A'râf Sûresi 162. âyetin meâli (Türkçe anlamı) nedir?

A'râf 162Cüz 9 · Sayfa 171

A'râf Sûresi 162. Âyet

الأعراف

Febeddele-lleżîne zalemû minhum kavlen ġayra-lleżî kîle lehum feerselnâ ‘aleyhim riczen mine-ssemâ-i bimâ kânû yazlimûn(e)

Onlardan zulmedenler hemen sözü, kendilerine söylenenden başka şekle soktular. Biz de zulmetmelerine karşılık üzerlerine gökten bir azab gönderdik.

Bu ayet, İsrailoğullarının kendilerine emredilen sözü değiştirmeleri ve bunun sonucunda ilahi bir ceza ile karşılaşmalarını anlatmaktadır. Anahtar kavramlar, bu değişimin niteliğini, zulmün mahiyetini ve ilahi cezanın şeklini dilbilimsel ve semantik açıdan derinlemesine incelemektedir.

1فَبَدَّلَb-d-l

Kök:ب د ل—Bir şeyi başka bir şeyle değiştirmek, ikame etmek.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Bedel, bir şeyin yerine geçen şeydir. Tebdîl ise bir şeyi başka bir şeyle değiştirmektir. Ayetteki 'febeldele' ifadesi, kendilerine söylenen sözü, Allah'ın emrettiği şekilden farklı bir sözle değiştirmeleri, yani tahrif etmeleri anlamındadır.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Beddele fiili, bir şeyi başka bir şeyle değiştirmek, yerine koymak demektir. Burada, İsrailoğullarının kendilerine 'Hıtta' (günahlarımızı affet) denilmesi emredildiği halde, bunu 'hınta' (buğday) gibi başka bir kelimeyle değiştirmeleri kastedilmiştir.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Kur'an'da 'bedele' fiili, genellikle olumsuz bir değişimi, yani iyi olanı kötü olanla, doğru olanı yanlış olanla değiştirmeyi ifade eder. Bu ayette de ilahi emre karşı gelerek sözü tahrif etme eylemini vurgular.

2ظَلَمُوا۟z-l-m

Kök:ظ ل م—Haksızlık etmek, zulmetmek, haddi aşmak.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Zulüm, bir şeyi ait olmadığı yere koymaktır. Şeriatta ise haddi aşmak ve başkasının hakkına tecavüz etmektir. Ayetteki 'zalamû' ifadesi, Allah'ın emrini değiştirerek kendilerine ve başkalarına haksızlık edenleri, yani ilahi sınırlara tecavüz edenleri ifade eder.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): Zulüm, hakkı yerine koymamak, haksızlık etmek, karanlıkta kalmak anlamlarına gelir. Burada, İsrailoğullarının Allah'ın emrini tahrif ederek kendilerine zulmetmeleri ve bu eylemleriyle karanlığa düşmeleri kastedilmiştir.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Zulüm, Kur'an'da sadece başkalarına karşı yapılan haksızlık değil, aynı zamanda Allah'a karşı işlenen günahları ve kişinin kendi nefsine yaptığı kötülükleri de kapsar. Bu ayetteki zulüm, ilahi emre itaatsizlik ve tahrif yoluyla hem Allah'a hem de kendilerine karşı işlenen bir günahtır.

3قَوْلًاk-v-l

Kök:ق و ل—Söz, ifade, beyan.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Kavl, hem akıl hem de dil ile ifade edilen her türlü sözdür. Ayetteki 'kavlen' ifadesi, Allah'ın kendilerine emrettiği 'Hıtta' sözünü, yani af dileme ifadesini kastetmektedir.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Kavl, konuşma ve ifade etme eylemidir. Burada, İsrailoğullarına 'Hıtta deyin' şeklinde verilen ilahi emri ifade eder. Onlar bu emri, 'hınta' gibi başka bir sözle değiştirmişlerdir.

4فَأَرْسَلْنَاr-s-l

Kök:ر س ل—Göndermek, yollamak.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): İrsâl, bir şeyi serbest bırakmak veya göndermektir. Ayetteki 'fe'erselnâ' ifadesi, Allah'ın zulmedenlere azabı göndermesini, yani üzerlerine musallat etmesini ifade eder.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): İrsâl, bir şeyi bir yere yönlendirmek, sevk etmektir. Burada, Allah'ın gökten bir azabı, yani 'riczen'i, İsrailoğullarının üzerine göndermesi mecazi bir anlatımdır.

5رِجْزًاr-j-z

Kök:ر ج ز—Azap, ceza, pislik, kir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Ricze, azap, pislik ve kir anlamlarına gelir. Kur'an'da genellikle ilahi azabı ifade etmek için kullanılır. Bu ayette 'riczen mine's-semâi' ifadesi, gökten gelen bir azabı, yani ilahi bir cezayı belirtir.

İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Ricze, azap demektir. 'Riczen mine's-semâi' ifadesi, gökten inen bir azap, yani veba veya benzeri bir felaket olarak yorumlanmıştır.

Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Ricze, azap ve pislik anlamındadır. Bu ayetteki kullanımı, İsrailoğullarının zulümleri sebebiyle başlarına gelen ilahi bir cezayı ifade eder.

6ٱلسَّمَآءِs-m-v

Kök:س م و—Gök, sema, yukarı.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Semâ, her şeyin üstünde olan şeydir. Ayetteki 'mine's-semâi' ifadesi, azabın kaynağının ilahi olduğunu, yani Allah tarafından gönderildiğini vurgular.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Semâ, yeryüzünün üstündeki her şeyi kapsar. Burada, azabın gökten gelmesi, onun ilahi bir müdahale olduğunu ve insan gücünün ötesinde olduğunu gösterir.

A’râf Sûresi

Terzibaba - Necdet Ardıç

(162) (Fe beddelellezîne zâlemû minhum kavlen gayrellezî kîle lehum fe erselnâ aleyhim riczen mines semâi bi mâ kânû yazlimûn.)

“İçlerinden bir kısım zâlimler, sözü değiştirdiler, kendilerine söylenenden başka şekle soktular. Zûlmü alışkanlık hâline getirdikleri için biz de üzerlerine gökten azâp yağdırdık.”

“Hitta” diyerek hatalarını kabul edip, secde edecekleri yerde bu kelimeyi “biz kırmızı buğday” isteriz mânâsına gelecek şekilde değiştirdiler. Onlar bu şekilde davrandıkları için Cenâb-ı Hakk onların Kudüs-ü Şerîf’e girmelerini yasakladı. Ancak bu sözü söyleyenlerin hepsi uzun bir süre yine sahralarda dolaşıp vefat ettikten sonra onların çocukları Kudüs-ü Şerîf’e giriyor. Cenâb-ı Hakk’ın rahmeti hep üzerlerinde olmasına rağmen onlar bu rahmeti her zaman zahmete çevirdiklerinden kötülenmiş bir kavim olmuşlardır.

Eserin tamamını oku