Sâffât Sûresi 117. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

Sâffât 117Cüz 23 · Sayfa 450

Sâffât Sûresi 117. Âyet

الصافات

Ve âteynâhumâ-lkitâbe-lmustebîn(e)

Biz onlara (hükümlerimizi) açıklayan Kitab'ı (Tevrat'ı) verdik.

Bu ayet, Allah'ın iki peygambere (Hz. Musa ve Hz. Harun'a) apaçık bir Kitap verdiğini ifade etmektedir. Anahtar kavramlar, bu ilahi lütfun mahiyetini ve niteliğini dilbilimsel ve semantik açıdan derinlemesine incelemektedir.

1وَءَاتَيْنَـٰهُمَاe-t-y

Kök:ء ت ي—Allah'ın iki peygambere (Musa ve Harun'a) bir şeyi vermesi, ihsan etmesi anlamındadır.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'etâ' fiilinin 'gelmek, ulaşmak' anlamının yanı sıra, 'vermek, ihsan etmek' manasına da geldiğini belirtir. Ayetteki 'âtaynâ'hümâ' ifadesi, Allah'ın Musa ve Harun'a Kitab'ı lütfetmesini, onlara bahşetmesini ifade eder. Bu, sadece bir teslim etme değil, aynı zamanda ilahi bir bağış ve ikramdır.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Kefevî, 'îtâ''nın, bir şeyi bir başkasına mülkiyet veya tasarruf hakkı ile vermeyi ifade ettiğini belirtir. Ayetteki kullanımında, Allah'ın Kitab'ı Musa ve Harun'a, onu tebliğ etme ve hükümlerini uygulama yetkisiyle birlikte verdiğini gösterir.

2ٱلْكِتَـٰبَk-t-b

Kök:ك ت ب—Allah tarafından vahyedilen, yazılı veya yazılması emredilen ilahi metin, şeriat ve hükümler bütünüdür.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'Kitab' kelimesinin Kur'an'da farklı anlamlarda kullanıldığını, ancak genellikle 'yazılı metin' veya 'Allah'ın hükümlerini içeren vahiy' anlamına geldiğini belirtir. Bu ayetteki 'el-Kitâb', Musa ve Harun'a verilen Tevrat'ı ifade eder ve Allah'ın onlara gönderdiği ilahi rehberliği temsil eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'kitâb'ın aslen 'bir araya getirmek, toplamak' anlamındaki 'ketb' kökünden geldiğini ve harflerin bir araya getirilmesiyle oluşan metni ifade ettiğini belirtir. Kur'an bağlamında ise, Allah'ın kelamını, hükümlerini ve emirlerini toplayan ilahi vahyi ifade eder. Ayetteki 'el-Kitâb', Musa ve Harun'a verilen ilahi kanunlar ve öğretiler bütünüdür.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, 'Kitab' kavramının Kur'an'da sadece 'yazılı metin' değil, aynı zamanda 'ilahi irade', 'kader' ve 'Allah'ın değişmez kanunları' gibi geniş anlamlar taşıdığını vurgular. Bu ayetteki 'el-Kitâb', Musa ve Harun'a verilen ilahi şeriatı ve Allah'ın onlara yüklediği misyonu ifade eder.

3ٱلْمُسْتَبِينَb-y-n

Kök:ب ي ن—Apaçık, net, anlaşılır ve açıklayıcı olan.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'müstebîn' kelimesinin 'açıkça görünen, belirgin olan' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'el-Kitâbü'l-müstebîn', Musa ve Harun'a verilen Kitab'ın hükümlerinin ve mesajının açık, anlaşılır ve şüpheye yer bırakmayacak derecede net olduğunu vurgular.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'beyân' kökünün 'açıklamak, ortaya çıkarmak, netleştirmek' anlamlarına geldiğini ifade eder. 'Müstebîn' ise, kendisi açık olan ve başkalarını da açıklayan demektir. Bu ayetteki 'el-müstebîn', Kitab'ın hem kendisinin açık ve anlaşılır olduğunu hem de hak ile batılı ayırt edici bir özelliğe sahip olduğunu gösterir.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Güngör, 'beyân' kökünün Kur'an'da 'açıklama, delil, hüccet' gibi anlamlarda kullanıldığını belirtir. 'Müstebîn' sıfatı, Kitab'ın sadece lafız olarak değil, anlam ve hüküm olarak da apaçık olduğunu, insanlara doğru yolu gösteren bir rehber niteliği taşıdığını ifade eder.

Sâffât Sûresi

Tûr dağından kavmine dönülmesi ile bâtınen, kişi henüz seyri sülûkta İsevi ve Muhammedî olamamış iken ve Mûseviyyet mertebesine ulaşmış iken, kavmine dönmesi kendi bedenî varlığı, yâni kendisinde bulunan esmâ-i ilâhîyyedir. Her bir esmâ bir kavimdir. Mûsâ (a.s.)’ın bu yaşadıkları mânâ olarak bu mertebeye ulaşmış kişiye Tevrat olarak gelir ve kişide yaşanmaya başlar. “Tevrat haberi daha ilerilere yaymak” olduğundan kişideki tevhid bilgisi bu mertebe îtibarıyle daha da genişliyor.^[117] “ İz- -T-B- ”

Eserin tamamını oku