Tûr Sûresi 37. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

Tûr 37Cüz 27 · Sayfa 525

Tûr Sûresi 37. Âyet

الطور

Em ‘indehum ḣazâ-inu rabbike em humu-lmusaytirûn(e)

Yoksa, Rabbinin hazineleri onların yanında mıdır? Ya da her şeye hakim olan kendileri midir?

Bu ayet, müşriklerin Allah'a ortak koşma ve ilahi kudrete meydan okuma iddialarını reddederken, onların acizliğini ve sınırlılıklarını vurgulamaktadır. 'Hazineler' ve 'musaytirun' kavramları üzerinden ilahi egemenlik ve insan acizliği arasındaki keskin zıtlık ortaya konulur.

1خَزَآئِنُh-z-n

Kök:خ-ز-ن—Allah'ın kudretini, mülkiyetini ve tasarrufunu ifade eden, sınırsız imkan ve kaynakları barındıran yer veya şeylerdir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'hazine' (خزينة) kelimesinin 'bir şeyi korumak, muhafaza etmek' anlamındaki 'hizn' kökünden geldiğini belirtir. Ayetteki 'hazâin' ise Allah'ın kudret ve mülkiyetindeki sınırsız kaynakları, ilahi sırları ve takdirleri ifade eder; müşriklerin bu ilahi hazinelere sahip olamayacakları vurgulanır.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Ebû Ubeyde, 'hazâin' kelimesinin mecazi bir kullanım olduğunu ve burada Allah'ın rızık, rahmet, kudret gibi tasarruflarını ifade ettiğini belirtir. Ayetteki bağlamda, müşriklerin bu ilahi tasarruflara ortak olamayacakları, onlara hükmedemeyecekleri anlatılır.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Izutsu, Kur'an'daki 'hazine' kavramının sadece maddi zenginlikleri değil, aynı zamanda ilahi bilginin, kudretin ve takdirin de bir sembolü olduğunu ifade eder. Bu ayette, Allah'ın sınırsız kudret ve bilgisinin müşriklerin elinde olmadığı, dolayısıyla onların ilahi işlere müdahale edemeyecekleri vurgulanır.

2رَبِّكَr-b-b

Kök:ر-ب-ب—Yaratıcı, sahip, terbiye edici ve her şeyin idaresini elinde tutan yüce varlık olan Allah'ı ifade eder.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Râgıb, 'Rab' kelimesinin 'terbiye etmek, ıslah etmek, bir şeyi tedricen kemale erdirmek' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'Rabbin' ifadesi, Hz. Muhammed'e hitaben, tüm varlıkların yaratıcısı, sahibi ve yöneticisi olan Allah'ın mutlak otoritesini vurgular; bu otoritenin müşriklerin elinde olmadığına dikkat çeker.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Kefevî, 'Rab' isminin Allah'a mahsus olduğunu ve O'nun yaratma, rızıklandırma, yönetme ve terbiye etme sıfatlarını kapsadığını açıklar. Ayetteki 'Rabbin' kelimesi, ilahi egemenliğin ve tasarrufun tek sahibinin Allah olduğunu, müşriklerin bu sıfatlara ortak olamayacaklarını ifade eder.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Güngör, 'Rab' kavramının Kur'an'da genellikle 'yaratıcı, rızık verici, hükümran' anlamlarında kullanıldığını ve ilahi otoritenin merkezini oluşturduğunu belirtir. Bu ayette, 'Rabbinin hazineleri' ifadesiyle, Allah'ın sınırsız kudret ve mülkiyetinin, müşriklerin iddia ettiği gibi onların kontrolünde olmadığını vurgular.

3ٱلْمُصَۣيْطِرُونَs-t-r

Kök:س-ط-ر—Her şeye hükmeden, egemen olan, işleri kontrol eden ve üzerinde tam yetkiye sahip olan kimselerdir.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): İbn Kuteybe, 'musaytir' kelimesinin 'bir şeyin üzerine musallat olmak, onu kontrol altına almak, hükmetmek' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'musaytirun' ifadesi, müşriklerin kendilerini ilahi işlere hükmeden, her şeyi kontrol eden varlıklar olarak görme iddialarını reddeder; onların böyle bir güce sahip olmadıklarını vurgular.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Semîn el-Halebî, 'musaytir' kelimesinin 'satr' kökünden türediğini ve 'bir şeyi düzenlemek, sıraya koymak, kontrol etmek' anlamlarını taşıdığını ifade eder. Ayetteki bağlamda, müşriklerin evrenin işleyişine veya ilahi takdire müdahale etme, onu düzenleme gibi bir yetkilerinin olmadığını, dolayısıyla ilahi egemenliğe ortak olamayacaklarını belirtir.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Fîrûzâbâdî, 'musaytir' kelimesinin 'bir şeyi kuşatmak, ona hakim olmak, onu idare etmek' anlamlarına geldiğini açıklar. Bu ayette, müşriklerin kendilerini Allah'ın işlerine hakim, O'nun kudretine ortak gören kibirli iddialarının geçersiz olduğu, gerçek hakimiyetin yalnızca Allah'a ait olduğu vurgulanır.

Tûr Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

اَمْ عِنْدَهُمْ خَزَائِنُ رَبِّكَ اَمْ هُمُ الْمُصَيْطِرُونَ
~ ~ ~
52.37 - Em ındehum hazâinu rabbike em humul musaytırûn.

52.37 – “Yoksa, Rabbinin hazineleri onların yanında mıdır? Ya da her şeye hâkim olan kendileri midir”?

Nefsi emmâre ve tâbi-i olan “haris” ismi küçücük benlik dünyasında, geçici olarak kendisine verilmiş olan. Menkul bazı varlıklarını kendi hazinesi zannetmiş, ayrıca gayrı menkul mallarını da mutlak kendine ait zannetmiştir. Ayrıca kemdinde emaneten bulunan bulunduğu görev bakımından çevresinde bulunanları hükmetme yönünden takındığı tavırlar ile kendini mutlak hakim zennetmiştir. Ve nefsi emmârenin en hazzı emretmek ve istediğini yaptırmak zevkidir.

Ancak bütün bunlar kendisine emaneten, geçici olarak ve ayrıca imtihan için verilmiştir. Bu emanetleri gerçekten Hakk içinmi kullanmış? Yoksa nefsi içinmi kullanmış bunlar kendisinden sorulacaktır.

Kendisine emanet edilen bütün bunlar, gerçekten kendininmidir.?

“Yoksa, Rabbinin hazineleri onların yanında mıdır? Ya da her şeye hâkim olan kendileri midir”?

Eserin tamamını oku