz ve onlara tapmağa devam edeceğiz” demişlerdi. (26/71)

“Sanem” Putlar. Heykeller. “Nedir bu heykeller” Aslında İbrâhîm (a.s.) onların ne olduğunu hakikatleri itibari ile biliyordu. Ancak onların anlayış ve yönelmeleri itibari ile babasını ve kavmini onlardan men etmeye çalışıyordu. Gerçekte men edilme onlardan-temsiller’den değil onları, anlayışlarından dolayı men etmekteydi.

Aslında “Tevhîd-i Ef’âl” mertebesi idrakinde bütün varlık zuhurlarının Hakk’ın birer isimlerinin zuhuru olduğu anlayışı itibari ile her zuhurda Hakk’ın gayrı olmadığından, bu yönüyle onlara yönelmek suç unsuru olmaz. Suç unsuru tek ve belli zuhurlara yönelmektir. Ancak onların anlayışı itibari ile hakk’ın zuhuru sadece kendi ürettiklerinde ve gökyüzünde gördükleri bazı yıldazlara Ulûhiyyet ve Rubiyyet isnâd etmeleri ve diğerlerini ayrı görmeleri men edilme sebebi olmuştur. İşte asıl putperestlik budur. Hakk’ın zuhurlarını bir birinden ayırıp onları ayrı ayrı görmek ve kendilerini müstakil varlıklar zannederek (Esmâ’ül Hüsnâ)nın bütünlüğünü bozmak suçun en büyüğüdür. İsmine kesret ve (şirk) denir. En büyük günahtır. T.B.

Eserin tamamını oku

Bu âyet şu eserlerde de geçiyor(1)

Kıyâmet Sûresi