İstidrâc

“Diğer bir ta'rîfi: Hak Teâlâ, belâ ve azâba tebdíl etmek için, ömrünün nihâye-tine kadar bir kulunu makbûl-i hâcet kılmasıdır. Binâenaleyh kâfirlerden ve fâsıklardan zuhûr eden hârikulâde ahvâle bu ma'nâ i'tibariyle "istidrâc" der-ler. Ya'ni, "Bu âlem-i sûrette senin tahtın ve tacın ve mülkün dahi olsa mâ-demki bunları Hakk'ın gayrı görüp kalbini onların muhabbetine hasrettin, bunlar senin hakkında istidrâc olur ve...”

Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5

“Bu âdetin hilafına olan haller peygamberlerden ortaya çıktığı gibi, peygambere tabi olan velilerden de sâdır olur; buna "keramet" derler. Peygambere tabi olmayan kimselerden de ortaya çıkabilir. Bu da iki türlüdür: Ya "istidraç" (Allah'ın, inkârcı bir kişiye, inkârını artırmak için olağanüstü bir şey göstermesi) olur yahut "sihir" vasıtasıyla olur.”

Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 11

“Melekler, ilahi kazanın bu uyarılarını işitseler de, kendi melekî hallerindeki sarhoşlukları ve ilahi aşkın maddi âleme çektiği perde nedeniyle bu sözlerin derinliğini tam olarak idrak edemediler. Konuk'un Şerhinden Temel Yorumlar İstidrâc ve İlahi Tecelliler : Konuk, Harut ve Marut'un yaşadığı "sarhoşluğu" ilahi tecellilerin (Allah'ın isim ve sıfatlarının görünür olması) temaşası ve "istidrâc" kavramıyla açıklar.”

Mesnevî'den Hikâyeler

“İstidrâc, nîmetin şükre vesîle olmak yerine gafletin derinleşmesine sebep olduğu hâldir. Nitekim hadîs-i şerîfte buyrulur: " Allâh'ın, kuluna günâhlarına rağmen sevdiği dünyâlıkları verdiğini görürsen, bil ki bu istidrâctır " (Ahmed b. Hanbel, Müsned, hadîs no. 17704; Taberânî, el-Mu'cemü'l-Kebîr, hadîs no.”

Zümer Sûresi

“Fakat onların gözlemlemeleri vehmî yanılgılar ve İblisî telkinlerle karışık olduğundan, keşifleri muteber değildir ve onlardan ruhanî kuvvetleri sebebiyle meydana gelen harikalara şeriat dilinde "istidrâc" (Allah'ın bir kişiye, günahlarına rağmen, onu daha da saptırmak için olağanüstü şeyler göstermesi) derler. Hint fakirleri ve Tibet lamaları ve diğer neshedilmiş dinlerin mücahitleri bu sınıftadırlar.”

Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 7

“Oysa bunlar ilâhî bir lütuf değil, aksine kişinin gaflet perdesini daha da kalınlaştıran bir " istidrâc "tır ki, kişiyi nîmet görüntüsü altında yavaş yavaş azâba sürükler. Resûlullâh Efendimiz (s.a.v.) bu husûsta şöyle buyurdu: " Allâh Teâlâ'nın bir kula günâh işlemesine rağmen dünyâda sevdiği şeyleri ihsânda bulunduğunu görürseniz bilin ki o istidrâcdır. " Ardından da şu âyet-i kerîmeyi okudu: " Kendile-rine...”

Mü'minûn Sûresi

“Gerçek varlığını idrâk etmedikten sonra geriye kalan her şey gururdan, hayâlden, benlikten ibarettir. ********* Gözet Hakk dergâhında fakr kapısını; Bırak mekri ve istidrâc vesilelerini. Bak lânetlenmiş iblis getirmeden şehâdet; Çıkar ondan nice bin kerâmet. Geçer gâh duvarı gâh ise dâmı; Onun gâh kalb olur gâh ten makâmı.”

Gülşen-i Râz ve Şerhi (1)

“------------------------ O halde bana bırak bu sözü yalanlayanı, bu Kur'an'a inanmayan, eskilerin masalları diyen, secde etmenin ve Allah'a ibadetin gerekli olduğuna inanmayan, ahiret azabını inkar eden, suçlular cezalandırılmaz, takva sahiplerine mükafat verilmez sanan, o büyük ahlakın kıymetini bilmek istemeyen, hakkın kendini göstereceği bir gün gelmez zannedip de nasıl isterse öyle hüküm veren kimselerin...”

Kalem Sûresi