Mâide Sûresi 35. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

Mâide 35Cüz 6 · Sayfa 113

Mâide Sûresi 35. Âyet

المائدة

Yâ eyyuhâ-lleżîne âmenû-ttekû(A)llâhe vebteġû ileyhi-lvesîlete vecâhidû fî sebîlihi le'allekum tuflihûn(e)

Ey iman edenler! Allah'a karşı gelmekten sakının, O'na yaklaşmaya vesile arayın ve O'nun yolunda cihad edin ki kurtuluşa eresiniz.

Bu ayet, müminlere Allah'a karşı takva sahibi olmayı, O'na yaklaşma yolları aramayı ve O'nun yolunda mücadele etmeyi emrederek kurtuluşa ermenin temel prensiplerini ortaya koymaktadır. Ayet, iman, takva, vesile ve cihad gibi merkezi kavramlar üzerinden müslümanın Allah ile olan ilişkisini ve dünya hayatındaki sorumluluklarını dilbilimsel bir derinlikle ele almaktadır.

1ءَامَنُوا۟e-m-n

Kök:أ م ن—İman etmek, güvenmek, tasdik etmek anlamlarına gelir ve burada Allah'a ve getirdiklerine kalben inanmayı ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): İman, kalbin tasdiki ve dilin ikrarıdır. Güven ve emniyet kökünden gelir. Ayetteki 'Ey iman edenler' ifadesi, Allah'ın emirlerine teslim olan ve O'na güvenen kimselere hitaptır, bu da onların Allah'ın vaatlerine olan kesin inançlarını gösterir.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): İman (emn), Kur'an'da sadece bir inanç değil, aynı zamanda bir 'güven' ve 'emniyet' ilişkisi kurmayı ifade eder. Allah'a iman etmek, O'nun mutlak kudretine ve adaletine güvenmek, O'nunla bir 'güven anlaşması'na girmek demektir. Bu ayetteki kullanımı, müminlerin Allah'a olan bu derin güven ve teslimiyetini vurgular.

2ٱتَّقُوا۟v-k-y

Kök:و ق ي—Korunmak, sakınmak, çekinmek anlamlarına gelir ve burada Allah'ın azabından ve gazabından sakınmayı, O'nun emirlerine riayet etmeyi ifade eder.

Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Takva, bir şeyi korumak ve muhafaza etmekten gelir. Allah'tan takva sahibi olmak, O'nun azabından sakınmak ve O'nun emirlerini yerine getirerek kendini güvence altına almaktır. Ayetteki 'Allah'tan sakının' emri, müminlerin Allah'ın hududunu aşmaktan kaçınmalarını ve O'nun rızasını gözetmelerini gerektirir.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Takva, nefsi korkulan şeyden korumaktır. Şeriat dilinde ise, Allah'ın azabından, O'nun emirlerine uyarak ve yasaklarından kaçınarak korunmaktır. Bu ayetteki takva emri, müminlerin Allah'a karşı sorumluluk bilinciyle hareket etmelerini ve O'nun koyduğu sınırlara riayet etmelerini ifade eder.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Takva, Kur'an'da geniş bir anlam yelpazesine sahiptir; Allah'a karşı sorumluluk bilinci, O'ndan korkma, O'nun emirlerine uyma ve yasaklarından kaçınma gibi boyutları içerir. Ayetteki 'Allah'tan sakının' ifadesi, müminlerin Allah'a karşı derin bir saygı ve sorumluluk duygusuyla hareket etmelerini, O'nun rızasını kazanma çabasında olmalarını vurgular.

3ٱلْوَسِيلَةَv-s-l

Kök:و س ل—Yaklaşma aracı, vesile, yol anlamlarına gelir ve burada Allah'a yakınlaşmak için yapılan salih amelleri ve ibadetleri ifade eder.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Vesile, Allah'a yakınlaşmak için kullanılan her şeydir. Bu, O'na itaat etmek, O'nun rızasını kazanmak için yapılan ibadetler ve salih amellerdir. Ayetteki 'O'na ulaşmaya yol arayın' ifadesi, müminlerin Allah'a manevi olarak yaklaşmak için çaba göstermelerini emreder.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Vesile, Allah'a yakınlaşmak için yapılan amellerdir. Araplar, bir şeye ulaşmak için kullanılan araca 'vesile' derlerdi. Kur'an'daki bu kullanım, Allah'a yakınlaşmanın ancak O'nun hoşnut olacağı amellerle mümkün olduğunu mecazi bir dille ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Vesile, bir şeye rağbetle ulaşmaktır. Allah'a vesile aramak ise, O'na yakınlaşmayı sağlayacak salih amellerle O'nun rızasını talep etmektir. Ayetteki 'vesile' kavramı, müminlerin Allah'a ibadet, dua ve iyi amellerle yaklaşma gayretini simgeler.

4وَجَـٰهِدُوا۟c-h-d

Kök:ج ه د—Cihad etmek, gayret etmek, çaba sarf etmek anlamlarına gelir ve burada Allah yolunda her türlü mücadeleyi ve fedakarlığı ifade eder.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Cihad, bir şeyi elde etmek için tüm gücü sarf etmektir. Şeriat dilinde ise, Allah yolunda düşmanla savaşmak, nefisle mücadele etmek ve iyiliği emredip kötülükten sakındırmak gibi geniş bir anlamı vardır. Ayetteki 'yolunda cihad edin' emri, müminlerin Allah'ın dinini yüceltmek için her türlü çabayı göstermelerini kapsar.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Cihad, bir hedefe ulaşmak için azami gayret sarf etmektir. Allah yolunda cihad ise, Allah'ın dinini yaymak, O'nun kelimesini yüceltmek ve O'nun emirlerini yerine getirmek için yapılan her türlü mücadeledir. Bu ayetteki cihad, sadece savaşmakla sınırlı olmayıp, nefisle mücadeleyi ve ilmi gayretleri de içerir.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Cihad, Kur'an'da sadece askeri bir mücadele olarak değil, aynı zamanda kişinin kendi nefsine karşı verdiği ahlaki ve manevi mücadele olarak da ele alınır. 'Allah yolunda cihad edin' ifadesi, müminlerin Allah'ın rızasını kazanmak için hem dış düşmanlara karşı hem de kendi içlerindeki kötü eğilimlere karşı sürekli bir mücadele içinde olmaları gerektiğini vurgular.

5تُفْلِحُونَf-l-h

Kök:ف ل ح—Kurtuluşa ermek, başarıya ulaşmak, umduğuna nail olmak anlamlarına gelir ve burada dünya ve ahiretteki mutluluğu ve başarıyı ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Felâh, bir şeyi elde etmek ve ona ulaşmaktır. Dünya felâhı, dünya nimetlerine ulaşmak; ahiret felâhı ise, cennete girmek ve ebedi mutluluğa ermektir. Ayetteki 'ki kurtulasınız' ifadesi, takva, vesile arayışı ve cihadın sonucunda elde edilecek olan nihai başarı ve kurtuluşu müjdelemektedir.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Felâh, Kur'an'da genellikle hem dünyevi hem de uhrevi başarıyı, kurtuluşu ve mutluluğu ifade eder. Bu ayetteki kullanımı, müminlerin Allah'ın emirlerine uyarak ve O'nun yolunda mücadele ederek elde edecekleri nihai zafer ve ebedi saadeti işaret eder. Bu, sadece bireysel bir kurtuluş değil, aynı zamanda toplumsal bir başarıyı da kapsar.

Mâide Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

(35) (Ya eyyühellezîne amenüttekullahe vebteğu ileyHİlvesiylete ve câhidu fî sebîliHİ lealleküm tüflihun;)

“Ey inananlar, Allah'tan korkun, O'na yaklaşmaya yol arayın ve O'nun yolunda cihad edin ki, kurtuluşa eresiniz.”

“Her mertebedeki kişi kendi mertebesine göre Allah’tan sakınmalıdır. Efendimiz (s.a.v.) “Hikmetin başı Allah korkusudur” buyurmuştur.

Vesile bulunduktan sonra artık ulaşmak için nefs mücâdelesi gerekeceğinden bu yolda cihat edin deniliyor. Bu yolun doğru olması ve gideceği yer sırâtullah’tır. Netice îtibârıyla hedefe götüren yol doğru yoldur. Yol hedefe götürmüyorsa vesile bulunamamıştır ve kişi kendi aklıyla yol alıyordur. Sırât-ı müstâkîm ef’âl mertebesinde yol aldırır oradan esmâ ve oradan sıfât yoluna ve oradan zât yoluna girmek sırâtullah’tır. Bu yol girmek için gerekli olan vesilenin de talep edilmesi lâzımdır. En baştaki vesile peygamberler ve Cenâb-ı Hakk’ın onlara gönderdiği kitâplardır, daha sonra onların arkasından gelen vârisleridir. Cihat zâhiri olarak gereken yerlerde de yapılacaktır tabii ki, bunlarda maddi yardımlar ve bedeni ibâdetlerdir. Fakat bu cihatın en önemlisi kişinin nefsiyle yaptığı cihattır. İşte bunları hakkıyla yaparsan umulur ki felâh bulursun.

Eserin tamamını oku

Bu âyet şu eserlerde de geçiyor(8)

Lübbü'l-Lübb (Özün Özü)Özün Özü ve Sırrın Sırrı (Cilt 4)13 ve Hakîkat-i İlâhiyye Terzi Baba (Cilt 1)Zümer Sûresi Ra'd Sûresi Mü'minûn Sûresi Altı Peygamber — Hz. Muhammed (s.a.v.)