Mâide Sûresi 84. Âyet

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): İman (إيمان), emniyet (أمن) kökünden gelir ve kalbin tasdiki, güven duyması anlamına gelir. Ayetteki 'lâ nu'minu' (niçin inanmayalım) ifadesi, peygambere indirilen hakikati işitenlerin, bu hakikate karşı duydukları içsel tasdiki ve güveni dile getirmelerini ifade eder.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): İzutu'ya göre 'iman', sadece bir tasdik değil, aynı zamanda Allah'a tam bir teslimiyet ve güveni içeren aktif bir tutumdur. Ayetteki bağlamda, peygamberin getirdiği mesaja karşı duyulan bu güven ve teslimiyetin doğal bir sonucu olarak iman etme gerekliliğini vurgular.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Câe (جاء) fiili, bir şeyin gelmesi, ulaşması anlamına gelir. Ayette 'mâ câenâ mine'l-hakk' (bize gelen hak) ifadesi, Allah tarafından peygamber aracılığıyla indirilen vahyin, yani Kur'an'ın insanlara ulaşmasını mecazi olarak ifade eder. Bu, hakikatin pasif bir şekilde değil, aktif bir şekilde tebliğ edildiğini gösterir.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Câe (جاء) fiili, genellikle bir şeyin bir yerden başka bir yere intikalini ifade eder. Ayetteki kullanımı, ilahi hakikatin gökten yeryüzüne, Allah'tan insanlara intikalini, yani vahyin inişini ve tebliğini anlatır. Bu, hakikatin kaynağının ilahi olduğunu vurgular.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Tame' (طمع), bir şeye karşı duyulan şiddetli arzu ve ümit anlamına gelir. Ayetteki 'natme'u en yudhılenâ rabbunâ' (Rabbimizin bizi dahil etmesini umarken) ifadesi, müminlerin Allah'ın rahmetine ve salihlerle birlikte cennete girmeye yönelik güçlü beklentilerini ve arzularını dile getirir.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Tame' (طمع), kalbin bir şeye yönelmesi ve onu elde etmeyi istemesidir. Ayetteki bağlamda, bu istek, sadece dünyevi bir arzu değil, ahiretteki kurtuluşa ve salihler zümresine katılmaya yönelik samimi bir beklentidir. Bu, imanın getirdiği bir umut ve motivasyondur.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Salih (صالح), fesadın (bozukluğun) zıddıdır ve her türlü iyilik, doğruluk ve uygunluk anlamına gelir. Ayetteki 'el-kavmi's-sâlihîn' (salihler topluluğu) ifadesi, hem dünyada iyi işler yapan, hem de ahirette Allah'ın rızasını kazanmış, cennete layık görülen kimseleri ifade eder. Bu, müminlerin ulaşmak istediği ideal bir mertebedir.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Salih (صالح), kendisinde hiçbir bozukluk bulunmayan, doğru ve düzgün olan demektir. Ayetteki kullanımı, sadece bireysel iyiliği değil, aynı zamanda toplumsal olarak da doğru ve adil olan bir topluluğu ifade eder. Müminler, bu salihler topluluğuna dahil olmayı arzu ederler ki bu, hem dünyevi hem de uhrevi bir kurtuluş beklentisidir.