Mü'min Sûresi 82. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

Mü'min 82Cüz 24 · Sayfa 476

Mü'min Sûresi 82. Âyet

غافر

Efelem yesîrû fî-l-ardi feyenzurû keyfe kâne ‘âkibetu-lleżîne min kablihim(c) kânû ekśera minhum ve eşedde kuvveten ve âśâran fî-l-ardi femâ aġnâ ‘anhum mâ kânû yeksibûn(e)

Onlar yeryüzünde dolaşıp, kendilerinden önce gelenlerin akıbetlerinin nasıl olduğuna bakmadılar mı? Onlar kendilerinden daha çok, daha güçlü ve onların yeryüzündeki eserleri daha üstündü. Fakat kazanmakta oldukları şeyler onlara bir fayda vermemişti.

Mü'min Suresi 82. ayet, geçmiş ümmetlerin akıbetleri üzerinden ibret almayı vurgular. Ayet, seyahat, gözlem, güç ve kazanç kavramları etrafında dönerek, maddi üstünlüğün ilahi takdir karşısındaki acizliğini dilbilimsel bir derinlikle ortaya koyar.

1يَسِيرُوا۟s-y-r

Kök:س ي ر—Yeryüzünde dolaşmak, seyahat etmek ve bu yolla tefekkür etmek anlamındadır.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Seyr (سير), bir yerde hareket etmek, yürümek demektir. Ayetteki 'yesîrû' (يَسِيرُوا۟) ifadesi, sadece fiziksel bir hareketi değil, aynı zamanda ibret almak, düşünmek ve geçmişin izlerini takip etmek amacıyla yapılan bir yolculuğu ifade eder. Bu, geçmiş kavimlerin akıbetlerini görmek ve onlardan ders çıkarmak için yapılan bir seyahattir.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'yesîrû' (يَسِيرُوا۟) kelimesini, 'yeryüzünde dolaşsınlar, gezip görsünler' şeklinde açıklar. Bu dolaşma, sadece bir yerden bir yere gitmek değil, aynı zamanda geçmişin kalıntılarını, harabelerini ve izlerini gözlemleyerek ibret alma amacı taşır. Ayetteki bağlamda, bu, geçmiş kavimlerin helak olduğu yerleri ziyaret ederek onların sonunu anlamaya yöneliktir.

2فَيَنظُرُوا۟n-z-r

Kök:ن ظ ر—Gözlemlemek, dikkatle bakmak ve bu bakışla idrak etmek, ders çıkarmak anlamındadır.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Nazar (نظر), bir şeye gözle bakmak ve onu idrak etmeye çalışmaktır. Ayetteki 'feyenzurû' (فَيَنظُرُوا۟) ifadesi, sadece görmek değil, aynı zamanda görülen şey üzerinde düşünmek, tefekkür etmek ve ondan ders çıkarmak anlamına gelir. Geçmiş kavimlerin akıbetlerine bakarak, onların neden helak olduğunu anlamaya yönelik derin bir gözlemi ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Nazar (نظر), bir şeyi gözle algılamak ve onun hakikatini kavramaya çalışmaktır. Ayetteki 'feyenzurû' (فَيَنظُرُوا۟) kelimesi, yeryüzünde dolaşmanın amacını açıklar: geçmiş ümmetlerin akıbetlerini sadece görmekle kalmayıp, onların neden bu sona ulaştıklarını idrak etmek ve bundan ibret almaktır. Bu, akıl ve kalp ile yapılan bir gözlemdir.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, 'nazar' (نظر) kavramının Kur'an'da sadece fiziksel bir görme eylemi olmadığını, aynı zamanda derinlemesine düşünme, tefekkür etme ve bir şeyin iç yüzünü anlama anlamı taşıdığını belirtir. Ayetteki 'feyenzurû' (فَيَنظُرُوا۟), geçmişin izlerine bakarak ilahi adaletin tecellisini ve tarihin derslerini kavramayı ifade eder.

3عَـٰقِبَةُa-k-b

Kök:ع ق ب—Bir şeyin sonu, neticesi veya akıbeti; özellikle kötü bir sonu ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Akıbet (عاقبة), bir işin veya olayın sonu, neticesi demektir. Ayetteki 'âkıbetü' (عَـٰقِبَةُ) kelimesi, geçmiş kavimlerin işledikleri amellerin ve tutumlarının doğal bir sonucu olarak karşılaştıkları helakı ve kötü sonu ifade eder. Bu, ilahi adaletin tecellisi olarak ortaya çıkan kaçınılmaz sondur.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Akıbet (عاقبة), bir şeyin nihai sonucu ve sonu olarak tanımlanır. Ayetteki 'âkıbetü' (عَـٰقِبَةُ) ifadesi, önceki ümmetlerin inkâr ve zulümlerinin kaçınılmaz sonucunu, yani helak oluşlarını ve geride bıraktıkları yıkıntıları anlatır. Bu, onların dünyadaki eylemlerinin ahiretteki karşılığının bir ön göstergesidir.

4قُوَّةًk-v-y

Kök:ق و ي—Maddi ve fiziksel güç, kudret ve dayanıklılık anlamındadır.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Kuvvet (قوة), bir şeyin dayanıklılığı, gücü ve kudreti demektir. Ayetteki 'kuvveten' (قُوَّةً) kelimesi, geçmiş kavimlerin sahip oldukları fiziksel, askeri ve ekonomik gücü ifade eder. Bu güç, onların kendilerini ilahi azaptan koruyamadığını ve Allah'ın kudreti karşısında aciz kaldıklarını vurgulamak için kullanılır.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Kuvvet (قوة), bir şeyin sağlamlığı ve kudreti olarak açıklanır. Ayetteki 'kuvveten' (قُوَّةً) ifadesi, önceki kavimlerin sahip olduğu maddi ve bedensel üstünlüğü belirtir. Bu, onların sayıca çok olmaları ve fiziksel olarak güçlü olmalarına rağmen, ilahi takdir karşısında bu güçlerinin bir fayda sağlamadığını göstermektedir.

5وَءَاثَارًاe-s-r

Kök:أ ث ر—Geride bırakılan izler, kalıntılar, eserler ve yapılar anlamındadır.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Eser (أثر), bir şeyin geride bıraktığı iz veya kalıntı demektir. Ayetteki 'âsâran' (وَءَاثَارًا) kelimesi, geçmiş kavimlerin yeryüzünde inşa ettikleri büyük yapıları, medeniyet kalıntılarını ve bıraktıkları izleri ifade eder. Bu eserler, onların güç ve ihtişamlarının bir göstergesi olmasına rağmen, ilahi azabı engellemeye yetmemiştir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Eser (أثر), bir şeyin geride bıraktığı iz, alamet veya kalıntı olarak tanımlanır. Ayetteki 'âsâran' (وَءَاثَارًا) ifadesi, önceki kavimlerin yeryüzünde bıraktıkları mimari eserleri, şehir kalıntılarını ve medeniyet izlerini kapsar. Bu izler, onların varlıklarının ve güçlerinin bir kanıtı olsa da, helak olduktan sonra sadece ibret alınacak kalıntılar olarak kalmıştır.

6يَكْسِبُونَk-s-b

Kök:ك س ب—Çalışarak, çabalayarak elde etmek, kazanmak ve biriktirmek anlamındadır.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Kesb (كسب), bir şeyi çaba sarf ederek elde etmek, kazanmak demektir. Ayetteki 'yeksibûne' (يَكْسِبُونَ) kelimesi, geçmiş kavimlerin dünyada elde ettikleri mal, mülk, güç ve diğer kazanımları ifade eder. Bu kazanımlar, onların helak anında kendilerine hiçbir fayda sağlamamış, ilahi azabı savuşturamamıştır.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Güngör, 'kesb' (كسب) fiilinin Kur'an'da genellikle insanın kendi iradesiyle yaptığı ve sonucundan sorumlu olduğu eylemleri ve bu eylemlerin neticesinde elde ettiklerini ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'yeksibûne' (يَكْسِبُونَ), geçmiş kavimlerin dünyevi çabalarıyla elde ettikleri her türlü maddi ve manevi kazanımı kapsar. Ancak bu kazanımlar, onların ilahi azaptan kurtulmalarına yetmemiştir.

Mü'min (Ğâfir) Sûresi

Bizlerinde ya o tarihlere gidip önce gelenlerin akıbetlerine bamamız, ya da o gelen kavimlerin yaşantısını bâtınen kendi beden arzımızda varlığımızda zamanı dürüp bulmamız gereklidir. İlkinden ziyade ikincisi bir irfan ehlinin eğitiminde daha kolaydır. Zaman içinde zâhiri yolculuk şimdilik olacak iş değildir. İrfan ehlinin gözetiminde ve bu sahaları tanıtması ile kişi buraları geçebilir. Ve hakikatine ve kendisine fayda verecek olan Hakk’a ulaşabilir. (Murat Derûni)

Eserin tamamını oku