İlâ rabbike muntehâhâ
Onun nihai bilgisi yalnız Rabbine aittir.
Onun son ilmi Rabbine aittir.
Bu ayet, kıyamet vaktinin bilgisinin yalnızca Allah'a ait olduğunu vurgular. 'Müntehâ' kelimesi, bir şeyin son noktası, nihayeti ve ulaşılacak en son mercii anlamlarını taşıyarak, bu bilginin mutlak ve münhasır bir şekilde Allah'a ait olduğunu ifade eder.
Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Rabb kelimesi, aslen terbiye etmek, bir şeyi kemale erdirmek anlamındadır. Allah Teâlâ hakkında kullanıldığında, yaratma, rızık verme, terbiye etme ve hükmetme gibi tüm ilahi sıfatları kapsar. Ayetteki 'Rabbike' ifadesi, kıyamet bilgisinin nihai merciinin, her şeyi terbiye eden ve yöneten Allah olduğunu belirtir.
Ebu'l-Bekâ el-Kefevî (el-Külliyyât): Rab, mülkün sahibi, terbiye eden, ıslah eden ve idare eden demektir. Bu ayetteki kullanımıyla, kıyametin nihai bilgisinin, tüm varlık âlemini idare eden ve her şeyin sahibi olan Allah'a ait olduğunu vurgular.
Toshihiko Izutsu (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar): Kur'an'da 'Rab' kavramı, Allah'ın yaratıcı, besleyici, koruyucu ve hükmedici vasıflarını bir araya getiren merkezi bir terimdir. 'İlâ Rabbike' ifadesi, kıyamet bilgisinin nihai kaynağının ve yetkisinin, tüm bu vasıfları kendinde toplayan Allah olduğunu gösterir.
İbn Kuteybe (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân): Müntehâ, bir şeyin sona erdiği yer veya ulaştığı son noktadır. Ayetteki 'müntehâhâ' ifadesi, kıyamet vaktinin bilgisinin nihai olarak Allah'a döndüğünü, yani bu bilginin son durağının ve tek sahibinin Allah olduğunu anlatır.
Ebû Ubeyde (Mecâzü'l-Kur'ân): Müntehâ, bir şeyin sonu ve nihayetidir. Burada, kıyamet vaktinin bilgisinin sonunun ve nihai olarak kime ait olduğunun Allah olduğunu mecazi bir anlatımla ifade eder. İnsanların bu konuda bir bilgiye sahip olamayacakları, bilginin sadece Allah'ta sona erdiği vurgulanır.
Râgıb el-İsfehânî (el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân): Nihayet kelimesinden türeyen müntehâ, bir şeyin ulaştığı son sınır veya son durak anlamına gelir. Ayetteki 'müntehâhâ', kıyametin vaktinin bilgisinin nihai olarak Allah'a ait olduğunu, bu bilginin O'nun katında son bulduğunu ve başkasına geçmediğini ifade eder.
Mevlüt Güngör (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi): Müntehâ, bir fiilin veya durumun ulaştığı son noktayı, bitiş yerini ifade eder. Nâziât Suresi 44. ayetteki kullanımıyla, kıyamet vaktinin bilgisinin nihai olarak Allah'a ait olduğunu, bu bilginin O'nunla sınırlı olduğunu ve başka hiçbir varlığın bu bilgiye ulaşamayacağını belirtir.
Bu âyetin tefsiri eserlerde henüz eşleştirilmedi.
Eşleştirme tamamlandıkça bu bölüm otomatik dolar.