A'râf Sûresi 33. Âyet

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Haram, şeriatın yasakladığı şeydir. Ayetteki 'harrama' fiili, Allah'ın bu fiilleri kesin bir şekilde yasakladığını, onları helal dairesinden çıkarıp müminler için kaçınılması gereken davranışlar kıldığını ifade eder. Bu, sadece bir hoşnutsuzluk değil, bağlayıcı bir hükümdür.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Haram kılmak, Allah'ın bir şeyi kullarına yasaklaması ve onlara onu yapmamalarını emretmesidir. Burada 'harrama' fiili, Allah'ın bu sayılan fiilleri kullarına yasakladığını, onlara bu fiillerden uzak durmalarını emrettiğini mecazi olarak değil, hakiki anlamda ifade eder.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Haram kavramı, Kur'an'da 'kutsal' ve 'yasak' anlamlarını bir arada taşır. Bir şeyin haram kılınması, onun ilahi bir sınırla çevrelenmesi ve bu sınırın aşılmasının ciddi sonuçları olması demektir. Ayetteki 'harrama', bu fiillerin ilahi düzende yeri olmadığını ve Allah'ın rızasına aykırı olduğunu gösterir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Fahişe, haddi aşan, çirkinliği ve kötülüğü açıkça belli olan her şeydir. Ayetteki 'el-fevâhiş' kelimesi, sadece cinsel ahlaksızlıkları değil, genel olarak toplumda ve dinde çirkin görülen, haddi aşan, aşırı kötü ve iğrenç tüm günahları kapsar. 'Ma zahara minha ve ma batana' ifadesi, bu çirkinliklerin hem açıkça işlenenlerini hem de gizlice yapılanlarını içerdiğini vurgular.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Fahişe, çirkin ve kötü olan her şeydir. Ayetteki kullanımı, bu çirkinliklerin hem aleni hem de gizli yönlerini kapsayarak, Allah'ın yasaklarının sadece dışa vuran değil, kalpte gizlenen kötü niyet ve fiilleri de içerdiğini belirtir.

Semîn el-Halebî (Umdetü'l-Huffâz): Fahişe, haddi aşan, çirkinliği ve kötülüğü aşikar olan fiildir. Kur'an'da genellikle büyük günahlar için kullanılır. Bu ayetteki 'el-fevâhiş', hem zina gibi açık ahlaksızlıkları hem de kalpteki kötü niyetler gibi gizli çirkinlikleri ifade ederek, günahın kapsamlılığını ortaya koyar.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): İsm, insanı hayırdan ve sevaptan alıkoyan fiildir. Ayetteki 'el-ism' kelimesi, genel anlamda günahı, Allah'ın emirlerine karşı gelmeyi ve O'nun rızasından uzaklaştıran her türlü fiili ifade eder. Fevahiş'ten sonra zikredilmesi, onun daha genel bir günah kategorisi olduğunu gösterir.

Fîrûzâbâdî (Basâiru Zevi't-Temyîz): İsm, Allah'a isyan etmek ve O'nun emirlerine muhalefet etmektir. Bu ayetteki 'el-ism', fevahiş gibi belirli bir çirkinliği değil, genel olarak Allah'ın yasakladığı ve cezayı gerektiren her türlü günahı kapsar.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): İsm, Kur'an'da genellikle 'günah' anlamında kullanılır ve kişinin ahirette cezalandırılmasına yol açan her türlü fiili ifade eder. A'râf 33'teki kullanımı, fevahiş'ten sonra gelerek, hem büyük ahlaksızlıkları hem de daha genel anlamdaki tüm günahları kapsayan geniş bir yasaklamayı belirtir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Bağy, haddi aşmak ve zulmetmektir. Ayetteki 'el-bağy' kelimesi, özellikle 'biğayri'l-hakk' (haksız yere) ifadesiyle birlikte kullanılarak, başkalarının haklarına tecavüz etmeyi, onlara zulmetmeyi ve haddi aşan her türlü saldırganlığı ifade eder. Bu, toplumsal düzeni bozan ve adaleti zedeleyen bir fiildir.

Ebû Bekir es-Sicistânî (Nüzhetü'l-Kulûb): Bağy, zulüm ve haddi aşmaktır. Ayetteki 'el-bağy', özellikle başkalarına karşı yapılan haksızlıkları, tecavüzleri ve zulümleri kapsar. Bu, Allah'ın yasakladığı önemli bir toplumsal günahtır.

Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Bağy, bir şeyi haddinden fazla istemek veya haddini aşmaktır. Ayetteki 'el-bağy biğayri'l-hakk', başkalarının haklarına tecavüz etmeyi, onlara haksız yere saldırmayı ve zulmetmeyi ifade eder. Bu, Allah'ın adalet ilkesine aykırı bir davranıştır.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Şirk, iki şeyi bir araya getirmek ve ortak kılmaktır. Dini anlamda ise Allah'a ortak koşmak, O'nunla birlikte başka bir ilah tanımak veya O'nun sıfatlarını başkalarına atfetmektir. Ayetteki 'en tuşrikû' fiili, Allah'a hiçbir delil indirmediği şeyleri ortak koşmanın en büyük günah olduğunu vurgular, zira bu, tevhid ilkesine aykırıdır.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Şirk, Kur'an'ın merkezî kavramlarından biridir ve Allah'ın mutlak birliğini (tevhid) ihlal eden her türlü inanç veya eylemi ifade eder. A'râf 33'teki 'en tuşrikû', Allah'ın otoritesini ve yaratıcılığını başkalarıyla paylaşma girişimini kesin bir dille yasaklar, çünkü bu, ilahi düzene karşı en büyük isyandır.

Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Şirk, Kur'an'da Allah'ın zatında, sıfatlarında veya fiillerinde O'na ortak koşmak anlamına gelir. Bu ayetteki kullanımı, 'ma lem yunezzil bihi sultânâ' (hakkında hiçbir delil indirmediği şeyi) ifadesiyle pekiştirilerek, şirkin temelsiz ve akıl dışı bir inanç olduğunu ve Allah katında kabul edilemez olduğunu belirtir.

Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): İlim, bir şeyin hakikatini idrak etmektir. Ayetteki 'mâ lâ ta'lemûn' ifadesi, Allah hakkında kesin bilgiye dayanmayan, zan ve tahmine dayalı sözler söylemeyi yasaklar. Bu, dinî konularda bilgisizce konuşmanın ve Allah'a iftira atmanın ciddiyetini vurgular.

Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): İlim, bir şeyi bilmek ve ona vakıf olmaktır. Ayetteki 'mâ lâ ta'lemûn', Allah hakkında bilginiz olmayan şeyleri söylemeyin anlamına gelir. Bu, dinî konularda delilsiz ve mesnetsiz konuşmanın yanlışlığını ifade eder.

Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): İlim, Kur'an'da genellikle 'kesin bilgi' ve 'gerçeklik' anlamında kullanılır. 'Allah'a karşı bilmediğiniz şeyleri söylemek' yasağı, dinî hakikatlerin ancak ilahi vahiy ve kesin delillerle bilinebileceğini, zan ve spekülasyonun kabul edilemez olduğunu gösterir. Bu, İslam'ın bilgiye ve delile verdiği önemi vurgular.