Secde Sûresi 6. Âyet

Ayetin Kaynağı: Zati Ayetlerden dir.

Ayetin başındaki “Zalike” İşte Odur İşaret zamiridir ve sırası ile evvelki ayetler de geçen “Allah O'dur ki, gökleri, yeri ve ikisi arasındakileri altı günde hâlketmiş” ve “Gökten yere kadar bütün işleri Allah yürütür” ayetlerinde geçen tüm oluşumların görülen ve görülmeyen yönlerini ancak Allah bilir manasını taşımakta dır.

Gayb kelimesini daha iyi anlamak için Muhyiddin İbn Arabi bunu iki ana grubu ayırmıştır;

1. Mutlak Gayb: Allah’ın Zatına işaret edilmekte bu mertebeye La Taayyün, Âmâ da denilmekte. Şehadet aleminin de kaynağı olduğunu da belirtmek gerekir.
2. İzâfi Gayb: bu ise bir ağacın tohum içinde gizli olması manasını taşımakta dır.

Ayrıca bu ayetin içindeki “‘âlimu’l-ġaybi ve’ş-şehâdeti” kısmı Kur’an-ı Kerim’de 10 farklı yerde aynı terkip ile geçtiğini görüyoruz. On, seyr-i sülük sisteminde ayrıca fenafillah mertebesine denk gelen sayı değeridir, bu da bize fenafillahta olan kişilerde artık kendi bünyesindeki Gayb (melekut) ve Şehadet (Mülk) alemi ile ilgili bilgilerin ayan olması ile birlikte kâmil insan olma yönünde sureti ile şehadet aleminde yaşar ve gezer. Manası yönü ile de Gayb aleminde Seyr-i Evtan eylemiş ve gaybi olan bilgileri şehadet alemine taşıyarak tâlib olana bildirir hale gelmiştir. T.O.Muharrem Halil-İz Kısaca o ayetlerin meallerini de bir görelim;

1. En'âm Suresi (6), 73. Ayet "Yine O'dur ki, gökleri ve yeri hak ile yarattı. 'Ol!' dediği gün oluverir. Sözü haktır. Sûr'a üfürüleceği gün de mülk O'nundur. Gizliyi ve açığı bilendir ve O, hikmet sahibidir, her şeyden haberdardır."

2. Tevbe Suresi (9), 94. Ayet "Döndüğünüz zaman size özür beyan edeceklerdir. De ki: 'Özür beyan etmeyin, size kesinlikle inanmayız. Çünkü Allah, haberlerinizi bize bildirmiştir. Bundan sonraki hareketlerinizi de Allah ve Resulü görecektir. Sonra gizliyi ve açığı bilene döndürüleceksiniz. O, size yaptıklarınızı haber verecektir.'"

3. Tevbe Suresi (9), 105. Ayet "De ki: 'Yapın yapacağınızı! Amelinizi Allah da, Resulü de, müminler de görecektir. Sonra gizliyi ve açığı bilene döndürüleceksiniz ve O, size yapmakta olduklarınızı haber verecektir.'"

4. Ra'd Suresi (13), 9. Ayet "O, gizliyi de, açığı da bilendir, pek büyüktür, yücelerden yücedir."

5. Mü'minûn Suresi (23), 92. Ayet "Görülmeyeni ve görüleni bilendir. O, onların ortak koştuklarından yücedir."

6. Secde Suresi (32), 6. Ayet "İşte, görülmeyeni de, görüleni de bilen, her şeye gücü yeten, çok merhametli olan O'dur."

7. Zümer Suresi (39), 46. Ayet "De ki: 'Ey göklerin ve yerin yaradanı, gizliyi ve açığı bilen Allah'ım! Kullarının arasında, ayrılığa düştükleri şeyin hükmünü ancak sen vereceksin.'"

8. Haşr Suresi (59), 22. Ayet "O, öyle bir Allah'tır ki, O'ndan başka ilâh yoktur. Görülmeyeni ve görüleni bilendir. O, esirgeyendir, bağışlayandır."

9. Cuma Suresi (62), 8. Ayet "De ki: 'Sizin kendisinden kaçıp durduğunuz ölüm var ya, o mutlaka size ulaşacaktır. Sonra siz, görülmeyeni ve görüleni bilene döndürüleceksiniz. O da size bütün yaptıklarınızı haber verecektir.'"

10. Teğabün Suresi (64), 18. Ayet "Görülmeyeni ve görüleni bilendir. O, mutlak güç sahibidir, hüküm ve hikmet sahibidir."

“Alimu” aynı zaman da Sıfatı subutiyeden bir isim dir, ayetin devamında ise El-Aziz ve Er-Rahim isimleri de zikredilmekte dir. Kur’an-ı Kerimde "El-Azîzu'r-Rahîm" şeklinde 13 defa zikredilmiştir. Buda Hakikati Muhammediye denk düşen sayı değeri dir.

El- Aziz ismi

عزّ ('a-z-z) kökünden gelen "el-'Azîz", "güçlü, üstün, galip, şerefli, değerli, nadir bulunan" gibi anlamlara gelir. Allah'ın isimlerinden biri olarak, O'nun mutlak güç ve kudret sahibi olduğunu, hiçbir şekilde mağlup edilemeyeceğini, her şeye galip geldiğini ve dilediğini yapmaktan aciz olmadığını ifade eder.

Burada bu ismi nefsani yönü ile faaliyete geçirenlerde kibir ve riya nefsini başkalarından üstün görme ve kendilerini güç ve otorite sahibi oldukları vehmi yanılgı oluşur. Bunun neticesinde zahiren şaşalı bir görüntüsü hayatı olsa dahi Allah o mahallinde aslında “El-Muzill” yani dilediğini zillete düşüren, hor ve hakir kılan, alçaltan ismi faaliyete geçmiş olmakta. Bu halin tersi bir hal zuhur ettiğinde ise yani, kişi kendi nefsani benliğini Allah’ın El-Muzill ismini kullanarak hor ve hakir görür ise, ki bu hal seyri sülük eğitimi sisteminde Nefsi Levvame de kişi de tecelli etmesi gerekmekte aksi takdirde Nefsi mülhimeye yol alması zorlaşacaktır. İşte nefsine bu acılığı ve zilleti tattıran mahalde El-Aziz ismi devreye girer ve kendi ilahi kimliği o mahalde aziz olmuş olur. Tüm bu sistemi tetikleyen de El-Muntakim ismi olmakta dır yani kendini aziz görürse zelil olur, kendini zelil görürse aziz olmasına bu isim aracılık etmekte. Bir sonraki fiilin veya halin oluşmasına bu isim mabeyncilik etmekte dir. T.O.Muharrem Halil-İz

Hz. Aişe ‘ye ( r.a ) sormuşlar:

Ey müminlerin annesi, iyilerden olduğumuzu nasıl biliriz? "Kendinizi kötülerden zannedersiniz!" Peki kötülerden olduğumuzu nasıl biliriz? Cevap: "Kendinizi iyilerden zannedersiniz!" Er-Rahim

Bu isim ile olan bağımız Besmeleyi Şerif ile başlamaktadır. Besmelede bilindiği gibi üç ana isim bulunmakta, Allah Zatını, Rahman Sıfatını Rahim ise Esmasını bunları zikreden dil ise ef’âli ile tüm mertebeleri de zikretmiş olmakta dır. Allah ismi cami olan isim olması hasebiyle her esma ve fiil ondan kaynağını alır ve uluhiyeti gereği yılanda çıyanda hayatiyetini o isimden alır.

Rahman ismi şerifi ise içinde az da olsa gazabında olduğu umumi bir rahmeti temsil eder, buna misal verilecek olunursa diş ağrısı bir kısmi bir azap gibi görünür ve hissedilir, lakin o daha büyük bir kaybın oluşmaması için yani dişin çekilmemesi için önden uyarıcı olan bir rahmettir. Tedavi edilmesi ve çürüğün giderilmesi ile dişin sıhhati muhafaza ve korumaya alınmış olunur.

Rahim isminde ise rahmandaki gibi olan bir acı dahi yoktur ve sırf rahmettir diye tanımlanmakta dır. Buna ehli irfan Cemal tecellisi de demiştir. Rahim ismi aynı zamanda hususi rahmet yani özel bir hali temsil etmektedir ve bu hususi halin icabından dır ki insanın dünyaya doğmadan evvel ki konakladığı mahallin de adına da bu isim verilerek Ana Rahmi denilmiştir.

Surata ana rahminden doğana insan demişler. Ama irfan ehli sûreta anneden doğana Hayvan-ı Natık demiştir. Bir seyri sülük sistemi içine girip de mürşidi kamilin gönlünde ikinci kez doğana İnsan demişler dir. İşte buda bize göre rahim isminin tecellisinden başka bir şey değildir. T.O.Muharrem Halil-İz